ИСТРАЖУВАЊЕ

Истражување: Китовите користат „звучен систем“ со структура слична на човечкиот говор

Комуникацијата на китовите, морски цицачи кои еволутивно се одделиле од заедничкиот предок со луѓето пред повеќе од 90 милиони години, покажува изненадувачки сличности со човечкиот говор, вклучително и елементи налик на „азбука“ и формирање самогласки, покажува ново истражување објавено во списанието Proceedings B.Според научниците, китовите комуницираат со серии кратки кликови, при што можат да разликуваат „самогласки“ преку пократки или подолги сигнали, како и преку растечки или опаѓачки тонови, слично на јазични системи како мандаринскиот, латинскиот и словенечкиот, пренесува Гардијан.Истражувањето е дел од проектот Project CETI, кој ја проучува комуникацијата на китовите кај брегот на Доминика со цел подобро разбирање на нивниот „јазик“.Научниците наведуваат дека современата технологија, вклучувајќи вештачка интелигенција, овозможува значително подлабока анализа на нивната комуникација, која долго време не била целосно разбрана.Лингвистот Гашпер Бегуш истакнува дека сложеноста на комуникацијата кај китовите е поголема отколку кај многу други животни и дека постојат паралели со човечките социјални структури и однесување.Истражувачите сметаат дека овие откритија би можеле да придонесат кон идно целосно разбирање, па дури и комуникација со китовите, а целта е во следните години да се дешифрираат најмалку 20 различни звучни обрасци поврзани со нивното однесување.

Медиасет | пред 4 седмици

Само 10 фирми, за 5 години добиле државни тендери за 1 милијарда евра, според истражувањето на Центарот за граѓански комуникации

Во последните пет години во земјава се склучени договори за јавни набавки во вкупна вредност од 5,8 милијарди евра, а 36 % од нив, односно 2,1 милијарда евра им припаднала само на 50 фирми.Само првите 10 фирми на врвот од оваа листа добиле тендери во вредност од 1 милијарда евра, според истражувањето на Центарот за граѓански комуникации.„Во листата на најголеми добитници на тендери се градежни компании, веледрогерии, дистирбутери на нафтени деривати итн. На дел од компаниите кои се на листата на 50 најголеми добитници на тендери, речиси целиот бизнис им почива на договори за јавни набавки.Во првите 10 фирми се Марковски Компани Битола, Д-р Пановски, Пуцко Петрол, Алкалоид Конс, Енерџи Деливери Солушнс, Макпетрол, Илинден Струга, Гранит, Македонски телеком и Стентон Градба Битола.Прворангираната фирма, Марковски Компани за 5 години има склучени вкупно 77 договори за јавни набавки во вредност од 151 милион евра. Дури 66 тендери им се склучени со државното претпријатие АД Електрани, во вредност од 141 милион евра.Второпласираната Д-р Пановски во анализираниот петгодишен период има склучено 1.491 договор во вредност од 144 милиони евра.Трета е Пуцко Петрол од с. Пласница со склучени 1.776 договори во вредност од 137 милиони евра.Фирмите кои добиле најголема вредност на тендерите во изминатите 5 години, во најголем дел, се од земјава, и ним им припаднале 95 % од вредноста на тендерите. Само 5 % земале фирми од странство. Притоа, убедливо најголем удел имаат скопските фирми, а по нив битолските.Според дејноста, дури 39 % од вредноста на договорите отпаѓа на градежништвото каде припаѓаат и договорите на АД Електрани за користење на механизација и работници за ископ на јаглен. На второ место се тендерите за набавка на лекови и медицинска опрема во вредност од 559 милиони евра и удел од 27 %. На трето се нафтените деривати со вредност од 297 милиони евра и удел од 14 %. Сите други фирми, согласно дејноста, имаат удел под 10 %.Одредени компании во изминатите пет години имале поголема вредност на добиените тендери отколку вредноста на вкупните приходи што ги оствариле. Ова значи дека договорите се склучени, но побарувањата за нив или сè уште не доспеале или пак не се наплатени. Но, ова секако зборува дека бизнисот на овие компании целосно почива на јавните набавки“, пишува во истражувањето на Центарот за граѓански комуникации.

Македонија | пред 1 година