Работат со најтешките случаи, а немаат исплати ниту за мај, ниту за јуни: Персоналните асистенти заборавени додека се чека ребалансот на буџетот
И во мај, и во јуни – без денар. Персоналните асистенти, кои секојдневно се грижат за лица со најтешка попреченост, од јуни наваму работат без ниту денар надомест. Исплатата за мај доцни, јуни одамна заврши, а хонорарот го нема. Причината? Повторно се чека ребалансот на државниот буџет.Ова не е првпат да се случува, тврдат во разговор за Скопје1 дел од персоналните асистенти. Секојпат кога има ребаланс или каков било фискален застој, програмата за персонални асистенти е меѓу првите што останува во финансиска сенка.А токму тие, најчесто ангажирани преку центрите за социјална работа и преку владина програма, секојдневно се справуваат со здравствени и физички предизвици во име на своите корисници.Иако нивната работа е исклучително одговорна и бара физичка, психолошка и емотивна сила, персоналните асистенти веќе втор месец ја извршуваат без никаква финансиска надокнада. Додека државата чека усвојување на ребалансот, тие секојдневно менуваат катетри, облекуваат, бањаат, мерат гликемија и притисок, даваат терапија, преврзуваат рани и обезбедуваат прва помош – сѐ што е потребно за основно функционирање на нивните корисници,од медицински аспект. Набавка на храна, лекови, носење секаде каде што е потребно се дополнителни задачи и обврски на личните асистенти.„Работиме без прекин, јас не можам да ги прекинам обврските додека чекам државата да одлучи дали и кога ќе ми исплати, нехумано е да си го оставам корисникот, не нехумано е и ние да чекаме ова да заврши, вели за Скопје1, Марија С.Многу од асистентите стекнуваат богато искуство преку програмата, но поради ниската плата и доцнењата, ја напуштаат државата.„Јас веќе аплицирав за работа во Германија и чекам виза. Таму ќе добивам над 2.000 евра за истата работа. А веќе имам сѐ, помината обука, сертификат, знам да постапувам со слепи лица, да управувам со инвалидска количка, да дадам прва помош. Овде сме невидливи. Кога ќе дојде време за исплата, нè снемува од сите приоритети“, раскажува Сашо В.Според Министерството за труд и социјална политика, преку оваа програма досега се обучени стотици асистенти, со повеќемесечни практични и теоретски обуки. Обуките вклучуваат здравствени вештини, основи на медицинска грижа, комуникација со лица со попреченост, и интервенции при итни состојби.Во однос на актуелна состојба, односно неисплатата на хонорарите, Министерството за труд и социјална политика ја завршило својата обврска и ги проследило податоците за исплата хонорарите до Министерството за финансии. Таму, според информации на Скопје1, се чека финансиско одобрување, поради што доцнат исплатите не само за оваа категорија, туку и за вработените во домовите за стари лица, детските установи и други социјални сервиси.Што се случува со ребалансот?Дискусијата за ребалансот зпочна на 2 јули со општа дебата која траеше три дена, по што започна амандманската расправа.Во текот на расправата минатата недела, поддршка доби амандман од пратениците од власта, кој се однесуваше на обезбедување средства во износ од 50 милиони денари за исплата на надоместок на право на посебен додаток кои ги користат лицата со попреченост до 26 години и лица над 26 години старост, односно за лицата за правото на попреченост.Со ребалансот на Буџетот се врши прераспределба на средства меѓу буџетските корисници, се дообезбедуваат средства за исплата на плати, пред се во Министерството за внатрешни работи, каде е обезбеден раст на платите на вработените од 10 проценти, а обезбедени се дополнителни средства и за исплата на зголемени пензии и дополнителни околу 300 милиони денари за капитални расходи.Вкупните приходи со ребалансот се планирани на ниво од 362,4 милијарди денари, а расходите на износ од 403,7 милијарди денари, што е за еден процент (околу 3,5 милијарди денари) повеќе во однос на првичните проекции со планот за годинава. Проекцијата за БДП останува 3,7 проценти, а инфлацијата е проектирана на ниво од 2,8 проценти.Буџетскиот дефицит останува непроменет и во апсолутен износ и како процент од БДП, односно 41,3 милијарди денари или 4 проценти од БДП. Капиталните расходи, пак, изнесуваат 47,5 милијарди денари.Државниот долг на крајот на 2025 година, според проекциите на Владата, ќе изнесува 53,3 проценти од БДП, а јавниот долг се очекува да биде на ниво од 62,1 процент.Анита Буховскифото: Unsplash
Македонија | пред 7 месеци
