РУСИЈА

Русија: Украински напад врз Белгород, убиени две лица

Две лица загинаа, а четири се повредени во украински напади врз руската Белгородска област, соопшти регионалниот гувернер Вјачеслав Гладков преку „Телеграм“, пренесува Ројтерс.Според информациите, една жена загинала откако граната погодила семејна куќа во населбата Шебекино, а еден маж бил убиен при напад со дрон во Ракитњe.Белгородската област редовно е цел на напади од Украина откако Русија во февруари 2022 година започна целосна инвазија врз украинска територија.

Свет | пред 6 месеци

Песков: Путин и Трамп имаат интерес за мирно решение на украинското прашање

Портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, изјави дека рускиот претседател Владимир Путин, како и американскиот претседател Доналд Трамп, задржува интерес и отвореност за насочување на целата украинска ситуација кон мирно решение.„Русија очекува дека САД и претседателот Трамп лично ќе вложат напори за да помогнат во ова прашање. Потоа ќе видиме што ќе произлезе од тоа,“ рече Песков во интервју за телевизијата Русија 1, пренесува ТАСС.Тој додаде дека за време на официјалната посета на Трамп во Велика Британија оваа недела, Лондон детално го информирал за своите планови да продолжи со притисокот врз Русија и дополнително да ги заостри санкциите.„Тоа не е нешто што ќе придонесе за решение,“ оцени Песков, кој ја нарече Велика Британија еден од лидерите на „проратниот табор“.Според него, претседателот Трамп во Британија веројатно слушнал многу за плановите за продолжување на притисокот врз Русија, за зајакнување на, како што ги нарече, „незаконските санкции“ и за обиди да се спречи Русија на секој можен начин, пренесува РИА Новости.

Свет | пред 6 месеци

Дали НАТО е подготвен за модерната ера на војување?

Речиси две недели по ноќта кога сирените за воздушна опасност и бучавата на НАТО-авионите ја прекинаа тишината на истокот од Полска, клучното прашање во Европа не е само дали Москва намерно испрати повеќе од 20 дронови во воздушниот простор на НАТО, туку и што воениот одговор открива за долгорочната способност на Алијансата да се справи со ваквата закана.Според полските власти, остатоците од дроновите што паднале се евтини модели „Гербер“, изработени од шперплоча и стиропор, со цена околу 8.500 евра по парче. Истовремено, НАТО реагирал со авиони Ф-16 и Ф-35 вредни милиони, што значи дека акцијата чинела десетици илјади евра само за гориво и одржување.„Асиметријата на трошоците едноставно не функционира,“ предупредува Роберт Толаст од британскиот тинк-тенк RUSI.Иако НАТО покажа ефикасност против масовниот напад со ирански дронови врз Израел во април, експертите предупредуваат дека долгорочната цена на ваквата одбрана е неодржлива.„Повеќето западни армии пред Украина воопшто не ја разгледуваа асиметричната закана од дронови,“ вели Толаст.Дека технологијата постои сведочи британската компанија MARSS, која веќе произведува пресретнувачки дронови управувани со вештачка интелигенција. Но, директорот Јоханес Пинл тврди дека НАТО системите за набавка се „заглавени во осумдесеттите“.„Во Европа сè уште пишуваат спецификации за систем кој ние веќе со години го користиме во операции,“ нагласува тој.Војната во Украина создаде забрзани процедури за набавка, кои им овозможуваат на државите директно да купуваат опрема за Киев.„Ако опремата е за Украина – добивате веднаш. Ако е за вашата армија – ќе чекате процедура,“ објаснува Сијете Хаминга од Robin Radar Systems, чија технологија детектира ирански „Шахед“ дронови на 12 километри.Пример за ваква трансформација е португалскиот стартап Tekever. Од 2022 година, британската влада инвестираше речиси 300 милиони евра во нивните извидувачки дронови AR3 за Украина. Почетоков на годината, RAF најави дека ќе ги интегрира во својот нов електронски систем StormShroud – за само шест месеци од тестирањето до оперативна употреба.Текевер неодамна отвори нова фабрика со илјада работни места во Велика Британија, четврта по ред, најавувајќи масовно производство на дронови.„Ризикот мора да се дели меѓу индустријата и владата,“ вели Карл Бру од одделот за одбрана на компанијата.Со оглед на тоа што Украина стана вистинско тестно поле за нови технологии, јасно е дека НАТО мора да се приспособи многу побрзо отколку досега. Прашањето што останува е: ќе успее ли Алијансата да го направи тој чекор пред да биде предоцна?

