САД ги суспендираа планираните одбранбени разговори со Канада поради незадоволството на Вашингтон од нивото на канадските воени вложувања и одложувањето на ревизијата за набавка на борбените авиони Ф-35.
Одлуката на САД да ги прекинат планираните полугодишни разговори следувала поради сè поголемата загриженост во Вашингтон дека Отава не презема доволно чекори за да стане „веродостоен“ безбедносен партнер, изјавил претставник на Пентагон.
Пентагон на 18 мај соопшти дека го „паузира“ своето учество во Билатералниот заеднички одбор за одбрана меѓу САД и Канада, највисокото советодавно тело за одбрана на северноамериканскиот континент, основано во 1940 година.
„Канада сè уште не ги донесе тешките одлуки и не ги направи потребните компромиси за да стане веродостоен партнер во заедничката одбрана на нашиот континент и хемисфера“, изјавил американскиот претставник, кој побарал да остане анонимен.
Тој навел дека на Канада ѝ е потребен план, поткрепен со соодветни финансиски средства, за до 2035 година да ги зголеми основните воени трошоци од два на 3,5 проценти од бруто-домашниот производ.
Американската страна ја обвинила Канада и дека политичките интереси ги става пред воената подготвеност поради долготрајната ревизија на планот за купување 88 борбени авиони Ф-35 „Лајтнинг 2“ на компанијата Локид Мартин.
Ревизијата требало да заврши околу септември 2025 година, но сè уште не е финализирана поради растечките тензии со САД околу трговијата и шпекулациите дека Канада би можела да го намали бројот на авиони Ф-35 и делумно да се насочи кон купување авиони „Грипен“ од шведската компанија Сааб.
„Одложувањата на канадската влада и недостигот на транспарентност околу програмата Ф-35 се пример за ставање на политиката пред заедничката одговорност за одбраната на Северна Америка“, изјавил американскиот претставник.
Американскиот претседател Доналд Трамп и канадскиот премиер Марк Карни во последниот период се судрија околу повеќе прашања, од трговијата до изјавите на Трамп за можноста САД да го преземат Гренланд и Канада да стане 51. американска сојузна држава.
Пентагон, сепак, сè повеќе го гледа Арктикот како клучен регион за националната безбедност и економијата на САД и врши притисок врз сојузниците, особено во рамките на НАТО, да вложуваат повеќе во сопствената одбрана.
Карни изјави дека блиските врски на Канада со САД некогаш биле предност, но дека денес претставуваат слабост, па затоа јавно се залага за зајакнување на сојузништвата со таканаречените „средни сили“.
Тој, сепак, го минимизираше значењето на одлуката на Пентагон да го суспендира учеството во заедничкиот одбор за одбрана.
„Не би му придавал преголемо значење на тоа. Имаме многу аспекти на многу блиска одбранбена соработка со САД“, изјави Карни.
Американскиот претставник призна дека прекинот на работата на одборот нема да влијае врз операциите на НОРАД, која ја опиша како клучна за заштитата на северните пристапи кон териториите на САД и Канада.
Канада и понатаму пласира речиси 70 проценти од својот извоз на американскиот пазар, иако Карни најави дека земјата во следната деценија ќе го удвои извозот кон други пазари.
