Да се биде жена не е луксуз, но во секојдневието понекогаш изгледа како да се плаќа дополнително само поради тоа. Од козметика и производи за лична нега до облека и детски играчки, постојат бројни примери во кои производите наменети за жени или девојчиња чинат повеќе од сличните производи за мажи и момчиња. Оваа појава е позната како „розов данок“ или „pink tax“.
Иако во називот го има зборот „данок“, не станува збор за официјален данок што го наплаќа државата. Терминот се користи за пазарна практика при која производите и услугите наменети за жени често имаат повисока цена од речиси идентични производи за мажи.
Разликата понекогаш е тешко да се забележи, а некогаш се сведува на бојата на амбалажата. Машкиот брич е син, женскиот е розов, сечилото и функцијата се речиси исти, но цената може да биде различна. Слични примери се среќаваат и кај дезодоранси, шампони, лосиони и други производи за лична нега.
Поради тоа, тврдењето дека жените едноставно „трошат повеќе“ не ја покажува целата слика. Во одредени случаи, тие можеби не купуваат повеќе, туку плаќаат повеќе за производи што се речиси исти со поевтините алтернативи.
Сепак, не секоја ценовна разлика може автоматски да се припише на „розовиот данок“. Понекогаш производите имаат различен состав, производство или намена, па повисоката цена може да биде оправдана. Проблемот се појавува кога разликата е минимална, а цената значително повисока само затоа што производот е рекламиран како наменет за жени.
Дополнително, жените имаат и трошоци кои се директно поврзани со нивното здравје и репродуктивното здравје. Менструалните производи не се прашање на избор, а гинеколошките прегледи, бременоста, породувањето и периодот на опоравување исто така носат финансиски трошоци.
Истовремено, прашањето за економската нееднаквост меѓу мажите и жените не се ограничува само на цените во продавниците. Разликите во приходите, условите на пазарот на трудот и начинот на кој се рекламираат производите покажуваат дека родовите стереотипи сè уште имаат влијание врз секојдневниот живот.
Сè повеќе потрошувачи затоа ги споредуваат составот, количината и цената, а дел од жените свесно избираат производи означени како „машки“ кога ќе утврдат дека се речиси идентични, но поевтини.
На крајот, прашањето не е дали жените треба да плаќаат помалку од мажите. Суштината е дали за ист или речиси ист производ треба да се плаќа повеќе само затоа што е спакуван во розова амбалажа и е рекламиран за жени.
Рамноправноста не се однесува само на платите, работните места и законите. Таа се гледа и во најобичните секојдневни одлуки – дури и кога стоиме пред полица во продавница и избираме што ќе ставиме во кошничката.