Свет | пред 6 месеци

НАТО потсетува на 2015: Дали Естонија може да стане нова Турција за Русија?

НАТО и Европа остро реагираа на вчерашното нарушување на естонскиот воздушен простор од страна на три руски авиони МиГ-31, кои според Талин останале вкупно 12 минути над територијата на земјата. Министерот за надворешни работи Маргус Цахкна го оцени инцидентот како „невидено дрзок“ и четврто вакво прекршување годинава. Русите биле пресретнати од италијански авиони Ф-35 стационирани во базата во Естонија.Најострата реакција стигна од литванската министерка за одбрана Довиле Шакалиене, која порача дека овој случај е уште еден доказ за потребата од операцијата „Источна стража“ и додаде:„Североисточната граница на НАТО се тестира со причина, мора да го сфатиме тоа сериозно.“ Таа потсети и на 2015 година, кога Турција постави преседан со уривањето на руски авион.Инцидентот на кој се повика литванската министерка се случи на 24 ноември 2015 година, кога турски Ф-16 урна руски авион Су-24 на турско-сириската граница. Анкара тврдеше дека авионот навлегол во турскиот воздушен простор и бил предупреден 10 пати во рок од пет минути, пред да биде погоден со ракета воздух-воздух. Според Турција, рускиот Су-24 влегол два километри внатре во нејзиниот простор и таму останал 17 секунди. Москва, пак, инсистираше дека авионот летал исклучиво над сириска територија и не примил никакви предупредувања.Од двочлената посада, пилотот потполковник Олег Пешков беше убиен од сириски бунтовници додека се спушташе со падобран, додека навигаторот Константин Мурахтин беше спасен и вратен во руската база Хмејмим во Латакија. Во обидот за спасување загина и руски маринец, кога хеликоптер Ми-8 беше погоден од оган.Инцидентот предизвика голема дипломатска криза меѓу Москва и Анкара, а рускиот претседател Владимир Путин тогаш изјави дека американската војска била запознаена со локацијата и времето на летот. Вашингтон го демантираше тоа, нагласувајќи дека постојат докази оти авионот навистина накратко влегол во турскиот воздушен простор.Потсетувањето на тој случај денеска е предупредување дека НАТО би можел да реагира остро ако руските прекршувања продолжат, што дополнително ја зголемува тензијата на источниот фронт на Алијансата.

Свет | пред 6 месеци

(Видео) Експлозии и пожар по напади со дронови врз руски рафинерии

Украинските сили во текот на ноќта со дронови нападнаа рафинерии во Саратовската и Самарската област во Русија, пренесуваат руски „Телеграм“ канали повикувајќи се на изјави на жители. Нападите доаѓаат во момент кога Киев ја интензивира кампањата против руската нафтена и гасна инфраструктура.Во градот Саратов, дрон погодил нафтена рафинерија на периферијата, предизвикувајќи силна експлозија. На социјалните мрежи се појавија снимки и фотографии од голем пожар кој бил видлив и од центарот на градот. Според украинската армија, оваа рафинерија учествува со 2,54% од вкупниот капацитет за преработка на нафта во Русија.Гувернерот на Саратовската област, Роман Бусаргин, не го спомна директно нападот врз рафинеријата, но изјави дека дрон погодил станбена зграда во градот, при што едно лице било повредено. Саратов се наоѓа околу 150 километри од границата со Казахстан и речиси 600 километри источно од линијата на фронтот во Украина.Во Самарската област, пак, украински дронови погодиле рафинерија во градот Новокујбишевск, кој се наоѓа повеќе од 900 километри од руско-украинската граница. Жители пријавиле голем пожар во близина на градот, но засега нема информации за точниот степен на штетата.Украинците тврдат дека погодиле и производствено-отпремна станица на Самарската линија (ЛПДС), каде што се меша сурова нафта со различен процент на сулфур за да се добие извозната „Уралс“ нафта.Руската авијациска управа во текот на ноќта соопшти дека привремено бил прекинат воздушниот сообраќај на аеродромот во Самара поради нападите.

