Европската Унија разгледува можност привремено да им го ограничи правото на вето на идните земји-членки, со цел да спречи блокирање на клучните одлуки во надворешната политика на Унијата, објави британски „Гардијан“, повикувајќи се на извори од Брисел.
Според информациите, Европската комисија анализира модел според кој новите членки нема автоматски да добијат право да блокираат одлуки за надворешна политика и други прашања што бараат едногласност. Ограничувањето би важело неколку години по пристапувањето во Унијата.
Идејата, наводно, била отворена во рамки на преговорите со Црна Гора, која веќе 14 години води пристапни разговори со ЕУ и се смета за најсериозен кандидат меѓу деветте официјални земји кандидатки. Подгорица очекува членство до 2028 година.
„Гардијан“ наведува дека евентуалниот договор со Црна Гора би можел подоцна да стане модел и за другите идни членки. Сепак, се посочува дека ваквата мерка е правно чувствителна и би морала да биде временски ограничена за да не се создадат „членки од втор ред“.
Во меѓувреме, Германија се залага за дополнителни ограничувања на можноста поединечни држави да блокираат одлуки и бара постепено напуштање на принципот на едногласност.
Дебатата се засили поради тешкотиите на Брисел да донесе важни одлуки поврзани со Украина, вклучително и финансиската помош за Киев, поради противењето на дел од земјите-членки.
Германскиот министер за надворешни работи Јохан Вадефул оцени дека Европската Унија со повеќе од 33 членки не може да функционира според правила создадени за многу помал блок.
Поранешниот шеф на европската дипломатија, Жозеп Борел, исто така смета дека едногласното одлучување ја намалува ефикасноста на ЕУ на меѓународната сцена и предлага формирање помала група држави што би носела клучни одлуки.
Критичарите, пак, предупредуваат дека ваквите идеи водат кон прекумерна централизација на моќта во Брисел и слабеење на националниот суверенитет. Словачкиот премиер Роберт Фицо оцени дека укинувањето на правото на вето би било „почеток на крајот“ на Европската Унија.