САД

Војна под земја: САД користат бомби за пробивање бункери

САД во нападите врз ирански позиции во близина на Ормускиот теснец користеле т.н. „bunker-buster“ бомби тешки околу 2.270 килограми – специјализирано оружје наменето за уништување длабоко закопани воени цели.Иако од американската Централна команда (CENTCOM) не откриваат точен модел, во игра се две најверојатни варијанти: GBU-28 и поновата GBU-72 Advanced 5K Penetrator, при што аналитичарите сметаат дека најверојатно е употребена токму GBU-72.Станува збор за високопрецизна бомба од типот JDAM, која се наведува кон целта преку сателитска (GPS) и инерцијална навигација. Нејзината клучна предност е способноста да пробие бетон, карпа и утврдени подземни структури пред да експлодира, што ја прави идеална за напади врз бункери, складишта и ракетни силоси.GBU-72 е развиена со цел да ги неутрализира современите воени закани кои се кријат под земја, а може да се користи не само од стратешки бомбардери, туку и од борбени авиони како F-15E Strike Eagle, што овозможува поголема оперативна флексибилност.Употребата на вакво оружје укажува дека Иран значаен дел од својата воена инфраструктура – особено ракетните системи и беспилотните летала – ги чува во длабоко утврдени и заштитени подземни објекти.И покрај интензивните напади од САД и Израел, иранските сили и натаму демонстрираат способност за одговор, вклучително и користење балистички ракети со повеќекратни боеви глави, како и индиции за употреба на касетна муниција.

Свет | пред 1 седмица

Крвав напад во Иран: седум загинати и 56 повредени во Доруд

Најмалку седум лица загинаа, а 56 се повредени во американско-израелски напад врз станбени области во градот Доруд, во иранската покраина Лорестан, јавија иранските медиуми.Според заменик-гувернерот задолжен за безбедност, мета на нападот биле цивилни и густо населени делови од градот, што предизвикало значителни човечки загуби и повреди.Новинската агенција Тасним претходно информираше и за уште еден напад во истата покраина, при што четири лица биле убиени во руралните подрачја на регионот Чегени.Информациите доаѓаат во услови на продолжена ескалација на конфликтот, со зголемен број напади врз различни делови од Иран.

Свет | пред 1 седмица

Иран: Ги гаѓаме урбаните зони бидејќи САД ги префрлија војниците во хотели

Иран ги оправдува нападите во близина на урбани средини во земјите од Персискиот Залив со тврдењето дека американските сили се префрлени од воени бази во хотели и објекти во градовите, изјави шефот на дипломатијата Абас Аракчи во интервју за Ал Џезира.„Каде и да се наоѓаат американските сили или објекти што им припаѓаат, тие се легитимна цел. Можно е некои од тие локации да се во близина на урбани области“, изјави Аракчи.Тој призна дека нападите предизвикале загриженост и последици за населението во регионот, но вината за почетокот на војната ја префрли целосно на САД.Според податоците што ги пренесуваат медиумите, земјите од Заливот се соочиле со повеќе од 2.000 напади со ракети и дронови, насочени кон американски бази, дипломатски мисии, но и кон нафтена инфраструктура, пристаништа, аеродроми и урбани објекти, при што најпогодени биле Обединетите Арапски Емирати.Во меѓувреме, нападите продолжуваат. Обединетите Арапски Емирати и Саудиска Арабија активираа противвоздушна одбрана, а сведоци пријавуваат експлозии во Дубаи.Аракчи се осврна и на нуклеарната политика на Иран, истакнувајќи дека официјалниот став против развој на нуклеарно оружје засега останува непроменет, иако новиот врховен лидер сè уште нема јавно изнесено позиција по тоа прашање.Тој нагласи дека Исламската Република не зависи од поединци и дека смртта на високи функционери нема да влијае врз функционирањето на државата.

Свет | пред 1 седмица

Трамп: САД сè уште не се подготвени да го напуштат Иран, но тоа ќе се случи во блиска иднина

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека САД сè уште не се подготвени да го напуштат Иран, но дека тоа ќе се случи „во многу блиска иднина“. Одговарајќи на новинарско прашање за планот на САД по повлекувањето на силите, Трамп оцени дека во случај на моментално повлекување за обнова на земјата би биле потребни „10 години“, пренесува Sky News. „Сè уште не сме подготвени да заминеме, но ќе заминеме во блиска иднина“, рече Трамп.Ова е најновата изјава што ја покажува нејасноста околу американските рокови за завршување на конфликтот. На почетокот на месецот, Трамп процени дека операцијата би траела „четири до пет недели“.Американскиот министер за одбрана Пит Хегсет истакна дека Трамп има „сè слобода во светот да зборува колку тоа би можело или не би можело да трае – четири недели, две недели, шест недели“.Гласноговорничката на Белата куќа, Каролина Ливит, потврди дека американската воена кампања, која е сега во третата недела, може да трае од четири до шест недели.

