Европратеникот од Хрватска, Давор Иво Стиер, оцени дека трансатлантскиот сојуз останува цврст и по самитот на НАТО во Анкара, но истакна дека Европа мора да преземе поголема одговорност за сопствената безбедност и одбрана.
Според него, Соединетите Американски Држави денес не само што ја поддржуваат таа идеја, туку и ја поттикнуваат Европа побрзо да ја преземе оваа улога.
„Европа знаеше и сакаше да преземе поголема одговорност за сопствената безбедност. Некогаш тоа во САД изгледаше како светогрдие, се велеше дека не треба да се дуплира НАТО. Денес САД не само што го сакаат тоа, туку и ја забрзуваат Европа да преземе поголема одговорност. Тоа е нешто што го знаевме, а сега тој процес едноставно треба да се забрза“, изјави Стиер.
Осврнувајќи се на финансиската поддршка за Украина, тој рече дека сумата од 70 милијарди долари не претставува ново финансирање, туку средства што Европската Унија веќе ги предвидела преку постојните финансиски механизми, а на самитот во Анкара само била потврдена таа обврска.
Говорејќи за војната во Украина, Стиер нагласи дека одговорноста за конфликтот е исклучиво на Русија и рускиот претседател Владимир Путин.
„Секако дека Европа не сакаше, ниту сега сака војна. Кој сакаше војна? Владимир Путин. Да бидеме искрени околу тоа. Тој имаше можност да не ја започне, но одлучи да ја започне оваа војна. Може да ја запре во секој момент. Меѓутоа, ми се чини дека ако ја запре војната, веројатно неговата лична судбина ќе дојде во прашање. Оној што го турна целиот континент во оваа ситуација и што ја започна агресијата врз Украина беше Владимир Путин. Мислам дека тоа никогаш не смееме да го изгубиме од вид“, изјави Стиер.
Тој оцени дека Европа мора да обезбеди поголема стратешка автономија за да може самостојно да се брани и да носи сопствени одлуки, предупредувајќи дека прекумерната зависност од други држави претставува ризик.
Како главна причина за војната го посочи рускиот империјализам.
„Војната започна поради рускиот империјализам и мислам дека тоа не смееме да го изгубиме од вид. Тие едноставно сакаа Украина повторно да ја вратат во сферата на руското влијание, таканаречениот ‘руски свет’. Видовме и слушнавме обиди за имитација на тој концепт преку идејата за ‘српскиот свет’. Тоа е она што ја започна оваа војна и тоа не смее да се дозволи“, рече Стиер.
Тој потсети дека Украина во 1994 година, со Будимпештанскиот меморандум, се откажала од своето нуклеарно оружје во замена за безбедносни гаранции, кои, како што оцени, подоцна не биле испочитувани.
Во однос на несогласувањата околу зголемувањето на издвојувањата за одбрана, Стиер оцени дека шпанскиот премиер Педро Санчез ја користи надворешната политика за внатрешнополитички цели.
„Европа едноставно мора да преземе одговорност за сопствената безбедност, не може исклучиво да зависи од Америка. Видовме колку може да биде ризична таквата зависност – енергетска од Русија, технолошка од други. Затоа Европа мора повеќе да издвојува за одбраната“, порача Стиер.
