САД

Претходниот шеф на Американската служба за контрола на дрога: Америка се обидува да ги присвои заслугите за операцијата во Мексико

Претходниот шеф на американската Агенција за сузбивање на дрога (DEA), Мајк Вигил, изјави дека САД „обидуваат да присвојат заслугите“ за операцијата во која вчера беше убиен еден од најбараните мексикански наркобоси, Ел Менчо, и дека вистинскиот успех е заслуга на Мексико.Во интервју за канадската CBC News, Вигил истакна дека операцијата била изведена со разузнавачка поддршка од САД, но дека тоа не е победа која може да се припише на Вашингтон. „Администрацијата на Доналд Трамп се обидува да ја преземе заслугата за оваа операција, но тоа е 100 проценти дело на Мексико… и тие заслужуваат целата заслуга“, нагласи Вигил.Претходно, Трамп на својата социјална мрежа Truth Social повика Мексико да „ги зајакне напорите против картелите и дрогата“.Вигил дополнително оцени дека ликвидацијата на лидерот на картелот, Немесио Осегера Сервантес, познат како Ел Менчо, ќе предизвика „психолошки потреси“ во неговата организација, бидејќи членовите го сметале за „непобедлив“.

Свет | пред 1 месец

Нема фотографија

Трамп се заканува на секоја земја што сака да „игра игри“: „Предупредени сте!“

Претседателот на САД, Доналд Трамп, денеска остро реагираше на одлуката на Верховниот суд, предупредувајќи дека земјите кои ќе се обидат да ја заобиколат ќе се соочат со сериозни последици. Во објава на својата мрежа Truth Social, Трамп посебно ги истакна државите кои, според него, со децении ја искористувале САД.„Секоја земја која сака да „игра игри“ со оваа смешна одлука на Верховниот суд, особено оние кои со години — па дури и децении — ја искористувале Америка, ќе се соочи со многу повисоки тарифи и полоши мерки од оние на кои неодамна се согласија. ПРЕДУПРЕДЕНИ СТЕ!!! Благодарам на вниманието. Претседател на САД, ДОНАЛД Џ. ТРАМП“, напиша Трамп.Тој претходно денеска го нападна Верховниот суд поради пресудата против неговиот широк програма за царини, но истакна дека ќе се потпре на други овластувања за воведување на нови тарифи и „дозволи“, без да наведе конкретни детали.Трамп тврди дека судот му дал „случајно“ повеќе овластувања отколку претходно, иако ја нарекува пресудата „смешна“ и „глупа“. Тој додава дека може да користи дозволи за мерки против земјите кои, според него, со децении ја искористувале Америка, додека, истовремено, судот „одобрил сите други тарифи“ кои сега можат да се користат „многу посилно и иритантно“. Суците ги нарече неспособни, освен „Големата тројка“, без да појасни на кого мисли.На крајот, Трамп порача дека, без оглед на одлуките на судот, ќе продолжи да ја спроведува својата политика.

Свет | пред 1 месец

Претставник на Белата куќа: Американските царини за увоз од ЕУ се зголемуваат

САД ќе воведат царина од 15% на увоз од Европската унија, соопшти висок претставник на Белата куќа. Новата стапка се базира на глобална царинска уредба што ја потпиша американскиот претседател Доналд Трамп по пресудата на Врховниот суд, но станува збор за привремена мерка. Администрацијата најави дека ќе побара од други правни органи да воспостават соодветни или претходно договорени царински стапки.„До тогаш очекуваме сите земји да ги почитуваат своите обврски од трговските договори за намалување на бариерите и други концесии, кои остануваат непроменети“, додаде претставникот.Врховниот суд на САД претходно нанесе тежок удар на Трамповата трговска политика, пресудувајќи дека основата за повеќето царини воведени кон речиси сите трговски партнери е незаконска. По пресудата, Трамп прво најави глобална царина од 10%, која потоа ја зголеми на 15%.Американскиот претседател повторно ја критикуваше одлуката на Врховниот суд, наведувајќи дека другите царини можат да се користат на посилен и поефикасен начин. Тој исто така упати прашање за тоа зошто САД не можат да наплатуваат такси за лиценци, како што тоа го прават другите земји.

Свет | пред 1 месец

Агенти го убија мажот кој упадна на имотот на Трамп

Припадници на американската Тајна служба го застрела 21-годишниот Остин Такер Мартин, откако вчера вооружен со пушка упаднал на имотот Мар-а-Лаго во Палм Бич, во американската сојузна држава Флорида. Во моментот на инцидентот, американскиот претседател Доналд Трамп не се наоѓал на поседот. Истрагата за мотивите на овој смртоносен инцидент е во тек.Федералното истражно биро ја насочило истрагата кон движењето и можните мотиви на напаѓачот. Според полицискиот извештај, Мартин во рамки на безбедносниот периметар се соочил со агенти на Тајната служба и заменик на локалниот шериф. Тој бил убиен откако околу 1:30 часот по полноќ ја подигнал пушката и ја насочил кон агентите.Мартин неодамна матурирал, а се верува дека во саботата попладне пристигнал на Флорида од својот дом во Северна Каролина, набавувајќи оружје по пат. „Њујорк тајмс“ објави дека минатата година ја основал сопствената компанија „Фреш Скај Илустрејшнс“, која се занимавала со продажба на оригинални цртежи на голф-терени.Порталот ТМЗ објави дека Мартин станал сè поопседнат со случајот на Џефри Епстајн — осрамотениот финансиер и сексуален престапник кој бил пријател со Трамп и со други влијателни личности — по неодамнешното објавување документи поврзани со неговиот случај. Според порталот, тој испратил порака до колега во која напишал дека „злото е реално и недвосмислено“ и повикал да се подигне јавната свест за случувањата.Мартин потекнувал од Камерон, во Северна Каролина, каде што роднините го опишале како тивка личност и генерално противник на оружјето. Неговиот братучед Браеден Филдс изјавил за „Асошиејтед прес“ дека семејството силно го поддржувало Доналд Трамп, додавајќи дека Мартин ретко зборувал за политика. Тој исто така навел дека младиот човек редовно донирал дел од својата месечна заработка во добротворни цели.Семејството за време на викендот пријавило дека Мартин исчезнал, по што канцеларијата на шерифот во округот Мур, Северна Каролина, рано во неделата ја внела пријавата во националната база на исчезнати лица.Трамп не бил во Мар-а-Лаго за време на викендот и засега не го коментирал инцидентот. Тој претходно беше цел на два обиди за атентат за време на претседателската кампања во 2024 година, од кои едниот се случи во голф-клубот „Трамп интернешнл“ во Вест Палм Бич, на неколку километри од Мар-а-Лаго.Рајан Раут, кој во септември 2024 година бил забележан како нишани со пушка од грмушки во близина на местото каде што претседателот играл голф, беше осуден и неодамна му беше изречена доживотна затворска казна.Портпаролката на Белата куќа, Каролин Левит, соопшти дека Мартин кај себе имал и канистер со бензин. „Среде ноќта, додека повеќето Американци спиеја, Тајната служба на Соединетите Американски Држави брзо и одлучно неутрализираше вознемирено лице кое провалило во домот на претседателот Трамп“, изјави таа.