Свет | пред 6 месеци

Москва: Нашите авиони не го нарушија естонскиот воздушен простор

Руските борбени авиони не го нарушиле естонскиот воздушен простор и летале над неутралните води на Балтичкото Море, соопшти руското Министерство за одбрана во раните утрински часови на Телеграм.„Летот беше изведен во целосна согласност со меѓународните правила за воздушен сообраќај, без какво било нарушување на границите на други држави, што го потврдија независни проверки“, стои во соопштението за трите авиони МиГ-31.Талин, пак, тврди спротивното. Естонија вчера соопшти дека трите руски авиони без дозвола влегле во нејзиниот воздушен простор и таму останале вкупно 12 минути.„Русија годинава веќе четири пати го прекрши нашиот воздушен простор, што само по себе е неприфатливо, но најновото нарушување, при кое три борбени авиони навлегоа во нашата територија, е невидена дрскост“, изјави министерот за надворешни работи Маргус Цахкна.Естонската армија објасни дека руските авиони биле пресретнати од италијански ловци Ф-35, стационирани во базата во Естонија во рамките на мисијата за воздушен надзор над Балтикот.Поради инцидентот, премиерот Кристан Михаел објави дека Естонија го активира Член 4 од НАТО, кој ѝ овозможува на секоја земја-членка да побара консултации доколку смета дека нејзиниот територијален интегритет или безбедност се загрозени. За разлика од Членот 5, кој предвидува колективна воена одбрана, Членот 4 подразбира дипломатски консултации и координација.Случајот доаѓа нешто повеќе од една седмица откако повеќе од 20 руски дронови влегоа во полскиот воздушен простор, дел од кои беа соборени од НАТО авиони. И НАТО и Европската Унија остро го осудија најновиот упад, оценувајќи го како „екстремно опасна провокација“ и изразувајќи целосна поддршка за Естонија.Американскиот претседател Доналд Трамп, запрашан од новинарите во Белата куќа, кусо изјави:„Не ми се допаѓа тоа. Не сакам кога се случува вакво нешто. Може да предизвика големи проблеми, но ќе ве информирам подоцна.“

Свет | пред 6 месеци

Путин: Производството на оружје во Русија зголемено и до 30 пати за две години

Рускиот претседател Владимир Путин ја посети фабриката за оружје „Мотовилиха“ во Перм, каде што зборуваше за драматичното зголемување на производството на вооружување во последните две години.„Не се сомневам дека во овој период, кој е релативно краток од перспектива на вашата историја, беше произведено многу во одредени видови оружје и производи. Како што веќе знаете, зголемувањето на производството не беше во проценти, туку повеќекратно – двојно, тројно, десеткратно, петнаесеткратно, а за некои производи речиси триесетпати, буквално за година и пол до две години“, изјави Путин, пренесува РИА Новости.Тој истакна дека побарувачката за модерни вооружени сили нема да престане ниту со завршувањето на, како што ја нарече, „специјалната воена операција“ во Украина. Според него, Русија ќе продолжи да ги развива и модернизира своите вооружени сили, „правејќи ги модерни, компактни и моќни“.„Се надевам и очекувам дека овие настани поврзани со специјалната воена операција ќе поминат“, додаде Путин во разговор со вработените во фабриката.Посетата на фабриката „Мотовилиха“ е дел од неговата работна тура во Пермската област, регион кој се наоѓа на границата меѓу Европа и Азија

Свет | пред 6 месеци

Сè повеќе мистериозни смртни случаи меѓу руски олигарси и директори

На периферијата на Москва е пронајдено телото на 50-годишниот Александар Тјунин, генерален директор на компанијата „НПК Химпроминжинеринг“, подружница на државниот нуклеарен гигант „Росатом“. Тјунин лежел покрај својот автомобил на пат во близина на шума, а крај него биле најдени ловечка пушка и проштално писмо, јавува United24 Media.Според пишувањата на The Moscow Times од 19 септември, во писмото тој навел дека решил да си го одземе животот поради депресија која ја чувствувал последните пет години и која, како што запишал, станувала „сè потешка со секоја измината година“. Иако руските државни медиуми, меѓу кои и ТАСС, брзо го класифицираа случајот како самоубиство, смртта на Тјунин го продолжува загрижувачкиот низ мистериозни и неразјаснети смртни случаи меѓу високи раководители во енергетскиот, нуклеарниот и индустрискиот сектор во Русија од почетокот на инвазијата врз Украина.Тјунин ја водеше компанијата од април 2016 година, управувајќи со производството на јаглеродни композити за авионска, енергетска и индустриска примена. Подоцна фирмата беше припоена кон „Уматекс“, дивизија на „Росатом“ специјализирана за напредни материјали, која во февруари 2023 година беше ставена под американски санкции.Ова е само последен случај во серијата сомнителни смртни случаи на влијателни директори во Русија. На 8 септември во Калининградската област властите пронајдоа обезглавено тело на Алексеј Синицин, директор на рударска компанија. Во август јавноста ја потресоа и ненадејните смртни случаи на Дмитриј Осипов, претседател на „Уралкалиј“, како и на Михаил Кенин, основач на градежниот гигант „Самолет“.Овие случаи се случуваат во период кога руската економија бележи сериозно забавување. Извршниот директор на „Сбербанк“, Херман Греф, неодамна предупреди на „техничка стагнација“ и раст на БДП кој се движи кон нула, што дополнително го зголемува притисокот врз индустријата и домаќинствата.

