БЛИСКИ ИСТОК

САД испраќаат копнени сили на Блискиот Исток

Соединетите Американски Држави потврдија дека ќе испратат копнени сили на Блискиот Исток, откако Иран го одби предлогот за мировен план на американскиот претседател Доналд Трамп, објави „Индипендент“.Пентагон соопшти дека во регионот ќе бидат распоредени делови од елитната 82 воздушно-десантна дивизија, како и логистички и поддржувачки единици и 1 борбена бригада.Потврдата доаѓа откако ирански претставници објавија дека го примиле американскиот предлог за ставање крај на војната, но го оцениле како неприфатлив.Еден ирански функционер изјавил за „Ројтерс“ дека првичните впечатоци „не се позитивни“, додавајќи дека почетниот одговор на Техеран бил испратен до Вашингтон преку посредници од Пакистан.Според пакистански извори вклучени во посредувањето, американскиот предлог предвидува олеснување на санкциите кон Иран, цивилна нуклеарна соработка, нови ограничувања на иранската нуклеарна програма, како и повторно отворање на Ормускиот теснец.

Свет | пред 5 дена

Украина испрати 228 експерти на Блискиот исток

Украинскиот претседател Володимир Зеленски потврди дека Украина испратила 228 експерти на Блискиот исток за да им помогнат на земјите во одбраната од напади со беспилотни летала, како и дека се работи на склучување „сериозни договори“ со регионалните лидери, објави Reuters.Зеленски најави дека украинските и американските работни групи ќе продолжат да работат на билатерални документи, а за време на викендот во САД ќе се дискутира и за сеопфатен договор за беспилотни летала.Претходно, Русија објави дека преговорите меѓу САД, Русија и Украина за завршување на војната се во „ситуациска пауза“, главно поради конфликтот со Иран. Портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, рече дека станува збор за привремено запирање и дека Москва очекува продолжување на преговорите штом американската страна повторно се фокусира на украинското прашање.Зеленски порача дека преговорите би можеле да започнат веќе овој викенд, откако Вашингтон испратил сигнали за подготвеност за нов круг. Украинскиот преговарачки тим веќе е на пат за САД, иако сѐ уште не е познато во кој формат ќе се одржат разговорите и кои ќе учествуваат.Директорката на американската национална разузнавачка заедница, Тулси Габард, истакна дека Русија сѐ уште има предност на теренот и веројатно ќе ја продолжи стратегијата на исцрпување додека не се постигне договор.Претходно страните веќе преговарале во Турција, а со посредство на САД и во Абу Даби и Женева, но сѐ уште постојат длабоки разлики, особено околу руските територијални барања кои Украина ги одбива.

Свет | пред 1 седмица

Продолжува прекинот на летови: Ситуацијата на Блискиот Исток останува нестабилна

Низа европски авиокомпании одлучија да го продолжат прекинот на летовите кон Блискиот Исток, вклучувајќи дестинации како Израел, Обединетите Арапски Емирати и Бахреин.Британската компанија „Бритиш ервејс“ соопшти дека ги продолжува ограничувањата на летовите кон овој регион поради нестабилност и несигурност во воздушниот простор. Летовите за Аман, Бахреин, Дубаи и Тел Авив ќе бидат откажани до 31 мај, додека летовите за Доха ќе бидат прекинати до 30 април, а потоа ќе се извршуваат по ограничен распоред. Рутата за Абу Даби ќе биде обновена на 25 октомври, како што беше предвидено. Летовите кон саудиските градови Ријад и Џеда и понатаму се извршуваат редовно.Францускиот авиопревозник „Ер Франс“ објави дека е принуден да го продолжи прекинот на летовите поради безбедносната ситуација на одредени дестинации и затворањето на делови од воздушниот простор. Летовите кон и од Дубаи и Ријад ќе бидат стопирани до 20 март, додека летовите за Тел Авив и Бејрут се откажани до 21 март.Немачката компанија „Луфтханза“ информира дека летовите за Тел Авив се прекинати до 9 април, а летовите за Ријад до 5 април. Одлуката е донесена поради значителни ограничувања во воздушниот сообраќај во регионот, додека летовите на компанијата „ИТА ервејс“ ќе продолжат според редовниот распоред.

