САД

Белата куќа: Извештаите за договор со Иран се целосна измислица

Белата куќа ги демантираше информациите објавени во иранските медиуми за можен меморандум за разбирање меѓу САД и Иран со цел ставање крај на војната, оценувајќи ги како „невистинити и целосна измислица“.Претходно, иранската државна телевизија објави дека Техеран добил нацрт на неформална рамка за можен договор со Вашингтон за прекин на конфликтот.Според наводите на иранските медиуми, документот предвидувал Иран во рок од еден месец да го врати комерцијалниот бродски сообраќај низ Ормускиот теснец на нивото пред војната, додека САД би ги повлекле воените сили од близината на Иран и би ја укинале поморската блокада.Иранската државна телевизија наведе дека рамката сè уште не е финализирана и дека Техеран нема да преземе никакви чекори без „конкретна проверка“ на договореното.Во информацијата се додава дека евентуален конечен договор, доколку биде постигнат во рок од 60 дена, би можел да биде усвоен како обврзувачка резолуција на Советот за безбедност на Обединетите нации.Според медиумите во Иран, преговорите меѓу Вашингтон и Техеран се воделе индиректно по почетокот на војната во февруари годинава, а Пакистан имал клучна посредничка улога.Конфликтот меѓу Иран и Израел ескалираше по серијата меѓусебни напади со ракети и дронови, што доведе до нарушување на бродскиот сообраќај во Персискиот Залив и до директно вклучување на САД, предизвикувајќи стравувања од поширок регионален судир.

Свет | пред 2 дена

Венс за војната со Иран: Постојано се прашувам дали е морална и исправна

Американскиот потпретседател Џеј Ди Венс во интервју за NBC News зборуваше за војната со Иран, преговорите со Техеран, односот со Доналд Трамп и можната кандидатура за претседателските избори во 2028 година.Венс, кој претходно важеше за политичар со неинтервенционистички ставови, сега ја брани воената акција на администрацијата на Трамп против Иран, но признава дека постојано се преиспитува дали конфликтот е оправдан.„Постојано се прашувам: дали ова е оправдано? Дали е морално? Дали е исправно?“, изјави Венс.Тој посочи дека неговата христијанска вера влијаела врз начинот на кој размислува за војната, повикувајќи се на теоријата за „праведна војна“, според која лидерите мора да поставуваат тешки морални прашања пред да донесат одлуки за вооружен конфликт.Венс рече дека САД сакаат да го спречат Иран во развојот на нуклеарно оружје и изрази надеж дека Техеран ќе се согласи на механизми за контрола и надзор.„Потешкото прашање е дали Иран ќе прифати механизам што ќе гарантира дека во иднина нема да го прекрши договорот“, рече американскиот потпретседател.Во интервјуто тој говореше и за односот со Доналд Трамп, одбивајќи споредби меѓу американскиот претседател и религиозни симболи, но призна дека поддржувачите на Трамп научиле да „веруваат во планот“.Венс се осврна и на шпекулациите за претседателските избори во 2028 година, каде што често се споменува како можен наследник на Трамп, заедно со државниот секретар Марко Рубио.„Во моментов не сум претседателски кандидат. Можеби еден ден ќе бидам, но сега не сум“, изјави Венс.Тој додаде дека Рубио имал големо влијание врз неговото политичко размислување, особено преку ставовите за економијата и трговијата.

Свет | пред 2 дена

САД ќе ја повлече својата флота од израелскиот аеродром ако има договор со Иран

Соединетите Американски Држави го известиле Израел за намерата да ги повлечат сите свои воени авиони од аеродромот „Бен Гурион“ кај Тел Авив во случај да биде потпишан договор со Иран, објави израелски Канал 12.Според извештајот, „американската флота би била евакуирана во рок од 72 часа во бази во Европа, а авионите би биле ставени во состојба на подготвеност за враќање на аеродромот ‘Бен Гурион’ доколку продолжат борбите со Иран“.Засега нема официјален коментар од израелските или американските власти за овие наводи.Извештајот доаѓа во време кога израелските цивилни авиокомпании неодамна се пожалиле на големиот број американски воени авиони на аеродромот „Бен Гурион“. Во последните недели израелските медиуми објавуваа фотографии од десетици американски воени авиони за полнење гориво, стационирани на аеродромот.Канал 12 наведува и дека министерката за транспорт Мири Регев неодамна испратила итно писмо до премиерот Бенјамин Нетанјаху и министерот за одбрана Израел Кац.Во писмото таа побарала итно отстранување на американските авиони за полнење гориво од аеродромот „Бен Гурион“, наведувајќи дека нивното присуство предизвикува „сериозна штета врз цивилното работење на аеродромот“, особено во момент кога странските авиокомпании повторно почнуваат да се враќаат во Израел.Овие случувања се одвиваат во контекст на дипломатскиот процес меѓу Вашингтон и Техеран, во кој посредува Пакистан, со цел да се стави крај на војната што започна на 28 февруари со американски и израелски напади врз Иран, по што следуваше ирански одговор.

