Американско-израелските напади во кои беше убиен врховниот лидер на Иран, Али Хамнеи, не доведоа до пад на власта во Техеран, туку отворија конфликт кој Вашингтон тешко може да го контролира, предупредуваат аналитичари.
Иако операцијата на почетокот се сметаше за значителен воен успех, бидејќи беа елиминирани Хамнеи и повеќе високи функционери, иранскиот режим брзо воспостави ново раководство и продолжи со воени активности.
Во меѓувреме, крвавиот воздушен конфликт трае веќе две недели, а Иран користи значајни адути – притисок врз светската енергетска снабдувачка мрежа и напади врз американски сојузници на Блискиот Исток.
Според анализите, Техеран речиси го затвори Ормускиот теснец – една од најважните поморски рути низ која минува околу една петтина од светската трговија со сурова нафта. Поради тоа, цените на енергенсите нагло пораснаа, а дел од државите веќе почнаа да користат стратешки резерви на нафта.
Истовремено, Иран и неговите сојузници, вклучително и Хезболах во Либан, отворија повеќе фронтови во регионот. Ракетни и беспилотни напади беа насочени кон цели во Израел, како и кон американски сојузници во Персискиот Залив.
Аналитичарите оценуваат дека Техеран применува стратегија во три чекори – да го обезбеди опстанокот на режимот, да задржи капацитет за одмазда и да го продолжи конфликтот што е можно подолго за да го заврши под поповолни услови.
Професорот по политички науки Џонатан Пакин од Универзитетот Лавал смета дека американската администрација ја потценила ситуацијата.
„Американската администрација несомнено беше претенциозна верувајќи дека ги држи сите карти во раце“, изјави Пакин.
Во меѓувреме, последиците од конфликтот се чувствуваат низ целиот свет. Поради нарушувањата во снабдувањето со енергенси, цените на нафтата и горивата растат, а поморскиот и воздушниот транспорт се соочуваат со сериозни ограничувања.
Аналитичарите предупредуваат дека Вашингтон можеби ќе мора да ја преиспита својата стратегија и да ги намали првичните цели, бидејќи сценариото за брз пад на иранскиот режим не се оствари.
Во спротивно, конфликтот би можел да се прошири уште повеќе и да го вовлече регионот во долготрајна и непредвидлива војна.
