Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, се обидува да го убеди американскиот претседател Доналд Трамп да не ја ослабне поддршката за Алијансата, преку нов план што предвидува поголеми воени договори и инвестиции корисни за американската воена индустрија, пишува „Политико“.
Според четворица дипломати од НАТО, Руте во последните недели води интензивна кампања за силно зголемување на производството на оружје и склучување нови договори пред самитот на НАТО во Анкара во јули.
Целта е двојна – да се намалат европските воени недостатоци, но и на Трамп да му се покаже дека НАТО носи економска корист и за САД.
Темата за одбранбената индустрија ќе биде една од главните и на состанокот на министрите за надворешни работи на НАТО во шведскиот Хелсингборг.
Шведската министерка за надворешни работи Марија Малмер Стенергард ја поддржа иницијативата на Руте.
„Добро е што Руте го отвора ова прашање во Анкара за да имаме заеднички стандарди, подобра интероперабилност и да произведуваме повеќе и поевтино“, изјави таа за „Политико“.
Според неа, САД имаат „единствени способности“ и заедничкото производство на оружје треба да продолжи.
Еден дипломат на НАТО оценил дека планот е „добра вест и за САД“.
Но, иницијативата може да отвори нов судир со Европската Унија, која во последните месеци агресивно турка политика за развој на сопствена воена индустрија и намалување на зависноста од американско оружје.
Брисел веќе претстави повеќемилијардни програми и кредити за европските производители на одбранбена опрема.
„САД не беа премногу сигурен партнер“, изјавил дипломат на ЕУ, додавајќи дека идејата за европска стратешка автономија сè повеќе добива поддршка.
„Ќе трошиме многу пари за одбрана и европските компании мора да имаат корист од тоа“, додал дипломатот.
Руте се обидува да најде тема што би го обединила сè понапнатиот НАТО.
Трамп овој месец ги вознемири Германија и Полска со најави за намалување на американското воено присуство во Европа, додека сојузниците се поделени и околу помошта за Украина, како и можната улога на НАТО во Ормутскиот Теснец.
Поранешната функционерка на НАТО, Герлинде Нихус, оцени дека фокусот на одбранбената индустрија „има смисла бидејќи го одвлекува вниманието од поделбите во други области“.
Според дипломатски извори, Руте зад затворени врати бара од европските сојузници на самитот во Анкара да донесат конкретни докази за нови договори, инвестиции и зголемено производство на оружје.
Тоа вклучува и заеднички проекти со американски воени компании, како и дополнителни набавки на американско оружје.
На самитот се очекува НАТО да објави и неколку нови договори, меѓу кои и замена на старите американски авиони AWACS на „Боинг“ со шведските извидувачки авиони „Saab GlobalEye“.
Сепак, аналитичарите предупредуваат дека Руте нема големи овластувања реално да управува со военото производство, бидејќи државите-членки самостојно одлучуваат за купување оружје и инвестиции.
