САД

Доларот зајакна и покрај намалувањето на каматните стапки на Федералните резерви

На светските финансиски пазари, вредноста на американскиот долар порасна и минатата недела, втора по ред, иако американската централна банка ја намали клучната каматна стапка – чекор што беше очекуван.Индексот на доларот, кој ја мери вредноста на американската валута во однос на шестте најважни светски валути, порасна за 0,8 отсто, достигнувајќи 99,72 поени.Доларот зајакна за 0,8 отсто во однос на еврото, па курсот на еврото падна на 1,1535 долари, а во однос на јапонскиот јен американската валута зајакна 0,75 отсто, достигнувајќи 154 јени за еден долар.Федералните резерви (Fed) минатата недела ги намалија каматните стапки за 0,25 процентни поени, исто како и во септември. Иако тоа беше очекувано поради забавувањето на пазарот на трудот, инвеститорите ги изненади изјавата на претседателот на Fed, Џером Пауел, кој порача дека ново намалување во декември не е сигурно.Пауел нагласи дека голем број членови на Комитетот сметаат дека треба да се почека со дополнителни чекори поради високата инфлација и неизвесниот економски развој.Како резултат на тоа, очекувањата за уште едно намалување на каматите оваа година нагло опаднаа – од повеќе од 90 отсто на почетокот на неделата, на под 70 отсто по изјавата на Пауел.Ова му даде поддршка на доларот, бидејќи каматите во САД сè уште се повисоки од оние во другите големи економии. Каматните стапки на Fed се движат меѓу 3,75 и 4 отсто, додека кај Европската централна банка (ЕЦБ) тие се меѓу 2,0 и 2,15 отсто.Дополнителна поддршка на доларот донесе и начелниот договор меѓу САД и Кина за идните трговски односи.По средбата со кинескиот претседател Си Џинпинг, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека е договорено намалување на царините за увоз на кинеска стока на 10 отсто, додека Кина ќе продолжи да купува американска соја, ќе ги ублажи ограничувањата за извоз на ретки метали и ќе преземе мерки против нелегалната трговија со фентанил.Сепак, аналитичарите ова го оценија како тактичко примирје, а не како суштински напредок во односите меѓу двете земји.

Свет | пред 4 месеци

Американското разузнавање: Путин решен да ја доведе војната до крај

Според најновата проценка на американските разузнавачки служби, рускиот претседател Владимир Путин е решен повеќе од кога било да го продолжи војувањето во Украина и да постигне победа на бојното поле. Во анализата, која овој месец им била претставена на членовите на Конгресот, се наведува дека разузнавачките агенции не гледаат никакви знаци дека Русија е подготвена за компромис, и покрај напорите на американскиот претседател Доналд Трамп да посредува во мировни преговори, пишува NBC News.Оваа проценка е во согласност со ставовите на американските и западните разузнавачки служби уште од почетокот на руската инвазија во февруари 2022 година. Сепак, високите американски функционери сега веруваат дека Путин е поцврст во своите ставови од кога било. И покрај огромните човечки загуби и економските проблеми во земјата, Путин, според процената, останува целосно посветен на освојувањето украински територии за да ги оправда жртвите што неговата држава веќе ги поднела.Како јасен знак на растечка фрустрација, претседателот Трамп минатата недела го откажа планираниот состанок со Путин во Будимпешта и првпат откако се врати на функцијата во јануари воведе санкции против Москва. Новите мерки се насочени кон двете најголеми руски нафтени компании. „Едноставно почувствував дека е време,“ изјави Трамп за новинарите, опишувајќи ги санкциите како „огромни“. Тој додаде дека „долго чекал“ за нивно воведување, но се надева дека „нема да траат долго“ и дека „војната ќе биде решена“.Белата куќа одби да ја коментира разузнавачката проценка, повикувајќи се на јавните изјави на Трамп. „Како што рече претседателот, ова се големи санкции против нивните две нафтени компании, со цел да се поттикне крај на војната,“ изјави еден американски функционер. „Тој јасно порача дека е време да престане убивањето и да се постигне договор за мир. Соединетите Држави ќе продолжат да се залагаат за мирно решение, но трајниот мир зависи од подготвеноста на Русија да преговара со добра волја.“Трамп одамна ветуваше дека ќе посредува во запирањето на конфликтот и во изборната кампања тврдеше дека може да постигне мир во рок од 24 часа по враќањето во Белата куќа. Но неговите досегашни обиди да ја убеди Москва на прекин на огнот и директни преговори не донесоа резултати. Последните месеци неговата реторика се промени, а фрустрацијата и нетрпеливоста кон Путин станаа поочигледни. „Секогаш кога разговарам со Владимир, имаме добри разговори, но тие никогаш не водат никаде,“ изјави Трамп минатата недела.

Свет | пред 5 месеци

САД ги укина санкциите против Милорад Додик

Канцеларијата за контрола на странски средства на Министерството за финансии на САД ги тргна Милорад Додик, претседателот на Алијансата на независни социјалдемократи и Жељка Цвијановиќ, членка на Претседателството на БиХ, од листата на санкции.Претходно санкционираните членови на семејството на Додик, нивните компании и блиски соработници исто така беа отстранети од листата. Додик, поради анти-Дејтонски активности два пати беше САД редовно ги преиспитуваат своите санкции за да се осигурат дека тие ги промовираат економските цели на САД, како и целите на националната безбедност и надворешната политика.„Конструктивната акција на Народното собрание на Република Српска во последните недели треба да го подобри нивото на стабилност во Босна и Херцеговина и ќе овозможи партнерство со Соединетите Американски Држави врз основа на заеднички интереси, економски потенцијал и заеднички просперитет. Ќе продолжиме тесно да соработуваме со политичките и другите актери од целиот политички спектар во Босна и Херцеговина со цел да промовираме заеднички приоритети“, се наведува во одлуката.

