Инфлацијата во САД бележи нагло зголемување, при што цените се за 3,3 отсто повисоки на годишно ниво, покажуваат најновите податоци, додека главен двигател е растот на цените на енергијата поради војната со Иран.
Според извештаите, индексот на потрошувачки цени во март пораснал за 0,9 процентни поени во однос на февруари, што претставува најголем месечен скок од мај 2024 година.
Клучен фактор за ваквото зголемување е растот на цената на нафтата, која во изминатиот месец често ја надминуваше границата од 100 долари за барел, како последица на конфликтот и нарушувањата во транспортот низ Ормутскиот теснец – клучна рута низ која минува околу 20 отсто од светската нафта.
Цените на енергијата во САД се зголемени за 10,9 отсто, додека бензинот поскапел за дури 21,2 проценти. Просечната цена на горивото надмина 4 долари по галон, што е речиси долар повеќе од пред една година.
Во одредени сојузни држави, цените се уште повисоки – во Калифорнија достигнуваат 5,91 долари по галон, додека во Флорида изнесуваат 4,09 долари.
Порастот на цените на горивото веќе се прелева и во други сектори. Авионските билети поскапеле за 2,7 отсто поради растот на цената на авионското гориво, додека струјата бележи зголемување од 0,8 проценти. Поскапувања има и кај облеката и новите возила.
Иако по објавеното примирје меѓу САД и Иран цените на енергенсите делумно се стабилизираат, тие и натаму остануваат високи, а сообраќајот низ Ормутскиот теснец сè уште не е целосно нормализиран.
Во исто време, има и ограничени позитивни сигнали – цените на храната во март благо се намалиле за 0,2 отсто, но и понатаму се за 1,9 проценти повисоки на годишно ниво.
Експертите предупредуваат дека доколку високите цени на енергијата продолжат, инфлаторниот притисок ќе се прошири и врз останатите сегменти од економијата, со директно влијание врз стандардот на граѓаните.