Свет | пред 2 дена

САД наводно се повлекуваат од близина на Иран, Техеран ветува нормализација во Ормутскиот теснец

Ирански медиуми објавија неофицијална рамка за меморандум за разбирање меѓу Иран и САД, пренесе Скај њуз.Според нацрт-договорот, американските воени сили би се повлекле од близина на Иран и би ја укинале поморската блокада на иранските пристаништа.За возврат, Иран наводно се обврзал во рок од еден месец да го врати бројот на комерцијални транзитни бродови низ Ормутскиот теснец на нивото пред војната.Во нацртот се наведува дека воените бродови не се опфатени со договорот.Меѓу останатите точки во меморандумот, како што пренесуваат медиумите, се и:– Управувањето и рутите на бродскиот сообраќај низ теснецот да бидат регулирани од Иран во соработка со Оман.– Доколку конечен договор биде постигнат во рок од 60 дена, тој да биде потврден преку обврзувачка резолуција на Советот за безбедност на Обединетите нации.– Рамката сè уште не е финализирана и Иран нема да преземе чекори без, како што се наведува, „опиплива верификација“.Ормутскиот теснец е еден од најважните светски поморски правци за транспорт на нафта и гас, низ кој поминуваат околу 20 проценти од светската нафта и течен природен гас.На почетокот на конфликтот со САД и Израел, Иран го блокираше Ормутскиот теснец, по што Вашингтон одговори со сопствена поморска блокада на регионот.

Свет | пред 2 дена

САД имаат нов план за удари врз Иран ако пропаднат преговорите

Американски воени претставници составиле нов список на воени цели во Иран во случај Вашингтон да продолжи со операциите, објави NBC News, повикувајќи се на извори.Според информациите, на списокот се наоѓаат силно утврдени локации за кои би бил потребен значителен напор за напад поради нивната скриена позиција и високото ниво на заштита.Сепак, телевизијата наведува дека потегот на Пентагон не значи дека нападите се неизбежни. Секоја евентуална операција ќе зависи од политичката одлука на американскиот претседател Доналд Трамп во врска со преговорите со Иран.САД и Израел започнаа воена операција против Иран на 28 февруари. На 7 април, Трамп објави двонеделен прекин на огнот со Иран.На 11 април, страните одржаа неколку рунди разговори во пакистанската престолнина Исламабад. Според Техеран и Вашингтон, не било постигнато долгорочно решение поради бројни несогласувања.На 21 април, американскиот претседател најави можност за продолжување на примирјето со Иран. На 19 мај, Трамп изјави дека САД се подготвени да ѝ дадат шанса на дипломатијата и ги одложиле воените операции до почетокот на следната недела.Само неколку дена подоцна, на 23 мај, Трамп рече дека договорот во голема мера е постигнат преку преговори, но следниот ден посочи дека сè уште нема конечен договор за неколку клучни прашања.

Свет | пред 2 дена

Иран објави нова мапа на Ормутскиот Теснец и ја налути Америка

Иран објави нова мапа на Ормутскиот Теснец, за која тврди дека го прикажува ова стратешки важно поморско подрачје под негова контрола.Техеран го стави Ормутскиот Теснец под строга блокада уште од крајот на февруари, по нападите на Соединетите Американски Држави и Израел врз Иран. Блокадата на овој клучен поморски коридор, низ кој порано минуваше околу една петтина од светската нафта, предизвика голем раст на цените на нафтата, гасот и енергенсите низ светот.И покрај меѓународните притисоци, иранските власти не покажуваат намера да ја намалат контролата врз теснецот.Иранската Управа за Персискиот Залив, формирана овој месец за надзор на поморскиот сообраќај, соопшти дека регионот сега е под „надзор“ на иранските вооружени сили.Според објавените информации, зоната што Иран ја смета за под своја контрола зафаќа околу 8.800 квадратни милји и навлегува во територијалните води на Оман и Обединетите Арапски Емирати.Иранските власти порачаа дека секој транзит низ ова подрачје мора да биде координиран и одобрен од нивната администрација.Американскиот државен секретар Марко Рубио остро ги осуди потезите на Техеран, обвинувајќи го Иран дека се обидува да воспостави „систем за наплата на патарина“ во Ормутскиот Теснец.„Ниту една држава во светот не треба да го прифати тоа“, изјави Рубио, оценувајќи ја идејата како „неприфатлива“.Тој додаде дека, и покрај новите тензии, е забележан „мал напредок“ во разговорите поврзани со ситуацијата околу теснецот.Во меѓувреме, висок функционер од Обединетите Арапски Емирати, Анвар Гаргаш, изјави дека шансите за договор меѓу САД и Иран за деблокада на Ормускиот Теснец се „50-50“.Гаргаш предупреди дека теснецот мора да се врати во нормален режим и повторно да стане меѓународен пловен пат.„Иранската нуклеарна програма порано ни беше втора или трета грижа, а сега е прва. Видовме дека Иран е подготвен да употреби какво било оружје што го има“, изјави тој на форумот GLOBSEC во Прага.

