иран

(Видео) Трамп коцкарот можеби ја започна војната, но ние ќе ја завршиме - Иран со закани до Трамп

Иран со силни закани до САД, по воздушните напади врз Иран.Портпаролот на Генералната команда на Хатам ал-Анбија, Ебрахим Золфаќари во видео порака рече дека Вашингтон ќе плати цена за нападите.Во видеото, објавено на платформата Х, на англиски јазик му порача на американскиот претседател:„Трамп коцкарот можеби ја започна оваа војна, но ние ќе бидеме тие што ќе ја завршат“, се закани Золфаќари.

Свет | пред 6 месеци

Танкери го заобиколуваат Хормушкиот Теснец – расте страв од иранска одмазда по американските напади

Три танкери за нафта и хемикалии го сменија правецот и се повлекоа од пловниот пат кон Хормушкиот Теснец, откако пораснаа тензии на Блискиот Исток по американските воздушни напади врз ирански нуклеарни постројки, јавува Iran International.Според податоците на MarineTraffic, бродовите „Marie C“ и „Red Ruby“ – кои се движеле во баласт кон теснецот – фрлиле сидро во близина на Фуџаира, на брегот на Обединетите Арапски Емирати. Третиот брод, „Kohzan Maru“, се наоѓа во Оманскиот Залив, во близина на територијалните води на Оман.Јапонските компании Nippon Yusen и Mitsui O.S.K. Lines денеска соопштија дека им наложиле на своите танкери да го сведат на минимум времето поминато во Персискиот Залив, но дека засега продолжуваат со преминување низ теснецот.Хормушкиот Теснец е еден од најважните енергетски коридори на светот – преку него поминува речиси 20% од вкупната глобална потрошувачка на нафта. Теснецот е широк само 33 километри на најтесниот дел, а самата пловна патека за бродови е широка едвај 3 километри.Според податоците на аналитичката компанија Vortexa, од почетокот на 2022 година до минатиот месец, преку теснецот дневно поминувале од 17,8 до 20,8 милиони барели нафта, кондензат и гориво.Главните извозници на нафта преку овој канал се членки на ОПЕК – Саудиска Арабија, Иран, Обединетите Арапски Емирати, Кувајт и Ирак – со најголеми дестинации на азиските пазари.Безбедноста на пловниот сообраќај во областа ја надгледува Петтата флота на американската морнарица, со седиште во Бахреин. Растечките тензии во регионот дополнително го засилија стравот од можна иранска блокада или напад врз бродови, што би имало сериозни последици врз глобалното снабдување со енергија.

Свет | пред 6 месеци

Иранска новинска агенција: Нападната американска воена база во Сирија

Американска воена база во западната сиријска провинција Хасака била цел на напад, јави денеска иранската новинска агенција Mehr, повикувајќи се на разузнавачки извори. Според нивните наводи, станува збор за базата во селото Касрек, каде по нападот биле преземени строги безбедносни мерки, особено на главниот влез.Засега нема потврдени детали за природата или последиците од нападот, ниту од западните медиуми, кои сѐ уште не објавиле информации за инцидентот.Базата Касрек, според податоци од почетокот на јуни, била една од трите американски бази кои сè уште функционираат во Сирија – заедно со базите Ал Шадади и Омар Оил Филд. Претходно, САД имаа осум бази во земјата, но според агенцијата Anadolu, бројот бил намален како дел од поширок процес на повлекување.Во јуни, Reuters објави дека американските сили целосно се повлекле од базите Ал-Вазир и Тел Бајдар, додека други бази, меѓу кои Џафра, Химо и Коноко Гас Филд, исто така биле затворени. Во нив биле присутни само мали сили од Сириските демократски сили (СДФ).Според изворите, во базата во Касрек биле распоредени и британски и француски војници, а таму се градела и голема полска болница.Американската база Ал Шадади веќе беше цел на напад во јуни, кога три ирански ракети беа испукани кон базата, но беа пресретнати од американски противвоздушни системи.Американски официјални претставници сѐ уште не се изјаснија околу најновите тврдења за напад во Касрек.