Свет | пред 1 месец

Аргачи: Ве интересира зошто не капитулиравме? Бидејќи сме Иранци

Иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи му одговори на специјалниот пратеник на претседателот на САД Доналд Трамп, Стив Виткоф, кој рече дека Трамп е љубопитен зошто Иран сè уште не капитулирал под притисок.„Ве интересира зошто не капитулиравме? Бидејќи сме ИРАНЦИ“, напиша шефот на иранската дипломатија во објава на Икс.Во неодамнешно интервју за Fox News, Виткоф вели дека Трамп го поставува прашањето зошто Техеран не „капитулирал“ и покрај тоа што тој го опишува како значајна американска поморска и морска сила распоредена во регионот.„Претседателот ме праша ова утрово и тој е – не сакам да го користам зборот фрустриран... бидејќи разбира дека има многу алтернативи, но... љубопитен е зошто не капитулираа.“Тој наведува дека Вашингтон очекува од Иран формално да изјави дека не тежнее кон нуклеарно оружје и да преземе конкретни чекори за да го докаже тоа.

Свет | пред 1 месец

(Видео) Зеленски до Трамп: Не сум диктатор и не ја започнав војната

Украинскиот претседател Володимир Зеленски повторно, во интервју за Би-Би-Си, ги коментираше претходните изјави на американскиот претседател Доналд Трамп, во кои сугерираше дека е диктатор и дека носи одговорност за војната.Водителот потсети на контрадикторните изјави на Трамп, вклучувајќи ја и онаа во која го нарече Зеленски „диктатор“ кој ја започнал војната, што, како што беше нагласено, одекнуваше со тврдењата на рускиот претседател Владимир Путин.„Јас не сум диктатор и не ја започнав војната. Тоа е тоа“, одговори Зеленски со насмевка.Во интервјуто се говореше и за преговорите, вклучително и посетите на Москва од специјалниот пратеник на Трамп, Стив Виткоф, како и за загриженоста дека Соединетите Американски Држави би можеле да бидат под влијание на руски наративи.Зеленски посочи дека Виткоф почесто се среќава со украинската страна отколку со руската и дека имал повеќе средби со Трамп отколку со Путин.Зеленски рече дека верува оти Соединетите Американски Држави треба да ја запрат Русија, а не да се обидуваат да ѝ угодат.Тој заклучи дека Русија дејствува првенствено водена од сопствените интереси.

Свет | пред 1 месец

Лезбијка барала азил во САД, депортирана во земја каде што хомосексуалноста е казнива

Дваесет и едногодишна лезбијка од Мароко, која побарала азил во САД откако избегала од земја каде што хомосексуалноста е казнива со затвор, тврди дека била депортирана преку таканаречен систем на депортација во трети земји, а на крајот повторно завршила во Мароко, каде што сега се крие од сопственото семејство кое ѝ се заканувало со смрт.Фара, како што се претставува од безбедносни причини, изјавила за агенцијата „Асошиејтед прес“ дека по долготрајното патување до САД и речиси една година помината во притвор, нејзиното барање за азил било одбиено, но во август добила судска заштита со која ѝ било забрането да биде вратена во Мароко, поради ризик по нејзиниот живот.Во Мароко, хомосексуалноста е кривично дело и се казнува со до три години затвор. Фара тврди дека била физички нападната од членовите на своето и на семејството на нејзината партнерка кога дознале за нивната врска. Била исфрлена од домот, а откако се преселиле во друг град, повторно биле пронајдени и, како што наведува, бил направен обид за убиство.Преку пријатели дознале за можност да добијат виза за Бразил, од каде што планирале да стигнат до САД. Од Бразил, Фара со недели пешачела низ шест земји за да стигне до американската граница, каде што побарала азил.Наместо слобода, таа поминала речиси една година во притвор во Аризона и Луизијана. Иако добила судски налог со кој ѝ се гарантира заштита од враќање во Мароко, службеници на американската Имиграциска и царинска служба ѝ ставиле лисици и ја качиле на авион за Камерун – земја каде што, исто така, хомосексуалноста е незаконска.Таа била задржана во притворен центар во главниот град Јаунде, а подоцна, според нејзините тврдења, била префрлена назад во Мароко. Во притворниот центар во Камерун, според адвокати, се наоѓале и други лица депортирани од САД, од кои дел имале судски налози за заштита.Адвокати од организацијата „Ново Лигал груп“ изјавиле дека депортацијата во трета земја, од која лицата може повторно да бидат вратени во матичната држава, претставува „правна празнина“ и потенцијално кршење на американските имиграциски закони и меѓународните обврски.Американското Министерство за внатрешна безбедност соопшти дека законот се применува како што е напишан и дека доколку суд утврди дека лицето нема право да остане во САД, тоа ќе биде отстрането од земјата. Државниот секретаријат на САД не коментирал детали за дипломатските договори со трети земји.Според извештаи, администрацијата на претседателот Доналд Трамп склучила договори со повеќе африкански држави за прифаќање депортирани лица кои не се нивни државјани, при што дел од тие земји добиле милионски надоместоци.Фара, која сега живее во страв во Мароко, вели дека се чувствува изневерено. „Ова што ми го направија е неправедно. Да ме депортираа на вообичаен начин ќе беше поинаку, но да поминеш низ сето тоа, да изгубиш сè, и на крајот да те вратат таму каде што ти се заканува опасност – тоа е сурово“, изјавила таа.

