Криза со авионско гориво се заканува на Европа: поскапувања и укинување летови
Европа се соочува со сериозна закана од криза со авионско гориво, откако цените на керозинот пораснаа за дури 95 проценти поради конфликтот на Блискиот Исток и затворањето на Ормутскиот теснец – клучна глобална рута за транспорт на нафта.Според Меѓународна агенција за енергија, ограничувањето на снабдувањето веќе создава притисок врз пазарите, а најпогоден е токму секторот на авионско гориво. Аналитичарите предупредуваат дека април и мај ќе бидат критични месеци за достапноста.Првите последици веќе се чувствуваат. Скандинавската авиокомпанија SAS најави откажување на најмалку 1.000 летови, а слични мерки се очекуваат и кај други превозници доколку цените продолжат да растат.Експертите посочуваат дека Европа во голема мера зависела од увоз на гориво преку Ормутскиот теснец – дури 42 проценти од поморскиот увоз на ЕУ и Велика Британија минувал низ оваа рута. Со неговото затворање, снабдувањето се намалува, а алтернативите се ограничени.Иако некои земји како Германија, Италија, Шпанија и Холандија имаат посилни рафинериски капацитети, клучно прашање е колку долго ќе можат да ги покриваат потребите. Проценките покажуваат дека резервите варираат – од три до осум месеци, зависно од земјата, но тие бројки не ги земаат предвид евентуалните логистички проблеми и растот на побарувачката.Дополнителен проблем е што авионското гориво не може да се складира во големи количини на аеродромите, што го прави системот зависен од континуирана испорака. Тоа значи дека и краткотрајни прекини можат брзо да предизвикаат сериозни оперативни нарушувања.Како алтернатива, Европа се повеќе се потпира на увоз од САД, но и покрај рекордните испораки, тие се далеку под нивото потребно за целосно покривање на недостигот.Последиците за патниците се извесни: поскапи авионски билети, дополнителни такси за гориво и намалување на бројот на летови, особено на помалку профитабилните линии.Во меѓувреме, Европска комисија собира податоци од земјите членки, по што ќе се разгледуваат евентуални заеднички мерки. Но засега, првиот чекор е координација и проценка на реалната состојба.Аналитичарите предупредуваат дека, доколку кризата потрае и не се воспостават стабилни алтернативни канали за снабдување, европскиот авиосообраќај може да влезе во период на долготрајна нестабилност.
Свет | пред 7 часа