Свет | пред 6 месеци

Човек на Трамп: Путин сака да го обнови Руското Царство – мора да го запреме

Генерал-полковник Кит Келог, ветеран од Виетнамската и Заливската војна, денес е помошник на американскиот претседател Доналд Трамп и специјален претседателски изасланик за Украина. Во интервју за The Telegraph, Келог изнесе остри оценки за Владимир Путин и предупреди на опасностите од руската експанзија.„Путин е агент на КГБ. Никогаш не престана да биде еден од нив. Тој е манипулатор. Се прави дека не зборува англиски, а ние го фативме неколку пати дека всушност зборува. Единствено оружје против ваков човек е силата,“ изјави Келог.На прашањето дали Русија, доколку ја освои Украина, би нападнала земја-членка на НАТО, Келог одговори без двоумење:„Апсолутно. Путин сака да го обнови Руското Царство. Историјата е јасна – тоа ме потсетува на Хитлер во 1938 година кога бараше Судети, па Порајне, Полска, а потоа почна Втората светска војна. Историјата не се повторува, но се римува. Затоа мора да го запреме – сега.“Келог го опиша Путин и како „реалист“ кој, ако се зголеми улогот, ќе отстапи.„Путин е во заблуда дека победува во оваа војна. Трамп му дава време и простор за преговори, но картите се сè уште во наши раце,“ нагласи тој.Според него, приоритетот е прекин на огнот:„Трамп претпочита мировни преговори, јас прво прекин на огнот – затоа што еднаш кога ќе застане, тешко е повторно да започне.“81-годишниот генерал оцени дека руските загуби во Украина – мртви и ранети – веќе надминуваат еден милион. Тој и порача на Европа дека мора да се подготви за поддршка на Украина и без американска помош, додавајќи дека тоа не значи целосно повлекување на САД, туку потреба Европа да „стои на свои нозе“.

Свет | пред 6 месеци

Кремљ: Трамп е емотивен околу Украина – и тоа е разбирливо

Кремљ соопшти дека претпоставува оти американскиот претседател Доналд Трамп и понатаму вложува напори за изнаоѓање решение за конфликтот во Украина, и покрај неговата изјава дека рускиот претседател Владимир Путин го „изневерил“ со своите постапки.Трамп неколку пати досега изрази разочараност поради продолжените руски напади врз украински цели, иако, како што тврди, се обидувал да посредува во пронаоѓање мирно решение. Во четвртокот, на заедничка прес-конференција со британскиот премиер Киер Стармер, Трамп изјави дека се чувствува „изневерен“ од Путин.„Претседателот Трамп е, да речеме, прилично емотивен околу оваа тема. Тоа е сосема разбирливо,“ изјави портпаролот на Кремљ, Дмитриј Песков, цитиран од руската новинска агенција РИА.Тој додаде дека Москва претпоставува оти и понатаму постои политичка волја и намера од страна на Трамп и на САД да се вложат напори за олеснување на решението за Украина.Рускиот претседател Владимир Путин и други високи функционери во повеќе наврати ги пофалија обидите на Трамп да најде решение за украинското прашање и да организира средби на високо

Свет | пред 6 месеци

Естонија и врачи протестна нота на Русија поради инцидентот со авионите

Естонија официјално упати протестна нота до Русија поради нарушувањето на нејзиниот воздушен простор.Министерството за надворешни работи на Естонија соопшти за Associated Press дека бил повикан рускиот отправник на работи, кој привремено ја извршува функцијата амбасадор, и дека лично му е врачена нотата.

Свет | пред 6 месеци

Руски амбасадор при ОН: „Не верувам во тоа што Естонија зборува за Русија“

Додека Белата куќа сè уште нема официјален став за инцидентот, ни Москва засега не се изјасни околу нарушувањето на естонскиот воздушен простор.Како што пренесува The Guardian, на прашање на Reuters во Њујорк, рускиот амбасадор при Обединетите нации, Василиј Небензја, изјавил дека не е запознаен со случајот, но додал дека „не верува во тоа што Естонија го зборува за Русија“.На дополнително прашање за естонските обвинувања дека руски авиони навлегле во нивниот воздушен простор, Небензја саркастично одговорил: „Колку трагично.“

Свет | пред 6 месеци

Германија: Пресретнат руски воен авион Ил-20 близу воздушниот простор на НАТО

Германската делегација при НАТО соопшти дека денеска пресретнале руски воен авион Ил-20 кој летал во близина на воздушниот простор на Алијансата без летен план и без активиран транспондер.Како одговор, германски ловец „Eurofighter“ полетал од воената база Лааге за да го следи леталото и да обезбеди контрола на ситуацијата.Овој инцидент се случува само неколку часа по нарушувањето на естонскиот воздушен простор од три руски МиГ-31 авиони, што дополнително ги зголемува тензиите меѓу НАТО и Русија.