Свет | пред 5 месеци

„Анти-Грета“ тврди дека ѝ се заканува смрт, бара азил во САД и помош од Илон Маск

Германската конзервативна активистка Наоми Сајбт, позната како „анти-Грета Тунберг“, тврди дека и се заканува смртна опасност и дека побарала азил во САД, со поддршка од милијардерот Илон Маск.Дваесет и петгодишната Сајбт стана позната во 2020 година, кога ја ангажираше конзервативен тинк-тенк како „лице на борбата против зелената агенда“. Денес таа тврди дека поддршката што ѝ ја дала крајно десничарската партија Алтернатива за Германија (AfD) ја претворила во мета во нејзината татковина.Сајбт се надева дека ќе го искористи новиот закон за азил што го воведе администрацијата на Доналд Трамп, кој, според неа, дава предност на Европјани и жители на Јужна Африка.„Илон е свесен колку е опасна Европа, особено за луѓе со конзервативни ставови, и тоа ми го потврди лично“, изјави таа за Fox News Digital.„Одлучив да побарам азил во САД, а тој ми даде своја поддршка за тоа“, додаде таа.Сајбт вели дека во моментов престојува „легално“ во САД, каде што чека интервју за азилски статус, а од кога Маск почнал да ги споделува нејзините објави на платформата X, тие останале во личен контакт.„Мојата цел е да станам американска државјанка, затоа што оваа земја ми даде надеж“, изјави таа.Активистката вели дека германските власти ја шпионираат и заплашуваат со години, додека таа прима закани по живот од левичарски групи, вклучувајќи и припадници на Антифа.„Отидов во полиција, но ми рекоа дека не можат ништо да направат додека не ме силуваат или убијат“, рече Сајбт. „Не добивам никаква заштита од германската влада, иако сум во реална опасност.“Таа тврди дека, доколку се врати во Германија, би била уапсена поради своите јавни настапи и ставови.Според Daily Mail, Белата куќа досега не одговорила на барањето за азил на Наоми Сајбт.

Свет | пред 5 месеци

Трамп: Уставот не ми дозволува трет мандат, но ќе видиме што ќе се случи

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека, според неговото разбирање, Уставот на САД не му дозволува да се кандидира за трет мандат, но додаде дека „ќе видиме што ќе се случи“.„Според она што го прочитав, претпоставувам дека не ми е дозволено да се кандидирам повторно, но ќе видиме што ќе се случи“, изјави Трамп пред новинарите во авионот Air Force One, на пат кон Јужна Кореја, каде што присуствува на регионален самит, пренесува CNN.Трамп нагласи дека има „највисок рејтинг во анкетите“ и додаде дека е „штета што не може повторно да се кандидира“.Претседателот на Претставничкиот дом, Мајк Џонсон, ги отфрли шпекулациите дека Трамп би можел да се кандидира за трет мандат, потсетувајќи дека секое менување на Уставот би било можно само по завршување на неговиот актуелен мандат.Идејата за можен трет мандат повторно се појави поради шпекулации на поранешниот советник Стив Бенон, кој во неодамнешно интервју изјави дека „постои план“ за тоа, што дел од функционерите на Белата куќа го оценија како обид за привлекување внимание.Според 22. амандман на Уставот на САД, усвоен во 1947 година, ниеден претседател не може да биде избран повеќе од два пати.Во јавноста кружеше и тезата дека Трамп (79) би можел во иднина да се кандидира за потпретседател, додека актуелниот потпретседател Џеј Ди Венс би бил претседателски кандидат, но Трамп ја отфрли и таа можност.

Свет | пред 5 месеци

Трамп: Уште 10% царина за Канада поради измама и непријателски чин

Американскиот претседател Доналд Трамп најави воведување дополнителни 10% царина за Канада, поради, како што оцени тој, сериозно искривување на фактите во неодамнешна реклама што ја критикува американската царинска политика.„Рекламата требаше веднаш да биде повлечена, но сепак беше прикажана синоќа за време на World Series, знаејќи дека станува збор за измама“, напиша Трамп на својата платформа Truth Social.Според Трамп поради сериозното искривување на фактите и непријателскиот чин ја зголемува царината за 10% повеќе од постоечката стапка.Рекламата ја прикажуваше изјавата на поранешниот американски претседател Роналд Реган од 1987 година, каде што тој коментира недостатоци во трговските царини, особено за увоз од Јапонија. Објавата предизвика остри реакции и ги доведе до прекин на трговските преговори со Канада.Трамп претходно воведе царини од 35% на многу канадски увозни производи, како дел од својата трговска политика во вториот мандат, со образложение дека Канада не успева да спречи криумчарење дрога кон САД.

Свет | пред 5 месеци

Санкциите на Трамп ја зголемија цената на нафтата

Санкциите на американскиот претседател Доналд Трамп против Русија имаат силен ефект.Сепак неизвесно е дали светот ќе престане да купува руска нафта и гас.Анализата на угледниот Гардијан наведува дека новата офанзива на американскиот претседател против приходите од фосилни горива во Русија може да претставува и шанса за мир во Украина и економска придобивка за САД.Трамп минатата недела воведе санкции против двете најголеми руски нафтени компании, Роснефт и Лукоил, со цел да ја ослаби способноста на Москва да ја финансира својата воена машинерија.Новите санкции значат дека сите компании кои купуваат руска нафта ризикуваат да го изгубат пристапот до финансискиот систем заснован на американскиот долар. Ова може да има сериозни последици за Индија и Кина, кои се најголеми купувачи на руска нафта и гас.по целосната инвазија на Украина. Влијанието на санкциите се почувствува веднаш — глобалната цена на нафтата порасна за 6%, а се појавија и извештаи дека големите индиски и кинески рафинерии моментално го стопирале увозот.Доколку Москва ги изгуби тие пазари, може да остане без околу 7,4 милијарди долари месечни приходи, што претставува приближно 3,6 милијарди долари во месечни даноци што директно одат во воениот буџет на Кремљ.

Свет | пред 5 месеци

Нема средба Трамп-Путин: Американскиот претседател не сака да губи време

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека не сака да губи време и нема да се сретне со рускиот претседател Владимир Путин сè додека не се постигне конкретен договор за мир меѓу Русија и Украина.Тој додаде дека секогаш имал одличен однос со Путин, но дека ситуацијата е разочарувачка.Специјалниот претставник на рускиот претседател Владимир Путин за инвестиции и економска соработка, Кирил Дмитриев, претходно за Си-Ен-Ен во Вашингтон изјави дека верува оти неговата земја, САД и Украина се блиску до дипломатско решение за ставање крај на војната во Украина.