Свет | пред 6 месеци

ДУИ ја поддржува заложбата на САД за спречување на ширењето на нуклеарното оружје

Демократската унија за интеграција ја поддржува координираната заложба на Соединетите Американски Држави и нивните сојузници за спречување на ширењето на нуклеарното оружје во рацете на авторитарни режими.„Последните случувања покажуваат дека демократскиот свет не може да стои со скрстени раце пред заканата од нуклеарно вооружен Иран, кој би претставувал директна опасност за глобалната безбедност, мирот во регионот и правата на милиони невини граѓани. ДУИ стои цврсто на страната на евроатлантските вредности: спречување на нуклеарни закани, заштита на мирот и зајакнување на меѓународниот систем заснован на правила и одговорност“, стои во партиското соопштение.Ова, посочуваат, е време кое бара решителност, координација и зрелост.„ДУИ ја повторува својата посветеност на мирот, колективната безбедност и непоколебливото партнерство со САД, НАТО и Европската Унија“, велат од ДУИ.

Македонија | пред 6 месеци

Путин ги осуди американските напади врз Иран

Рускиот претседател, Владимир Путин, на средба со иранскиот министер за надворешни работи, Абас Аракчи, излезе со осуда на американските воздушни напади врз Иран.„Тоа е апсолутно неиспровоцирана агресија против Иран. Таа нема никаква основа и никакво оправдување“, рече Путин.

Свет | пред 6 месеци

(Видео) Иран се заканува со жесток одговор: „Америка ќе плати цена – нема повеќе место за неа на Блискиот Исток“

Иранската армија упати остро предупредување до САД по последните американски воздушни напади врз ирански цели, оценувајќи дека Вашингтон сега станува директна мета во потенцијален проширен конфликт.„Америка ќе се соочи со сериозни последици и решителни воени операции“, порача портпаролот на Генералштабот на иранската армија, Ебрахим Золфакари, во видеопорака објавена денеска.На крајот, тој директно му се обрати на Доналд Трамп на англиски:„Трамп, коцкару – можеби ти го започна овој војна, но ние ќе бидеме тие што ќе ја завршиме.“Иранскиот генерал Амир Хатами во текот на ноќта порача дека САД ќе добијат „одлучен и силен одговор“, исто како и секогаш кога, според него, „починувале злосторства“.„Ги влечат САД во директен судир со Исламската Република – и ние сме подготвени да ја браниме независноста на нашата земја со сета сила“, рече Хатами.Во видео-снимка од состанокот, покрај него седат и највисоките команданти на иранската армија – од противвоздушната одбрана, морнарицата, воздухопловството, па сè до копнените сили.Во меѓувреме, високите ирански функционери испраќаат серија стратешки пораки:Али Шамхани на платформата X порача дека „дури и ако постројките се уништат, играта не е завршена“, бидејќи Иран ја има „материјата, знаењето и политичката волја“.„Изненадувањата ќе продолжат!“, предупреди тој.Али Акбар Велајати, советник на врховниот лидер Али Хамнеи, отиде уште подалеку:„Секоја земја што ќе им дозволи на САД да користат нејзина територија за напади врз Иран ќе биде легитимна цел. За Америка повеќе нема место на Блискиот Исток“, рече тој.Ситуацијата на Блискиот Исток драматично ескалира, а Техеран јасно става до знаење дека оваа фаза од конфликтот вклучува директна конфронтација – не само со Израел, туку и со Соединетите Држави. $bp("TargetVideo_50663832", {"id":"26456","width":"762","height":"429","video":"2155283","autoplay":0,"shared":true});

