Бабиш под притисок од Брисел: ЕУ може да ги запре земјоделските субвенции за „Агроферт“

Чешкиот премиер Андреј Бабиш повторно се најде под притисок поради неговата поврзаност со агрохемискиот концерн „Агроферт“, откако Европската комисија оцени дека ситуацијата претставува судир на интереси. Предупредувањето може да доведе до прекин на исплатата на европските земјоделски субвенции, објави „Политико“, повикувајќи се на информации од невладината организација „Транспаренси интернешнл – Чешка“.

Пред да се врати на премиерската функција во декември 2025 година, Бабиш го префрлил концернот во фондација со цел компанијата да продолжи да добива земјоделска поддршка од Европската Унија. Сепак, според писмото на Елизабет Вернер, генерална директорка на Генералниот директорат за земјоделство и рурален развој на Европската комисија, преземените мерки не се доволни за да се отстрани проблемот.

— реклама —

Во писмото, цитирано од чешката организација, се наведува дека Комисијата заклучила оти ситуацијата на Бабиш претставува судир на интереси според финансиските правила на ЕУ. Организацијата соопштила дека добила дозвола да ја пренесе содржината на писмото, но не и да го објави во целост.

Сличен спор имаше и за време на првиот премиерски мандат на Бабиш, кога ревизија на Европската комисија утврдила дека тој и натаму имал контрола врз „Агроферт“. Тогаш чешките даночни обврзници морале да ги покријат трошоците за европските субвенции за кои било оценето дека биле исплатени неправилно.

— реклама —

Бабиш ги отфрла обвинувањата и тврди дека веќе не е сопственик на концернот и дека нема никаква корист од него. Минатиот месец изјавил дека не знае што друго би можел да направи за да ги отстрани сомнежите.

Во писмото на Европската комисија се предупредува дека Брисел може да преземе мерки за заштита на средствата на Унијата, меѓу кои: прекин на роковите за плаќање, запирање на исплатите или финансиски корекции. Минатиот месец веќе било замрзнато враќањето на 3,18 милиони евра на Чешка за субвенции исплатени на „Агроферт“.

— реклама —

Извршниот директор на „Транспаренси интернешнл – Чешка“, Давид Котора, потврдил дека писмото го добил во септември. На 5 октомври, Вернер ѝ дозволила на организацијата да ја пренесе неговата содржина, но не и да го објави документот.

Портпаролката на Европската комисија, Луиз Боџи, потврдила дека писмото било испратено до организацијата, но не сакала да го коментира неговиот конкретен содржај. Таа потсетила на претходна изјава на Комисијата дека Бабиш е во потенцијален судир на интереси и дека фондацијата што ја основал не ја ублажува ситуацијата во доволна мера.

Во меѓувреме, чешката агенција за исплата на земјоделски субвенции соопштила дека до Комисијата доставила дополнителни објаснувања. Агенцијата претходно оценила дека „Агроферт“ има право на субвенции и покрај предупредувањата од Брисел.

Од концернот велат дека писмото го изразува мислењето на еден од одделите на Европската комисија и дека не претставува официјален став на целата институција. Портпаролот Павел Хержмански нагласил дека само Судот на правдата на Европската Унија може да даде обврзувачко толкување на правото на Унијата, додавајќи дека компанијата останува уверена оти субвенциите ги добивала во согласност со чешките и европските закони.