Свет | пред 5 месеци

Американските санкции против руската нафта веќе го потресуваат пазарот – цените растат, експертите предупредуваат на нов бран поскапувања

Со најновите санкции против руските нафтени гиганти „Росњефт“ и „Лукоил“, Вашингтон го следи примерот на Обединетото Кралство, кое минатата недела воведе речиси идентичен пакет мерки.Според податоците на британската влада, овие две компании дневно извезуваат над 3,1 милион барели нафта. Само „Росњефт“ произведува речиси половина од целокупната руска нафта, што претставува околу 6% од светското производство. Претходно годинава, и САД и Велика Британија веќе санкционираа други руски енергетски гиганти, меѓу кои „Гаспром њефт“ и „Сургутњефтегас“.Нафтата од типот Brent се зголеми за 5,4%, достигнувајќи цена од 65,99 долари за барел, додека американската WTI порасна за 5,6%, на 61,79 долари за барел – највисоко дневно зголемување од јуни наваму.Намалениот извоз на руска нафта значи помала понуда на глобалниот пазар, што, според основниот економски принцип на понуда и побарувачка, неминовно ќе доведе до нов раст на цените на горивата.Енергетскиот експерт Ивица Јакиќ за „Индекс“ изјави дека растот на цените е очекуван, но верува дека ќе биде краткорочен.„Можно е горивата да поскапат поради ограниченото производство, но не очекувам драматичен удар. САД ќе настојуваат да ја стабилизираат цената на пазарот, а со новите испораки од Нигерија, Иран и Ирак, пазарот ќе се балансира“, рече тој.Поранешниот министер за економија и нафтен експерт Давор Штерн пак, смета дека поскапувањето е неизбежно.„Кога има помалку нафта на пазарот, цената расте. Прашањето е колку долго ќе трае ова и колку ќе поскапи. Ако санкциите потраат, може да има и долгорочни последици, бидејќи престанувањето со црпење нафта ги оштетува бушотините – ќе треба време за повторно активирање“, предупреди Штерн.Според Reuters, ефектот на санкциите ќе зависи од тоа дали Трамп ќе воведе секундарни санкции и дали ќе биде подготвен да ризикува нов раст на цените.„Клучот е во реакцијата на Кина, Индија и Турција – најголемите купувачи на руска нафта“, наведува колумнистот Рон Бусо.Веќе има конкретни резултати: кинеските државни нафтени компании ја стопираа набавката на руска нафта преку море, а и индиските рафинерии најавија намалување на увозот за да се усогласат со американските мерки.Со тоа, Москва се соочува со пад на приходите, а светските пазари – со нова енергетска неизвесност.

Свет | пред 5 месеци

Пратеникот на Путин во САД со закана дека бензинот ќе поскапи по санкциите

Кирил Дмитриев, специјалниот претставник на рускиот претседател Владимир Путин за инвестиции и економска соработка, долета во Соединетите Држави на долго планиран состанок и го сметал тоа за доказ дека дијалогот меѓу САД и Русија продолжува.Дмитриев одби да каже со кого се среќава, но предвидува дека американските санкции за нафта ќе им се вратат на САД.,,Ова само ќе го направи поскап бензинот на американските бензински пумпи“, рече Дмитриев.Американскиот претседател Доналд Трамп оваа недела воведе санкции врз најголемите руски нафтени компании за да изврши притисок врз лидерот на Кремљ да ја прекине војната во Украина.

Свет | пред 5 месеци

Огромна покер-превара во САД: користеле НБА ѕвезди и очила со ренген

Американските власти открија голема мафијашка покер-превара во која учествувале славни личности, професионални спортисти и богати коцкари. Жртвите биле измамени за најмалку 7 милиони долари во незаконски партии на Texas Hold’em, користејќи висока технологија — ренген маси, скриени камери, означени карти и специјални очила и леќи што ги „читаат“ картите.Меѓу уапсените се членови на криминалните семејства La Cosa Nostra, тренерот на Портланд Трејл Блејзерс Чонси Билапс и поранешниот НБА-играч Дејмон Џонс. Шемата, според ФБИ, оперирала во Њујорк, Мајами и Лас Вегас од 2019 година, а дел од заработката се користел за финансирање мафијашки активности.Жртвите, нарекувани „риби“, биле привлекувани да играат со познати личности, не знаејќи дека целата игра е наместена – од дилерите до технологијата. Соработниците тајно комуницирале преку сигнали и криптирани пораки за да ги контролираат резултатите.ФБИ соопшти дека оваа сложена измама „предизвикала хаос низ целата земја“, комбинирајќи слава, технологија и мафијашки структури за да ги ограби најбогатите играчи.

