СИБИР

Мистериозни гигантски дупки во Сибир: Научниците откриваат нова, загрижувачка теорија

Повеќе од една деценија откако мистериозните дупки првпат беа откриени во западен Сибир, научниците продолжуваат да развиваат нови теории за нивното потекло – од експлозии на гас до удари од метеори. Тим геонаучници од Универзитетот во Осло, предводен од Хелге Хелеванг, сега изнесе нов модел кој би можел да објасни зошто овие дупки се формирале исклучиво на полуостровите Јамал и Гидан, а не во други арктички региони со пермафрост.Првиот кратер беше откриен на сибирскиот полуостров Јамал во 2014 година. Тој имаше пречник од околу 30 метри и длабочина од над 50 метри, со ѕидови толку рамни што можеше да се помисли дека се ископани со машини. Досега се откриени осум такви гигантски дупки во тој регион, а бидејќи научниците ги поврзуваат со климатските промени, можно е наскоро да се појават уште.Ако процесите во пермафростот, предизвикани од климатските промени, беа одговорни за ерупциите, се очекуваше кратерите за емисија на гасови (GEC) да се формираат и на други места во областите на пермафростот кои содржат гасни хидрати, земјен мраз или криопеги. Меѓутоа, тоа не е случај, пишуваат Хелеванг и неговиот тим.Тие откриле дека за подземна експлозија доволна сила може да биде комбинација од топлина и природен гас под пермафростот – оној што истекува од системи на раседи во карпите длабоко под мразот на полуостровите Јамал и Гидан. Ова има смисла, со оглед на тоа што овие полуострови се над една од најголемите резерви на природен гас во светот.

Свет | пред 4 месеци

(Видео) Решена мистеријата за експлодираните кратери во Сибир

Во 2014 година, на полуостровот Јамал во северозападен Сибир ненадејно се појави мистериозен кратер. Отпадоците што ја опкружуваат оваа дупка длабока 50 метри сугерираат дека таа е создадена со експлозивен процес.Оттогаш, научниците и локалните жители открија уште неколку кратери на полуостровот Јамал ​​и блискиот Гидан, и беа дадени многу објаснувања, од удари на метеори до експлозии на природен гас. Сега една нова студија ја откри причината.Имено, ако пробиете низ замрзнатото тло во овој регион, ќе дојдете до дебел слој вечен мраз - постојан мраз. Во „сендвичот“ меѓу земјата и вечниот мраз лежат необични базени со дебелина од еден метар со многу солена вода познати како криопези, под кои има кристализирани цврсти материи, т.н. метан-вода, кои се одржуваат стабилни благодарение на високиот притисок и ниската температура.Истражувачите открија дека повисоките температури и подолгите лета во последните децении доведоа до одмрзнување на почвениот слој на се поголеми и поголеми длабочини. Нивните резултати, објавени во списанието Geophysical Research Letters, покажуваат дека кога топењето ќе достигне криопегот, притисокот на додадената топена вода ги принудува пукнатините во прекриената почва да се отворат.Новите пукнатини создаваат ненадеен пад на притисокот, што го дестабилизира метанскиот хидрат и ослободува експлозивен меур од гас метан. Иако се ретки, експлозиите ослободуваат големи количини метан и можат да имаат значително влијание врз затоплувањето.

Свет | пред 1 година