Свет | пред 1 седмица

Службеник на Трамп поднесе оставка поради војната со Иран

Главниот службеник за противтероризам на американскиот претседател Доналд Трамп, Џо Кент, поднесе оставка, истакнувајќи дека Иран не претставувал непосредна закана за САД и дека не може да го поддржи војниот конфликт во добра совест.„Не можам да го поддржам војниот конфликт кој моментално се води во Иран“, напиша Кент на социјалните мрежи. „Јасно е дека овој конфликт беше започнат по притисок на Израел и влијателни групи во САД“, додаде тој.Во своето писмо на оставка, Кент ја истакнува поддршката за вредностите и надворешната политика на Трамп од изборите во 2016, 2020 и 2024 година, но нагласува дека досегашните војни на Блискиот Исток се „замка“ која однела многу животи и ја ослабила благосостојбата на земјата. Тој потсети на успешните операции во првиот мандат на Трамп, како ликвидацијата на Касем Солејмани и поразот на Исламската држава, кои покажале дека е можно да се употреби воена сила без да се влезе во бескрајни конфликти.Кент предупреди дека влијателни израелски претставници и американските медиуми создале лажни информации кои ја поткопале политиката „Америка на прво место“ и поттикнале расположение за војна со Иран. „Таа група убедила дека Иран претставува непосредна закана за САД и дека треба да се делува веднаш, со ветување за брза победа. Тоа е лага и иста тактика ја вовлече Америка во катастрофалната војна во Ирак, која однесе илјадници животи“, истакна тој.Кент, кој бил распоредуван во борбени мисии 11 пати и ја изгубил сопругата во војна предизвикана од Израел, нагласува дека не може да испрати нова генерација во конфликт кој нема корист за американскиот народ. „Сега е време за одлучни чекори. Претседателе, можете да го промените правецот или да дозволите да продолжиме кон пропаст и хаос“, напиша тој.Белата куќа засега не дала коментар на оставката, а веста ги изненадила и раководителите на американските разузнавачки служби. Кент е близок со директорката на Националната разузнавачка служба, Тулси Габард, која од почетокот на конфликтот во Иран не дава јавни изјави.

Свет | пред 1 седмица

Русија ја поддржува Куба по заканите од Трамп

Русија денес ја потврди својата цврста поддршка за Куба, откако американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека очекува да ја има „честа да ја преземе Куба“ и да може „да направи што сака“ со таа комунистичка островска држава.Иако не го спомна директно Трамп, руското Министерство за надворешни работи изрази загриженост поради растечките тензии околу „Островот на слободата“. „Русија ја потврдува својата непоколеблива поддршка за владата и народот на Куба“, се наведува во соопштението. „Остро ги осудуваме обидите за мешање во внатрешните работи на суверена држава, заплашувањето и користењето на еднострани незаконски мерки“, додаваат од Министерството.Претходно, Трамп ја засили економската блокада врз Куба и воведе нафтена блокада, што дополнително ја продлабочи кризата во земјата. Според медиумот New York Times, целта на САД е замена на кубанскиот претседател Мигел Дијаз-Канел. Американските преговарачи им сигнализирале на кубанските колеги дека Дијаз-Канел треба да замине, но следните чекори ќе бидат решавани од Кубанците.Кремљ соопшти дека е во контакт со кубанските власти и дека Русија е подготвена да ѝ пружи целосна помош на земјата. „Островот на слободата се соочува со големи предизвици, кои се резултат на долготрајниот трговски, економски и финансиски, а сега и американскиот енергетски ембарго“, наведува руското Министерство за надворешни работи.Русија додаде дека ќе продолжи да ѝ пружа потребна поддршка на Куба, вклучително и финансиска помош. Куба била близок сојузник на Москва децении по револуцијата во 1959 година, која го донесе Фидел Кастро на власт, и дури по распадот на Советскиот Сојуз, Русија продолжила да ја поддржува со финансиски и материјални средства.