Свет | пред 6 месеци

Трамп отворено за Иран: „Зошто да не дојде до промена на режимот?“

Американскиот претседател Доналд Трамп во неделата го доведе во прашање опстанокот на актуелниот ирански режим, откако САД извршија воздушни напади врз стратешки ирански воени цели за време на викендот.„Не е политички коректно да се користи изразот промена на режимот, но ако сегашниот ирански режим не е во состојба ПОВТОРНО ДА ГО НАПРАВИ ИРАН голем – зошто да не дојде до промена на режимот??? МИГА!!!“, напиша Трамп на својата платформа Truth Social, алудирајќи на својот познат слоган „Make America Great Again“.Изјавата доаѓа во ек на ескалацијата меѓу Иран, Израел и САД, и го засилува реторичкото притискање на Техеран, кое традиционално претставуваше ризик за нови геополитички тензии на Блискиот Исток.

Свет | пред 6 месеци

Нетанјаху: Израел е на чекор до постигнување на своите цели во Иран

Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху изјави дека земјата е „многу блиску“ до остварување на својата мисија за елиминација на двете главни закани од Иран – балистичките проектили и нуклеарната програма.„Ова е режим што отворено сака да не' уништи. Затоа ја започнавме оваа операција – за да ги отстраниме двете директни закани за нашето постоење“, изјави Нетанјаху за израелските новинари во неделата.Тој нагласи дека Израел нема да дозволи да биде вовлечен во долготрајна „војна на исцрпување“, но дека нема ниту предвреме да ја заврши операцијата.„Ќе дејствуваме онолку колку што е неопходно – ни помалку, ни повеќе. Кога ќе ги постигнеме целите, операцијата ќе заврши, а борбите ќе престанат“, рече премиерот.Според него, иранскиот подземен нуклеарен објект во Фордо бил „сериозно оштетен“ во американските воздушни напади со специјални бомби за пробивање бункери, но обемот на уништувањето сè уште се утврдува.Во однос на иранскиот ураниум обогатен до 60% – што е речиси до нивото од 90% потребно за нуклеарно оружје – Нетанјаху рече дека Израел внимателно го следи тој процес.„Тоа е клучна компонента на нивната програма. Не единствена, не доволна самата по себе, но многу важна. Имаме интересни информации за тоа, но нема да ги споделам во овој момент“, додаде тој.Иран, пред израелските напади од 13 јуни, имаше рафинерирано ураниум до 60% чистота – ниво кое е значително над дозволените 3,67% според нуклеарниот договор од 2015 година, од кој САД се повлекоа во 2018 под администрацијата на Доналд Трамп. Техеран најави дека ќе се брани „по секоја цена“.

Свет | пред 6 месеци

(Видео) Кризата ја турка цената на нафтата кон нови рекорди – страв од затворање на Хормуз

Цените на нафтата на светските пазари пораснаа за повеќе од 2,5 проценти изминатата недела, а трендот на раст продолжи и во понеделникот, откако САД изведоа воздушни напади врз ирански нуклеарни постројки, што ги засили стравувањата од прекин на испораките од Блискиот Исток.Во понеделникот наутро, цената на нафтата достигна највисоко ниво во последните пет месеци. На лондонската берза, барел се тргуваше по 77,01 долар – скок од 3,6%, додека на американскиот пазар барелот поскапе за 2,7%, на 73,84 долара. Од почетокот на ескалацијата, цената на нафтата во Лондон е зголемена за повеќе од 13%, а во САД за над 10%.Ескалацијата на конфликтот меѓу Израел и Иран, во кој сега се директно вклучени и САД, ја зголеми неизвесноста на енергетските пазари. Американските воздушни сили во саботата нападнаа три нуклеарни постројки во Иран, со цел, според Вашингтон, да се спречи можноста Техеран да произведе нуклеарно оружје.Во одговор, Иран изврши масовно ракетирање врз цели во Израел, што предизвикува сериозни грижи за понатамошна регионална ескалација – особено околу клучната точка: Хормушкиот теснец.Хормуз е најважниот светски нафтоводен коридор, преку кој дневно поминуваат околу 18 милиони барели сурова нафта и деривати – што претставува околу 20% од глобалната понуда. Вашингтон побара од Кина да изврши притисок врз Иран да не го блокира теснецот.„Ако Иран почне селективно да го попречува транспортот преку Хормуз, цената на барелот би можела лесно да скокне над 100 долари“, предупредува аналитичарот Вивек Дар од Commonwealth Bank of Australia.Пазарите се на раб на нов нафтен шок – војната на Блискиот Исток сè повеќе го диктира глобалниот економски курс.

