Руски металуршки фабрики кои ја снабдуваат одбранбената индустрија успеале да увезат индустриска опрема произведена во Европската Унија и покрај санкциите што требаше да го спречат тоа, покажува заедничка истрага на „Кијив Индипендент“, италијанскиот истражувачки медиум ИРПИМедиа и организацијата ОЦЦРП.
Според истрагата, машини од европски производители, неопходни за производство на делови за ракети и борбени авиони, биле испорачувани во Русија преку турската компанија „Редвинг Метал“, основана по почетокот на руската инвазија врз Украина.
Царинските документи покажуваат дека во текот на 2023 и 2024 година компанијата испорачала опрема во вредност од околу пет милиони долари на фабриките „Алуминиум Металург Рус“ (АМР) и „Ступино металуршки комбинат“ (СМК). Двете претпријатија се поврзуваат со рускиот бизнисмен Николај Тимохин, зет на Игор Завјалов, долгогодишен заменик-директор на државниот воено-индустриски конгломерат Ростех.
Меѓу испорачаната опрема имало компјутерски управувани стругови, печки за термичка обработка на метал, хидраулични преси и друга индустриска механизација произведена во Италија, Германија, Шпанија и Чешка.
Експертите наведуваат дека ваквата опрема претставува клучен дел од современото металуршко производство и може директно да придонесе за зајакнување на руската воена индустрија.
Според украинската воена разузнавачка служба, фабриката АМР произведува метални компоненти што се користат во борбените авиони Су-34 и во крстосувачките ракети Х-101, кои Русија ги користи во нападите врз украинска територија.
Финансиските документи покажуваат дека од почетокот на војната овие фабрики снабдувале повеќе од 40 руски производители на воена опрема, меѓу кои и компании што произведуваат ракети за системите С-300 и С-400, како и различни типови борбени авиони.
Истрагата открива дека турската компанија „Редвинг Метал“ била основана кратко по почетокот на инвазијата во 2022 година. Нејзин косопственик е холандскиот државјанин Александер Татерсол, кој со години бил поврзан со компанијата АМР преку мрежа дистрибутери со седиште во Швајцарија, Германија и САД.
Татерсол потврдил дека има сопственички удел во компанијата, но негирал дека учествувал во каква било шема за испорака на санкционирана стока во Русија.
Сепак, царинските податоци покажуваат конкретни модели на европски машини што преку „Редвинг Метал“ биле испорачани во Русија. Дел од европските производители потврдиле дека ја продале опремата на турската компанија, но нагласиле дека договорите изрично забранувале понатамошен извоз во земји под санкции.
Покрај металуршката опрема, истрагата открива и испораки на бродоградбена опрема во вредност од околу 1,3 милиони долари. Таа завршила кај руска компанија која работи на изградба на бродови за руската воена морнарица.
Според експертите за санкции, ваквите испораки претставуваат можен пример за заобиколување на европските ограничувања преку посредници во трети земји.
Од Европската комисија порачаа дека спречувањето на заобиколувањето на санкциите останува еден од нивните главни приоритети, додека за спроведувањето и санкционирањето на евентуалните прекршувања се надлежни земјите членки на Европската Унија.
Доколку се утврди прекршување на санкцискиот режим, компаниите и лицата вклучени во шемата би можеле да се соочат со нови западни санкции, замрзнување на имот и забрана за деловно работење со западни партнери.