Свет | пред 1 седмица

До 45 милиони луѓе може да западнат во акутен глад поради конфликтот на Блискиот Исток

До 45 милиони луѓе би можеле да се соочат со акутен глад доколку конфликтот на Блискиот Исток продолжи до јуни, предупреди Светската програма за храна (ВФП) во најновата анализа.Заменик-извршниот директор на организацијата, Карл Скау, изјави во Женева дека ескалацијата на конфликтот веќе влијае врз глобалните пазари, предизвикувајќи раст на цените на храната, нафтата и транспортот, што директно го зголемува ризикот од глад во најранливите региони.„Десетици милиони луѓе би можеле да западнат во акутен глад поради овие економски притисоци“, истакна Скау.Според проценките на ВФП, доколку кризата продолжи, вкупниот број луѓе погодени од акутен глад може да ја надмине сегашната рекордна бројка од 319 милиони.Организацијата предупредува дека најпогодени ќе бидат земјите кои веќе се соочуваат со нестабилност, сиромаштија и зависност од увоз на храна и енергенси.

Свет | пред 1 седмица

Трамп: Израел никогаш не би употребил нуклеарно оружје против Иран

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека не верува оти Израел би употребил нуклеарно оружје во евентуален конфликт со Иран, и покрај тоа што оваа држава никогаш официјално не признала дека поседува таков арсенал.Во изјава за новинарите, Трамп беше запрашан за ставовите на неговиот советник Дејвид Сакс, кој во еден подкаст изнел претпоставка дека Израел би можел да ја ескалира војната и да размисли за употреба на нуклеарно оружје. Трамп на тоа одговори дека такво сценарио е малку веројатно.„Израел тоа не би го направил. Израел никогаш не би го направил“, изјави Трамп.Израел со години води политика на намерна нејасност кога станува збор за неговата нуклеарна програма, избегнувајќи директна потврда или негирање на постоењето на нуклеарно оружје. Високи израелски претставници во повеќе наврати истакнале дека земјата нема да биде првата на Блискиот Исток што ќе употреби нуклеарно оружје.Според проценките на Меѓународниот институт за истражување на мирот во Стокхолм, Израел располага со околу 90 нуклеарни боеви глави.

Свет | пред 1 седмица

Војната со Иран влегува во третата недела, Трамп сериозно потресен

Две недели по почетокот на израелско-американските напади врз Иран, претседателот Доналд Трамп се наоѓа во се поголема политичка дефанзива. Јавноста е загрижена поради американските жртви, растот на цените на нафта и падот на финансиските пазари, а Трамп се соочува и со критики од дел од своите приврзаници. Неговата администрација сè уште не понудила убедливо објаснување за почетокот на конфликтот и планот за негово завршување.Трамп се пожали на медиумското известување за конфликтот, изјавувајќи дека „медиумите всушност сакаат да изгубиме војна“ и заканувајќи се со одземање дозволи на телевизии кои „не го исправат правецот“. Претседателот исто така првпат сугерира дека САД ќе се потпираат на меѓународната заедница за обезбедување на пловниот пат на танкерите низ Ормускиот теснец, низ кој минува петтина од светската нафта, што сериозно е нарушено и предизвикува глобален хаос на енергетските пазари.Сепак, не е јасно дали мултинационалната акција е веќе договорена, а другите земји реагираат внимателно. Јужна Кореја и Јапонија најавија дека ќе ги разгледаат можностите, додека Британското министерство за одбрана истакна дека се во контакт со сојузниците за обезбедување на пловидбата.Економските последици на конфликтот се видливи и во одлуката на Министерството за финансии на САД за 30-дневно изземање од санкциите кон Русија за ослободување на руски танкери со нафта. Аналитичарите предупредуваат дека растот на цените на нафта користи на Русија, која ја користи нафтата за финансирање на војната во Украина.Конфликтот со Иран влијае и на политиката пред изборите во ноември. Републиканскиот сенатор Ранд Пол предупреди дека високи цени на бензин и нафта би можеле да доведат до „катастрофални избори“ за Републиканската партија. Во меѓувреме, базата на Трамп е поделена помеѓу оние кои го поддржуваат и оние кои го критикуваат, додека демократите се обединети во критиките и користат економските последици како аргумент против Републиканците.

