Трамп ги укинува санкциите и царините поврзани со Русија

Американскиот претседател Доналд Трамп одлучи да укине голем број санкции, ограничувања и царини поврзани со Русија, само неколку дена пред тие да стапат во сила врз основа на закон што го потпиша минатиот месец. Одлуката предизвика остри реакции во американскиот Конгрес и дополнително ја зголеми загриженоста кај европските сојузници поради слабеењето на поддршката за Украина.

Мерката беше објавена со извршна уредба, во време кога односите меѓу Трамп и украинскиот претседател Володимир Зеленски се сè понапнати. Во меѓувреме, Белата куќа вршела притисок врз Киев да ги прекине нападите врз руските нафтени постројки, со цел да се намалат цените на нафтата пред изборите за Конгресот. Украина првично се согласила, но потоа ги продолжила нападите, додека Русија во текот на целата недела интензивно ја напаѓала украинската енергетска инфраструктура.

Законот предвидуваше царини до 100 проценти за производите од петте најголеми увозници на руска сурова нафта и гас. Приходите од продажбата на овие енергенси се клучни за финансирањето на војната што ја води Кремљ.

— реклама —

„Поднесов до Конгресот потврда дека издавањето вакво изземање во овој момент е во национален интерес на Соединетите Американски Држави“, се наведува во уредбата на Трамп, објавена од Белата куќа. Во документот, сепак, не е објаснето зошто одлуката е во национален интерес. Изземањето ќе остане во сила сè додека администрацијата на Трамп не процени дека се потребни дополнителни чекори.

Мерките беа дел од таканаречениот закон на Греам, именуван по поранешниот сенатор Линдзи Греам, кој се залагаше за остра политика кон Русија, а почина во јули.

Одлуката ја поздрави Кирил Дмитриев, раководител на рускиот државен инвестициски фонд, кој на платформата Икс ја нарече „важен и навистина историски момент“. Тој додаде дека економската соработка меѓу Русија и САД е во интерес на двете земји.

— реклама —

Американските законодавци, меѓутоа, ја осудија одлуката. Демократската сенаторка Елизабет Ворен ја оцени како „бедно и предвидливо неуспешно лидерство“, потсетувајќи на силната двопартиска поддршка за Украина. Таа предупреди дека со укинувањето на санкциите Трамп ги игнорира насоките на Конгресот за зголемување на притисокот врз Кремљ и му овозможува на Владимир Путин да ја продолжи агресијата.

Конгресменот Дон Бајер од Вирџинија оцени дека најновиот потег на Трамп претставува отстапка пред Путин и предавство на украинските партнери на САД. Сенаторот Ричард Блументал, еден од авторите на законот, изјави дека изземањата немаат врска со националната безбедност, туку со обидот да му се угоди на рускиот претседател.

Одлуката доаѓа по бурна недела во односите меѓу Вашингтон и Киев. Минатата недела Трамп ги изненади европските лидери со договор што дозволува извоз на руски дизел. Зеленски изјави дека се чувствува изневерен, а договорот предизвика критики од двете политички партии во САД.

Трамп ги обвинува војната во Украина и Русија за растот на цените на горивата, додека неговата војна во Иран останува непопуларна меѓу гласачите. Дополнителни тензии предизвикуваат наводниот прекин на размената на разузнавачки податоци и ограничувањата на сателитската интернет-услуга „Старлинк“.

— реклама —

Зеленски изјави дека украинската влада не добила никакво претходно предупредување од партнерите пред разорниот напад со балистички ракети врз голема електрана во Киев и станбена зграда. Трамп, од друга страна, тврди дека САД не ја прекинале размената на разузнавачки информации со Украина.

Украинските власти соопштија дека биле изненадени од ограничувањата на воената верзија на „Старлинк“, сопственост на Илон Маск. Тие ги нарушиле операциите со украински беспилотни летала и системите за рано предупредување, како и способностите на војската за логистика, комуникација и извидување. Зеленски во петокот изјави дека услугата се подобрила, но сè уште не е целосно обновена.

Во интервју за „Њузмакс“ во четвртокот, Трамп остро го критикуваше украинскиот претседател, велејќи дека со Зеленски е потешко да се соработува отколку со Путин.

Напнатоста дополнително се зголеми по извештајот на Си-ен-ен дека на Киев му останале без ракети за американскиот противвоздушен систем „Патриот“. Во исто време, Русија продолжува со разорните воздушни напади и нападите со беспилотни летала врз украинските енергетски постројки. Ракетите-пресретнувачи за системот „Патриот“ се меѓу ретките одбранбени средства способни да соборат балистички ракети, а Зеленски постојано предупредува дека е тешко да се обезбедат нови количества.

Европските лидери, во меѓувреме, продолжуваат да му даваат поддршка на Зеленски. На самитот во Белгија во петокот, украинскиот претседател ги пофали „вистинските лидери“ на континентот, што беше протолкувано како индиректна критика кон Трамп.

Лидерите на Европската Унија најавија подготовка на 22. пакет санкции против Русија од почетокот на инвазијата врз Украина. За разлика од администрацијата на Трамп, тие порачаа дека притисокот врз Москва ќе се зголемува доколку Путин не ја запре војната.