Со порака дека Балканот мора да стане дел од Европската Унија и дека процесот на интеграција мора да се води по јасни и еднакви правила, претседателката Гордана Сиљановска-Давкова се обрати на заедничката прес-конференција со црногорскиот претседател Јаков Милатовиќ во Скопје.
„Средбава се случува во пресрет на 20-годишнината од воспоставувањето дипломатски односи меѓу двете држави, еден важен настан за одбележување, среќен настан, но и, морам да кажам, 20 години од добивањето на нашиот кандидатски статус за Европската Унија. Мило ми е што претседателот е во возвратна официјална посета“, изјави претседателката Гордана Сиљановска-Давкова.
Таа нагласи дека двете држави се пример за добрососедство и стабилна соработка, особено во рамките на НАТО, оценувајќи дека ваквите средби дополнително ја зацврстуваат довербата.
„Денеска, уште еднаш, потврдивме дека сме извонреден пример на регионално добрососедство, добар пример на соработка, внатре, во рамките на НАТО сојузот и денешната средба уште повеќе ја зацврстува довербата“, рече Сиљановска-Давкова.
Како значаен чекор во билатералните односи го издвои потпишувањето на Меморандумот за соработка меѓу Младинските совети, од кој се очекува нова динамика во односите.
„Она што за обајцата денеска беше ново, важно и инспиративно е потпишувањето на Меморандумот за соработка меѓу Младинските совети и очекувам овој меморандум да внесе свежина и креативност во нашите односи“, истакна претседателката.
Во економскиот дел, таа оцени дека постои сериозен неискористен потенцијал за продлабочување на соработката.
„Што се однесува до економската соработка, господинот Милатовиќ е далеку поупатен од мене, но мислам дека овие скромни 61,8 милиони долари мора да се зголемат и има голем простор за тоа во градежништвото, во туризмот, во енергетиката, можеби исто така, во отворањето повторно на авиолинијата Подгорица-Скопје или Тиват-Скопје, бидејќи и двете држави во туризмот полагаат големи надежи“, рече Сиљановска-Давкова.
Претседателката потенцираше дека заедничката визија е јасна – стабилен и просперитетен регион во рамки на Европската Унија.
„Каде и да одам, а многупати сме се среќавале со господинот Милатовиќ, по многу настани во рамките на мултилатералната соработка, секогаш во него препознавам компетентен, кредибилен и почитуван соговорник, чии ставови ми значат и ги ценам. Заедничка визија ни е стабилен и просперитетен регион, интегриран во Европската Унија“, нагласи Сиљановска-Давкова.
Таа го поздрави и најавениот самит Европска Унија – Западен Балкан во Црна Гора, оценувајќи дека тоа е сигнал дека процесот на проширување мора да добие реална динамика.
„Го поздравувам, го поддржувам и мислам дека тоа ќе биде доказ дека прашањето за членството на Западниот Балкан не е веќе само прашање врзано за иднината, туку е прашање што треба и може да стане реалност“, изјави претседателката.
Во однос на европската интеграција, таа посебно се осврна на почитувањето на принципите и критериумите.
„Се разбира, денеска повторно го реафирмирав принципот што не сум го измислила, ниту пак некој одовде го креирал, принципот или принципите воспоставени во далечната 93-та година познати како Копенхашки критериуми. Повикав нашето чекорење кон ЕУ да биде во рамките на она што се нарекува европско уставно право“, рече Сиљановска-Давкова.
Таа предупреди дека отстапувањата можат да создадат сериозни последици.
„Многу важно е, бидејќи, еден преседан доколку се храни, ќе отвори или ќе создаде плодна почва и за нови преседани“, нагласи претседателката.
Во делот за правата на малцинствата, Сиљановска-Давкова посочи дека во рамки на Европската Унија постојат различни модели, но дека принципот на еднаквост мора да биде водечки.
„Не постои европско право за малцинства. Во ЕУ има држави, многу големи, кои дури не ја потпишале Рамковната конвенција за заштита на правата на малцинствата. Во ЕУ има држави најголемиот дел кои немаат ниту еден збор во уставот за малцинствата, имаат само антидискриминаторна клаузула дека сите луѓе се еднакви без оглед на било каква припадност, па и етничката“, рече Сиљановска-Давкова.
„Инсистирам на еднакви стандарди“, додаде претседателката Гордана Сиљановска-Давкова.
Таа се осврна и на потребата од гаранции во процесот на проширување, посочувајќи на изјави од европски претставници.
„Неисполнувањето на овие гаранции може да доведе до покренување постапка пред судот во Луксембург. Се разбира, ние не можеме да покренеме ваква постапка“, изјави Сиљановска-Давкова.
Во однос на новите правни иницијативи, оцени дека иако доаѓаат со задоцнување, тие се важни.
„Мислам дека тоа барање е задоцнето, но секое барање за правна интерпретација е добро“, рече претседателката.
Во завршницата, таа порача дека без регионална поддршка и разбирање, интеграцијата ќе биде потешка.
„Меѓусебната поддршка на земјите на Западниот Балкан, за мене е императив. Меѓусебното разбирање побрзо ќе нè одведе до Европската Унија. Обратно, ако нема спремност меѓу нас да се разбереме, да се почитуваме и да се поддржуваме, тогаш сами си го отежнуваме патот кон Европската Унија“, порача претседателката Гордана Сиљановска-Давкова.