Свет | пред 2 седмици

Бензинот во САД поскапе за 24% од почетокот на војната со Иран

Просечната цена на бензинот во Соединетите Американски Држави достигна 3,70 долари за галон, што претставува раст од речиси 24 проценти од почетокот на војната со Иран на 28 февруари, покажуваат податоците на Американска автомобилска асоцијација.Според пресметките, оваа цена изнесува приближно 0,90 евра за литар гориво.Во меѓувреме, цените на нафтата на светските пазари се движат околу 100 долари за барел поради растечките тензии на Блискиот Исток.Фјучерсите за Брент нафта во петокот пораснале за 2,67 проценти и достигнале 103,14 долари за барел, додека американската сурова нафта поскапела за 3,11 проценти и затворила на 98,71 долар за барел.Дополнителен притисок врз цените создава и ситуацијата во Ормускиот теснец, низ кој во нормални услови поминува околу 20 проценти од светската трговија со нафта, а кој практично е блокиран од почетокот на конфликтот.

Свет | пред 2 седмици

Иран се закани: Американските банки во регионот може да станат цели

Иранската војска предупреди дека подружниците на американски банки во регионот би можеле да станат легитимни цели доколку продолжат нападите врз иранската нафтена и енергетска инфраструктура.Како што пренесуваат иранските медиуми, бригадниот генерал на Иранска револуционерна гарда, Али Мохамад Наеини, изјавил дека секоја нафтена, економска или енергетска инфраструктура во која има американски удел ќе биде „веднаш уништена и претворена во куп пепел“.Според неговите зборови, ваквите објекти би можеле да станат директни цели во случај на понатамошни удари врз иранската инфраструктура.Слични закани Техеран упатува уште од почетокот на војната меѓу Иран и Израел, во која се вклучени и Соединетите Американски Држави.

Свет | пред 2 седмици

Повеќе од 150 здравствени установи оштетени во Иран по американско-израелските напади

Најмалку 153 здравствени установи низ Иран се оштетени во нападите што ги извршиле Соединетите Американски Држави и Израел, објави иранската новинска агенција Тасним.Според извештајот, меѓу оштетените објекти се и 56 сеопфатни центри за здравствени услуги, кои претставуваат најголем дел од погодените установи во здравствената мрежа на земјата.Погодени се и неколку медицински универзитети. Најголема штета е регистрирана на Универзитетот Керманшах, каде се оштетени 42 објекти, додека на Исфахан се пријавени 19 оштетени единици.Керманшах се наоѓа во западниот дел на Иран.Според податоците објавени од агенцијата, во нападите загинале десет лица, додека 248 повредени биле згрижени во болниците и подоцна пуштени на домашно лекување.

Свет | пред 2 седмици

Трамп: Не знам дали новиот врховен лидер на Иран е воопшто жив

Претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, изјави дека нема потврда дали новиот врховен лидер на Иран, Мојтаба Хамнеи, е жив по американско-израелските напади.Во интервју за Ен-Би-Си Њуз, Трамп рече дека досега никој јавно не го видел Хамнеи и дека постојат различни информации за неговата состојба.„Не знам дали воопшто е жив. Засега никој не го покажал. Слушам дека не е жив, а ако е, треба да направи нешто многу паметно за својата земја – да се предаде. Некои мислат дека е жив, но тешко ранет“, изјави Трамп.Еден ден претходно, американскиот министер за одбрана Пит Хегсет изјави дека врховниот лидер на Иран веројатно е сериозно повреден во нападите на САД и Израел.Во истото интервју, Трамп зборуваше и за ситуацијата во Ормускиот теснец, клучен поморски коридор за извоз на нафта, изразувајќи очекување дека и други држави ќе се приклучат во операцијата за обезбедување на пловидбата.Тој посочи дека не сака да ги именува сите држави што би можеле да се вклучат, но претходно изрази надеж дека во операцијата ќе учествуваат Обединетото Кралство, Кина, Франција, Јапонија и Јужна Кореја.

Свет | пред 2 седмици

Трамп бара сојузници за Ормускиот теснец – реакциите на светските сили претпазливи

Повикот на претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, повеќе држави да испратат воени бродови во Ормускиот теснец засега наидува на претпазливи реакции од меѓународната заедница.Трамп на социјалната мрежа Truth Social напиша дека очекува држави како Кина, Франција, Јапонија, Јужна Кореја и Обединетото Кралство да испратат воени бродови за да се обезбеди слободна пловидба низ теснецот, кој е клучен поморски коридор за извоз на нафта.Од Обединетото Кралство соопштија дека моментално разговараат со сојузниците за можните чекори.„Во моментов со сојузниците и партнерите разгледуваме повеќе опции за да се обезбеди безбедна пловидба во регионот“, изјави портпарол на британското Министерство за одбрана.Од Кина порачаа дека приоритет треба да биде прекин на непријателствата. Портпаролот на кинеската амбасада во Вашингтон изјави дека сите страни имаат одговорност да обезбедат стабилно и непречено снабдување со енергија, без директно да одговори дали Пекинг ќе испрати воени бродови.И Јапонија засега не дала официјален одговор. Јапонски претставници изјавиле дека Токио самостојно ќе донесе одлука врз основа на сопствена проценка и дека нема автоматски да испрати воени бродови по барање на Вашингтон.Од Франција, пак, демантираа дека испраќаат воени бродови во регионот, наведувајќи дека нивната флота останува распоредена во источниот дел на Средоземното Море во рамки на одбранбена мисија.Од Јужна Кореја засега нема официјална реакција на повикот на Трамп.

