Европската комисија ја финализираше постапката за потпишување на договорот за заем со Романија во рамки на европскиот инструмент SAFE, со што земјата ќе добие пристап до 16,68 милијарди евра за одбрана и стратешка инфраструктура.
Станува збор за второ најголемо финансирање во рамки на Европската Унија преку SAFE, веднаш по Полска.
Според планот доставен до Брисел, околу 4,2 милијарди евра ќе бидат насочени кон изградба и модернизација на патна инфраструктура од национално значење, додека остатокот од средствата ќе се користи за набавка на воена опрема, одбранбени технологии и други инфраструктурни проекти поврзани со безбедноста.
Романскиот министер за финансии, Александру Назаре, изјави дека SAFE претставува инвестиција во безбедноста и отпорноста на државата, но и значајна можност за развој на регионот Молдавија.
Тој посочи дека преку програмата ќе се финансираат и клучни инфраструктурни проекти, меѓу кои делниците Пашкани–Сучеава–Сирет и Таргу Неамц–Јаш–Унгени, со обезбедено финансирање до 2031 година.
Романија го потпиша договорот на 12 мај 2026 година, по одобрување од Владата и претседателот на државата. Првото повлекување средства е планирано за октомври 2026 година, а заемот ќе биде достапен до крајот на 2030 година.
По стапувањето во сила на договорот, Европската комисија ќе може да ѝ исплати на Романија предфинансирање во висина од 15 проценти од заемот, односно околу 2,5 милијарди евра.
Секоја транша од заемот ќе има рок на отплата од 45 години, со грејс-период од 10 години.
Со средствата ќе управува романското Министерство за финансии, додека реализацијата на проектите ќе биде координирана од кабинетот на премиерот, во соработка со Министерството за одбрана, Министерството за внатрешни работи, разузнавачките служби и Министерството за транспорт.
SAFE е привремен европски инструмент создаден за поддршка на земјите членки на ЕУ во услови на влошена безбедносна состојба во Европа и потреба од итни инвестиции во одбраната и стратешките капацитети.