Свет | пред 2 дена

САД најавува нови царини за Канада и Мексико

Соединетите Американски Држави планираат воведување нови царини за Канада и Мексико, најави американскиот трговски претставник Џејмисон Грир.Тој изјави дека администрацијата на Доналд Трамп разгледува нови царински мерки кон партнерите од договорот за слободна трговија УСМКА.Според Грир, Вашингтон има сериозни нерешени прашања во трговските односи со Канада и смета дека царините се неопходни поради големиот трговски дефицит.„Ќе мора да воведеме царини додека го имаме овој огромен трговски дефицит“, изјавил Грир.Договорот УСМКА го замени Северноамериканскиот договор за слободна трговија (НАФТА) од 1994 година, а Канада последна го ратификуваше новиот договор во март 2020 година.

Свет | пред 2 дена

Американ ерлајнс ќе воведе Starlink интернет во повеќе од 500 авиони

Американската авиокомпанија „Американ ерлајнс“ ќе опреми повеќе од 500 свои авиони со Starlink, интернет-услугата на компанијата SpaceX на Илон Маск.Станува збор за нов голем успех за Starlink, кој веќе обезбедува Wi-Fi услуги за неколку големи светски авиопревозници.Од компанијата соопштија дека од почетокот на следната година ќе започне инсталирањето на системот во околу 500 теснотрупни авиони „Ербас“, меѓу кои и моделот A321neo.Засега, „Американ ерлајнс“ не планира да ги промени интернет-провајдерите во својата флота на авиони „Боинг“, кои моментално користат услуги од компаниите Viasat и Panasonic.Одлуката доаѓа откако авиокомпанијата уште во март ги разгледувала понудите на Starlink и конкурентската услуга Leo на компанијата Amazon.Авиокомпаниите сè повеќе се натпреваруваат за патници подготвени да платат повеќе, нудејќи побрз и посигурен интернет за време на летовите, наместо досегашните често бавни и скапи услуги.Покрај подобрувањето на услугата, авиопревозниците разгледуваат и нови извори на приходи, како персонализирани реклами за патниците.„Американ ерлајнс“ во јануари воведе бесплатен Wi-Fi за членовите на својата програма за лојалност, следејќи го примерот на конкурентите „Јунајтед“ и „Делта“.Во меѓувреме, SpaceX се подготвува за излегување на берза следниот месец преку иницијална јавна понуда (IPO), која според аналитичарите би можела да собори рекорди.Според податоците објавени во рамки на подготовките за IPO, секторот за поврзување на компанијата, во кој спаѓа и Starlink, минатата година остварил приходи од 11,39 милијарди долари, што претставува 61 отсто од вкупната продажба на SpaceX.

Свет | пред 2 дена

Американска војска: Не придружуваме бродови низ Ормускиот теснец

Централната команда на американската војска (CENTCOM) ги демантираше медиумските извештаи дека американската морнарица повторно придружува комерцијални бродови низ Ормускиот теснец.Во објава на социјалната мрежа Икс, CENTCOM ги отфрли тврдењата за обновување на иницијативата „Проект Слобода“ и порача дека американските сили во моментов не обезбедуваат придружба или помош за трговски пловила во тој стратешки поморски коридор.Демантот следуваше откако „Волстрит џурнал“, повикувајќи се на американски воени претставници, објави дека американската морнарица придружувала грчки супертанкер кој превезувал два милиони барели сурова нафта низ теснецот покрај брегот на Оман.Според извештајот, бродот бил задржан во регионот од почетокот на март, а сега плови кон Индија за испорака на товарот.Иницијативата „Проект Слобода“, во рамки на која американските сили требаше да обезбедуваат придружба на бродови низ Ормускиот теснец, беше прекината претходно овој месец, само 36 часа по нејзиното активирање.