Свет | пред 2 седмици

Итно предупредување од Вашингтон: Американците да заминат од Ирак

Соединетите Американски Држави ги повикаа своите државјани веднаш да го напуштат Ирак, откако во текот на ноќта беше извршен напад врз зградата на американската амбасада во Багдад.Од Амбасадата на САД во Багдад соопштија дека американските државјани кои сепак ќе одлучат да останат во Ирак треба сериозно да ја преиспитаат својата одлука поради зголемената безбедносна закана.„Американските државјани кои ќе одлучат да останат во Ирак треба повторно да ја разгледаат својата одлука, со оглед на значајната закана од терористички милиции поврзани со Иран“, се наведува во соопштението.Од амбасадата информираа дека внимателно го следат развојот на ситуацијата и дека ќе продолжат редовно да објавуваат информации за да им помогнат на граѓаните да донесат одлуки поврзани со нивната безбедност.Воедно, САД порачаа дека се подготвени да им помогнат на своите државјани кои сакаат да ја напуштат земјата, обезбедувајќи им најнови информации за достапните можности за заминување од Ирак.

Свет | пред 2 седмици

Најмалку 112 загинати во нападите на САД и Израел врз иранската покраина Курдистан

Најмалку 112 лица загинаа во нападите изведени од САД и Израел врз иранската покраина Курдистан, соопшти локален функционер, а информацијата ја пренесоа државните медиуми. Нападите се случуваат во време кога Вашингтон наводно ги поттикнува иранските курдски сили од другата страна на границата, во Ирак, да започнат копнена операција во Иран, објави Ал Џазира.Според податоците од Покраинскиот оддел за итни случаи на Курдистан, во нападите беа повредени најмалку 969 лица. Функционерот, кој остана анонимен, додаде дека 27 лица се хоспитализирани на редовни оддели, додека петмина се на интензивна нега.Нападите на САД и Израел се одвиваат додека се шпекулира дека тогашниот претседател Доналд Трамп имал директни контакти со иранските и ирачките курдски групи, со намера Вашингтон да ги искористи како поддршка за поттикнување народен бунт. Сепак, Трамп минатата недела изјави дека не сака Курдите да започнат офанзива против Иран, нагласувајќи дека САД не сакаат „дополнително да го комплицираат војниот конфликт“.Иранските курдски опозициски движења, многу од нив блиски со ирачките курдски фракции, долго време се спротивставуваат на Техеран од бази на северот на Ирак и во регионот покрај иранско-ирачката граница, со проценети неколку илјади борци. Минатата недела иранските сили започнаа операција против курдските групи во нивниот полуавтономен регион во Ирак, додека регионалната влада на ирачки Курдистан негираше каква било вмешаност во наоружување или испраќање на Курдите во Иран.Курдите се автохтона етничка малцинска група во Месопотамија, распоредени главно во југоисточна Турција, североисточна Сирија, полуавтономниот курдски регион на северен Ирак, северозападен Иран и југозападна Ерменија. Тие имаат сопствен јазик и култура, но немаат своја држава, а се проценува дека сочинуваат околу 10 проценти од населението на Иран, иако официјални податоци за тоа не постојат.

Свет | пред 2 седмици

САД: Погодивме над 90 воени цели на клучниот ирански остров

Американското Седиште за централно командување (CENTCOM) објави дека ноќните напади на иранскиот остров Харг уништиле повеќе од 90 воени објекти, вклучувајќи складишта за поморски мини и бункери за ракети, додека нафтената инфраструктура останала непроменета. CENTCOM на социјалната мрежа X истакна дека американските сили извршиле „голем прецизен напад“ насочен кон воениот сектор на островот, кој се наоѓа покрај иранската обала и претставува клучна точка за извоз на иранската сурова нафта, преку чиј терминал поминува околу 90 проценти од вкупниот извоз.Иранските функционери соопштија дека извозот на нафта од островот Харг се одвива нормално. Заменик-губернерот на провинцијата Бушер, Есан Џаханијан, изјави дека, „впечатливо, покрај бруталниот напад на ционистичко-американскиот режим“, активностите на терминалот продолжуваат непречено. Тој додаде дека во нападите немало загинати меѓу војниците, вработените во нафтените компании ниту меѓу цивилите на островот.Оваа ескалација се случува во време на зголемени тензии во регионот, но американските напади очигледно не влијаеле на глобалниот проток на иранската нафта, што потенцијално ги ублажува непосредните економски шокови.