Свет | пред 6 месеци

НАТО со решителна реакција по инцидентот со руските авиони

Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, соопшти дека Алијансата реагирала брзо и решително на денешното руско нарушување на естонскиот воздушен простор.Во објава на социјалната мрежа Х, Руте информира дека имал разговор со естонскиот премиер по инцидентот, нагласувајќи: „Одговорот на НАТО во рамките на мисијата ‘Истоčna стража’ беше брз и одлучен.“

Свет | пред 6 месеци

Британија ја осуди Русија за нарушувањето на воздушниот простор на Естонија

Велика Британија се приклучи на осудите за руското нарушување на естонскиот воздушен простор. Шефицата на британската дипломатија, Ивет Купер, изрази солидарност со Естонија, нарекувајќи го инцидентот „уште еден непромислен упад на Русија во воздушниот простор на НАТО“.„Мораме да продолжиме да го засилуваме притисокот врз Путин, вклучително и преку спроведување на новите економски санкции што во последните денови ги најавија Обединетото Кралство и Европската унија,“ изјави Купер, пренесе The Guardian.

Свет | пред 6 месеци

Естонија го активира Член 4 од НАТО поради руско нарушување на воздушниот простор

Естонија официјално побара консултации согласно Член 4 од НАТО поради денешното нарушување на нејзиниот воздушен простор од страна на Русија, соопшти премиерот Кристон Михаел.Во објава на социјалната мрежа Х, тој потврди дека три руски борбени авиони МиГ-31 влегле во естонскиот воздушен простор, по што биле пресретнати од авиони на НАТО и „присилени да се повлечат“.„Таквото кршење е целосно неприфатливо,“ нагласи Михаел.

Свет | пред 6 месеци

Русија ги обвинува Западот: Дроновите не можеле да стигнат до Полска

Полските власти тврдат дека на 10 септември 19 руски беспилотни летала влегле во нивниот воздушен простор, нарекувајќи го инцидентот намерна провокација со цел да се провери реакцијата на НАТО. Повеќе западноевропски држави во знак на протест ги повикале руските дипломати, а НАТО најави дополнителни воени мерки.Портпаролката на руското Министерство за надворешни работи, Марија Захарова, изјави дека настанот е дел од веќе познат шаблон, во кој Русија повторно се обвинува без истрага и без докази. Таа додаде дека Варшава го одбила предлогот на Москва за консултации и ги отфрлила информациите доставени од руското Министерство за одбрана.„Ова е уште еден дел од голема информативна кампања насочена кон демонизирање на Русија и мобилизирање дополнителна поддршка за киeвската власт, како и обид за поткопување на политичко решение за украинскиот конфликт,“ изјави Захарова.Руските власти нагласуваат дека беспилотните летала користени против украински воени цели не можеле физички да стигнат до територијата на Полска, сугерирајќи дека можеби станува збор за провокација од Киев со цел директно вовлекување на НАТО во судирот.Захарова посочи и на „коалицијата на дронови“ од 20 држави кои го снабдуваат Киев, обвинувајќи ги нивните членки дека ги игнорираат секојдневните украински напади со беспилотни летала врз руски цивили. Таа нагласи дека во текот на летото и почетокот на септември во такви напади загинале 16 лица, а 116 биле повредени, меѓу кои и деца.„Милитантите на неонацистичкиот киeвски режим постојано користат дронови за лов на беспомошни луѓе, цинично таргетирајќи деца, жени и постари лица, како и станбени згради, здравствени и социјални установи, училишта и продавници,“ рече Захарова, додавајќи дека со испораката на вакво оружје западните држави стануваат соучесници во злосторствата на украинските сили.

Свет | пред 6 месеци

Естонија алармира: Руски воени авиони престојувале 12 минути во нашиот простор

Естонија соопшти дека три руски борбени авиони МиГ-31 денеска го нарушиле нејзиниот воздушен простор.Инцидентот, според официјалното соопштение на естонската влада, траел околу 12 минути. Во кратката информација не се наведуваат дополнителни детали за точната локација на нарушувањето, ниту пак дали естонската противвоздушна одбрана реагирала.Естонија е членка на НАТО и ваквите повреди на воздушниот простор ги смета за сериозен безбедносен инцидент.