Свет | пред 2 дена

Рубио по американските напади: Договорот со Иран ќе биде постигнат

Американскиот државен секретар Марко Рубио изјави дека администрацијата на претседателот Доналд Трамп и понатаму е посветена на постигнување мировен договор со Иран, и покрај новите американски напади врз ирански цели во текот на ноќта.Рубио порача дека Вашингтон верува оти договорот е блиску и дека преговорите продолжуваат.„Мислам дека постои силно усогласување и согласност околу тоа како треба да изгледа прелиминарниот нацрт“, изјави Рубио.Тој додаде дека, како и кај секој сложен договор, ќе бидат потребни уште неколку дена за усогласување на деталите, вклучително и околу формулациите во текстот.„Тоа ќе потрае уште неколку дена, дури и кога станува збор за договор околу еден збор или реченица“, рече Рубио.Сепак, нагласи дека очекува договорот на крајот да биде постигнат.Американскиот претседател Доналд Трамп претходно тврдеше дека договорот со Техеран „во голема мера веќе е испреговаран“, но во текот на викендот ја ублажи таа изјава.Изјавите на Рубио доаѓаат по новите американски напади врз ирански цели во близина на Ормутскиот теснец, што дополнително ги зголеми тензиите на Блискиот Исток и предизвика стравувања дека мировните преговори би можеле да пропаднат.

Свет | пред 3 дена

Полска доби зелено светло од САД за производство на ракети за системот „Патриот“

Полска доби прелиминарно одобрување од американскиот Стејт департмент за започнување домашно производство на ракетите PAC-3 MSE, клучни за противвоздушниот систем „Патриот“.Веста денеска ја соопшти заменик-министерот за одбрана на Полска, Цезари Томчик, оценувајќи дека станува збор за можен пресврт во долгогодишните напори на Варшава да воспостави производство на напредно оружје на своја територија.Томчик изјави дека американските претставници го промениле ставот по разговорите во Вашингтон.„Американците првично беа скептични дека Полска може да произведува ракети PAC-3 за „Патриот“, но сега сè е отворено и добивме начелно одобрување“, рече тој.Доколку планот се реализира, Полска значително ќе ја зајакне својата улога во одбранбениот синџир на снабдување на НАТО, во време кога САД се обидуваат да ги надополнат сопствените резерви и да ја зацврстат воената присутност во Европа.Воедно, тоа би претставувало и значително отстапување од досегашната американска политика на ограничено пренесување производствени капацитети за чувствителни технологии од противвоздушната одбрана.Полска во последните години стана еден од најголемите европски купувачи на американска воена опрема, набавувајќи системи „Патриот“, тенкови „Абрамс“, хеликоптери „Апачи“ и ракетни системи HIMARS.Според Томчик, разговорите со САД не се однесуваат само на ракетите за „Патриот“, туку и на можноста Полска да произведува далекуметна муниција за HIMARS и ракети „Хелфајр“ за хеликоптерите „Апачи“.Одлуката на Вашингтон доаѓа во период кога побарувачката за ракетите PAC-3 MSE значително расте поради воената помош за Украина, зголемените набавки од европските сојузници и обновувањето на американските резерви.Според порталот Defence24, моменталното годишно производство изнесува околу 700 ракети, а САД планираат значително зголемување на капацитетите до крајот на деценијата.Полска во меѓувреме сè погласно инсистира странските воени набавки да придонесат за развој на домашната индустрија, наместо за создавање долгорочна зависност од странски производители.

Свет | пред 3 дена

Американската морнарица тајно им помага на бродовите да минуваат низ Ормускиот Теснец

Американската морнарица тајно им помага на трговските бродови при минување низ Ормускиот Теснец, објави „Волстрит журнал“, повикувајќи се на американски воени претставници.Според нивните наводи, американската морнарица неодамна придружувала грчки супертанкер со околу два милиони барели нафта додека минувал низ стратешки важниот поморски премин покрај брегот на Оман.Бродот од почетокот на март беше блокиран во Персискиот Залив, а сега плови кон Индија за испорака на товарот.Претходно овој месец САД се обиделе да организираат безбеден премин на бродови низ Ормускиот Теснец во рамки на операција наречена „Проект Слобода“.Операцијата брзо била прекината откако Иран започна напади врз бродови, а Саудиска Арабија го ограничи американскиот пристап до своите бази и воздушен простор.Портпарол на американската Централна команда изјави дека САД формално не ја обновуваат операцијата и дека информациите за повторно активирање не се точни.Сепак, американски претставници тврдат дека морнарицата планира да помогне во преминот на уште десетина бродови, меѓу кои супертанкери и контејнерски бродови, во наредните денови.Ормускиот Теснец е една од најважните светски рути за транспорт на нафта и гас и во последните месеци е во центарот на растечките тензии меѓу Иран и САД.