Свет | пред 1 месец

Нова дипломатска понуда од Иран додека САД разгледуваат воена опција

Иран најави дека е подготвен на одредени отстапки во врска со својата нуклеарна програма во преговорите со САД, во замена за укинување на санкциите и признавање на правото на обогатување ураниум за мирољубиви цели, во обид да се избегне можен американски воен напад.Според висок ирански функционер, кој говорел за агенцијата „Ројтерс“, Техеран сериозно ќе ја разгледа можноста половина од највисоко обогатениот ураниум да биде испратен во странство, остатокот да биде разреден, а земјата да учествува во формирање регионален конзорциум за обогатување. Ова е првпат Иран да понуди нови отстапки по завршувањето на последната рунда преговори минатата недела, кога се создаде впечаток дека позициите на двете страни се сè пооддалечени.Иранските власти, според истиот извор, бараат САД да го признаат правото на Иран на „мирољубиво нуклеарно обогатување“ во рамки на евентуален договор што би предвидувал и постепено укинување на економските санкции. Клучна точка на несогласување, како што се наведува, остануваат опсегот и механизмот за укинување на санкциите, за кои двете страни имаат различни очекувања.Дополнително, Иран понудил американските компании да учествуваат како изведувачи во големи проекти во иранската нафтена и гасна индустрија, како дел од поширок економски пакет.„САД може да биде економски партнер на Иран, но ништо повеќе“, изјавил функционерот, нагласувајќи дека Техеран нема да се откаже од контролата врз своите нафтени и минерални ресурси.Вашингтон, пак, гледа на обогатувањето ураниум во рамки на Иран како на потенцијален пат кон развој на нуклеарно оружје. Иран категорично негира дека има такви намери и инсистира дека неговата програма е исклучиво за цивилни цели.Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Аракчи, најави дека очекува средба во Женева со специјалниот пратеник на американскиот претседател Доналд Трамп, Стив Виткоф, додавајќи дека и понатаму постојат „добри можности“ за дипломатско решение.Во меѓувреме, претседателот Доналд Трамп изјави дека разгледува ограничени воени удари, додека американската страна бара и ограничувања на иранските балистички ракети со долг дострел и прекин на поддршката за регионалните сојузнички групи.Техеран ги отфрла разговорите за својата ракетна програма и сигнализира дека прашањето за регионалните сојузници не претставува „црвена линија“, но останува предмет на чувствителни преговори.Додека САД ја зголемуваат воената присутност на Блискиот Исток, иранските власти предупредија дека во случај на напад ќе одговорат со удари врз американски бази во регионот. Сепак, последните сигнали од Техеран упатуваат дека дипломатијата останува отворена како алтернатива на воена ескалација.

Свет | пред 1 месец

(Видео) Инцидент во резиденцијата на Трамп: Тајната служба употреби оружје

Агенти на Тајна служба на САД и заменик-шериф од Канцеларијата на шерифот на округот Палм Бич застрелале вооружен маж кој рано утринава незаконски влегол во обезбедениот периметар на комплексот Mar-a-Lago во Флорида.Според соопштението објавено на платформата „Икс“, станува збор за маж на возраст од околу 20 години, кој бил забележан кај северната капија на имотот. Тој бил застрелан на лице место.Надлежните информираат дека лицето носело пиштол и канистер. Во инцидентот нема повредени припадници на Тајната служба ниту на локалната полиција.Потенцијалниот мотив, околностите на настанот и оправданоста на употребата на сила ги истражуваат ФБИ, Тајната служба на САД и Канцеларијата на шерифот на округот Палм Бич.Во согласност со внатрешните процедури, агентите кои учествувале во интервенцијата ќе бидат ставени на рутинско административно отсуство додека трае истрагата.

Свет | пред 1 месец

Нема фотографија

Поддршката за Трамп на 39 отсто, мнозинството смета дека ги пречекорил овластувањата

Непосредно пред обраќањето до нацијата на претседателот на САД, Доналд Трамп, новата анкета што ја спроведоа „Вашингтон пост“, „Еј-би-си њуз“ и „Ипсос“ покажува дека мнозинството Американци не го одобруваат неговото работење и сметаат дека ги пречекорил овластувањата на функцијата.Според резултатите, 39 отсто од испитаниците го поддржуваат Трамп, додека 60 отсто не го поддржуваат, при што 47 отсто изразуваат силно неодобрување. Кај регистрираните гласачи поддршката изнесува 41 отсто, а противењето 58 отсто. Негативните оценки се прошируваат и на конкретни области, како економијата, царините, инфлацијата и надворешната политика. Најслаби резултати бележи во справувањето со инфлацијата, каде само 32 отсто ги одобруваат неговите потези.Кога станува збор за целокупното управување со економијата, 41 отсто од анкетираните изразуваат поддршка. Иако разликата меѓу позитивните и негативните оценки се намалила во споредба со октомври, расположението останува претежно критичко. Речиси две третини од испитаниците, односно 65 отсто, сметаат дека Трамп ги пречекорил своите овластувања, што претставува пораст во однос на почетокот на мандатот.Мнозинство од 56 отсто не веруваат дека е посветен на заштитата на правата и слободите на граѓаните, а 62 отсто сметаат дека ја користи функцијата за лично збогатување. Дополнително, 56 отсто оценуваат дека администрацијата не била транспарентна во објавувањето на владините документи поврзани со истрагата за Џефри Епстајн.Анкетата покажува дека Американците се поделени околу прашањето за имиграцијата. Тесно мнозинство од 50 наспроти 48 отсто го поддржува повикот за депортација на милиони имигранти без документи, но 58 отсто сметаат дека Трамп оди предалеку во спроведувањето на таквите мерки. Околу 60 отсто се противат на тактиките што ги применува имиграциската служба.Во однос на економската состојба, 48 отсто од испитаниците сметаат дека економијата се влошила откако Трамп ја презел функцијата, додека 29 отсто оценуваат дека се подобрила. Само 22 отсто велат дека лично се во подобра финансиска состојба, 33 отсто дека им е полошо, а 44 отсто не гледаат промена.Царинската политика останува непопуларна – 34 отсто ја одобруваат, а 64 отсто не. Дополнително, Врховен суд на САД неодамна ги укина царините, оценувајќи дека претседателот ги наметнал надвор од своите овластувања.Поддршката кај републиканците и натаму е висока, но се забележуваат пукнатини – 48 отсто од нив сега силно го одобруваат неговото работење, што е пад во однос на минатата година. Истовремено, 70 отсто од анкетираните сметаат дека не е искрен и доверлив, а 56 отсто оценуваат дека му недостасува ментална подготвеност за ефикасно извршување на функцијата.Резултатите ја отсликуваат длабоката поларизација во американското општество во пресрет на нови политички одлуки и можни надворешнополитички потези на администрацијата.

