Норвешка се простува од Харалд Петти: Владетелот што ја водеше земјата низ кризи и промени

Норвешкиот крал Харалд Петти почина на 89-годишна возраст, соопшти Кралската палата во Осло. Тој починал мирно во петокот во 6:35 часот во Националната болница, каде што бил хоспитализиран поради ретко заболување на крвта.

Во последните 24 часа покрај него биле членовите на семејството, додека граѓани почнале да оставаат цвеќе пред кралската палата во Осло.

Харалд Петти беше првиот норвешки монарх роден во земјата по 14 век, а на престолот го наследува неговиот син Хокон.

Во 35-те години на владеење Харалд остана запаметен како монарх кој ја модернизираше норвешката монархија и ја доближи до граѓаните. Често беше опишуван како „народен крал“, титула што претходно ја носеше и неговиот татко, кралот Олав Петти.

— реклама —

Еден од највпечатливите моменти од неговото владеење беше по терористичките напади во Осло и на островот Утоја во 2011 година, кога кралот повика на единство и порача дека стравот не смее да надвладее.

Тогаш, обраќајќи им се на семејствата на жртвите, говореше како татко, дедо, сопруг и крал, во едно од најемотивните обраќања на норвешката монархија.

Харалд беше роден на 21 февруари 1937 година во Скаугум, во близина на Осло. Имал само три години кога започнала нацистичката инвазија на Норвешка, по што неговото семејство побегнало во Шведска, а потоа и во САД.

По завршувањето на Втората светска војна се вратил во Норвешка, го завршил образованието и служел војска. Престолонаследник станал во 1957 година, а подоцна студирал општествени науки, историја и економија на колеџот Балиол во Оксфорд.

— реклама —

Неговата љубовна приказна со Соња Харалдсен исто така остана дел од историјата на норвешката монархија. Бидејќи Соња не била од благородничко семејство, Харалд девет години чекал дозвола од својот татко да се ожени со неа.

На крајот му ставил до знаење дека ќе остане неженет ако не му биде дозволено да ја земе Соња за сопруга. Тие се венчале во 1968 година, со што била прекината дотогашната традиција на бракови со припадници на европското благородништво.

На престолот стапил на 17 јануари 1991 година, по смртта на неговиот татко Олав Петти.

Со текот на времето станал сè поотворен и поприсутен во јавноста, а особено внимание привлече неговиот говор од 2016 година за верската, етничката и сексуалната различност во Норвешка.

— реклама —

Тогаш порача дека Норвежаните доаѓаат од различни земји, веруваат во различни нешта и имаат различни животни избори, но дека сите се дел од истото општество.

Покрај кралските должности, Харалд беше и страстен спортист и еколог. Трипати ја претставуваше Норвешка на Олимписките игри во едрење, а беше и еден од основачите на норвешкиот огранок на Светскиот фонд за природа.

Во последните години неговото здравје беше нарушено. Од 2024 година значително го намали бројот на јавни обврски, а се лекуваше од ретка хемолитичка анемија.

Во болница бил примен на 17 август, по што неговиот син Хокон ја презел улогата на регент.

— реклама —

Харалд зад себе ја остава сопругата, кралицата Соња, ќерката Марта Луиз, синот Хокон и шест внуци.

Неговата смрт доаѓа во чувствителен период за норвешката кралска куќа, која во последните години беше погодена од повеќе семејни и здравствени кризи.

Сепак, и покрај падот на поддршката за самата монархија, Харалд лично остана една од најпочитуваните фигури во земјата.

Со неговата смрт завршува едно долго поглавје во норвешката монархија, а пред новиот крал Хокон останува предизвикот да ја зачува стабилноста и довербата во институцијата во период на значајни промени.