Путин бара промена на безбедносниот поредок во Европа: НАТО да се повлече на границите од 1997 година

Русија повторно бара повлекување на силите на НАТО на позициите од 1997 година, пред проширувањето на Алијансата кон Источна и Централна Европа. Ова произлегува од документ со руските барања, чија копија ја добил „Њујорк тајмс“, а кој бил споделен за време на неодамнешните преговори за завршување на војната во Украина.

Според весникот, документот е датиран на 10 ноември и неговата автентичност ја потврдиле две лица запознаени со преговорите. Во него Москва повторно ги изнесува клучните барања што ги постави во декември 2021 година, непосредно пред почетокот на инвазијата врз Украина.

— реклама —

Меѓу барањата се забрана за понатамошно проширување на НАТО и прекин на воените активности на Алијансата во Украина, Источна Европа, Јужен Кавказ и Централна Азија. Москва бара и повлекување на силите и воените бази на НАТО на границите на Алијансата од 1997 година, што би влијаело врз безбедноста на Полска и балтичките држави.

Русија, според документот, бара и прекин на испораката на западно оружје и воена опрема за Украина. Дополнително, бара Франција и Велика Британија да ја исклучат можноста за употреба на нивното нуклеарно оружје за заштита на други европски држави. Москва би прифатила членство на Украина во Европската Унија само доколку земјата не учествува во заедничката одбранбена политика на Унијата.

— реклама —

Руските претставници во разговорите во Абу Даби го посочиле Студената војна и тогашниот Варшавски пакт како модел за идното уредување на европската безбедност. Според нив, одделните сфери на влијание меѓу САД и Советскиот Сојуз, како и каналите за комуникација, го намалувале ризикот од судир.

Американските претставници Џаред Кушнер и Стив Виткоф, според американски функционер, ја повикале руската страна да се насочи кон иднината и да предложи конкретни чекори за намалување на тензиите. По разговорите во Абу Даби, двајцата отпатувале во Москва, каде се сретнале со рускиот претседател Владимир Путин.

По средбата, советникот за надворешна политика на Путин, Јуриј Ушаков, изјавил дека рускиот предлог од 2021 година и понатаму ја претставува визијата на Москва за „темелите на неделивата безбедносна архитектура“.

— реклама —

Американските претставници потоа отпатувале во Даблин, каде украинскиот претседател Володимир Зеленски бил информиран за разговорите. Кушнер изјавил дека договор не може да се постигне без Европејците на преговарачката маса.

Руските барања предизвикаа реакции кај европските лидери. Полскиот премиер Доналд Туск изјавил дека нивното прифаќање би претставувало директна закана за безбедноста на Полска и дека се неприфатливи не само за Украина, туку и за Европа.

— реклама —

Луксембуршкиот премиер Лук Фриден, пак, нагласил дека за иднината на Европа не може да се разговара без учество на европските држави.

Документот, кој нема официјален меморандум ниту потпис и во дипломатскиот речник се означува како „неофицијален документ“ (non-paper), ја претставува почетната преговарачка позиција на Москва. Според лицата запознаени со разговорите, руските претставници навестиле дека Путин би можел да покаже одредена флексибилност, но засега клучните барања остануваат речиси непроменети.