Свет | пред 6 месеци

Трамп повторно проговори за нападот врз Иран

По американскиот воздушен напад врз три ирански нуклеарни објекти, политичката и безбедносна тензија на Блискиот Исток нагло ескалира. Операцијата наречена „Полноќен чекан“, во која САД користеа бункер-бомби GBU-57 и стратешки бомбардери B-2, беше оценета како „историски воен успех“ од американскиот претседател Доналд Трамп, но и како „чин со трајни последици“ од страна на Техеран.Во објава на својата мрежа Truth Social, Трамп остро го нападна републиканскиот конгресмен Томас Меси, кој го критикуваше нападот како „неуставен“.„И покрај спектакуларниот успех, овој конгресмен се противи на нешто што беше изведено со совршена прецизност. MAGA не се занимава со мрзеливи политичари, а Меси е токму тоа“, напиша Трамп.Покрај Меси, и конгресменот Ворен Дејвидсон од Охајо изрази сомнеж во уставната оправданост на нападот, велејќи дека не гледа „разумна основа“ за ваков потег.Според министерот за одбрана на САД, Пит Хегсет, нападите биле насочени кон нуклеарните локации во Фордоу, Натанз и Исфахан, со цел да се „уништат или значително забават“ иранските нуклеарни капацитети. Во операцијата биле употребени:14 GBU-57 „бункер-бомби“, специјално развиени за пробивање на бетон и карпи длабоко под земја.B-2 бомбардери, во своја прва борбена употреба по 2001 година.Круизни проектили од подморници, насочени кон објектот во Исфахан.Според Пентагон, нападот бил високоризична и технички сложена мисија, но целосно успешно изведена.Иранското раководство потврди дека се нападнати трите локации и дека се врши проценка на штетата. Според новинската агенција IRNA, е оштетено подрачјето околу Фордоу, но засега нема официјална бројка за внатрешните последици. Црвениот полумесечина потврди дека најмалку 11 лица се повредени.Меѓутоа, министерот за надворешни работи на Иран, Абас Арагчи, изјави дека дипломатијата е суспендирана, и оти „одговорот ќе следува согласно легитимното право на самоодбрана“.„САД разбираат само јазик на закана и сила. Овој напад ќе има трајни последици“, предупреди Арагчи.Американските власти, пак, инсистираат дека целта на акцијата не е промена на режимот, туку неутрализација на иранскиот нуклеарен потенцијал.„Ние не сме во војна со иранскиот народ, туку со програмата која претставува закана за нашите национални интереси и за нашиот сојузник Израел“, изјави министерот Хегсет.Потпретседателот Џеј Ди Венс истакна: „Ова беше прецизен, целен удар. Не сакаме војна, сакаме безбедност.“Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху ги поздрави нападите како „смела одлука што ќе ја запомни историјата“, велејќи дека претседателот Трамп „успеа да го спречи најопасниот режим во светот да стигне до најопасното оружје“.Израел на 13 јуни започна сопствена кампања на воздушни напади врз Иран, обвинувајќи го за развој на нуклеарно оружје. Техеран постојано негира и тврди дека неговата нуклеарна програма е исклучиво за цивилни цели.Генералниот секретар на ОН, Антонио Гутереш, изрази „длабока вознемиреност“ и повика на итна деескалација.„Светот не смее да се најде во нов глобален конфликт поради ескалација на еден регионален спор“, предупреди тој.Меѓународната агенција за атомска енергија (IAEA) соопшти дека првичните мерења не покажале излевање радијација, но истражувањата продолжуваат.

