Иран сака контрола врз Ормускиот теснец како дел од условите за крај на војната

Кога иранскиот функционер оваа недела го презентираше списокот на барања за завршување на конфликтот предизвикан од САД и Израел, меѓу новите точки се најде и барањето за признавање на суверенитетот на Иран над Ормуски теснец. Овој тесен пловен пат, низ кој минува петтина од светската нафта и течен гас, сега Иран се обидува да го претвори во извор на потенцијални милијарди долари годишно и моќно средство за притисок врз глобалната економија.

— реклама —

Додека долгогодишно заканувањето за затворање на теснецот во случај на напад изгледаше како ретка можност, неодамнешните ирански акции покажаа колку ефективно може да се влијае врз глобалните трговски текови. Пловидбата низ теснецот речиси е целосно запрена, што предизвика нарушувања на светските енергетски пазари и принуди земји далеку од Персискиот залив да преземат итни мерки за обезбедување гориво.

— реклама —

Според експерти, Иран открил дека контролата врз теснецот е ефтина и лесна алатка за држење на глобалната економија „за таоц“, и сега планира да ја монетизира оваа моќ. Високи ирански функционери размислуваат за воведување систем на наплата за користење на теснецот, што би ги поврзало пристапот до еден од најкритичните светски пловни патишта со геополитичките интереси на Техеран.

— реклама —

Меѓународни експерти предупредуваат дека такво наплаќање на транзитот претставува кршење на меѓународното право, според Конвенцијата на ОН за право на море, бидејќи Ормускиот теснец се користи за меѓународна пловидба. Сепак, Иран би можел да се обиде да го искористи фактот што не е потписник на конвенцијата за да го зајакне својот аргумент.

Аналитичари проценуваат дека доколку Иран успее да воведе систем на наплата, приходите би можеле да конкурираат со оние што ги остварува Сусеки канал, со можни приходи од стотици милиони долари месечно само од нафта и течен гас.