Канада прифати придружено членство во ЕУ, деталите треба да бидат утврдени до јуни 2027 година

Канада прифати предлог за придружено членство во Европската Унија, а Брисел и Отава си поставија рок до јуни 2027 година за утврдување на деталите и условите за новиот облик на партнерство. Канадскиот премиер Марк Карни ја поддржа иницијативата на претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, по повеќенеделно двоумење и покрај противењето на Германија и острата реакција на американскиот претседател Доналд Трамп, објави „Политико“.

„Во наредните месеци ќе ги утврдиме точната содржина, опсегот и досегот на овој нов облик на членство“, изјави Карни на прес-конференција по завршувањето на дводневниот самит во Монтреал. Тој додаде дека Канада започнува процес кон придружено членство, кое го опиша како „најдлабокото можно партнерство без полноправно пристапување“.

— реклама —

Двете страни го одредија јуни 2027 година како краен рок за дефинирање на условите и рамката на партнерството, вклучително и планот за финансирање. Карни избегна директно да одговори колку ќе ги чини канадските даночни обврзници придруженото членство, оценувајќи дека тоа не го гледаат како плаќање, туку како позитивен проект.

Фон дер Лајен и претседателот на Европскиот совет, Антонио Кошта, кои му се придружија на Карни, ја претставија иницијативата како стратегија за соочување со сè понеизвесната глобална состојба.

— реклама —

„Концептот на придружен член е непознат терен, но имаме амбиција, доверба и креативност за заеднички да го обликуваме“, рече фон дер Лајен, нагласувајќи дека партнерството не е насочено против никого, туку треба да ја зајакне соработката меѓу двете страни.

Кошта оцени дека станува збор за можност за создавање нов модел на интеграција на земји надвор од Европа со Унијата, со најтесна можна соработка без полноправно членство. Канадски владини претставници потврдија дека за формализирање на статусот нема да биде потребно донесување нови закони.

— реклама —

И покрај оптимизмот, неколку долгогодишни трговски спорови останаа нерешени. Карни соопшти дека е постигнат договор за исклучоци за Канада од важната регулатива на ЕУ за спречување уништување на шумите, но канадските претставници подоцна ја повлекоа таа изјава. Според неименуван претставник, прашањето и понатаму е предмет на трговски преговори, иако има напредок во решавањето на забелешките што ги има Канада за регулативата.

Отворено останува и прашањето дали Канада ќе го добие статусот „Произведено во Европа“ во рамките на Законот за забрзување на индустријата. Со оваа мерка ЕУ планира јавните набавки во области како зелената енергија и автомобилската индустрија да ги насочи кон производи произведени во Унијата.

Фон дер Лајен појасни дека Европската комисија уште во првичниот предлог предвидела вклучување на Канада како партнер со кој ЕУ има договор за слободна трговија. Сепак, предлогот треба да помине низ законодавната постапка и да биде разгледан од Европскиот парламент и владите на земјите членки.

Самитот беше проследен и со организациски тешкотии, а дел од програмата и деталите за средбите биле утврдени во последен момент. Билатералните разговори се одржувале на две различни локации, со цел да се овозможат почести директни средби меѓу еврокомесарите и канадските министри.

Канадските министри за надворешни работи и меѓународна трговија, Анита Ананд и Маниндер Сидху, веќе учествувале на неформални состаноци со нивните колеги од ЕУ, како проба за идниот модел на соработка. Карни, пак, за две недели треба да отпатува во Даблин, каде што на покана на Кошта ќе учествува на неформалниот состанок на Европскиот совет.