Свет | пред 6 месеци

Херцог: Нападот на САД врз иранските нуклеарни постројки е историски чекор

Израелскиот претседател Исак Херцог за западни медиуми го оцени американскиот напад врз ирански нуклеарни постројки во Фордо, Натанз и Исфахан како историски и храбар потег.Херцог рече дека со воздушните напади на САД е нанесен тежок удар врз иранската нуклеарна програма, но дека и понатаму се лансираат ракети кон Израел од Техеран.Тој истакна дека официјално не било испратено барање до САД за напади, ниту бил извршен притисок врз американската администрација. Според него, одлуката ја донела Белата куќа, имајќи ја предвид глобалната безбедност.

Свет | пред 6 месеци

Нуклеарен удар или провокација? Трамп слави победа, Иран подготвува одговор

Со масовен воздушен напад во раните утрински часови, американските сили погодија три клучни ирански нуклеарни локации – Fordow, Natanz и Isfahan. Претседателот Доналд Трамп изјави дека објектите се „целосно уништени“, нарекувајќи ја операцијата „многу успешна“.Fordow – симболичната цел на ударотПосебно внимание беше посветено на објектот Fordow, кој се наоѓа длабоко во планините во близина на градот Кум и е тешко достапен за конвенционално оружје. Израел долго време немаше технолошки капацитет да го неутрализира овој објект самостојно, но САД ја презедоа таа задача.Иранските претставници веднаш реагираа, тврдејќи дека штетата во Fordow е „површинска“ и дека клучните структури останале недопрени. Според иранската новинска агенција Tasnim, пратеникот Манан Раиси изјави: „Штетата е минимална и лесно обновлива. Изјавите на Трамп се лажни и манипулативни.“Евакуација пред нападот и отсуство на радијацијаИранските власти тврдат дека пред нападите ги евакуирале чувствителните материјали и персоналот од трите објекти. Хасан Абедини, заменик директор на државната телевизија, изјави дека обогатениот ураниум бил претходно преместен, а со тоа се избегнало потенцијално радиоактивно загадување.Реза Кардан од Иранската организација за атомска енергија додаде дека „нема знаци на радијација или загадување околу погодените локации“ и ги повика граѓаните да останат смирени.Техеран: „Нечуван чин – ќе одговориме“Министерот за надворешни работи на Иран, Абас Арагчи, предупреди дека нападот претставува „тешко кршење на меѓународното право“ и изјави дека Иран задржува право на одмазда според Повелбата на ОН. „Нападите ќе имаат трајни последици“, рече тој.Претседателот Трамп веднаш возврати, предупредувајќи дека „секој ирански одговор ќе биде дочекан со сила далеку над онаа што ја видовме вечерва.“Регионална ескалација: Хусите повторно закануваат САДЈеменската група Хуси (Ansar Allah), која има блиски врски со Иран, остро реагираше. „Ова не е крај на војната – туку нејзин почеток“, изјави нивниот политички претставник Мохамед ал-Фарах. Тој порача дека времето на „удри па бегај“ е завршено.Хусите, кои контролираат значителни делови од Јемен, веќе најавија можни напади врз американски бродови во Црвеното Море, што би можело дополнително да ја загрози глобалната трговија и безбедноста во регионот.Анализа: Иран има начини да одговориПрофесорот Стивен Зунес од Универзитетот во Сан Франциско вели дека Иран располага со „широк спектар на опции“ – од напади врз американски бази и сили на Блискиот Исток, до напади врз бродови во Персискиот Залив.„Во домет на ирански проектили и дронови се околу 40.000 американски војници. Сите тие, заедно со флотата во Заливот, се потенцијални цели“, изјави тој, предупредувајќи на опасноста од растечка глобална нестабилност.

