Светските цени на храната во септември повторно забележаа раст, поттикнат од нарушувањата во трговијата, логистичките ограничувања и климатските услови. Трендот е значаен и за Македонија, која во голема мера зависи од увозот на храна.
Индексот на цените на храната на Организацијата за храна и земјоделство при Обединетите нации (ФАО), кој ги следи месечните промени на меѓународните цени на кошницата со глобално тргувани прехранбени производи, во септември изнесувал просечно 136 поени. Тоа е раст од 1,5 отсто во однос на август и 5,8 отсто во споредба со истиот месец минатата година.
Главниот економист на ФАО, Максимо Тореро, изјави дека прекините во Ормускиот Теснец и Црното Море, заедно со климатските шокови, создаваат дополнителен притисок врз енергијата, транспортот и клучните прехранбени производи.
Најголем раст меѓу житарките е забележан кај пченицата, чија светска цена се зголемила за 6,3 отсто. Како причини се наведуваат логистичките ограничувања во регионот на Црното Море и сувото време во делови од Северна Америка пред почетокот на сеидбата.
Цената на пченката пораснала за 5,6 отсто во однос на претходниот месец. Растот е поврзан со загриженоста за приносите во САД, намалената достапност на извоз од Бразил и нарушувањата во трговијата преку Црното Море.
Индексот на цените на растителното масло се зголемил за 0,9 отсто. Растот главно го одразува поскапувањето на палминото масло, поттикнато од силната глобална побарувачка за увоз и загриженоста за влијанието на сувото време врз производството во Југоисточна Азија.
Кај месото, ФАО регистрирал пад на индексот од 1,1 отсто. Цените на свинското и живинското месо се намалиле поради поголемата достапност на извозни залихи. Од друга страна, извозните цени на говедското месо од Бразил пораснале поради зголемената побарувачка од САД, додека цените на овчото месо останале главно стабилни.
Индексот на цените на млечните производи се намалил за 0,1 отсто. Падот на цените на сирењето делумно го неутрализирал растот кај млекото во прав, додека цените на путерот претрпеле минимални промени.
Значителен раст е регистриран и кај шеќерот. Индексот на цените на шеќерот на ФАО во септември бил повисок за 6,1 отсто во споредба со август. Растот е поврзан со очекувањата за намалено глобално снабдување во сезоната 2026/27.
На тоа влијаат очекувањата за помало производство во Тајланд, загриженоста за родот во Индија поради пониските врнежи од вообичаеното и засилувањето на феноменот „Ел Нињо“, обилните врнежи во централниот и јужниот дел на Бразил, како и намалувањето на површините засадени со шеќерна репка во Европската Унија.