Свет | пред 5 месеци

Од Будимпешта до санкции: Еден телефонски разговор на Путин скапо го чинеше

Само пет дена по оптимистичниот телефонски разговор со рускиот претседател Владимир Путин, американскиот лидер Доналд Трамп ја откажа најавената средба во Будимпешта и воведе нови санкции кон Москва – првпат во неговиот втор мандат, пренесува CNN.Прекинот на плановите дојде откако американските власти сфатиле дека ставот на Путин во однос на војната во Украина останал непроменет. Продолжените напади врз цивили, максималистичките барања кон Киев и одбивањето на прекин на огнот биле доволен сигнал за Трамп дека нема простор за напредок. „Едноставно не ми изгледаше исправно“, изјави тој. „Не чувствував дека ќе стигнеме таму каде што треба, затоа го откажав.“Оваа одлука беше поздравена од европските сојузници на Вашингтон и дел од американската јавност, но остро осудена од Москва. По месеци закани без конкретни потези, Трамп конечно презеде најдиректен чекор во насока на казнување на Русија поради продолжувањето на војната. „Едноставно почувствував дека е време“, рече тој при објавата на санкциите од Белата куќа.Според извори од администрацијата, не постоел еден пресуден момент, туку постепено разочарување поради тоа што Путин не покажувал вистинска волја за прекин на конфликтот. Трамп дури се пожалил: „Секој пат кога зборувам со Владимир, имаме добри разговори – а потоа не водат никаде.“По телефонскиот разговор, Трамп одржал средба со украинскиот претседател Володимир Зеленски, која, според американските медиуми, била напната. Иако го притискал Киев за територијални отстапки, на крајот предложил план за прекин на огнот долж постојните фронтови – нешто што Москва категорично го одбива.Одлучувачкиот пресврт дошол по разговорот меѓу државниот секретар Марко Рубио и рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров, кога станало јасно дека Москва нема намера да попушти. Трамп заклучил дека самитот во Будимпешта би бил „губење време“ и го стопирал процесот.Во следните часови, по состанокот со министерот за финансии Скот Бесент – кој подолго време се залагал за санкции – Трамп неочекувано одобрил пакет мерки против нафтените гиганти „Росњефт“ и „Лукоил“. Одлуката го изненадила дури и неговиот најтесен круг на соработници.„Ова се големи санкции“, му рекол Трамп на генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, кој тој ден го посети Вашингтон. „Се надеваме дека нема да траат долго. Се надеваме дека војната ќе биде завршена.“Според извори од Белата куќа, Трамп бил мотивиран и од успехот на прекинот на огнот во Газа, кој го припишува на својот „построг пристап“. „Кога стана поцврст, работите се придвижија“, изјавил еден висок функционер.Иако со месеци двоумел да воведе санкции од страв дека ќе го оддалечи Путин од масата за преговори, сега Трамп ја промени тактиката. Сепак, Белата куќа не ја исклучува можноста за нова средба меѓу двајцата лидери во иднина.„Се надеваме дека еден ден тоа повторно ќе биде можно“, изјави портпаролката Каролин Левит. „Но, овојпат сакаме да бидеме сигурни дека од тој состанок ќе произлезе конкретен, позитивен резултат.“

Свет | пред 5 месеци

Орбан: Унгарија работи на начин да ги заобиколи американските санкции кон Русија

Унгарија работи на план за заобиколување на новите американски санкции кон руските нафтени компании „Лукоил“ и „Росњефт“, изјави премиерот Виктор Орбан, без да открие детали за можниот механизам. Изјавата следува по одлуката на американскиот претседател Доналд Трамп, кој за првпат во својот втор мандат воведе санкции кон Русија со цел да ја принуди Москва да прифати прекин на огнот во Украина.„Работиме на тоа како да ги заобиколиме овие санкции“, рече Орбан во интервју за државниот радио сервис Kossuth, додавајќи дека веќе разговарал со раководството на унгарската нафтена и гасна компанија MOL.Трамповиот потег предизвика раст на цените на нафтата и загриженост кај Унгарија и Словачка – двете најголеми купувачки на руска нафта во Европската унија. Двете земји и досега уживаа изземања од европските ограничувања поради нивната висока зависност од руската суровина.MOL управува со две рафинерии – во Унгарија и Словачка – со заеднички капацитет од 14,2 милиони тони нафта годишно. Двете постројки речиси целосно зависат од испораките преку нафтоводот „Дружба“, кој ја поврзува Русија со централноевропските земји.Словачката подружница на компанијата, Slovnaft, соопшти дека веќе спроведува анализа за потенцијалните последици од американските санкции, кои треба да стапат на сила кон крајот на ноември.Минатата година MOL се соочи со сериозни проблеми во снабдувањето откако Украина воведе свои санкции кон „Лукоил“. Според економските аналитичари, новиот американски пакет мерки би можел дополнително да ја влоши ситуацијата во регионот, особено во делот на транспортот и дистрибуцијата на гориво.Орбан, кој е познат по своите блиски односи со Москва, веќе порача дека „енергетската безбедност на Унгарија е над политичките притисоци“ и дека земјата ќе продолжи да се снабдува „таму каде што е најповолно и најсигурно“.

Свет | пред 5 месеци

Медведев со жесток одговор на Трамп: Застана на страна на полудената Европа, тргнаа во отворена војна со Русија

Заменик-претседателот на Советот за безбедност на Русија, Дмитриј Медведев, остро реагираше по одлуката на американскиот претседател Доналд Трамп да воведе нови санкции кон руските нафтени гиганти „Лукоил“ и „Роснефт“, оценувајќи дека тоа претставува „чин на војна против Русија“.„Ако некој сè уште имал илузии – еве ви доказ. Соединетите Држави се нашиот непријател, а нивниот зборлест ‘миротворец’ сега целосно тргна по патот на војна со Русија“, напиша Медведев на својот канал на Телеграм.Тој истакна дека иако Трамп формално не учествува во борбите, „ова веќе е негов конфликт, а не на сенилниот Бајден“, додавајќи дека објаснувањата за притисоци во Конгресот „не ја менуваат суштината – донесените одлуки се чин на војна“.„Сега Трамп целосно застана на страната на полудената Европа“, рече Медведев, додавајќи дека ваквиот развој на настаните, според него, ѝ дава на Русија „поголема слобода да ги уништува непријателите на терен, без бесмислени преговори и компромиси“.Новите американски санкции, првпат воведени во вториот мандат на Трамп, ги таргетираат две најголеми руски нафтени компании и нивните подружници, со цел да се намали финансирањето на руската воена машинерија.„Со оглед на одбивањето на претседателот Путин да стави крај на овој бесмислен војна, Министерството воведува санкции против ‘Лукоил’ и ‘Роснефт’, кои го полнат буџетот на Кремљ“, изјави американскиот министер за финансии Скот Бесент, додавајќи дека Вашингтон ги повикува сојузниците да се приклучат на новите мерки.Аналитичарите оценуваат дека потегот на Трамп претставува значителен заокрет во неговата дотогашна политика кон Москва, бидејќи досега се воздржуваше од санкции поврзани со војната во Украина и се концентрираше главно на трговски мерки против други држави кои купуваат руска нафта, како Индија.