Свет | пред 6 месеци

Во Харков, Херсон и Запорожје нови жртви од руските напади

Најмалку пет цивили загинаа, а седуммина беа повредени во нови руски напади врз Украина во текот на четвртокот, соопштија украинските власти.Руската армија во текот на ноќта лансирала 86 дронови кон украинска територија, од кои 50 биле таканаречени „камиказа“. Украинските воздушни сили успеале да пресретнат 71 дрон, но 15 сепак погодиле шест локации, а остатоци биле пронајдени на уште две.Најтешки последици имало во градот Костјантиновка во Доњецката област, каде што руските сили фрлиле разорна бомба FAB-250 врз станбено подрачје. Петмина цивили загинале на самата улица – две жени на возраст од 62 и 65 години и тројца мажи на возраст од 65, 67 и 74 години. Оштетени се четири станбени згради.Во Харковската област, 37-годишен маж е повреден при напад на селото Били Колодјаз во близина на Вовчанск, каде што биле нападнати уште седум населени места. Според локалните власти, руските сили користеле различни видови оружје, вклучително и десет наведувани бомби и неколку дронови од типот „Геран-2“ и „Молнија“.Еден цивил е ранет и во Херсонската област, каде што се оштетени пет објекти. Во Запорожката област, пак, четири жени се повредени при напад во округот Пологи. Таму руската армија извршила вкупно 376 напади врз 14 градови и села, соопшти регионалниот гувернер Иван Федоров.

Свет | пред 6 месеци

Издадено предупредување: Русите ја гранатираа најголемата нуклеарна централа во Европа, се крева црн чад

Меѓународната агенција за атомска енергија (МААЕ) објави ново гранатирање во близина на нуклеарната централа Запорожје, најголемиот таков објект во Европа под руска окупација, пишува The Kiev Independent.„Она што некогаш беше практично незамисливо – гранатирање или други воени активности што се одвиваат во близина на големи нуклеарни инсталации – стана редовна појава за време на оваа ужасна војна“, рече генералниот директор на МААЕ, Рафаел Гроси.Набљудувачите на МААЕ на терен забележаа „црн чад што се издига од три блиски локации“ по гранатирањето. Раководството на централата, формирано од Русија, ѝ соопшти на агенцијата дека артилериските гранати паднале приближно 400 метри од складиштето за дизел гориво што се наоѓа надвор од самата централа.Агенцијата не ја припиша одговорноста на ниедна страна, иако Москва ја обвини Украина за нападот.Нуклеарната централа Запорожје, која се наоѓа во окупираниот град Енергодар, произведуваше околу 20% од електричната енергија на Украина пред руската инвазија. Руските сили го зазедоа во март 2022 година.МААЕ со месеци предупредува за сериозните ризици од нуклеарна несреќа, велејќи дека Русија ја користи централата за да изврши притисок врз Украина и нејзините меѓународни партнери. Според извештаите, московските сили стационирале војници и опрема во објектот и редовно ја гранатирале околната област.Русија тврди дека централата е дел од нејзината нелегална анексија на регионот Запорожје и, според извештаите, гради нови далноводи за да ја поврзе со сопствената електрична мрежа.Дипломатски напориСоединетите Американски Држави, според извештаите, предложиле план за враќање на контролата врз централата на Украина, пред да го предадат управувањето на Соединетите Американски Држави. Целта била да се обезбеди снабдување со електрична енергија и за руската и за украинската област.Москва првично го отфрли предлогот, иако рускиот претседател Владимир Путин подоцна изјави дека е „отворен“ за соработка со Украина и САД во врска со електраната.

Свет | пред 6 месеци

Инцидент со дрон ја вжешти дипломатијата меѓу Букурешт и Москва

Руската амбасада во Букурешт го оцени влегувањето на дронови во Романија како „провокација“ од Украина, откако романското Министерство за надворешни работи го повика рускиот амбасадор поради инцидентот.На средбата, амбасадорот Владимир Липаев ја отфрли реакцијата на Романија, која ја обвинува Русија за упадот, како „неоснована“, стои во соопштението што амбасадата го објави синоќа.„Сите факти укажуваат дека станува збор за намерна провокација од страна на режимот во Киев“, наведено е понатаму во изјавата.Инцидентот се случи само неколку дена откако десетици руски дронови беа соборени над полското небо.Романското Министерство за надворешни работи во неделата го повика Липаев за да му предаде протест поради, како што нагласи, „неприфатливото нарушување на романскиот воздушен простор од руски дрон“ во саботата – настан што следеше по спектакуларниот упад на повеќе руски дронови во Полска, кој беше остро осуден од Европската Унија.Во соопштението на министерството се наведува дека на рускиот дипломат му бил врачeн „силен протест“ поради „овој неодговорен и неприфатлив чин“. Дополнително, Москва била повикана „да преземе сите неопходни мерки“ за да се спречи повторно нарушување на суверенитетот на Романија.фото: Х

