Европската Унија повторно е поделена околу тоа дали Србија направила доволно за да продолжи напред во пристапните преговори, откако Белград ги повлече спорните судски реформи, објави „Еуроњуз“.
Европската комисија веќе во среда би можела да предложи отворање на Кластерот 3, оценувајќи дека Србија ги исполнила условите за овој чекор. Сепак, меѓу земјите членки сè уште нема едногласност, која е неопходна за продолжување на преговорите.
Во интерниот документ на Европската комисија, во кој увид имал „Еуроњуз“, се наведува дека Србија го надминала претходно утврдениот назадок во областа на правосудството и презела мерки за зајакнување на Обвинителството за организиран криминал. Истовремено, Комисијата признава дека се потребни дополнителни реформи во судскиот и обвинителскиот систем.
Дел од членките сметаат дека Србија заслужува признание затоа што ги прифатила препораките на Венецијанската комисија и ги повлекла спорните закони. Други, пак, оценуваат дека тоа не е доволно за да се надоместат долгогодишните забелешки за владеењето на правото, независноста на судството, корупцијата и демократските стандарди.
Дополнителна неизвесност внесе и најавата на српскиот претседател Александар Вучиќ дека планира да се повлече од функцијата и во наредните три до четири месеци да распише избори.
Според повеќе дипломати и експерти, Европската комисија сака да го задржи ангажманот со Белград поради стратешката важност на Западен Балкан. Но, дел од земјите членки предупредуваат дека наградувањето на ограничени реформи без суштински промени би можело да го наруши кредибилитетот на процесот на проширување.
Во извештаите на Европската комисија натаму се нотираат сериозни слабости во независноста на судството, демократското управување и истрагите поврзани со трагедијата на железничката станица во Нови Сад, кога во ноември 2024 година загинаа 16 лица.
Дополнителен предизвик за европскиот пат на Србија остануваат и нејзиното одбивање да се приклучи кон санкциите на Европската Унија против Русија, како и блиските односи со Москва и Пекинг. Според аналитичарите, токму овие прашања ќе продолжат да влијаат врз темпото на пристапните преговори.
