Инфлацијата во еврозоната би можела да биде повисока од актуелните проценки, предупредува гувернерот на Словачката народна банка и член на Управниот совет на Европската централна банка, Петер Казимир. Особено загрижуваат цените на природниот гас и електричната енергија.
ЕЦБ во јуни за првпат од есента 2023 година ги зголеми клучните каматни стапки за 0,25 процентни поени, а проценката за инфлацијата во текот на годинава ја зголеми на 3 отсто. Во септември каматите повторно беа зголемени за 0,25 процентни поени, додека проценката за инфлацијата остана непроменета, со очекување енергетскиот шок постепено да ослабне.
Според актуелните проекции, инфлацијата во последното тримесечје од годинава би можела да достигне 3,6 отсто, по што на почетокот на 2027 година би почнала да се намалува. За 2027 година ЕЦБ очекува просечна инфлација од 2,5 отсто, а за 2028 година 2,1 отсто.
Во август инфлацијата во еврозоната забрза на 3,3 отсто, при што енергијата поскапе за 14,3 отсто на годишно ниво.
„Сега помалку се фокусирам на цените на нафтата и горивата, а сè повеќе на цените на гасот и електричната енергија“, напиша Казимир. Тој не побара директно ново зголемување на каматите, но нагласи дека ЕЦБ нема однапред да се определи ниту за построга ниту за поблага политика и дека ќе реагира доколку податоците покажат потреба.
Цените на природниот гас достигнаа највисоко ниво во последните четири години, додека европските земји ги полнат складиштата пред грејната сезона. Казимир предупредува и на можен посилен раст на цените на храната поради сушата во Европа, феноменот Ел Нињо и повисоките цени на дизелот и ѓубривата.
„Недвосмислено преовладуваат ризиците што би можеле да ја поттикнат инфлацијата. Енергетскиот шок трае подолго од очекуваното, а неговите целосни последици сè уште не се прелеале во економијата“, вели тој.
Во најнеповолното сценарио на ЕЦБ, со посилни и подолготрајни нарушувања на енергетските пазари, инфлацијата би можела да достигне 4 отсто годинава, а во 2027 година дури 5,3 отсто. Во таков случај значително би се зголемила и базичната инфлација, поради пренесувањето на повисоките трошоци за енергија врз останатите цени и платите.