Свет | пред 1 месец

Данска: На Гренланд не му е потребен болнички брод од САД

Данските власти порачаа дека на Гренланд не му е потребна посебна здравствена поддршка, откако американскиот претседател Доналд Трамп најави дека ќе испрати болнички брод на автономната данска територија.Данскиот министер за одбрана Троелс Лунд Поулсен изјави за државната телевизија DR дека населението на Гренланд ја добива потребната здравствена грижа.„Жителите на Гренланд добиваат здравствена заштита што им е потребна. Ја добиваат на Гренланд, а доколку има потреба од специјализирано лекување, го добиваат во Данска. Нема потреба од посебна здравствена иницијатива“, рече Поулсен, додавајќи дека не е информиран за евентуално испраќање болнички брод.Премиерката Мете Фредериксен порача дека е „среќна што живее во земја каде пристапот до здравство е бесплатен и еднаков за сите“, нагласувајќи дека истиот принцип важи и за Гренланд.Иако Трамп на платформата Truth Social објави дека испраќа „голем болнички брод“ за да се грижи за „многу болни луѓе кои таму не се лекуваат“, податоците покажуваат дека двата американски болнички брода – USNS Mercy и USNS Comfort – се наоѓаат на ремонт во бродоградилиште во Мобил, Алабама, и не се на пат кон Гренланд.Гренланд управува со сопствениот здравствен систем, кој е јавно финансиран и бесплатен за граѓаните, во тесна соработка со Данска. На островот функционираат пет регионални болници, а централната болница во Нуук прима пациенти од целата територија.Објавата на Трамп дојде неколку часа по евакуацијата на член на екипаж од американска подморница во близина на Нуук, кој бил пренесен со хеликоптер на данската одбрана до болница на Гренланд.Прашањето за Гренланд добива и поширока политичка димензија, бидејќи Трамп во изминатиот период повеќепати изјавуваше дека сака САД да го преземат островот, оценувајќи го како стратешки важен за националната безбедност. Данска и властите во Гренланд досега повеќепати порачаа дека територијата не е на продажба и дека иднината ја одлучуваат нејзините жители.

Свет | пред 1 месец

Судската одлука за царините ја усложни играта меѓу Вашингтон и Пекинг

Одлуката на Врховниот суд на САД со која се поништуваат сеопфатните царини воведени од претседателот Доналд Трамп дополнително ги искомплицира односите меѓу Вашингтон и Пекинг. Иако на прв поглед изгледа дека судската пресуда ја зајакнува позицијата на Кина, аналитичарите оценуваат дека Пекинг ќе настапи внимателно, свесен дека Трамп располага со други механизми за воведување увозни давачки.Незадоволен од одлуката, Трамп најави привремена глобална царина од 10 отсто, со намера подоцна да ја зголеми на 15 отсто, истакнувајќи дека ќе бара алтернативни правни основи за наметнување тарифи. Тој ја оправда својата политика со оценка дека Кина претставува најголем предизвик за американската економска, технолошка и воена доминација.„Кина имаше стотици милијарди долари трговски вишок со САД. Ние ја обновивме Кина. Ние ја изградивме нејзината војска затоа што го дозволивме тоа“, изјави Трамп, додавајќи дека има „одлични односи“ со кинескиот претседател Си Џинпинг, но дека Пекинг сега „ја почитува Америка“.Од Белата куќа е потврдено дека Трамп ќе отпатува во Кина од 31 март до 2 април, каде ќе се сретне со Си. Според аналитичарот Али Вајн од Меѓународната кризна група, малку е веројатно дека кинескиот лидер ќе настапи триумфалистички. Наместо тоа, се очекува да се обиде да го зацврсти личниот однос со Трамп со цел да се одржи кревкото трговско примирје.Портпаролот на кинеската амбасада во Вашингтон, Лиу Пенгју, порача дека трговските и царинските војни не се во ничиј интерес и повика на соработка за стабилност на билатералните економски односи и на глобалната економија.Одлуката создаде неизвесност и кај другите трговски партнери на САД, особено во Азија. Според поранешниот американски дипломат Ден Критенбринк, повеќето азиски сојузници ќе постапуваат претпазливо додека не стане јасно како ќе се развива ситуацијата во наредните недели.Иако Врховниот суд ги ограничи овластувањата на претседателот во конкретниот случај, експертите предупредуваат дека администрацијата може да активира други правни механизми. Канцеларијата на американскиот трговски претставник веќе спроведува истрага дали Кина ги почитува обврските од претходниот трговски договор, што би можело да послужи како основа за нови тарифи.Во меѓувреме, Пекинг проценува дека дури и доколку тековните царини бидат намалени или поништени, тие можат повторно да бидат воведени со релативно мал правен отпор. Истовремено, кинеската страна се надева дека преку гаранции за купување американски производи или други отстапки ќе може да го убеди Трамп да ги намали давачките.Во ваква атмосфера, трговското примирје меѓу двете најголеми економии во светот останува кревко, а исходот од претстојната средба меѓу Трамп и Си би можел да биде клучен за стабилноста на глобалната економија.

Свет | пред 1 месец

Подолги редици на аеродромите во САД: Блокада на владата ги укина програмите за брза безбедносна контрола

Патниците на американските аеродроми од денеска ќе чекаат подолго на безбедносните и граничните контроли, откако Министерството за внатрешна безбедност на САД привремено ги суспендираше програмите ТСА ПреЧек и Глобал Ентри.Одлуката е донесена поради делумната блокада на работата на федералната влада, која започна на 14 февруари, откако демократите и Белата куќа не постигнаа договор за финансирањето на Министерството. Спорната точка се барањата за измени во имиграциските операции поврзани со кампањата за депортации на претседателот Доналд Трамп.Министерката за внатрешна безбедност Кристи Ноем изјави дека блокадите имаат „сериозни последици во реалниот свет“ и дека Управата за безбедност на транспортот и Царинската и гранична служба ќе ѝ дадат приоритет на општата патничка популација, при што се суспендираат „специјалните протоколарни и други привилегии“.Суспензијата започна утринава во 6 часот по источно американско време. Програмата ТСА ПреЧек им овозможува на претходно одобрени патници да користат побрзи ленти за безбедносна проверка, додека Глобал Ентри го забрзува царинскиот и имиграцискиот процес за патници со низок ризик при влез во САД.Американските авиокомпании реагираа со критики, оценувајќи дека патниците не биле навреме информирани за мерката. Здружението „Ерлајнс фор Америка“ соопшти дека е „длабоко загрижено“ што патниците повторно стануваат средство за политичко надмудрување во услови на блокада на владата. Според нив, слична ситуација минатата година предизвикала загуби од 6,1 милијарда долари во авиоиндустријата и поврзаните сектори.Одлуката ја критикуваа и демократите од Комитетот за внатрешна безбедност во Претставничкиот дом, обвинувајќи ја администрацијата дека ги „осакатува програмите што ги прават патувањата полесни и побезбедни“.Покрај тоа, поради блокадата, администрацијата нареди и Федералната агенција за управување со вонредни ситуации да го прекине испраќањето на стотици хуманитарни работници во подрачја погодени од катастрофи.Разрешувањето на спорот во Конгресот ќе биде клучно за повторно активирање на програмите и нормализирање на протокот на патници на американските аеродроми.