Свет | пред 6 месеци

(Видео) Трамп ја нарече Русија агресор и најави нови санкции, но со услов за Европа

Американскиот претседател Доналд Трамп во неделата повтори дека е подготвен да воведе нови санкции кон Русија, но ја услови одлуката со посилен одговор од европските држави и НАТО-сојузниците. Тој остро ги критикуваше партнерите поради, како што рече, недоволен придонес кон заедничката безбедност.„Европа купува нафта од Русија. Не сакам да купуваат нафта. Санкциите што ги воведуваат не се доволно остри. Подготвен сум да воведам санкции, но тие ќе мора да ги заострат своите мерки пропорционално на моите“, рече Трамп, додавајќи: „НАТО мора да се обедини, Европа мора да се обедини. Не можеме ние да бидеме единствените што одат полна пареа“.Трамп се осврна и на можноста за директна средба меѓу украинскиот претседател Володимир Зеленски и рускиот претседател Владимир Путин, најавувајќи дека тој самиот можеби ќе мора да се вклучи.„Толку се мразат што не можат да дишат. Мислам дека јас ќе морам да ги натерам да разговараат“, изјави Трамп, додавајќи дека човечкиот данок од војната е „неприфатлив“.🇺🇲🇺🇦🇷🇺 There is boundless hatred between Zelensky and Putin, they hate each other so much that they cannot talk, — TrumpTrump stated that the next stage of negotiations regarding the war in Ukraine should be a trilateral summit.See the latest updates with us: @NSTRIKE1231 pic.twitter.com/oGnfg2iID4— Visioner (@visionergeo) September 15, 2025 За првпат по подолго време, Трамп отворено ја нарече Русија агресор.„Кога сте агресор, обично повеќе губите. Тоа е вистината во секој војна“, рече тој, наведувајќи дека „8000 млади војници загинале само оваа недела“.Изјавите на Трамп предизвикаа реакции на Капитол Хил. Демократскиот конгресмен Адам Смит оцени дека воведувањето царини кон Кина нема да има суштинско влијание врз конфликтот во Украина.„Русија нема никакви легитимни безбедносни причини да ја нападне Украина. Тие го започнаа овој војна и мора да ја завршат“, изјави Смит, повикувајќи на единство на САД и НАТО во поддршката за Киев.Иако Трамп сè почесто користи поостар речник кон Москва, неговиот однос кон Русија и понатаму е извор на контроверзии. Критичарите потсетуваат дека за време на неговиот мандат често бил попустлив кон Кремљ, а дел од заканите со санкции останале само на зборови.

Свет | пред 6 месеци

Руски дрон 50 минути во НАТО-воздушен простор, дали ова е провокација за ширење на војната?

Романските воздухопловни сили не соборија руски дрон кој во петокот, 13 септември, влезе во воздушниот простор на земјата и таму се задржа околу 50 минути. Инцидентот го потврди министерот за одбрана Јоанут Моштеану за Antena 3 CNN, пренесе The Kyiv Independent.Украинскиот претседател Володимир Зеленски изјави дека леталото навлегло околу 10 километри во длабочина на романска територија за време на руски напад врз Украина. Според него, станува збор за намерна провокација и ширење на војната кон НАТО-просторот.Министерот Моштеану појасни дека дронот бил откриен од радарските системи и дека два ловци F-16 веднаш полетале за да го пресретнат.„Авионите го воочија и беа многу блиску да го соборат, но дронот леташе на многу ниска височина и во еден момент се врати кон Украина“, изјави тој.Од романското министерство за одбрана соопштија дека дронот исчезнал од радарите на околу 20 километри југозападно од селото Чилија Вече и дека не прелетал над населени подрачја, ниту пак претставувал непосредна опасност за цивилното население.Иако Романија има донесено закон што ѝ овозможува на војската да соборува неовластени дронови кои го нарушуваат воздушниот простор во мирнодопски услови, спроведбените правила сè уште не се целосно усогласени.Инцидентот доаѓа само неколку дена по масовниот упад на најмалку 19 руски дронови во полскиот воздушен простор, кога Полска за првпат со помош на НАТО-сојузниците собори дел од леталата. Зеленски повтори дека Русија свесно ги испраќа дроновите и побара од меѓународните партнери построги санкции и заеднички одбранбен систем за спречување на ваквите напади.Руски напаѓачки дронови од 2022 година повеќепати го нарушиле воздушниот простор на НАТО, вклучувајќи ја Литванија, Полска и Романија, додека Москва редовно ги отфрла обвинувањата за намерно таргетирање на териториите на Алијансата.