Свет | пред 3 дена

Нови напади би можеле сериозно да ги загрозат мировните преговори

Најновите американски напади врз ирански цели во близина на Ормускиот Теснец би можеле сериозно да ги искомплицираат мировните преговори меѓу Вашингтон и Техеран, предупредуваат аналитичарите.Високиот советник во американскиот Центар за стратешки и меѓународни студии (CSIS), Марк Кансијан, за „Ал Џезира“ изјави дека последните американски напади биле со ограничен обем.Според него, американските сили гаѓале ирански пловила кои поставувале мини, како и крајбрежни батерии што покажувале непријателски намери, можеби преку активирање на радарски системи.Сепак, Кансијан предупреди дека ваквите напади можат негативно да влијаат врз тековните мировни преговори, во зависност од тоа како ќе реагира Иран.„Иран може да испрати остри пораки и да ги продолжи преговорите, но може и целосно да ги прекине“, изјави тој.Слична оценка даде и Мона Јакубијан, директорка и виша советничка на Програмата за Блискиот Исток при CSIS. Според неа, американските напади би можеле да доведат до распад на преговорите, бидејќи Техеран претходно се закани со одмазда во случај на нови удари.„Иако двете страни можеби сакаат крај на конфликтот, краткорочната логика на војната, обележана со напади и контранапади, лесно може да ги надвладее напорите за ставање крај на судирот“, предупреди Јакубијан.

Свет | пред 3 дена

Трамп дефинитивно ѝ врти грб на Европа: Ова е тајниот план за НАТО

САД планираат значително да ги намалат своите воени придонеси во НАТО, вклучувајќи го бројот на оружени системи и војници што ги ставаат на располагање на Алијансата, објави германскиот магазин „Шпигел“.Според информациите, претставник на американскиот министер за одбрана, Пит Хегсет, минатата недела во седиштето на НАТО во Брисел ги информирал сојузниците дека Вашингтон има намера да ги намали клучните воени капацитети што ги обезбедува за Алијансата.Меѓу нив се борбени авиони, воени бродови, дронови и авиони за дополнување гориво во воздух.САД планираат да ги намалат и обврските во рамките на таканаречениот „NATO Force Model“, усвоен во 2022 година по почетокот на руската инвазија врз Украина, со кој се дефинираат силите што НАТО може директно да ги користи за одбрана на Европа.Вашингтон подолго време бара европските сојузници да преземат поголем дел од товарот во Алијансата. Досега САД обезбедуваа околу половина од воените капацитети на НАТО.Според „Шпигел“, САД планираат да го намалат бројот на стратешки бомбардери и борбени авиони наменети за НАТО, а бројот на американски борбени авиони би можел да биде намален за една третина.Американската морнарица, исто така, планира да го намали бројот на разурнувачи достапни за Алијансата, додека подморниците повеќе нема да бидат ставани на располагање во рамките на НАТО-силите.Европските земји, според планот, ќе треба самостојно да обезбедат извидувачки дронови, бидејќи и американскиот ангажман во областа на беспилотните летала ќе биде значително намален.Сепак, САД порачале дека сакаат да го задржат нуклеарното одвраќање во Европа, додека европските членки би требало да ја преземат речиси целосната конвенционална одбрана на континентот.

Свет | пред 3 дена

Иран ги откри „црвените линии“ во преговорите со САД

Иранските државни медиуми ги објавија клучните „црвени линии“ на Техеран во тековните преговори со САД, откако во изминатите денови се појавија знаци за можен напредок во разговорите меѓу двете земји.Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека не треба да се брза со договорот, нагласувајќи дека „или ќе има одличен договор или нема да има никаков договор“.Набргу по неговата изјава, САД извршија нови напади, кои ги опишаа како дејствување во „самоодбрана“, но, според медиумите, преговорите засега продолжуваат.Иранската агенција ИРНА наведува дека Техеран не е подготвен на компромис кога станува збор за „инфраструктурата на иранската нуклеарна програма“.Вашингтон повеќепати порача дека Иран не смее да развие нуклеарно оружје, а, според дел од извештаите, САД бараат Техеран да го предаде збогатениот ураниум.Една од главните точки за Иран е и прашањето за Ормускиот теснец. Според иранските медиуми, Техеран бара признавање на своето право на разузнавачки и оперативен надзор над овој важен поморски премин.Дополнително, Иран инсистира и на ослободување на замрзнатите финансиски средства под меѓународни санкции, особено средствата што се наоѓаат во Катар.