Свет | пред 1 месец

Гренланд повторно во фокусот на Трамп: „На пат е!!!“

Гренланд повторно се најде во центарот на вниманието на американскиот претседател Доналд Трамп, кој на својата социјална мрежа „Трут соушал“ објави дека испраќа болнички брод кон овој арктички остров.Трамп наведе дека во соработка со гувернерот на Луизијана, Џеф Лендри – кого го претстави и како специјален пратеник на САД за Гренланд – ќе испрати голем болнички брод за да се „погрижи за бројните болни луѓе за кои никој не се грижи“. Во објавата, придружена со АИ-слика од бродот УСНС „Мерси“, напиша: „На пат е!!!“.Сепак, засега нема официјална потврда дека некој од двата американски болнички брода навистина плови кон Гренланд. Според податоците од поморските сервиси, и УСНС „Мерси“ и УСНС „Комфорт“ се наоѓаат на ремонт во бродоградилиште во Мобајл, Алабама.Данскиот министер за одбрана Троелс Лунд Поулсен изјави дека Копенхаген нема никакви информации за испраќање болнички брод. Тој нагласи дека нема потреба од посебна здравствена интервенција на Гренланд и дека локалните власти, со поддршка од Данска, обезбедуваат соодветна здравствена грижа.Објавата на Трамп дојде неколку часа по евакуацијата на член на екипажот на американска подморница, кој побарал итна медицинска помош на седум наутички милји од главниот град Нук. Евакуацијата ја спроведе хеликоптер „Сихок“ на данската одбрана, а морнарот бил пренесен во болница во Нук.Паралелно со здравствената тема, Трамп во изминатите месеци повеќепати повторува дека сака САД да го „преземат“ Гренланд, нарекувајќи го од клучно значење за националната безбедност. Данска остро ги отфрли таквите изјави, нагласувајќи дека Гренланд не е на продажба и дека неговата иднина ја одлучуваат неговите жители.Европската унија застана зад Данска, а генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, порача дека Арктикот треба да остане зона на соработка, а не на конфронтација.Иако САД во просек имаат подобри здравствени показатели од Гренланд, островот функционира со јавно финансиран здравствен модел, со поинаква организација и поголем број болнички кревети по глава на жител. Засега останува нејасно дали објавата на Трамп претставува конкретна оперативна одлука или дел од поширока политичка порака во контекст на неговите амбиции поврзани со Гренланд.

Свет | пред 1 месец

Трамп најави испраќање болнички брод кон Гренланд, Данска тврди дека нема никакви информации

Гренланд повторно се најде во фокусот на американскиот претседател Доналд Трамп, кој преку објава на својата социјална мрежа „Трут Соушал“ соопшти дека САД испраќаат болнички брод кон островот.Трамп наведе дека во соработка со гувернерот на Луизијана, Џеф Ландри, кој воедно е и специјален пратеник на САД за Гренланд, ќе биде испратен голем болнички брод со цел, како што напиша, „да се згрижат бројните болни луѓе за кои никој не се грижи“. Во објавата, придружена со вештачки генерирана фотографија од бродот „УСНС Мерси“, која ја сподели и Ландри, американскиот претседател порача: „На пат е!!!“.Сепак, голем дел од информациите остануваат нејасни. Дописникот на данската државна телевизија од САД, Јакоб Крог, изјави дека не е познато зошто Трамп ја објавил информацијата токму сега, ниту дали болничкиот брод навистина се упатил кон Гренланд.Данскиот министер за одбрана Троелс Лунд Поулсен изјави дека Данска нема никакви сознанија за испраќање болнички брод и нагласи дека жителите на Гренланд ја добиваат целата потребна здравствена грижа.„Нема потреба од посебна здравствена интервенција на Гренланд. Владата на Гренланд веќе се грижи за тоа, а Данска би интервенирала доколку има потреба“, изјави Поулсен.Американската морнарица располага со два болнички брода — „УСНС Мерси“ и „УСНС Комфорт“. Според податоците од сервисите за следење бродови, „Мерси“ моментално се наоѓа во бродоградилиште во американскиот град Мобил, додека „Комфорт“ пред околу две недели бил лоциран на истото место. Бродоградилиштето „Алабама Шипјард“ во јануари објави фотографија на која двата брода се на ремонт, што дополнително ги доведува во прашање тврдењата дека некој од нив е испратен кон Гренланд.Данската телевизија побарала коментар и од министерот за надворешни работи Ларс Локе Расмусен, како и од американската амбасада во Копенхаген, но официјален одговор не бил добиен.Според достапните здравствени показатели, САД имаат подобри просечни резултати во однос на очекуваниот животен век и смртноста кај новороденчињата. Просечниот животен век во САД изнесува околу 79 години, додека во Гренланд околу 74 години. Смртноста кај доенчињата во САД изнесува околу 5,6 случаи на 1.000 живородени, наспроти околу 9 на 1.000 во Гренланд.Од друга страна, здравствениот систем на Гренланд е јавно финансиран и основните услуги се достапни без класични премии и партиципации, додека американскиот систем во голема мера се потпира на комбинација од приватно и јавно осигурување, што создава поголем финансиски товар за граѓаните. Интересно е и што Гренланд располага со значително повеќе болнички кревети по жител — околу 14 на 1.000 жители, наспроти 2,7 во САД.Во последните месеци Трамп повеќепати јавно повтори дека сака САД да го преземат Гренланд, автономна територија под данска управа. На почетокот на јануари изјави дека островот е од клучно значење за националната безбедност на САД и дека Вашингтон „на овој или оној начин“ ќе го добие.Тој не ја исклучи можноста за економски или политички притисок врз Данска, иако подоцна на Светскиот економски форум во Давос изјави дека нема намера да употреби сила.Еден од неговите највлијателни советници, Стивен Милер, во интервју за Си-Ен-Ен изјави дека Гренланд треба да стане дел од САД, додавајќи дека „никој нема да војува со нас за иднината на Гренланд“, што предизвика остри реакции во Данска.Данските власти повеќепати ги отфрлија ваквите предлози. Данскиот премиер порача дека „Гренланд не е на продажба и нема да биде“, нагласувајќи дека иднината на островот ја одлучуваат неговите жители. Премиерот на Гренланд, Јенс-Фредерик Нилсен, исто така изјави дека територијата не сака да биде „дански или американски пион“.Европската унија застана зад Данска, при што претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен порача дека Унијата целосно го поддржува суверенитетот и територијалниот интегритет на земјата.Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, повика на смирување на тензиите, истакнувајќи дека Арктикот треба да остане простор на соработка, а не конфронтација, со почитување на меѓународното право и суверенитетот на државите.