Свет | пред 2 седмици

Што ќе се гради под Белата куќа

Во рамки на поширока реконструкција на комплексот на Белата куќа во Вашингтон, американските власти планираат изградба на подземен центар за безбедносна проверка на посетители.Според прелиминарниот дневен ред на федералната комисија за планирање, објектот со површина од околу 3.066 квадратни метри би бил изграден под Шерман парк, кој се наоѓа југоисточно од Белата куќа.Планирано е центарот да има седум контролни ленти со цел да се олесни обработката на посетителите и значително да се намали времето на чекање за влез во комплексот. Според информациите на телевизијата Ен-Би-Си њуз, изградбата би можела да започне веќе во август, а центарот да биде ставен во функција до јули 2028 година.Во рамки на проектот нема да биде отстранет споменикот на генералот Вилијам Шерман, кој се наоѓа во паркот.Проектот го реализираат Извршната канцеларија на претседателот на САД, Тајната служба на САД и Службата на националните паркови, додека Националната комисија за планирање на главниот град треба да го разгледа предлогот на седница закажана за 2 април.На истата седница ќе се разгледуваат и планови за изградба на нова зграда со површина од околу 8.360 квадратни метри, која би вклучувала голема балска сала и би била изградена на местото на Источното крило на комплексот на Белата куќа.

Свет | пред 2 седмици

Убиството на Хамнеи не го урна режимот: Аналитичари предупредуваат дека САД се заглавени во конфликтот

Американско-израелските напади во кои беше убиен врховниот лидер на Иран, Али Хамнеи, не доведоа до пад на власта во Техеран, туку отворија конфликт кој Вашингтон тешко може да го контролира, предупредуваат аналитичари.Иако операцијата на почетокот се сметаше за значителен воен успех, бидејќи беа елиминирани Хамнеи и повеќе високи функционери, иранскиот режим брзо воспостави ново раководство и продолжи со воени активности.Во меѓувреме, крвавиот воздушен конфликт трае веќе две недели, а Иран користи значајни адути – притисок врз светската енергетска снабдувачка мрежа и напади врз американски сојузници на Блискиот Исток.Според анализите, Техеран речиси го затвори Ормускиот теснец – една од најважните поморски рути низ која минува околу една петтина од светската трговија со сурова нафта. Поради тоа, цените на енергенсите нагло пораснаа, а дел од државите веќе почнаа да користат стратешки резерви на нафта.Истовремено, Иран и неговите сојузници, вклучително и Хезболах во Либан, отворија повеќе фронтови во регионот. Ракетни и беспилотни напади беа насочени кон цели во Израел, како и кон американски сојузници во Персискиот Залив.Аналитичарите оценуваат дека Техеран применува стратегија во три чекори – да го обезбеди опстанокот на режимот, да задржи капацитет за одмазда и да го продолжи конфликтот што е можно подолго за да го заврши под поповолни услови.Професорот по политички науки Џонатан Пакин од Универзитетот Лавал смета дека американската администрација ја потценила ситуацијата.„Американската администрација несомнено беше претенциозна верувајќи дека ги држи сите карти во раце“, изјави Пакин.Во меѓувреме, последиците од конфликтот се чувствуваат низ целиот свет. Поради нарушувањата во снабдувањето со енергенси, цените на нафтата и горивата растат, а поморскиот и воздушниот транспорт се соочуваат со сериозни ограничувања.Аналитичарите предупредуваат дека Вашингтон можеби ќе мора да ја преиспита својата стратегија и да ги намали првичните цели, бидејќи сценариото за брз пад на иранскиот режим не се оствари.Во спротивно, конфликтот би можел да се прошири уште повеќе и да го вовлече регионот во долготрајна и непредвидлива војна.