Свет | пред 5 месеци

Прва реакција од Русија: Трамп ја смени стратегијата — од дијалог кон ескалација

Рускиот државен медиум РИА Новости објави текст под наслов „Откриена е заверата на Трамп против Русија“, по најавата на нов пакет санкции што Соединетите Американски Држави ги воведоа против руските нафтени гиганти „Росњефт“ и „Лукоил“.Вашингтон објави дека новите мерки се насочени кон зголемување на притисокот врз Москва, поради, како што се наведува, одбивањето на Кремљ да покаже волја за вистински мировен процес во Украина. Санкциите опфаќаат и 34 подружници на двете компании, кои се дел од руската енергетска инфраструктура.Објавата следи веднаш по изјавата на американскиот претседател Доналд Трамп, кој потврди дека планираниот самит со Владимир Путин во Будимпешта е одложен на неопределено време.„Секојпат кога разговарам со Владимир, разговорите се добри, но не водат никаде“, изјави Трамп по средбата со генералниот секретар на НАТО, Марк Руте.РИА Новости ја пренесе анализата на Блумберг, според која санкциите го означуваат „пресвртниот момент во американската стратегија кон Русија“. Рускиот медиум наведува дека ова е уште една промена во тонот на Белата куќа, која досега се движеше меѓу помирливост и закани, но сега, според нив, „Трамп избрал пат на ескалација“.Овој дипломатски пресврт доаѓа само ден по руското масовно бомбардирање врз Украина, при што загинаа најмалку седум лица, меѓу нив и деца. Американските аналитичари сметаат дека потегот на Трамп е обид да се покаже цврст став кон Москва, во момент кога преговорите за прекин на огнот се во застој.Иако американскиот претседател најави дека и понатаму останува отворен за средба со Путин „во иднина“, Руската федерација засега не даде официјален одговор на новите санкции, но државните медиуми тврдат дека тие се доказ за „внатрешна поделба во Белата куќа и пропаѓање на Трамповата политика за рамнотежа меѓу дијалог и притисок“.

Свет | пред 5 месеци

Орбан тврди дека самитот меѓу Трамп и Путин не е откажан: „Подготовките се во тек“

И покрај тоа што најавениот самит меѓу американскиот претседател Доналд Трамп и рускиот лидер Владимир Путин e ставен на чекање, унгарскиот премиер Виктор Орбан денеска изјави дека подготовките за средбата продолжуваат, јавува Reuters.Орбан на својата официјална страница на Facebook напиша дека унгарскиот министер за надворешни работи Петер Сијарто моментално престојува во Вашингтон и дека се работи на логистиката околу мировниот самит.„Подготовките за мировниот самит продолжуваат. Датумот сè уште не е познат. Кога ќе дојде време – ќе го одржиме“, напиша Орбан.Потсетуваме, средбата беше одложена откако Москва одби да се согласи со предлогот за моментален прекин на огнот во Украина, што го засени напредокот во дипломатските обиди за мир.Рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров изјави дека инсистирањето на траен прекин на огнот е спротивно на претходните договори меѓу лидерите на двете земји постигнати на самитот во Алјаска. Тој предложи привремен прекин на огнот како чекор кон поширок мировен процес, повикувајќи ги европските партнери да го поттикнат Вашингтон да ја смени својата позиција.Од американска страна, Трамп изјави дека не сака да има „бесмислен состанок“, но додаде дека ситуацијата може да се промени во наредните денови и најави дека јавноста ќе биде „навремено информирана“.Претставник на Белата куќа потврди дека плановите за втор самит меѓу Трамп и Путин се привремено одложени по телефонски разговор меѓу државниот секретар Марко Рубио и Лавров, кој бил оценет како „продуктивен“.Орбан, кој според последните анкети заостанува пред парламентарните избори во 2026 година, е долгогодишен сојузник на Трамп и одржува блиски односи со Москва, што го направи контроверзна фигура во Европската унија поради неговите конфликти со Брисел и обвиненијата за назадување на демократијата во Унгарија.

Свет | пред 5 месеци

Европските лидери ја поддржаа иницијативата на Трамп за запирање на војната во Украина – Русија останува непопустлива

Високи претставници од Велика Британија, Франција, Германија, Украина и Европската унија денеска издадоа заедничка изјава во која ја изразуваат својата поддршка за напорите на американскиот претседател Доналд Трамп за ставање крај на војната во Украина, јавува Reuters.„Цврсто го поддржуваме ставот на претседателот Трамп дека борбите треба веднаш да престанат и дека тековната линија на фронтот треба да биде основа за преговори“, се наведува во изјавата на британската влада.Во документот се додава дека ќе биде засилен притисокот врз руската економија и одбранбената индустрија, сè додека „Владимир Путин не покаже подготвеност за мир“, како и дека се развиваат мерки за користење на „целата вредност на замрзнатата руска државна имовина за поддршка на Украина“.Предлогот за замрзнување на конфликтот долж постојните линии на бојното поле би претставувал значителен отстап за Украина, која инсистира на враќање на целата територија окупирана од Русија од 2014 година, вклучително и Крим.Американскиот претседател Доналд Трамп минатата недела изјави дека е отворен за компромис и дека замрзнување на фронтот би можело да биде прв чекор кон мировен договор. Тој дури најави можен самит со рускиот претседател Владимир Путин во Будимпешта, иако подготовките за тој состанок се одложени.Руската страна остро реагираше на изјавите од Западот. Портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, изјави дека „ставот на Русија останува непроменет“ и дека Москва не прифаќа замрзнување на конфликтот во сегашна форма.„Ова прашање е повеќепати покренувано во рамки на руско-американските контакти, и нашиот одговор секогаш бил ист – добро познат на сите“, рече Песков, кој ја минимизираше тежината на најавите од Вашингтон, нарекувајќи ги „новински извештаи“.Според Москва, прекинот на огнот би ѝ овозможил на Украина да се прегрупира и повторно да се вооружи, па затоа Русија инсистира на директни преговори за целосен мировен договор, но под услов да добие дополнителни територии под своја контрола.Иако Трамп минатата недела најави дека високите советници на САД и Русија ќе се сретнат, планираниот состанок меѓу американскиот државен секретар Марко Рубио и рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров е одложен, потврдија извори од Белата куќа за CNN.Причината не е официјално наведена, но според дипломатски извори, две страни имаат различни визии за крајот на руската инвазија. Засега не е познато дали одложувањето ќе влијае на најавениот самит меѓу Трамп и Путин во Будимпешта.