Свет | пред 1 месец

Би-Би-Си: Новите царини носат неизвесност за сојузниците на САД

Британскиот јавен сервис Би-Би-Си во својата анализа оценува дека не е изненадување што американскиот претседател Доналд Трамп избрал поинаков правен механизам за воведување нова глобална царина од 15 отсто. Според анализата, царините претставуваат централен дел од економската стратегија на Трамп, па одлуката на Врховниот суд на САД – со која беше утврдено дека ги пречекорил овластувањата повикувајќи се на вонредни економски мерки – значително ја ограничила неговата моќ.Трамп најави дека неговата администрација во наредните месеци ќе продолжи да определува и воведува нови, законски дозволени царини, тврдејќи дека тие ќе донесат уште поголеми приходи од претходниот систем. Сепак, според Би-Би-Си, извесно е дека ќе продолжи периодот на неизвесност за компаниите и за американските сојузници.Неколку земји, меѓу кои Обединетото Кралство, Мексико и Германија, внимателно ја поздравиле судската пресуда, но истакнале дека ќе ги следат следните чекори на американскиот претседател пред да преземат конкретни мерки.Во анализата се отвора и прашањето дали компаниите што веќе ги платиле царините кои сега се прогласени за незаконски ќе имаат право на поврат на средствата.Дополнително, се потсетува дека новата глобална тарифа може да остане во сила најмногу 150 дена без одобрување од американскиот Конгрес, што остава простор за нови политички и правни судири во Вашингтон.

Свет | пред 1 месец

Кои царини ги поништи Врховниот суд на САД – и поради што?

Врховниот суд на САД ги поништи царините што Доналд Трамп ги воведе повикувајќи се на Законот за меѓународни вонредни економски овластувања (ИЕЕПА), оценувајќи дека претседателот нема уставна надлежност самостојно да воведува нови давачки без одобрување од Конгресот.Станува збор за мерките што Трамп првпат ги активираше во февруари 2025 година, кога воведе царини за увоз од Кина, Мексико и Канада, тврдејќи дека трговијата со фентанил претставува вонредна состојба. Неколку месеци подоцна, на настан што го нарече „Ден на ослободување“, тој ги прошири тарифите и воведе стапки од 10 до 50 отсто за речиси сите земји во светот, образложувајќи дека американскиот трговски дефицит претставува „вонредна и невообичаена закана“.Судот утврди дека правото за воведување нови даноци и царини припаѓа на Конгресот, а не на претседателот. Дополнително, во пресудата се наведува дека регулирањето на трговијата според ИЕЕПА не подразбира собирање приходи преку нови давачки, туку ограничени мерки во рамки на вистински вонредни ситуации.Сепак, дел од царините воведени од Трамп во текот на изминатата година остануваат во сила, бидејќи не се донесени врз основа на ИЕЕПА. Тоа се однесува на секторските тарифи за челик, алуминиум, дрво и автомобили, воведени согласно член 232 од Законот за проширување на трговијата од 1962 година, со образложение дека се неопходни за заштита на националната безбедност.Со оваа одлука, Врховниот суд постави јасна граница меѓу извршната и законодавната власт во доменот на трговската политика, отворајќи ново поглавје во дебатата за овластувањата на претседателот во економската сфера.

Свет | пред 1 месец

САД со воен авион пренесоа прв мал нуклеарен реактор

Пентагон и американското Министерство за енергетика првпат со авион пренесоа мал нуклеарен реактор од Калифорнија до Јута, при што ја истакнаа способноста на САД за брза примена на нуклеарна енергија во воени и цивилни цели, пренесува Associated Press. Микрореакторот од пет мегавати, кој беше пренесен минатиот викенд на лет од скоро 1.100 километри без нуклеарно гориво, го нагласува напорот на администрацијата на Доналд Трамп да ја промовира нуклеарната енергија како одговор на растечката потреба за електрична енергија од дата центри и вештачка интелигенција, но и за воени цели. Министерот за енергетика Крис Рајт и заменикот министер за одбрана Мајкл Дафи, кои патуваа со приватно изработениот реактор, го поздравија превозот со воен авион C-17 на 15 февруари како „историска пресвртница“ во напорите на САД за забрзано комерцијално лиценцирање на микрореакторите.Претседателот Трамп ја застапува нуклеарната енергија како сигурен и безјаглероден извор на електрична енергија, иако претпочита ископливи горива пред обновливите извори. Скептиците предупредуваат на ризиците од нуклеарната енергија и на прашањето дали микрореакторите се сигурни, економични и способни да ја задоволат потребата за енергија. Рајт ги отфрли овие загрижености, истакнувајќи го напредокот во залагањето на Трамп за брзо унапредување на нуклеарната енергија. „Денеска пишуваме историја. Во авион C-17 е вчленета нуклеарна електрана од новата генерација“, изјави Рајт пред двочасовниот лет од воздушната база Марч во Калифорнија до воздушната база Хил во Јута. Реакторот, со големина на миниван, е еден од најмалку три кои ќе постигнат „критичност“ до 4 јули, според објаснувањето на Рајт, нагласувајќи дека тоа е „брзина, иновација и почеток на нуклеарната ренесанса“.Во моментов во САД функционираат 94 нуклеарни реактори кои обезбедуваат околу 19% од електричната енергија во земјата, што е пад во споредба со 104 реактори во 2013 година. Поради забавувањата во изградбата на големи реактори, индустријата и владата се насочија кон ефикасни дизајни како што се малите модуларни реактори, кои може да се пренесуваат и да обезбедат енергија на локации кои не се поврзани со централната мрежа. „Мобилните реактори можат да ја забрзаат испораката на енергија каде што е потребна“, изјави заменикот Дафи, додавајќи дека тие ќе обезбедат енергетска сигурност во воените бази. Микрореакторот пренесен во Јута ќе може да произведува до пет мегавати електрична енергија, доволно за 5.000 домови, според извршниот директор на Valar Atomics, Исјаја Тејлор. Компанијата планира да започне со тестирање на продажба на електрична енергија следната година, со целосна комерцијална примена до 2028.Едвин Лајман, директор за нуклеарна безбедност во Унијата на загрижени научници, оцени дека демонстрацискиот лет бил повеќе „парад за јавноста“ отколку потврда за безбедноста и економичноста на проектот. Поставени се прашања за безбедниот транспорт на реакторите наполнети со нуклеарно гориво и за долгорочното складирање на нуклеарен отпад, иако Министерството за енергетика преговара за локации за повторна обработка или трајно складирање. Микрореакторот ќе биде поставен во енергетскиот лабораториум Utah San Rafael за тестирање и проценка, а горивото ќе го обезбеди Националниот центар за енергетска безбедност во Невада. „Одговорот на енергетските потреби секогаш е ‘поголема продукција’“, рече Рајт, нагласувајќи дека администрацијата на Трамп ја отвора патеката за нови извори и забрзано развивање на нуклеарната енергија.