Свет | пред 6 месеци

(Видео) Руси повторно користат цевки за инфилтрација – нови докази кај Купјанск

Руските сили повторно се обидуваат да навлезат на украинска територија преку подземни цевки – трет ваков случај досега, соопшти украинската аналитичка група DeepState, пренесува Украјинска правда.По претходните инциденти кај Суджа и Авдиивка, аналитичарите идентификувале нова рута за инфилтрација во близина на Купјанск. Според нив, руските војници користат специјално приспособена опрема за движење низ цевките.„Влезовите се наоѓаат кај Лиман Першии. За движење внатре се користат платформи на тркала, а во делови со поголема висина и електрични тротинети. Патот до предградието на Купјанск трае околу четири дена, со посебни пунктови за одмор и складирана храна. Така руските групи стигнуваат до Радкивка без сериозни загуби, потоа се движат кон шумата и се распрснуваат во Купјанск, сè до железничката линија“, наведува DeepState.Аналітики проєкту DeepState повідомляють, що росіяни втретє після випадків біля Суджі та в Авдіївці використали труби для просочування своїх груп.Відео - DeepState pic.twitter.com/AvxJCQugPP— Українська правда ✌️ (@ukrpravda_news) September 12, 2025 Во самиот град, според нив, веќе се воспоставени позиции за лансирање на руски FPV-дронови. Ситуацијата е дополнително комплицирана бидејќи не е спроведена задолжителна евакуација на цивилите – многу жители и натаму престојуваат во домовите каде што се наоѓаат и руските војници, што ги ограничува украинските напади.Ова не е прв случај на ваква тактика: на 8 март годинава околу сто руски војници искористиле гасовод за да стигнат до украинските позиции кај Суджа.A video has appeared online, allegedly showing Russian troops sneaking through a gas pipeline to enter the city of Kupiansk in Kharkiv region. pic.twitter.com/B0OZUaxeTR— Anton Gerashchenko (@Gerashchenko_en) September 13, 2025 Руски Telegram канали објавија и видеа од упадот во Купјанск преку подземен гасовод. Каналот Supernova+ тврдеше дека снимката е стара еден месец и обвини дека DeepState задоцнето ја критикува украинската армија.Купјанск е стратешки важен град во Харковската област, бидејќи претставува крстосница на клучни транспортни правци, вклучително и железничката мрежа што ја поврзува Русија со источна и јужна Украина. Во текот на инвазијата, служеше како едно од главните логистички седишта за снабдување на руските сили. Контролата над Купјанск овозможува надзор врз железничките линии и патиштата кон Изјум, Сватово и понатаму кон Донбас, што го прави критична точка за двете страни.

Свет | пред 6 месеци

Полска го активира членот 4 од НАТО - што значи ова?

Полска официјално го активираше членот 4 од Северноатлантскиот договор, откако во средата беа забележани 19 повреди на нејзиниот воздушен простор од руски беспилотни летала. НАТО борбени авиони урнаа дел од дроновите што навлегоа на територијата на земјата за време на нападот врз соседна Украина, а полските власти го оценија настанот како „руска провокација“.Министерството за внатрешни работи на Полска потврди дека вкупно 16 дронови биле пронајдени на различни локации низ земјата. Полскиот премиер Доналд Туск упадите ги нарече „повреда без преседан“ и истакна дека голем дел од дроновите дошле од Белорусија.Членот 4 од НАТО овозможува државата членка да побара консултации во Северноатлантскиот совет кога е загрозен нејзиниот територијален интегритет, политичка независност или безбедност. Засега не станува збор за членот 5, кој предвидува автоматска воена реакција.По итниот состанок во Брисел, генералниот секретар на НАТО Марк Руте порача дека сојузниците ја изразиле својата солидарност со Полска и го осудиле „неодговорното однесување на Русија“.Полските вооружени сили воведоа ограничувања на воздушниот сообраќај во источниот дел на земјата до 9 декември, а Варшава најави и барање за итен состанок на Советот за безбедност на ОН. Москва пак демантира дека имала намера да таргетира цели на полска територија и го нарече инцидентот „мит што Полска го шири“.

Свет | пред 6 месеци