Свет | пред 5 месеци

Ова е рутата преку која Путин планира да стигне до Будимпешта

Унгарскиот премиер Виктор Орбан со големо задоволство ја поздрави најавата дека американскиот претседател Доналд Трамп и рускиот претседател Владимир Путин ќе се сретнат во Будимпешта со цел да разговараат за можноста за завршување на војната во Украина.„Планираната средба на американскиот и рускиот претседател е одлична вест за сите мирољубиви луѓе во светот. Подготвени сме!“, напиша Орбан на социјалната мрежа X. Неколку часа подоцна, тој објави дека имал телефонски разговор со Трамп, во кој било потврдено дека подготовките за мировниот самит меѓу САД и Русија се во тек.Трамп, пак, претходно изјави дека имал долг и конструктивен телефонски разговор со Путин, по кој бил постигнат „значаен напредок“ и договор за состанок во главниот град на Унгарија.Сепак, патувањето на рускиот претседател до Будимпешта се соочува со сериозна логистичка пречка. Поради санкциите на Европската унија и забраните за прелет на руски владини авиони воведени по инвазијата на Украина, руските претседателски авиони не смеат да летаат над поголемиот дел од Европа. Тоа значи дека авионот на Путин, Иљушин Ил-96, ќе мора да ја заобиколи речиси целата Европска унија — иако самата Унгарија е членка на ЕУ.Таквата заобиколна рута би можела да биде долга околу 5000 километри, што би го продолжило времетраењето на летот за околу три часа во споредба со директната линија од Москва до Будимпешта. Иако авионот на рускиот лидер е опремен за долги летови, патувањето ќе бара внимателна координација со турските и српските воздухопловни власти, како и детални безбедносни протоколи поради можни временски или дипломатски компликации.Експертите предупредуваат дека летот над Црното Море носи дополнителни ризици, особено во услови на зголемена воена активност во регионот.Ова не би било првпат руските официјални лица да користат алтернативни патишта за да стигнат до меѓународни состаноци. Од почетокот на 2022 година, руските дипломатски авиони често летаат преку Централна Азија, Блискиот Исток или Балканот за да пристигнат до дестинации кои порано беа оддалечени само неколку часа. Така, во јуни 2023 година, министерот за надворешни работи Сергеј Лавров мораше да патува преку Иран и Северна Африка за да стигне на самитот на БРИКС во Јужна Африка.Планираниот долг пат на Путин кон Будимпешта уште еднаш ја илустрира геополитичката изолација на Русија и нејзиното влијание врз дипломатската логистика. Иако Унгарија нуди ретка можност за ваков состанок внатре во ЕУ, самото патување ќе биде сè, само не едноставно. Најверојатната траса, според аналитичарите, е коридорот преку Турција и Србија, кој би овозможил безбедно слетување во Будимпешта без прекршување на европските санкции.

Свет | пред 5 месеци

Русија го повика Илон Маск да ја започне изградбата на тунелот „Трамп–Путин“ меѓу САД и Русија

Во Москва се појави идеја за амбициозен инфраструктурен проект што медиумите веќе го нарекуваат „проект на векот“ — изградба на подморски тунел меѓу Русија и САД, кој би ја поврзувал Алјаска со рускиот Далечен Исток.Повикот до американскиот милијардер Илон Маск го упати рускиот претставник во САД, Кирил Дмитриев, кој на социјалната мрежа X (поранешен Твитер) сподели документи од 1960-тите години, објавени од американската конгресменка Ана Полина Луна. Во документите се прикажува план за „Светски мост на мирот Кенеди–Хрушчов“, предлог за инфраструктурна врска помеѓу двете суперсили.„Требаше да се изгради мост меѓу Алјаска и Русија“, се наведува во историските материјали што Дмитриев ги цитираше.Тој изјави дека, иако ваквиот проект бил незамислив во 20. век, денес, со модерната технологија, тунелот би можел да се изгради за помалку од осум милијарди долари, особено со учество на компанијата The Boring Company на Маск.„Илоне Маск, замислете поврзување на Америка и Евроазија преку тунелот ‘Путин–Трамп’ — симбол на единство. Иако трошоците би надминале 65 милијарди долари, технологијата на Boring Company би можела да ги намали на под осум милијарди. Да ја изградиме иднината заедно,“ изјави Дмитриев.Тој нагласи дека тунелот би можел да овозможи железничка и товарна врска, како и заедничко истражување на природните ресурси во Арктикот, создавајќи нови работни места и економски можности за двете земји.„Проектот ‘Путин–Трамп’ би бил симбол на соработка, а не конфронтација,“ додаде тој, нагласувајќи дека Рускиот фонд за директни инвестиции (RDIF) и Арктичкиот фонд би учествувале во финансирањето, заедно со меѓународни партнери.Според руските медиуми, ова е вторпат за неколку години што се оживува идејата за инфраструктурна врска преку Беринговиот Теснец, а овојпат иницијативата има и политичка симболика — поврзување на двете суперсили во време на нови тензии и глобални промени.

Свет | пред 5 месеци

Трамп со вулгарна порака до Мадуро: „Не сака да се игра ... со нас“

Состанокот на американскиот претседател Доналд Трамп и украинскиот лидер Володимир Зеленски заврши со изненадувачка и вулгарна изјава која не беше поврзана со Украина, туку со венецуеланскиот претседател Николас Мадуро.Откако новинарите го прашаа за најновите пораки од Каракас, каде Мадуро повика на „мир и нов почеток“ во односите со Вашингтон, Трамп одговори дека венецуеланскиот лидер „понудил сè“ за да избегне конфронтација.„Понуди сè. Да, во право сте. Знаете зошто? Затоа што не сака да се заеава со нас**“, изјави Трамп, предизвикувајќи реакции и насмевки во салата.Изјавата доаѓа откако Трамп ја овласти ЦИА да спроведува тајни операции во Венецуела, што, според медиумите, предизвика нервоза во режимот на Мадуро. Американските разузнавачки активности се насочени кон ограничување на шверцот на нафта и оружје, како и кон поткопување на влијанието на руски и ирански структури во земјата.Иако Вашингтон досега избегнуваше директна воена конфронтација со Каракас, новата политика на Трамп ја заострува реториката и сигнализира дека САД ќе применат поцврст пристап кон венецуеланскиот режим, кој веќе со години е под западни санкции.