Свет | пред 3 дена

Иран бара одмрзнување на 12 милијарди долари пред можни преговори со САД

Иранска делегација пристигнала во Катар со цел да обезбеди одмрзнување на 12 милијарди долари ирански средства како предуслов за можни разговори со САД, пренесуваат иранските медиуми.Делегацијата ја предводел претседателот на иранскиот парламент, Мохамед Галибаф, а во неа бил и гувернерот на Централната банка, Абдолнасер Хемати.Според иранската агенција „Мехр“, посетата следувала по неодамнешните разговори меѓу катарска и иранска делегација во Техеран за замрзнатите ирански средства.Извор близок до иранскиот преговарачки тим изјавил дека меморандумот за разбирање предвидува постепено одмрзнување на вкупно 24 милијарди долари ирански средства.Техеран бара половина од сумата да биде ослободена веднаш по потпишувањето на договорот, а остатокот во рок од 60 дена.Според истиот извор, разговорите во Катар биле позитивни и донеле напредок во целокупните преговори.Иран инсистира на прецизен договор за пристап до средствата за да се избегнат проблеми какви што, според Техеран, постоеле во претходните договори со Катар и Јужна Кореја.

Свет | пред 3 дена

Рубио: Преговорите со Иран може да траат со денови

Марко Рубио, државниот секретар на САД, изјави дека преговорите за мировен договор со Иран би можеле да траат „неколку дена“, намалувајќи ги очекувањата за брз крај на конфликтот.Изјавата доаѓа откако американските сили извршија, како што тврди Вашингтон, одбранбени напади врз цели во јужен Иран. Од иранска страна, Револуционерната гарда порача дека го задржува правото на одмазда за секое прекршување на примирјето.Иранскиот врховен лидер Моџтаба Хамнеи порача дека државите во регионот повеќе нема да бидат „штит за американските бази“.Двете страни, сепак, сигнализираат можен напредок околу меморандум за разбирање, кој би можел да го запре конфликтот и повторно да го отвори поморскиот сообраќај низ Ормутски Теснец. Според предлогот, преговарачите би добиле рок од 60 дена за разговори околу посложените прашања, меѓу кои и иранската нуклеарна програма.По нападите врз цели за кои САД тврдат дека биле бродови што поставувале мини и лансирни позиции за ракети, Рубио изјави дека Ормутскиот Теснец мора да биде отворен „на овој или на оној начин“.Војната, која започна со американски и израелски напади врз Иран на 28 февруари, предизвика сериозен шок на пазарот на нафта, со раст на цените на горивата, храната и ѓубривата.Во моментов низ Ормутскиот Теснец минуваат само неколку десетици бродови дневно, за разлика од претходните 125 до 140. Околу една петтина од светската нафта и течен природен гас вообичаено минуваат низ овој поморски коридор.Американската Централна команда соопшти дека извршила нови напади за „заштита на американските сили од заканите на иранските сили“. Иранската Револуционерна гарда, пак, тврди дека соборила американски дрон и отворила оган кон уште едно летало и борбен авион.Во порака по повод аџилакот, Хамнеи изјави дека „часовникот не може да се врати назад“ и додаде дека слоганите „Смрт за Америка“ и „Смрт за Израел“ ќе останат симболи на исламскиот свет.Американскиот претседател Доналд Трамп оцени дека разговорите со Иран се одвиваат „добро“, но предупреди дека ќе следуваат нови напади доколку пропаднат преговорите.Трамп повторно ги повика арапските и муслиманските држави, вклучувајќи ја Саудиска Арабија, да ги потпишат Аврамовите договори за нормализација на односите со Израел.Во меѓувреме, израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху најави засилени напади против проиранскиот Хезболах во Либан, а израелската армија ги предупреди жителите на јужниот либански град Набатија да ја напуштат областа поради можни воздушни напади.Според ирански извори, главниот камен на сопнување во разговорите е барањето на Техеран за деблокирање на околу 24 милијарди долари ирански средства, замрзнати во странство.

Свет | пред 3 дена

Иран: Американската војска го прекрши примирјето

Иран соопшти дека „ниту еден чин на агресија нема да остане без одговор“, обвинувајќи ги САД за „очигледно прекршување“ на примирјето.Тензиите повторно се зголемија откако американските сили рано утрово извршија нови напади врз цели во Иран, кои Вашингтон ги опиша како одбранбени акции во услови на сè понестабилно примирје меѓу двете страни.Иранското Министерство за надворешни работи соопшти дека „терористичката американска војска во последните 48 часа извршила очигледно прекршување на примирјето во покраината Хормозган“.„Нема никакво сомневање дека Исламската Република Иран нема да остави без одговор ниту еден чин на агресија и нема ни најмалку да се двоуми во одбраната на суверенитетот на Иран“, објави Министерството на социјалните мрежи.Од друга страна, ЦЕНТКОМ соопшти дека нападите биле изведени „за да се заштитат американските сили од заканите што ги претставуваат иранските воени сили“.

