Цените на нафтата, кои за време на викендот достигнаа врв на светските пазари, во последните часови бележат значителен пад, додека финансиските пазари се стабилизираат по изјавите на американскиот претседател Доналд Трамп дека војната меѓу Соединетите Американски Држави и Иран би можела наскоро да заврши.
Во телефонско интервју за телевизијата Си-Би-Ес њуз, Трамп изјави дека конфликтот е „практично завршен“ и дека воената операција напредува многу побрзо од првичниот план, кој предвидувал траење од четири до пет недели.
„Мислам дека војната е речиси завршена“, изјави американскиот претседател, додавајќи дека иранската воена инфраструктура е сериозно ослабена. „Немаат морнарица, немаат комуникации, немаат ни воздухопловни сили“, рече Трамп.
Паралелно со овие изјави, нафтените пазари забележаа значителни поместувања. Откако за време на викендот цената на нафтата накратко надмина 118 долари за барел, во последните часови таа падна за повеќе од 10 долари и се спушти под границата од 90 долари.
Падот доаѓа во момент кога најголемите светски економии размислуваат за координирани мерки за обезбедување итни енергетски резерви, а изјавите на Трамп дополнително ги поттикнаа очекувањата дека конфликтот би можел да се приближува кон крај.
По неговите изјави, американските берзи ги надоместија претходните загуби. Индексот Си-Ен-Пи 500 порасна за околу еден процент, додека цените на нафтата и приносите на американските државни обврзници се намалија.
Сепак, и покрај смирувањето на финансиските пазари, ситуацијата околу Ормускиот теснец останува неизвесна. Овој стратешки морски премин, низ кој поминува значителен дел од глобалната трговија со нафта, и натаму е речиси затворен, а сè уште нема договор како ќе се обезбеди безбеден премин на бродовите.
Трамп изјави дека поморскиот сообраќај низ теснецот постепено се зголемува и дека неговата администрација размислува за можноста да преземе контрола над тој поморски пат, без да прецизира какви конкретни мерки би можеле да бидат преземени.
Во меѓувреме, американскиот претседател разговарал и со рускиот претседател Владимир Путин за ситуацијата во Иран и за војната во Украина, пренесе руската новинска агенција ТАСС, повикувајќи се на советникот на Путин, Јуриј Ушаков.
Конфликтот доаѓа во период кога Трамп се соочува со силни политички притисоци во САД поради инфлацијата во пресрет на изборите на средина од мандатот. Војната дополнително ги зголеми цените на горивата во земјата.
Трамп претходно изјави дека цена на нафта од 100 долари за барел е „мала цена што треба да се плати“, додавајќи дека трошоците ќе се намалат кога, како што рече, ќе заврши уништувањето на иранската нуклеарна закана.
Поради речиси целосното затворање на Ормускиот теснец, Саудиска Арабија, најголемиот светски извозник на нафта, беше принудена да го намали производството, а слични потези презедоа и Обединетите Арапски Емирати, Кувајт и Ирак.
Министрите за финансии на земјите од групата Г7 во меѓувреме порачаа дека се подготвени да преземат сите неопходни мерки за стабилизација на глобалното снабдување со енергија, вклучително и можно пуштање на стратешките резерви на нафта, иако конечна одлука за тоа сè уште не е донесена.