Свет | пред 2 седмици

(Видео) Трамп објави снимка од нападот врз Харг: клучниот остров за извоз на иранска нафта

Американскиот претседател Доналд Трамп објави снимка од синоќешните американски воздушни напади врз ирански воени цели на островот Харг во северниот дел на Персискиот Залив.На видеото се гледаат удари врз воена база на островот, меѓу кои и напади врз писта на воздухопловна база, како и врз повеќе други локации.Според достапните информации, мета биле и системи за противвоздушна одбрана, како и можни позиции на ракетни системи што ги користи Иранската револуционерна гарда.Трамп претходно на социјалната мрежа „Трут соушал“ соопшти дека американската војска извела еден од најмоќните воздушни напади во поновата историја на Блискиот Исток.„Пред неколку моменти Централната команда на САД изведе еден од најмоќните бомбардерски напади во историјата на Блискиот Исток и ги уништи сите воени цели на иранскиот остров Харг“, напиша Трамп.Тој додаде дека свесно одлучил да не ја напаѓа нафтената инфраструктура на островот.„Одлучив да не ја уништам нафтената инфраструктура на островот. Но ако Иран или кој било друг се обиде да го попречи слободниот и безбеден премин на бродовите низ Ормускиот теснец, веднаш ќе ја преиспитам таа одлука“, порача Трамп.Островот Харг се смета за клучна точка за иранскиот извоз на нафта, бидејќи преку него поминуваат околу 90 проценти од нафтените пратки што Иран ги извезува на светските пазари.Станува збор за корален остров долг околу осум километри, кој се наоѓа на околу 43 километри од иранскиот брег. Таму завршуваат нафтоводите што ја носат нафтата од централниот и западниот дел на Иран до терминалите за извоз.Според податоците на инвестициската банка „Џеј-Пи Морган“, преку Харг вообичаено се извезуваат меѓу 1,3 и 1,6 милиони барели нафта дневно, а во последниот период количината била зголемена на околу три милиони барели дневно поради страв од можен напад.Аналитичарите предупредуваат дека уништување на извозната инфраструктура на островот би можело да предизвика силен и долготраен раст на цените на нафтата на глобалниот пазар.

Свет | пред 2 седмици

Аналитичар: Нападот на САД врз островот Харг означува премин кон економска војна

Нападот на САД врз иранскиот остров Харг укажува на промена во природата на конфликтот меѓу Вашингтон и Техеран – од директни воени удари кон економска војна, оценува Заидон Алкинани, предавач по политика на Блискиот Исток на Универзитетот „Џорџтаун“ во Катар.Во изјава за „Ал Џезира“, Алкинани посочи дека последните две недели од конфликтот веќе имаат сериозни економски последици, а нападот врз Харг дополнително ја нагласува таа димензија.„Економските импликации и последици од конфликтот во изминатите две недели директно се почувствуваа, а сега изгледа дека економскиот притисок стратегиски се користи од двете страни, кои отворено се обидуваат да ги елиминираат економските влијанија на противникот во регионот“, изјави Алкинани.Според него, и САД и Иран намерно го зголемуваат притисокот со цел да ја принудат спротивната страна или да го намали интензитетот на конфликтот или да влезе во преговори.Островот Харг е клучна точка за иранскиот извоз на нафта, па нападите врз таа инфраструктура имаат потенцијал да влијаат и врз глобалниот енергетски пазар.

Свет | пред 2 седмици

Аналитичар: Нападот на Трамп врз иранскиот остров Харг е „потег од очај“

Американскиот претседател Доналд Трамп наредил бомбардирање на иранскиот остров Харг „од очај“, смета Роберт Пејп, професор по политички науки на Универзитетот во Чикаго.Во изјава за „Ал Џезира“, Пејп оцени дека Трамп се обидува повторно да ја преземе контролата врз ситуацијата, која, според него, се влошува од ден на ден.„Тешко е да се влезе во нечии мисли, а особено во мислите на Доналд Трамп. Но мислам дека тој се обидува да ја врати контролата врз ситуацијата која ја губи од час во час, од ден во ден“, изјави Пејп.Според него, Трамп првично сметал дека операцијата против Иран ќе трае само неколку дена и дека иранското раководство брзо ќе се распадне.„Тој мислеше дека ќе дојде до промена на режимот и дека иранското раководство ќе падне како кула од карти, но подоцна призна дека е изненаден што тоа не се случило“, рече Пејп.Аналитичарот додава дека иако САД можеби постигнале тактички успех на терен, стратегиски ситуацијата може да се сврти против нив.„Проблемот со планот за Харг или со евентуално распоредување маринци е што тоа би било тактички многу поскапо, бидејќи тие би биле изложени со часови на можни напади“, предупреди Пејп.Тој исто така оцени дека ваквите потези можат дополнително да ја намалат понудата на нафта на глобалниот пазар и да предизвикаат раст на цените на енергенсите.

