Малите инсекти познати како папатаци или песочни мушички стануваат сè поголем предизвик за јавното здравје, а најновите истражувања покажуваат дека тие најверојатно се присутни на целата територија на Србија.
Станува збор за инсекти кои се хранат со крв и можат да пренесуваат различни заразни заболувања, меѓу кои и лајшманиозата – потенцијално опасна паразитска болест што ги погодува и луѓето и животните, особено кучињата.
Според истражувањата спроведени во рамките на проектот CLIMOS, во текот на 2023 и 2024 година биле собрани и анализирани повеќе од 94.000 примероци од папатаци и патогени што тие ги носат. Резултатите покажуваат дека овие инсекти се сè почести преносители на заразни болести низ Европа, вклучително и во Србија.
„Прелиминарните резултати покажуваат дека папатаците најверојатно се распространети на целата територија на Србија и дека кај нас се присутни подвидови кои можат да пренесуваат заразни заболувања“, изјави д-р Сузана Блесиќ од Физичкиот факултет во Белград.
Папатаците се активни претежно ноќе, најчесто во самрак и во раните утрински часови. Освен лајшманиоза, тие можат да пренесуваат и различни вируси, од кои некои предизвикуваат лесни инфекции, а други можат да доведат до сериозни компликации, како што е летниот менингитис.
Научниците предупредуваат дека климатските промени создаваат сè поповолни услови за нивно размножување и ширење кон северните делови на Европа.
Експертите препорачуваат користење заштитна облека, репеленти и редовни ветеринарни прегледи на домашните миленици, особено кучињата, кои претставуваат главни преносители на лајшманиозата.
Дополнително, граѓаните се советуваат да ја одржуваат чиста околината околу домовите и да избегнуваат престој на отворено во периодите кога овие инсекти се најактивни.