Претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, се закани дека би можел да воведе царини за земјите кои нема да го поддржат неговиот план САД да преземат контрола над Гренланд, наведувајќи дека островот е од клучно значење за американската национална безбедност.
„Би можел да воведам царини за земјите ако не застанат на страната на Гренланд, затоа што Гренланд ни е потребен поради националната безбедност“, изјави Трамп за време на тркалезна маса посветена на здравството во руралните средини, одржана во Белата куќа.
Трамп во повеќе наврати нагласи дека САД „апсолутно мора“ да го преземат Гренланд, со што дополнително го засили притисокот врз Данска, на која ѝ припаѓа островот. Неговите изјави доаѓаат по средбата одржана во средата во Белата куќа, на која присуствуваа данскиот министер за надворешни работи Ларс Леке Расмусен и министерката за надворешни работи на Гренланд, Вивијан Моцфелдт, заедно со американскиот државен секретар Марко Рубио и потпретседателот на САД, Џеј Ди Венс.
Истовремено, американскиот Врховен суд соопшти дека во вторник се очекува да донесе долго најавувана одлука за законитоста на царините воведени од Трамп. Прашањето е дали претседателот има право самостојно да воведува царини или за тоа е потребна согласност од Конгресот.
Иако состанокот на кој говореше Трамп формално беше посветен на инвестиции во руралните области, американскиот претседател, како и обично, се осврна и на други политички теми, меѓу кои и Гренланд.
Интересот на Трамп за Гренланд датира уште од неговиот претходен мандат, кога јавно ја спомена можноста Соединетите Држави да го купат островот. Данска тогаш остро ја отфрли таа идеја, нагласувајќи дека Гренланд не е на продажба. Островот е автономна територија во рамки на Кралството Данска, со сопствена влада и парламент, а и данските и гренландските власти во повеќе наврати истакнаа дека одлуките за иднината на Гренланд можат да ги носат исклучиво неговите жители.
Прашањето за Гренланд последниве години е постојано присутно во односите меѓу Вашингтон и Копенхаген, а дополнително беше актуелизирано и на последната средба во Белата куќа. Американската страна повторно ја нагласи стратешката важност на Гренланд за националната безбедност, военото присуство на САД на Арктикот и поширокиот геополитички контекст во односите со Русија и Кина, додека Данска и Гренланд продолжуваат да ја отфрлаат секоја можност за промена на суверенитетот.
Во меѓувреме, Германија, Франција, Норвешка, Шведска и Обединетото Кралство во последните денови испратија војници на Гренланд со цел да го зајакнат присуството во арктичкиот регион, а Данска дополнително ги засили сопствените сили и опрема на островот. Европските влади нагласуваат дека станува збор за одбранбени мерки во рамки на сојузничките обврски и дека политичкиот статус на Гренланд не може да се менува преку еднострани притисоци.
Трамп, во исто време, изјави дека не ја исклучува можноста САД да излезат од НАТО во контекст на спорот околу Гренланд, што предизвика дополнителна загриженост кај американските сојузници во Европа.