Свет | пред 2 седмици

Дмитријев: Сè повеќе држави почнуваат да купуваат руска нафта

Специјалниот пратеник на рускиот претседател за економска соработка со странство, Кирил Дмитријев, изјави дека сè повеќе држави почнуваат да купуваат руска нафта откако беа ублажени американските санкции.Претходно, САД издадоа нова општа лиценца која привремено дозволува продажба на руска сурова нафта и деривати, натоварани на бродови до 12 март, што опфаќа околу 100 милиони барели, а мерката важи до 11 април, потсетува Спутник.Потпретседателот на владата на Тајланд, рече дека неговата земја е подготвена да започне преговори за купување руска нафта.„Добра вест: од објавата на САД произлегува дека прекина бојкот на извозот на руска нафта, така што Тајланд ќе биде една од државите кои сега започнуваат преговори со Русија. Министерството за енергетика на Тајланд ќе иницира преговори“, рече потпретседателот на владата на Тајланд.Дмитријев изјави дека укинувањето на американските санкции ќе се одрази на 100 милиони барели нафта од Русија.„Министерот за финансии на САД, Скот Бесент, најави не само ублажување на ограничувањата за купување руска нафта од страна на Индија, туку и укинување на сите ограничувања за приближно 100 милиони барели руска нафта во транзит“, напиша тој на Телеграм, пренесува агенцијата РИА Новости.Дмитријев напомена дека поради растечката енергетска криза, понатамошното ублажување на санкциите изгледа сè повеќе неизбежно, и покрај отпорот на некои бирократи од ЕУ.Според зборовите на шефот на Рускиот фонд за директни инвестиции, американските власти на овој начин признале дека глобалната пазарна стабилност не може да се одржи без руски енергетски ресурси.

Свет | пред 2 седмици

Трамп со порака до Иран: Внимавајте што ќе се случува со овие пореметени ѓубриња денеска

Американскиот претседател Доналд Трамп упати ново предупредување до Техеран рано утрово, имплицирајќи понатамошни воени дејствија во актуелниот конфликт, јави ДПА.„Внимавајте што ќе се случува со овие пореметени ѓубриња денеска“, напиша тој на својата платформа Truth Social.И покрај претходните коментари што сугерираа дека војната со Иран би можела да заврши наскоро затоа што „практично нема ништо што треба да се гаѓа“, Трамп сега ја нагласи американската воена издржливост: „Имаме неспоредлива огнева моќ, неограничена муниција и многу време“.Тој повтори дека морнарицата и воздухопловните сили на Иран се уништени и дека неговите ракети, беспилотни летала и други капацитети се уништуваат.Неговите забелешки дојдоа во време кога тензиите меѓу Вашингтон и Техеран остануваат високи по серијата напади и контранапади низ Блискиот Исток.Трамп во вторникот веќе му се закани на Иран со тешко бомбардирање ако се обиде да го блокира Ормускиот теснец, една од најкритичните светски рути за извоз на нафта, наведувајќи дека воените последици ќе бидат „на ниво што никогаш претходни не е видено“.

Свет | пред 2 седмици

Америка одобри продажба на руска нафта

Соединетите Американски Држави издадоа нова општа лиценца со која привремено се дозволува продажба на руска сурова нафта и нафтени деривати што биле натоварени на бродови до 11 април, објавено е на веб-страницата на американското Министерство за финансии.Американскиот министер за финансии Скот Бесент на мрежата Икс наведе дека мерката е насочена кон зачувување на стабилноста на глобалниот енергетски пазар и одржување пониски цени на енергенсите во услови на зголемена нестабилност.Според него, привременото овластување им овозможува на државите да купуваат руска нафта која веќе е во транзит и моментално се наоѓа на море, со цел да се зголеми достапноста на постојното снабдување на светскиот пазар.Бесент нагласи дека станува збор за строго ограничена и краткорочна мерка што се однесува исклучиво на нафта која веќе е испратена, оценувајќи дека таа нема да донесе значителна финансиска корист за руската влада, бидејќи најголемиот дел од приходите од енергетскиот сектор се остваруваат преку даноци пресметани на местото на експлоатација.Тој додаде дека енергетската политика на администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп го довела производството на нафта и гас во САД на рекордни нивоа, што придонело за пониски цени на горивата за американските потрошувачи.Бесент оцени и дека неодамнешното зголемување на цените на нафтата претставува привремено нарушување на пазарот кое, како што наведе, на долг рок би можело да донесе придобивки за американската економија.

Свет | пред 2 седмици