Свет | пред 5 месеци

Главната пречка за испорака на „Томахавк“: САД имаат малку мобилни лансери

БГМ-109 „Томахавк“ е крстосувачка ракета со голем дострел која најчесто се лансира од вертикалните лансери MK41 на воени пловила и подморници. Главната пречка за брза и ефективна испорака на овие ракети на Украина е едноставна: САД немаат голем број на располагање-ставни лансери кои би можеле веднаш да се префрлат или предадат.Украинската морнарица во моментот нема такви борбени платформи опремени со MK41 системи, што значи дека испораката на „Томахавк“ би барала или испорака на соодветни бродови/подморници, или обезбедување копнени мобилни лансери. Иако постоеле и воздушни и копнени верзии на „Томахавк“ развивани уште од 1970-тите, воздушната верзија е занемарена поради развојот на конкуренти, а копнената верзија беше отстранета од употреба поради Договорот за ракети со среден дострел (INF).Откако INF договорот престана да важи во 2019 година, САД работат на оживување на програмата за мобилни лансери. Новиот систем, наречен Typhon, стапна во употреба во 2023 година, но во арсеналот има само неколку такви лансери. Тоа значи дека, дури и ако политичката одлука за испорака биде донесена, Вашингтон би дале на Украина оружје кое е штотуку вратено во производство и за кое нема големи залихи.Покрај логистичките и техничките пречки, постојат и стратешки ризици: испораката на ракети со долг дострел би значела широко унапредување на ударните способности на Украина, но и би ги зголемила геополитичките тензии, бидејќи користењето на вакви големи системи може да биде доживеано како значителна ескалација.Во практична смисла, прашањето за „Томахавк“ не е само прашање на политичка волја — тоа е и прашање на достапност на платформите за лансирање, време за производство и испорака, и проценка на оперативните и геополитичките последици.

Свет | пред 5 месеци

Нов напад на САД врз брод во Карибите, најверојатно превезувал дрога: Овојпат има преживеани

Американската војска изврши нов напад врз пловило во Карибите за кое постојат сомневања дека превезувало дрога. За разлика од претходните случаи, овојпат биле пронајдени преживеани членови на екипажот, потврдил за „Ројтерс“ (Reuters) американски функционер под услов на анонимност. Тој не понудил дополнителни детали, освен што навел дека не е јасно дали нападот бил изведен со намера да има преживеани, пишува „Ројтерс“.Овој развој на настаните отвора повеќе прашања — меѓу кои и тоа дали американските сили им пружиле помош на преживеаните и дали тие сега се наоѓаат во американски воен притвор, можеби дури и како воени заробеници. Пентагон, кој целните лица во нападите ги означи како „наркотерористи“, сè уште нема одговорено на барањето за коментар.Досега, во американските воени напади врз сомнителни бродови во близина на Венецуела загинале најмалку 27 лица. Овие напади предизвикаа загриженост меѓу правните експерти и конгресмените демократи, кои ја преиспитуваат нивната усогласеност со меѓународното право за вооружени конфликти. Видео-снимките од претходните напади, објавени од администрацијата на Трамп, прикажуваа целосно уништени пловила, а досега немало извештаи за преживеани.Администрацијата на Трамп ги оправдува нападите со тврдењето дека САД веќе се во војна со „наркотерористички групи“ од Венецуела. Според нив, тие се неопходни затоа што традиционалните методи — како апсење на екипажот и заплена на товарот — не успеале да го запрат шверцот на дрога кон САД. Овие инциденти се случуваат во контекст на засиленото американско воено присуство во Карибите, кое вклучува разорувачи, борбени авиони Ф-35, нуклеарна подморница и околу 6.500 војници, додека претседателот Доналд Трамп го засилува притисокот врз владата на Венецуела.Напнатоста дополнително се зголеми откако Трамп во средата откри дека ја овластил ЦИА (CIA) да спроведува тајни операции во рамките на Венецуела, што поттикна шпекулации за можен обид за соборување на претседателот Николас Мадуро. Поради нападите на море, венецуелскиот амбасадор при Обединетите нации, Самуел Монкада, побара од Советот за безбедност да ги прогласи американските акции за незаконски и да го поддржи суверенитетот на неговата земја.Загриженоста дополнително се зголеми поради неочекуваните промени во американското воено раководство. Пентагон неодамна соопшти дека операциите против дрога во регионот повеќе нема да ги води Јужното командување, туку новоформирана работна група под раководство на маринците. Во четвртокот, министерот за одбрана Пит Хегсет потврди дека адмиралот Алвин Холси, шеф на Јужното командување, поднел оставка две години пред истекот на мандатот. Водечкиот демократ во Сенатскиот комитет за вооружени сили, сенаторот Џек Рид, ја нарече оставката „загрижувачка“.„Оставката на адмиралот Холси само ја продлабочува мојата загриженост дека оваа администрација ги игнорира тешко стекнатите лекции од претходните американски воени кампањи и советите на нашите најискусни офицери“, изјави Рид.

