Повторното отворање на Ормускиот теснец по речиси четири месеци блокада донесе олеснување на светските енергетски пазари, но аналитичарите предупредуваат дека последиците од прекинот во снабдувањето со нафта сè уште се чувствуваат.
Теснецот повторно е ставен во функција откако Иран и Соединетите Американски Држави потпишаа меморандум за разбирање. Сепак, според податоците на аналитичката компанија „Кплер“, за време на конфликтот од светскиот пазар биле отстранети околу 1,15 милијарди барели нафта од Блискиот Исток.
Експертите предупредуваат дека глобалните резерви на нафта се приближуваат до критични нивоа. Стратешките резерви на Меѓународната агенција за енергетика се на најниско ниво од 1990 година, додека американските резерви за итни случаи се на најниско ниво во последните четири децении.
Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека резервите би можеле да бидат доволни за уште околу четири недели доколку не дојде до брзо нормализирање на снабдувањето.
„Ќе ни снема резерви за околу четири недели“, предупреди Трамп, посочувајќи дека продолжените проблеми во испораките би можеле да предизвикаат сериозни економски последици на глобално ниво.
По објавувањето на договорот меѓу Вашингтон и Техеран, пазарите реагираа позитивно. Цената на суровата нафта од типот Брент, која во екот на кризата достигна 126 долари за барел, се намали на помалку од 80 долари.
И покрај тоа, аналитичарите нагласуваат дека падот на цените не значи и целосно надминување на кризата. Светските резерви во изминатите месеци се намалиле за околу 190 милиони барели, а складиштата во неколку клучни енергетски центри се приближуваат до минималните оперативни нивоа.
Особено внимание привлекува состојбата во американскиот нафтен центар Кушинг, каде што резервите се намалени до ниво што може да предизвика потешкотии во функционирањето на транспортната инфраструктура.
Според експертите, слични трендови се забележуваат и во други делови од светот, што го зголемува ризикот од нов раст на цените доколку обновувањето на снабдувањето се одвива побавно од очекуваното.
Дел од аналитичарите сепак сметаат дека има простор за стабилизација на пазарот. Резервите што беа создадени пред почетокот на конфликтот помогнаа да се ублажи еден од најголемите прекини во снабдувањето со нафта во поновата историја.
Иако повторното отворање на Ормускиот теснец претставува значаен чекор кон нормализација на состојбата, неизвесноста околу глобалното снабдување со енергенси и натаму останува присутна, а прашањето дали светот навреме ќе избегне нова енергетска криза сè уште е отворено.