Ако ЕУ не го смени правилото 90/180, камионите ќе застанат: Владата бара решение, превозниците притискаат
Проблемот со примената на правилото 90/180 дена и новиот систем за електронска евиденција на престојот во Шенген-зоната ја мобилизираше македонската Влада, регионалните превозници и европските институции, додека блокадите на граничните премини втор ден по ред го прекинуваат товарниот сообраќај кон Европската Унија.Премиерот Христијан Мицкоски денеска соопшти дека побарал телефонски разговор со претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, со цел да се изнајде решение за состојбата што ги извади на протест камионските превозници од Македонија и од земјите на Западен Балкан. Тој изрази умерен оптимизам дека проблемот може да се надмине и посочи дека прашањето е отворено со Европската комисија уште од септември, при што разговорите ги води министерот за надворешни работи и надворешна трговија Тимчо Муцунски.Мицкоски најави дека очекува разговор со Фон дер Лајен во наредните денови, по нејзиното враќање од службено патување во Индија, нагласувајќи дека целта не е укинување на шенген-механизмот, туку изнаоѓање практична варијанта со која ќе им се излезе во пресрет на професионалните возачи.Во меѓувреме, камионските превозници од Македонија, Србија, Црна Гора и Босна и Херцеговина започнаа седумдневен протест со блокади на товарните терминали на граничните премини кон Шенген-зоната. Патничкиот сообраќај се одвива непречено, но превозниците предупредуваат дека правилото 90 дена престој во период од 180 дена ги третира како туристи, а не како мобилни работници, со што им се парализира работата.Од Брисел засега порачуваат дека ги следат случувањата, но дека правилата не се нови. Портпаролот на Европската комисија Маркус Ламерт изјави дека системот за влез-излез обезбедува подобра контрола на постојните правила, додавајќи дека Комисијата е свесна оти професии со висока мобилност, како камионските возачи, имаат потреба од подолг престој. Според него, ова прашање се разгледува во рамки на подготовките на новата визна стратегија на ЕУ.Загриженост за економските последици изрази и вицепремиерот и министер за транспорт и врски во оставка на Бугарија, Гроздан Караџов, кој оцени дека блокадите на границите со Србија и Македонија ќе донесат сериозни загуби за сите економии во регионот. Тој истакна дека ваквите мерки го нарушуваат слободниот проток на стоки и дека решението треба да се бара исклучиво преку дијалог со европските институции, бидејќи земјите членки немаат надлежност самостојно да ги менуваат правилата.Караџов најави дека ќе иницира разговори за отворање таканаречени „прозорци“ на границите, но призна дека тоа ќе биде тешко изводливо без согласност од Брисел.Во Македонија, Националната транспортна асоцијација „Бест мобилити – НТА“ порача дека блокадите се израз на револт на професионалните возачи, но предупреди дека решението мора да се бара институционално, во Брисел. Од асоцијацијата информираат дека прашањето било разгледано и на состанок на BSEC-URTA во Скопје, со учество на претседателот на Меѓународната унија за патен транспорт (IRU), при што бил усвоен унифициран предлог за решенија.Од „Бест мобилити – НТА“ укажуваат дека долготрајните блокади носат ризик од губење на транзитот низ Македонија, финансиски загуби за извозно ориентираните компании и дополнително намалување на веќе ограниченото дозволено време за престој во Шенген-зоната. Тие бараат признавање на возачите како мобилни работници со посебен статус и активна поддршка од државниот врв во преговорите со Европската комисија.Поддршка за протестот вчера даде и заменик-претседателот на Владата и министер за транспорт, Александар Николоски, кој оцени дека предупредувањето доаѓа навреме и дека февруари и март мора максимално да се искористат за изнаоѓање решение. Тој посочи три можни опции: одложување на примената на новиот систем, зголемување на дозволениот број денови на престој или воведување посебен режим за професионални возачи, по примерот на Швајцарија.Министерот Тимчо Муцунски, пак, изјави дека со Европската Унија активно се комуницира и дека од Брисел има сигнали оти проблемот е препознаен и дека се работи на негово надминување.Превозниците, од своја страна, порачуваат дека целта не им е да ја заглават економијата, туку да укажат на последиците од мерките. Ако решение не се најде, најавуваат други форми на притисок, предупредувајќи дека без нивниот труд, над милион тони стока би можеле да останат заглавени, со директни последици за пазарите и граѓаните.
Македонија | пред 8 часа