Свет | пред 3 дена

Кина ги повика САД и Иран да го почитуваат примирјето

Кина ги повика САД и Иран да ги „почитуваат своите обврски“ во врска со сè покревкото примирје меѓу двете страни.Повикот доаѓа откако американската војска соопшти дека вчера извела напади „во самоодбрана“ на повеќе локации во јужен Иран. Од иранска страна, пак, беше порачано дека Техеран го задржува правото да одговори на секое прекршување на примирјето, кое е во сила од почетокот на април.Портпаролката на кинеското Министерство за надворешни работи, Мао Нинг, изјави дека сите засегнати страни треба да покажат воздржаност и да продолжат со дипломатските напори.„Ги повикуваме релевантните страни да ги почитуваат своите обврски поврзани со примирјето, споровите да ги решаваат по мирен пат и да продолжат да бараат решение преку дијалог и преговори, кои ќе ги земат предвид легитимните интереси на сите страни“, изјави Мао Нинг.

Свет | пред 3 дена

Американски аналитичар: Крајната цел на Трамп во војната со Иран е предавање

Во анализа за „The Atlantic“, американскиот историчар и надворешнополитички аналитичар Роберт Кејган наведува дека почнуваат да се наѕираат контурите на она што би можела да биде крајната цел на американскиот претседател Доналд Трамп во конфликтот со Иран.Според анализата, Трамп во телефонски разговор со израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху наводно објаснил дека Соединетите Американски Држави со Иран преговараат за „писмо на намери“ со кое формално би завршила војната и би започнал 30-дневен период на преговори за иранската нуклеарна програма и повторното отворање на Ормутскиот Теснец.Авторот смета дека целта на таквиот договор е повлекување на САД од кризата. Според него, дури и доколку Трамп нареди нов ограничен напад за да покаже цврст став, тоа би било повеќе порака за домашната јавност отколку вистинска ескалација.Во анализата се наведува дека Трамп и претходно попуштал во конфликтот со Иран, особено по нападот врз гасното поле Парс и иранскиот одговор врз клучен катарски енергетски објект.Кејган тврди дека иранските власти веќе подолго време проценуваат дека Трамп нема повторно да започне голема воена операција, поради што не прифатиле значајни отстапки во преговорите.Како клучни барања на Техеран се наведуваат воени отштети, укинување на ограничувањата за збогатување ураниум, признавање на контролата врз Ормутскиот Теснец и укинување на санкциите.Во анализата се предупредува дека Иран во меѓувреме ја зацврстува контролата врз Ормутскиот Теснец и склучува договори со земји зависни од нафта и гас од Персискиот Залив.Се наведува дека Иран планира предност да им даде на своите стратешки партнери, како Русија и Кина, а државите што Техеран ги смета за непријателски би можеле целосно да бидат исклучени од пловниот пат.Авторот предупредува дека ваквиот развој на настаните може да доведе до уривање на санкциите против Иран и дополнително зајакнување на неговото влијание во регионот.Во текстот се наведува и дека Нетанјаху бил „надвор од себе“ по разговорот со Трамп, бидејќи евентуалното јакнење на Иран би можело да претставува сериозен удар за безбедноста на Израел.Кејган оценува дека новата состојба на Блискиот Исток би можела да донесе хронична нестабилност и чести нарушувања во поморскиот сообраќај, особено ако САД постепено се повлекуваат од својата улога во регионот.

Свет | пред 3 дена

Иранскиот врховен лидер: Блискиот Исток повеќе нема да биде штит за американските бази

Иранскиот врховен лидер Моџтаба Хамнеи предупреди дека земјите од Блискиот Исток повеќе нема да служат како штит за американските воени бази во регионот.Неговата порака беше објавена по повод хаџот, годишниот исламски аџилак во Мека, во Саудиска Арабија.„Нема враќање на старото, а народите и земјите во регионот повеќе нема да бидат штит за американските бази. Америка во регионот повеќе нема да има безбедно засолниште за сплетки и воспоставување воени бази“, порача Хамнеи.Ова е една од ретките изјави на Хамнеи откако започна војната во која беше убиен неговиот татко, поранешниот врховен лидер.Според достапните извештаи, Моџтаба Хамнеи и самиот бил повреден во нападите и оттогаш не се појавува во јавноста, туку комуницира исклучиво преку писмени соопштенија.

