Што ќе случува со цената на нафтата?

Светските пазари се подготвуваат за нагло зголемување на цената на нафтата, откако ескалацијата на конфликтот меѓу САД, Израел и Иран, како и блокадата на Ормутскиот Теснец, предизвикаа силни турбуленции на енергетските берзи.Според податоците на брокерската куќа ИГ, американската сурова нафта би можела да поскапи за околу 9 проценти веднаш по продолжување на тргувањето, што би ја искачило цената на барелот над 73 долари – највисоко ниво од јуни 2025 година. Аналитичарите на Барклис предупредуваат дека во случај на „значително нарушување на снабдувањето“ цената може да достигне и 80 долари по барел. Од Ројал банк оф Канада одат чекор понатаму, оценувајќи дека нафта над 100 долари не е нереално сценарио доколку кризата се продлабочи.Клучниот удар врз пазарот дојде по одлуката на Иран да го забрани преминот на бродови низ Ормутскиот Теснец – стратешка поморска точка низ која поминува околу 20 проценти од светската трговија со нафта и енергенси, во вредност од приближно 500 милијарди долари годишно. Преку теснецот се транспортираат и хемикалии и ѓубрива, што значи дека блокадата може да има ефект и врз земјоделството и глобалните цени на храната.Дополнителна неизвесност создаде и нападот врз нафтен танкер, по што најмалку 150 пловила што превезуваат сурова нафта, течен природен гас и деривати останаа закотвени на отворено море.Во обид да го смират пазарот, осум земји од групата ОПЕК плус, меѓу кои Саудиска Арабија и Русија, се договорија да го зголемат производството за 206.000 барели дневно од април. Сепак, аналитичарите предупредуваат дека капацитетот за значително дополнително зголемување е ограничен, а извозот и натаму зависи од безбедноста на пловидбата низ Заливот.Покрај нафтата, раст бележат и благородните метали. Златото поскапе за повеќе од 2 проценти, доближувајќи се до 5.400 долари за унца, додека среброто скокна за над 3 проценти. Инвеститорите бараат „безбедни засолништа“, што е типична реакција во услови на геополитичка нестабилност.Ефектите веќе се чувствуваат и на регионалните берзи. Повеќето пазари во Заливот забележаа пад, при што саудискиот индекс изгуби 2,5 проценти, додека Кувајт привремено го суспендираше тргувањето поради „вонредни околности“.Експертите предупредуваат дека скокот на големопродажните цени на нафтата директно ќе се одрази врз малопродажните цени на горивата, што значи дека граѓаните ширум светот, вклучително и во Европа, би можеле наскоро да се соочат со поскапи бензин и дизел, но и со поширок инфлаторен притисок доколку кризата потрае.

Свет | пред 2 седмици

(Видео) Трамп најави одмазда за загинатите војници: „Ќе следи најтежок удар“

Американскиот претседател Доналд Трамп вети дека ќе се одмазди за смртта на тројцата американски војници загинати во судирите со Иран и најави дека се можни нови загуби.„За жал, веројатно ќе има уште пред крајот. Така е тоа“, изјави Трамп во видео објавено на неговата социјална мрежа Трут соушл. „Америка ќе ја одмазди нивната смрт и ќе им нанесе најтежок удар на терористите кои ѝ објавија војна, во суштина, на цивилизацијата“, додаде тој.Американската војска соопшти дека тројца војници загинале, а петмина се тешко ранети, што претставува први официјално потврдени жртви во рамки на операциите против Иран.Трамп нагласи дека САД спроведуваат „масовна операција“, не само за да ја гарантираат безбедноста во сегашноста, туку и за идните генерации. „Тоа е должност и товар на слободниот народ“, изјави претседателот.Американско-израелските напади врз Иран ги оцени како „исправни“ и „неопходни“ за елиминација на, како што рече, „крвожеден терористички режим вооружен со нуклеарно оружје“. „Борбените операции продолжуваат со полна сила и ќе продолжат сè додека не ги постигнеме сите наши цели“, порача тој.Претседателот повторно упати повик до Револуционерна гарда на Иран и до иранската воена полиција да го положат оружјето и да добијат „целосен имунитет“, во спротивно, како што рече, ќе се соочат со сигурна смрт.Во краткото обраќање, Трамп уште еднаш ги повика граѓаните на Иран да го соборат режимот, порачувајќи: „Америка е со вас.“

Свет | пред 2 седмици

И ЕУ се огласи за војната на Блискиот Исток: Нападите на Иран и нарушувањето на суверенитетот на низа земји во регионот се неопростиви