Свет | пред 1 седмица

Војната во Иран за земјите од Блискиот Исток станува се поголем проблем

Американско-израелската војна против Иран сè посилно ја потресува безбедносната и политичката рамнотежа на Блискиот Исток, со видливи последици од Ирак и Либан до Бахреин. Наместо да остане ограничен на фронтот, конфликтот почнува да ги проверува лојалностите во заедниците, да ги напрега институциите и да отвора простор за локални пресметки што лесно можат да прераснат во поширока ескалација.Во анализите што кружат во регионот доминира предупредувањето дека кризата се храни од повеќе жаришта истовремено: политички притисоци врз владите, секташки тензии меѓу сунитските и шиитските заедници, како и активирање паравоени структури што дејствуваат преку граници. Во таква атмосфера, секоја нова воена или политичка одлука има потенцијал да произведе „ланчана реакција“ во соседните држави.Особено чувствителна е состојбата во Ирак, каде што по убиството на иранскиот врховен лидер, ајатолахот Али Хамнеи, се интензивираа протестите пред американската амбасада во Багдад. Дел од демонстрациите се претворија во насилни, а паравоени формации поврзани со Иран, според проценките на набљудувачи, играат улога во мобилизацијата на улицата и во притисокот врз државниот апарат.Напнатоста се прелеа и кон безбедносната инфраструктура: во повеќе наврати беа цел на напади американски бази и објекти, како и локации во Ирачки Курдистан. Дополнителен товар се и шпекулациите дека САД би можеле да поддржат ирански Курди во можен бунт внатре во Иран — сценарио што го става Курдистан во незгодна позиција меѓу сопствените безбедносни интереси, односите со Багдад и ризикот од ирански одмазднички удари. Курдските опозициски партии, кои имаат канцеларии во регионот, демантираат дека нивни борци преминуваат во Иран, но самото постоење на такви гласини ја крева цената на секоја погрешна проценка.Во Бахреин, малата заливска монархија со сунитско владејачко семејство и шиитско мнозинство (според проценки нешто над половина од населението), протестите против војната добија поостар карактер. Властите реагираа со апсења поради објави на интернет и наводно „изразување сочувство“ со Иран, што повторно ја отвори старото прашање за тоа колку е тенка линијата меѓу контрола на јавниот ред и продлабочување на политичката фрустрација.Либан, пак, се соочува со уште покомплексна криза. Војната ги заостри односите меѓу либанската влада и Хезболах — моќна шиитска вооружена и политичка сила поврзана со Иран. Израел и САД бараат разоружување на Хезболах, на што организацијата се спротивставува, додека и либанската влада се обидува да го намали неговото воено дејствување за да избегне нови одмазднички упади и бомбардирања. Но националната армија нема доволно капацитет да го наметне тоа, создавајќи опасна пат-позиција.По ракетирањето од страна на Хезболах кон Израел и силниот израелски одговор, либанската влада на 2 март донесе забрана за сите воени и безбедносни активности на групата — чекор што, според проценките, го приближува ризикот од директна конфронтација меѓу државните сили и Хезболах, сценарио што долго време се избегнуваше. Паралелно, расте и општествениот притисок: дел од јавноста, вклучително и од шиитската заедница, сè почесто ја доведува во прашање цената на ескалацијата, особено по масовните раселувања и наредбите за евакуација во јужен Либан.Во регионалниот контекст, клучно прашање е дали ќе има нови „секундарни фронтови“. Аналитичарите предупредуваат дека смртта на Али Хамнеи има силна емоционална и религиска тежина за дел од шиитските групи и дека тоа може да ја засили подготвеноста за радикални потези. Сепак, не сите организации и движења го гледаат врховниот лидер низ истиот религиски авторитет, што значи дека реакциите ќе варираат од земја до земја.Сè на сè, конфликтот сè помалку личи на изолиран судир и сè повеќе на процес што ги активира најкревките линии во регионот: од прашања на идентитет и влијание, до борби за институционална контрола и безбедносни пресметки. За државите на Блискиот Исток, растечкиот предизвик е да спречат домашните тензии да станат продолжена рака на една поширока, неконтролирана регионална конфронтација.

Свет | пред 3 седмици

Германија ги повлекува дополнителните сили од Блискиот Исток по ескалацијата на војната со Иран

Германија почна повлекување на дополнителни сили на Бундесверот од Блискиот Исток, поради влошената безбедносна состојба што ја следи ескалацијата на војната меѓу САД и Израел против Иран. Информацијата денеска, 6 март 2026 година, ја потврдил воен портпарол за „Ројтерс“, наведувајќи дека одлуката е донесена поради ризиците на терен.Според достапните информации, повлекувањето ја опфаќа и германската компонента распоредена во рамките на мировната мисија на ОН – UNIFIL во Либан, каде што безбедносната слика се оценува како непредвидлива. На ова, како што се посочува, му претходело и значително намалување на германското присуство во Ербил, на северот на Ирак.Германската новинска мрежа RND, која прва извести за дел од деталите, наведува дека дел од германските војници стационирани во Бахреин веќе се вратиле во татковината, додека се водат подготовки за повлекување од Кувајт. Воениот портпарол, според „Ројтерс“, не сакал да ги коментира овие наводи.Во исто време, според истото известување, се разгледува и преместување на германски војници и дипломатско-административен персонал од амбасадата во Багдад кон Јордан, иако германското Министерство за надворешни работи не одговорило на барањето за коментар.Во регионот, според проценките што се наведуваат во извештаите, се распоредени околу 500 германски војници, најмногу во Ирак и Јордан. Германските власти претходно веќе презеле чекори за намалување на одредени контингенти и преместување дел од персоналот од воени кампови, токму поради растечките безбедносни ризици.

Свет | пред 3 седмици