Свет | пред 1 месец

Нема фотографија

Трамп на работ на војна со Иран пред клучните избори, се соочува со голем политички ризик

Претседателот на Доналд Трамп ги доведе Соединетите Американски Држави на работ на воен судир со Иран, и покрај повиците од соработниците да се насочи кон економските проблеми на гласачите, објави Reuters. Воената ескалација носи сериозен политички ризик пред претстојните конгресни избори, а засиленото внимание кон Иран стана најјасен показател дека надворешната политика и сè почестата употреба на воена сила доминираат во неговиот втор мандат.Според извештајот, ова прашање ги засенува домашните теми како што се трошоците за живот, кои според анкетите се многу повисок приоритет за мнозинството Американци. Трамп нареди зголемено распоредување на воени сили на Блискиот Исток и подготовки за можни повеќедневни воздушни напади, но засега нема детално објаснување до јавноста зошто земјата би влегла во најагресивен конфликт со Исламската Република од револуцијата во 1979 година.Висок претставник на Белата куќа изјавил дека и покрај острата реторика, во администрацијата нема целосна согласност околу евентуален напад врз Иран. Советниците и раководителите на изборната кампања сметаат дека фокусот треба да биде ставен на економијата, што било нагласено и на неодамнешна средба со дел од кабинетот, на која Трамп не присуствувал.Изборите во ноември ќе одлучат дали Републиканската партија ќе ја задржи контролата врз двата дома на Конгресот. Стратегот Роб Годфри предупредува дека долготраен судир со Иран би претставувал значителен политички ризик, бидејќи дел од гласачката база на Трамп е скептична кон странски воени ангажмани и се повикува на неговото ветување за ставање крај на „бескрајните војни“.Во рамки на движењето „Направи ја Америка повторно голема“ постојат различни ставови, но дел од поддржувачите ја поздравија неодамнешната брза акција против венецуелскиот претседател Николас Мадуро. Сепак, евентуален судир со Иран, како посилен противник, би можел да предизвика поголем отпор.Трамп повеќепати предупреди дека Иран мора да постигне договор за својата нуклеарна програма, нагласувајќи дека Техеран не смее да поседува нуклеарно оружје ниту капацитет за негово производство. И покрај тоа, критичарите посочуваат дека аргументите за можен напад остануваат нејасни и променливи.Анкетите покажуваат ограничена поддршка за нова војна во странство, додека економските прашања и понатаму доминираат кај гласачите. Аналитичарите оценуваат дека начинот на кој претседателот ќе се справи со кризата со Иран може да има значајно влијание врз исходот од изборите и врз политичката стабилност во наредниот период.

Свет | пред 1 месец

САД тврдат дека Кина спровела таен нуклеарен тест и развива нова генерација оружје

Американските разузнавачки агенции веруваат дека Кина развива нова генерација нуклеарно оружје и дека во јуни 2020 година спровела таен експлозивен тест во нуклеарниот комплекс Лоп Нур, во северозападниот дел на земјата. Овие процени, објавени од американски претставници и пренесени од Си-Ен-Ен, отвораат сериозна дебата во безбедносните кругови за можна промена на кинеската нуклеарна стратегија.Според повеќе извори запознаени со американските процени, тестот бил дел од поширока стратегија за целосна технолошка трансформација на кинескиот нуклеарен арсенал, со цел тој да стане најнапреден во светот. Вашингтон смета дека Пекинг работи на развој на системи способни да носат повеќе минијатуризирани нуклеарни боеви глави на еден проектил, како и на тактичко нуклеарно оружје со пониска разорна моќ – нешто што Кина досега официјално не го произведувала.Помошникот државен секретар на САД, Кристофер Ју, изјавил дека во јуни 2020 година била регистрирана „експлозија“ со магнитуда од 2,75 степени, нагласувајќи дека податоците не упатуваат на земјотрес или класично минирање. Според него, постои „многу мала можност“ станува збор за нешто друго освен за нуклеарен експлозивен тест. Слични обвинувања јавно изнесе и Томас ДиНано, потсекретар за контрола на вооружувањето, кој тврдеше дека Народноослободителната армија се обидела да го прикрие тестирањето.Кина остро ги отфрли обвинувањата. Портпаролот на кинеската амбасада во Вашингтон, Лиу Пенгју, оцени дека станува збор за „политичка манипулација“ со цел САД да ја задржат нуклеарната хегемонија и да избегнат сопствена одговорност во процесот на разоружување. Тој повтори дека Пекинг се придржува кон политиката на „неупотреба прва“ и кон самонаметнатиот мораториум за нуклеарни тестирања што е во сила од 1996 година.Американските процени доаѓаат во момент кога Вашингтон инсистира Кина да се приклучи на идни договори за контрола на нуклеарното вооружување, рамноправно со САД и Русија. Кинескиот лидер Си Џинпинг досега се спротивставуваше на такви иницијативи, повикувајќи се на тоа дека кинескиот арсенал е значително помал од американскиот и рускиот.Експерти за контрола на вооружувањето предупредуваат дека евентуалното обновување на експлозивните тестирања би означило крај на деценискиот статус-кво и би можело да ја продлабочи глобалната трка во вооружување. Според процените на американските власти, Кина во изминатите години го забрзала производството на боеви глави и инвестирала во зголемување на маневрабилноста и преживливоста на својот арсенал, стравувајќи од можноста САД да го неутрализираат во прв удар.Објавувањето на информациите за тест стар речиси шест години се толкува и како дипломатски притисок во пресрет на нови разговори за нуклеарна контрола. Доколку не се постигне поширок договор што ќе ја опфати и Кина, дел од поранешните американски функционери предупредуваат дека сегашната архитектура на контрола на вооружувањето може целосно да се распадне.Во услови на растечки геополитички тензии, прашањето дали Пекинг навистина ја менува својата нуклеарна доктрина останува клучна непознаница – со потенцијални последици врз глобалната безбедност и рамнотежата меѓу најголемите сили.

Свет | пред 1 месец

Франција ќе ги анализира новите царини на Трамп, најавен принцип на реципроцитет

Францускиот претседател Емануел Макрон изјави дека одлуката на Врховен суд на САД за трговските царини воведени од американскиот претседател Доналд Трамп претставува потсетник за значењето на поделбата на власта и владеењето на правото во демократските системи.Говорејќи на годишниот земјоделски саем во Париз, Макрон посочи дека „не е лошо да се има Врховен суд и, соодветно на тоа, владеење на правото“, алудирајќи на пресудата со која се оценува дека дел од царините воведени врз основа на закон за економска вонредна состојба се незаконски.Францускиот претседател нагласи дека е важно во демократиите да постои рамнотежа меѓу институциите и механизми за контрола на извршната власт. Во однос на новите глобални царини од 10 отсто што ги најави администрацијата на Трамп, Макрон рече дека Франција внимателно ќе ги анализира последиците и ќе се приспособи на новонастанатата ситуација.Тој додаде дека Франција има интерес да продолжи со извозот на своите производи, меѓу кои земјоделски производи, луксузна и модна стока, како и делови за воздухопловната индустрија. Според него, најправедниот пристап во вакви околности е принципот на реципроцитет, наместо прифаќање на еднострани одлуки.Со ваквите ставови, Париз сигнализира дека ќе бара балансиран и правно заснован одговор на новите трговски мерки, во рамки на европските и меѓународните механизми.