Свет | пред 6 месеци

Хусите до Трамп: Времето на ‘удри па бегај’ заврши

Хусите предупредуваат: „Уништувањето не значи мир – туку нова фаза на војна“Јеменската група Хуси (Ansar Allah) испрати остро предупредување до Вашингтон по американските напади врз ирански нуклеарни објекти, оценувајќи дека потезите на претседателот Доналд Трамп не водат кон деескалација, туку ја отвораат вратата за поширок конфликт.„Јасно е дека Трамп сака крај на војната“, изјави Мохамед ал-Фарах, член на политичкиот кабинет на Хусите. „Но, уништувањето на нуклеарен објект не е крајот – туку почетокот. Времето на ‘удри па бегај’ заврши“, рече тој.Хусите, кои контролираат значаен дел од Јемен, вклучувајќи ја и престолнината Сана, претходно најавија дека ќе ги нападнат американските бродови во Црвеното Море доколку САД се приклучат на Израел во нападите врз Иран.Од почетокот на војната во Појасот Газа, групата активно цели бродови со израелска поврзаност, предизвикувајќи сериозни прекини во глобалните синџири на снабдување. Иако претходно беше постигнато примирје со посредство на САД, по повеќекратните напади на коалицијата предводена од Вашингтон, Хусите сега повторно се закануваат со ескалација – овојпат насочена директно кон американските интереси.

Свет | пред 6 месеци

Иран тврди: Нападите биле „површни“, нема радиоактивна контаминација

Иранските власти ја минимизираат штетата од американските воздушни напади врз трите клучни нуклеарни објекти – Fordow, Natanz и Isfahan – и тврдат дека не постои закана по безбедноста на населението.Манан Раиси, претставник од областа Кум каде се наоѓа подземниот објект Фордоу, изјави дека нападот бил „површен“ и не предизвикал сериозна штета. „Спротивно на тврдењата на лажливиот американски претседател, објектот Фордоу не е сериозно оштетен. Она што е погодено е само на површината и може брзо да се обнови“, рече Раиси, пренесува новинската агенција Тасним.Паралелно, заменик директорот на иранската државна телевизија, Хасан Абедини, соопшти дека чувствителниот материјал бил евакуиран навреме. „Залихите на обогатен ураниум беа преместени пред нападот, така што не постои ризик од радијација“, изјави Абедини за националната телевизија, а неговите зборови ги пренесе и агенцијата Ројтерс.Дополнително, Реза Кардан од Организацијата за атомска енергија на Иран увери дека „не е забележана никаква радиоактивна контаминација надвор од погодените објекти“. Тој нагласи дека плановите за заштита биле активирани уште пред нападите и дека „граѓаните можат да продолжат со нормален живот без грижи“.Сепак, западните аналитичари сè уште го проценуваат вистинскиот ефект од нападите, додека иранската страна се обидува да го контролира наративот и да спречи паника.

Свет | пред 6 месеци

Техеран ветува одмазда по американските напади

По американските напади, се огласи и Иран.Иран го задржува правото на сите опции за самоодбрана по американското бомбардирање на иранските нуклеарни постројки, објави иранскиот министер за надворешни работи Абас Аракчи на платформата „Икс“.Тој јасно предупреди дека американските напади се невидени и ќе имаат трајни последици.САД според Аракчи, како постојана членка на Советот за безбедност на Обединетите нации, извршиле сериозно прекршување на Повелбата на Обединетите нации со нападот на иранските нуклеарни постројки.„Настаните утринава се срамота и ќе имаат трајни последици. Секоја членка на ОН мора да биде вознемирена од ова крајно опасно и криминално беззаконие. Иран го задржува правото на сите можности да го брани својот суверенитет”, тече Аракчи.

Свет | пред 6 месеци