Свет | пред 5 месеци

Се закани Русија, пред средбата Трамп-Зеленски

Русија остро реагираше на најавите дека Соединетите Американски Држави би можеле да ѝ испорачаат на Украина ракети со долг дострел „Томахавк“, откако американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека би можел да го дозволи тој потег доколку Москва продолжи да го избегнува мировниот процес.Рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров во интервју за весникот Коммерсант предупреди дека таквата испорака би претставувала „голема ескалација на конфликтот“.„Ние не баравме состанок за да ја убедиме американската администрација дека тоа би бил исклучително опасен потег. Веруваме дека тие се доволно искусни и свесни дека таквата одлука би ја подигнала ситуацијата на фундаментално ново ниво“, изјави Лавров.Тој нагласи дека, според сите воени експерти, само персонал од земјата производител може да управува со овие проектили, што би значело директно американско воено вмешување во конфликтот.„Таквиот потег би го претворил Бајденовиот војна во Трампова војна“, додаде Лавров, оценувајќи дека тоа би довело до сериозно влошување на руско-американските односи.Рускиот министер посочи дека промената на американскиот пристап е веројатно резултат на притисок од европските партнери, кои, како што рече, „јавуваат ултимативни барања кон Трамп и неговиот тим“.„Ќе видиме како ќе се развиваат работите во Вашингтон и како администрацијата ќе реагира на дрските настапи и речиси ултиматуми што Зеленски и некои европски лидери јавно ги упатуваат“, заклучи Лавров.Москва и натаму тврди дека секоја западна испорака на оружје со долг дострел за Украина е директен напад врз нејзините национални интереси, и дека ќе следуваат „симетрични одговори“ ако САД ја преминат оваа линија.

Свет | пред 5 месеци

САД ѝ помагаат на Украина во напади врз руските енергетски постројки, објави Financial Times

САД во изминатите неколку месеци ѝ даваат директна поддршка на Украина во изведувањето на далекуметни напади врз руските енергетски капацитети, со цел да се ослабне економијата на Владимир Путин и да се создаде притисок за преговори, објави Financial Times, повикувајќи се на украински и американски извори.Според весникот, Вашингтон споделува разузнавачки податоци што ѝ овозможуваат на Украина да ги погоди најважните цели – рафинерии и складишта за гориво длабоко во руската територија. Нападите, кои се интензивирале од средината на летото, довеле до раст на цените на енергенсите во Русија, а Москва била принудена да го намали извозот на дизел и да започне увоз на гориво.Американските разузнавачки служби, според извештајот, ѝ обезбедуваат на Украина информации за рути на летање, временски прозорци и слабости во противвоздушната одбрана, со што се зголемува прецизноста и успешноста на нападите.Иако официјално Вашингтон тврди дека Киев сам ги избира целите, други извори наведуваат дека САД во одредени случаи го одредуваат приоритетот на мети, користејќи ги украинските дронови како инструмент за „подривање на руската економија“.Трамп и Зеленски во јули: телефонски разговор што го сменил курсотПромената на американската позиција, според Financial Times, дошла по телефонскиот разговор меѓу Доналд Трамп и Володимир Зеленски во јули. Трамп наводно прашал дали Украина може да ја нападне Москва доколку САД ѝ обезбедат далекуметно оружје. Според два извора, американскиот претседател тогаш „сигнализирал поддршка“ за стратегијата со која Русија „треба да ја почувствува болката“.Подоцна, од Белата куќа појасниле дека Трамп „само поставувал прашање, а не поттикнувал на нови убиства“.Украинските дронови стануваат пософистицираниУкраинскиот претседател Володимир Зеленски избегна да коментира конкретно за улогата на американските служби, но потврди дека соработката со САД постои, пред сè во делот на противвоздушната одбрана и техничките подобрувања.„Нашите дронови и ракети стануваат подобри – имаат повеќе намени и произведуваме сè повеќе,“ изјави Зеленски, наведувајќи дека дроновите Fire Point и Liutyi биле предводници во неодамнешните масовни напади, во кои учествувале и до 300 беспилотни летала во една операција.Најголемиот удар, според украинската Служба за безбедност (СБУ), бил врз нафтената рафинерија Башнефт-УНПЗ во Уфа, 1400 километри од Украина – објект што директно ја снабдува руската армија.Москва признава, но обвинуваПортпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, изјави дека е „очигледно“ оти САД и НАТО редовно ѝ доставуваат разузнавачки податоци на Украина. Од Белата куќа, пак, одговорија дека „војната никогаш немаше да се случи под Трампово претседателство“ и дека сегашниот ангажман има за цел да ја заврши што е можно побрзо.Според проценките на западни извори, досега се погодени најмалку 16 од 38 руски рафинерии, што ја намалило производствената моќ на Русија за околу 20 проценти.Зеленски најави дека кампањата ќе продолжи, со цел – како што рече – „да се уништи воениот и економскиот потенцијал на агресорот“.

Свет | пред 5 месеци

Нови трговски тензии меѓу САД и Кина: Царини и ограничувања на извозот

Американскиот претседател Доналд Трамп објави воведување дополнителни царини од 100 проценти на увозот од Кина и воведување ограничувања за извозот на критични технолошки производи, во обид да ја заштити националната економија од, како што оцени, „агресивниот став“ на Пекинг.Трамп на социјалната мрежа „Truth Social“ напиша дека Кина зазела исклучително агресивен став во трговијата и испратила „крајно непријателско писмо до светот“ со најави за контроли на извозот од 1 ноември 2025 година. Тој истакна дека новите царини ќе стапат во сила на истата дата или порано, во зависност од реакцијата на Кина, а дополнително ќе се воведат контроли и на целиот критичен софтвер.Претседателот изрази сомнеж дали ќе се одржи планираната средба со кинескиот претседател Си Џинпинг за време на неговата посета на Јужна Кореја, но додаде дека средбата „сè уште не е откажана“. Тој оцени дека последните потези на Пекинг можат да ја парализираат светската трговија и да им наштетат на бројни држави.Трговските тензии меѓу САД и Кина се зголемуваат откако Пекинг објави проширување на ограничувањата за извоз на ретки земни метали и материјали критични за американската индустрија и производство на батерии. Од 1 декември, ќе биде потребна посебна дозвола за извоз на производи што содржат ретки метали со кинеско потекло или користат кинески технологии, а ограничувањата се прошируваат и на уште пет нови метали, графитни и батериски материјали. Кина, како најголем светски производител на ретки земни метали, има значителна економска и политичка предност во глобалната трговија.

Свет | пред 5 месеци