Свет | пред 1 месец

Трамп воведе глобална царина од 10 отсто, мерките стапуваат на сила следната недела

Американскиот претседател Доналд Трамп соопшти дека потпишал извршни наредби за воведување глобална царина од 10 отсто на увоз од сите земји, која, како што наведе, ќе стапи на сила речиси веднаш.Трамп објави дека документите ги потпишал во Овалната соба, нагласувајќи дека мерката претставува значаен чекор во економската политика на неговата администрација. Новите царини ќе започнат да се применуваат од 24 февруари и се засноваат на член 122 од Законот за трговија од 1974 година.Одлуката следува откако Врховен суд на САД ги поништи претходните сеопфатни царини воведени врз основа на Законот за меѓународни вонредни економски овластувања од 1977 година, оценувајќи дека тој правен основ не може да се користи за ваков вид трговски мерки. Белата куќа соопшти дека дел од претходните тарифни мерки ќе бидат укинати, но новите ќе ја заменат нивната суштина со поинаква правна рамка.Според новите наредби, продолжуваат одредени изземања, меѓу кои за воздухопловни производи, патнички возила и дел од лесните товарни возила, како и за одредени производи од Мексико и Канада во рамки на трговскиот договор со САД. Исклучоци се предвидени и за фармацевтски производи, критични минерали и одредени земјоделски артикли.Американскиот министер за финансии Скот Бесент изјави дека новите царини од 10 отсто, како и можните дополнителни мерки според член 301 за нефер трговски практики и член 232 за национална безбедност, ќе резултираат со речиси непроменети приходи од царини во 2026 година. Тој додаде дека администрацијата располага со алтернативни механизми за заштита на економските интереси на земјата.Член 122 овозможува воведување царини до 15 отсто во период до 150 дена без спроведување истрага, со образложение дека постои „голем и сериозен“ проблем во платниот биланс. За продолжување на мерките по истекот на тој рок потребно е одобрување од Конгресот.Трамп најави и нови истраги насочени кон одделни земји врз основа на член 301 од Законот за трговија, со цел справување со нефер трговски практики. Истраги веќе се покренати против Кина и Бразил, а можни цели се и други големи трговски партнери, вклучително и Виетнам и Канада.Со новите потези, администрацијата настојува да ја зачува трговската стратегија и преговарачката позиција, и покрај ограничувањата поставени со судската одлука.

Свет | пред 1 месец

Светот чека изјава од Трамп, НАСА го одреди датумот за лет околу Месечината

Додека јавноста очекува можна изјава од американскиот претседател Доналд Трамп поврзана со наводи за вонземски живот, НАСА го одреди најраниот датум за лансирање на мисијата „Артемис II“ – 6 март.Станува збор за прва мисија со екипаж што ќе лета околу Месечината по повеќе од 50 години, односно по мисијата Аполо 17 во 1972 година. Четворица астронаути ќе заминат на десетдневно патување околу далечната страна на Месечината и назад кон Земјата.Екипажот го сочинуваат тројца Американци и еден Канаѓанец, кои ќе патуваат со мегаракетата „Систем за лансирање во вселената“ (SLS), висока 98 метри. На врвот на ракетата ќе се наоѓа капсулата „Орион“, со простор приближно колку минибус, каде што астронаутите ќе живеат и работат за време на мисијата.По првиот ден во орбита околу Земјата, леталото ќе се упати кон Месечината, патување што трае околу четири дена. Екипажот ќе мине на оддалеченост од 6.500 до 9.500 километри над површината и ќе изврши набљудувања и снимања, по што ќе започне враќање и спуштање во Тихиот Океан.Доколку мисијата биде успешна, таа ќе го отвори патот за „Артемис III“, во која повторно ќе се слета на Месечината. НАСА посочува дека целта е слетување до 2028 година, иако временската рамка се оценува како амбициозна.Во меѓувреме, САД се во технолошка трка со Кина, која најавува сопствено слетување на Месечината до 2030 година. Двете држави планираат мисии кон јужниот пол на Месечината, каде се очекуваат клучни ресурси за идни лунарни бази.

Магазин | пред 1 месец

Повратот на пари од укинатите царини може да трае со години, вели министерот за финансии на САД

Американскиот министер за финансии Скот Бесент изјави дека прашањето за поврат на средствата по укинувањето на дел од царините од страна на Врховен суд на САД може да се решава „со недели, месеци, па и години“.Говорејќи на настан во Далас, Бесент посочи дека приходите прибрани врз основа на царините што судот ги поништи сега се „спорни“, бидејќи Врховниот суд не дал конкретни насоки за нивно враќање. Според него, за тоа ќе одлучува Меѓународниот трговски суд, а додаде и дека поранешниот претседател Доналд Трамп претходно изјавил оти очекува прашањето да заврши во судска постапка.„Проценувам дека ова може да се одолжи со недели, месеци, па и години“, рече Бесент, додавајќи дека смета оти американските граѓани можеби нема да ги видат назад тие средства.Тој и други претставници на администрацијата потврдија дека ќе продолжат со воведување царини користејќи други законски одредби. Станува збор за механизми што дозволуваат воведување царини врз увоз кој се смета за закана по националната безбедност, како и реципрочни мерки кон трговски партнери за кои САД оценуваат дека применуваат нефер трговски практики.Министерството за финансии проценува дека, и покрај судската одлука, примената на нови и прилагодени царини врз основа на одредбите 122, 232 и 301 ќе резултира со речиси непроменети приходи од царини во 2026 година.

Свет | пред 1 месец

По пресудата за царините, бизнисите бараат поврат на милионски износи

Директорот на компанијата за едукативни играчки „Лернинг Рисорсис“, Рик Волденберг, чија фирма беше една од странките во постапката пред Врховен суд на САД, изјави дека очекува владата да ги врати средствата наплатени врз основа на незаконските царини.Во изјава за Си-Ен-Ен, Волденберг рече дека по одлуката на судот се чувствува како правдата да е задоволена и отфрли дека повратот на средствата би претставувал преголем товар за државата. Тој го спореди процесот со поврат на данок.„Тие точно знаат што ни зеле, кога, зошто и колку. Можат едноставно да го активираат обратниот процес и да ни ги вратат парите. Тоа се наши пари. Противзаконски ни беа одземени. Мора да ги вратат“, изјави Волденберг.Тој посочи дека неговата компанија во текот на 2025 година платила повеќе од 10 милиони долари царини врз основа на Законот за меѓународни вонредни економски овластувања. Според него, одлуката за покренување тужба не била политичка, туку насочена кон заштита на вработените и семејниот бизнис.

Свет | пред 1 месец