Свет | пред 3 дена

Тензии во Персискиот Залив: САД и Иран со различни верзии за нападот

Се појавуваат првите детали за ноќешните американски удари во Бандар Абас, на југот на Иран, кои Вашингтон ги опишува како чин на самоодбрана.Иако целосните информации сè уште се очекуваат, извори од двете страни почнаа да ги изнесуваат своите верзии за случувањата.Висок американски функционер изјавил за „Фокс њуз“ дека ударите не биле обид за нарушување на примирјето. Според неговите наводи, американската војска реагирала откако биле забележани два брода на морнарицата на Иранската револуционерна гарда како поставуваат мини, а една позиција со противвоздушни ракети отворила оган кон американски авиони.Функционерот нагласил дека нападите засега се завршени и дека имале одбранбен, а не офанзивен карактер.Од друга страна, ирански извор за „Ал Џезира“ изјавил дека во американскиот напад имало жртви.Според тие информации, неколку припадници на морнарицата на Иранската револуционерна гарда биле убиени во нападот.

Свет | пред 3 дена

Иран се закани со посилен одговор на секоја нова агресија

Портпаролот на вооружените сили на Иран, Аболфазл Шекарчи, предупреди дека секоја нова агресија против Иран ќе наиде на значително пожесток одговор, кој би можел да се прошири и надвор од регионот.Според изјавата што ја пренесе иранската новинска агенција „Фарс“, Шекарчи навел дека, во случај на нов американски напад, иранските удари би биле многу потешки и посилни од претходните.Тој додал дека евентуалниот одговор нема да остане ограничен само на Блискиот Исток, туку би можел да се прошири и надвор од регионалните граници.Изјавата доаѓа во време на зголемени тензии меѓу САД и Иран, по неодамнешните воздушни напади и меѓусебните обвинувања меѓу двете страни.

Свет | пред 3 дена

Иранските медиуми реагираа по американските напади: „Војната не е завршена“

Додека сè уште се очекува официјален одговор од Иран на ноќешните американски воздушни напади, кои САД ги нарекуваат „чин на самоодбрана“, иранските државни медиуми веќе излегоа со свои реакции.Државната телевизија ИРИБ ги осуди нападите, посочувајќи ја контрадикторноста во тоа што Вашингтон ударите ги нарекува „самоодбрана“, додека, според тврдењата на медиумот, во нив загинале десетици илјади Иранци.Не беше објаснето од каде потекнуваат тие бројки, а тие засега не се независно потврдени и значително ги надминуваат досегашните процени.Иранската новинска агенција ИРНА, пак, по нападите објави обемен уреднички текст за војната, во кој се нагласува силата на Техеран и се тврди дека позицијата на земјата останува цврста.„Иран од целосна и нерамноправна војна излезе силен и отпорен, но зацврстувањето на таа победа и конечниот успех ќе се одвиваат не само на теренот, туку и во преговарачките простории и преку управувањето со домашната економија“, се наведува во текстот.ИРНА додава дека, според нивната анализа, „војната сè уште не е завршена“ и дека претстои „битка со зборови од која застанува здивот“ за време на преговорите.Ваквата реторика не е невообичаена за иранските медиуми, кои често настојуваат да прикажат сила и отпор во услови на воен конфликт.

Свет | пред 3 дена

САД извршија напади врз југот на Иран и покрај примирјето

Американската војска соопшти дека извела напади врз југот на Иран, таргетирајќи локации за лансирање ракети и бродови кои, според Вашингтон, се обидувале да постават мини, и покрај актуелното примирје меѓу двете земји.Централната команда на американската војска, CENTCOM, соопшти дека нападите биле изведени во „самоодбрана“ и имале цел да ги заштитат американските трупи од заканите што ги претставувале иранските сили.„Американската војска продолжува да ги брани своите сили со воздржаност за време на тековното примирје“, изјавил портпарол на CENTCOM.Додека официјален одговор од Техеран сѐ уште нема, иранските државни медиуми веќе жестоко реагираа на американските воздушни удари.Државната телевизија IRIB ги осуди нападите, оценувајќи дека е контрадикторно САД да ги нарекуваат „самоодбрана“, додека, според нивните тврдења, во нападите биле убиени десетици илјади Иранци.За ваквите бројки не беа понудени докази, а тие не се независно потврдени и значително ги надминуваат досегашните проценки.Иранската новинска агенција IRNA објави опширен коментар во кој се нагласува дека Иран излегол „силен и отпорен“ од конфликтот.„Зацврстувањето на оваа победа и конечниот успех ќе се одвиваат не само на теренот, туку и во преговарачките соби и во управувањето со домашната економија“, се наведува во текстот.IRNA додава дека, според нивна анализа, „војната сѐ уште не е завршена“ и дека претстои „битка со зборови од која застанува здивот“ за време на преговорите.Ваквата реторика не е невообичаена за иранските медиуми, кои традиционално настојуваат да демонстрираат сила и пркос во време на конфликти.

Свет | пред 3 дена