Европската Унија вечерва повика на „максимална воздржаност“ и целосно почитување на меѓународното право во контекст на ескалацијата со Иран, изјави високата претставничка за надворешна политика на ЕУ, Каја Калас.Во соопштение објавено во име на сите земји членки, таа нагласи дека е неопходна заштита на цивилите и целосно почитување на принципите на Повелбата на Обединетите нации и меѓународното хуманитарно право.Соопштението следуваше по итната видеоконференција на министрите за надворешни работи на ЕУ, свикана откако Соединетите Американски Држави и Израел извршија воени напади врз Иран, по што Техеран возврати со одмазднички дејствија кон Израел, американските сили и земји од Персискиот Залив.„Нападите на Иран и нарушувањето на суверенитетот на низа земји во регионот се неопростиви. Иран мора да се воздржи од неселективни воени напади“, се наведува во соопштението на ЕУ.Унијата исто така изрази загриженост за можните нарушувања во протокот на нафта и синџирите на снабдување, оценувајќи дека конфликтот не смее да доведе до поширока ескалација што би го загрозила Блискиот Исток, Европа и пошироко, со непредвидливи економски последици.Во текстот се истакнува дека мора да се избегнат пречки на клучните поморски патишта, како што е Ормутскиот Теснец.Соопштението претставува компромис меѓу различните ставови во рамки на Унијата, која брои околу 450 милиони жители, во однос на воените акции на американскиот претседател Доналд Трамп и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху.Германскиот канцелар Фридрих Мерц изјави дека сега не е време за држење лекции на партнери и сојузници, додека шпанскиот премиер Педро Санчез ги отфрли американските и израелските акции, оценувајќи дека тие придонесуваат кон понесигурен и понепријателски меѓународен поредок.Зад затворени врати, дипломатски извори наведуваат дека Европа има ограничено влијание врз развојот на конфликтот, иако неговите последици би можеле значително да се одразат врз континентот.

Свет | пред 2 седмици

Американскиот претседател најави можни нови жртви и остар одговор, па упати повик до иранската гарда: Положете оружје или ќе се соочите со сигурна смрт

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека воената операција против Иран ќе продолжи „со полн интензитет“ сè додека не бидат постигнати сите поставени цели.„Борбените операции продолжуваат со полна сила и ќе продолжат сè додека не ги оствариме сите наши цели“, рече Трамп во видеообраќање објавено пред неколку минути.Тој додаде дека е можно да има уште американски жртви. „За жал, веројатно ќе има уште. Така е тоа“, изјави претседателот.Трамп нагласи дека Соединетите Американски Држави ќе се одмаздат за загинатите војници и ќе зададат „најстрог удар“ врз, како што рече, терористите кои водат војна против „речиси целата цивилизација“.Во истото обраќање, тој упати директен повик до Револуционерна гарда на Иран и до иранската воена полиција да го положат оружјето.„Повторно ги повикувам Револуционерната гарда и иранската воена полиција да го положат оружјето и да добијат целосен имунитет или да се соочат со сигурна смрт. Тоа ќе биде сигурна смрт и нема да биде убаво“, изјави Трамп.Изјавите доаѓаат во момент на силна ескалација на конфликтот, додека меѓународната заедница повикува на воздржаност и дипломатско решение.

Свет | пред 2 седмици

Трамп до Иранците: „Вратете си ја вашата држава“

Американскиот претседател Доналд Трамп во ново видеообраќање ги оцени американско-израелските удари врз Иран како „исправни“ и „неопходни“, со образложение дека целта е елиминација на, како што рече, „крвожеден терористички режим вооружен со нуклеарно оружје“.„Овие неподносливи закани повеќе нема да продолжат“, изјави Трамп.Тој повторно повика на промена на режимот во Техеран, обраќајќи им се директно на граѓаните на Иран.„Ги повикувам сите ирански патриоти кои копнеат по слобода да го искористат овој момент, да бидат храбри“, рече Трамп. „Бидете смели, бидете херојски и вратете си ја вашата држава. Америка е со вас.“Изјавата доаѓа во услови на продлабочена ескалација на конфликтот и засилени воени операции во регионот, додека дипломатските напори за деескалација засега остануваат неизвесни.

Свет | пред 2 седмици

Две лица убиени, 14 ранети во пукање во Тексас, напаѓачот ликвидиран: носел маица со иранско знаме

Американските власти истражуваат дали нападот врз Иран можел да биде мотив за пукањето што рано утрово се случи во градот Остин, сојузната држава Тексас, при што две лица се убиени, 14 се ранети, а напаѓачот е ликвидиран.Според информации на Си-Ен-Ен, повеќе полициски извори потврдиле дека истрагата се движи во насока на можна поврзаност со тероризам, иако официјалните лица предупредуваат дека е прерано за конечни заклучоци.Напаѓачот, кој исто така бил убиен во размената на оган со полицијата, носел маица со мотив од иранското знаме, потврдиле двајца полициски службеници. Властите дополнително проверуваат дали осомничениот имал проблеми со менталното здравје додека живеел во Тексас. Тројца од хоспитализираните и натаму се во критична состојба.„Сè уште е прерано да се утврди точниот мотив, но кај осомничениот и во неговото возило се пронајдени елементи што упатуваат на можна поврзаност со тероризам“, изјави Алекс Доран, вршител на должноста специјален агент на канцеларијата на Федерално истражно биро во Сан Антонио.Во истрагата се вклучила и Заедничката работна група за борба против тероризам, врз основа на доказите пронајдени на местото на настанот.Според полициски извор, напаѓачот бил со потекло од Сенегал. Во САД пристигнал на почетокот на 2000-тите години, првично се населил во Њујорк, а подоцна се преселил во Тексас, каде имал повеќе пријавени адреси.Шефицата на полицијата во Остин, Лиса Дејвис, изјави дека службите добиле дојава за маж кој пука од големо теренско возило пред локалот „Буфордс Бекјард Бир Гарден“. Возилото било забележано како кружи околу блокот непосредно пред нападот.Според неа, напаѓачот во еден момент ги вклучил трепкачите, го спуштил прозорецот и почнал да пука кон луѓето на терасата и пред барот. Потоа се оддалечил по Шестата улица, го паркирал возилото, излегол вооружен со пушка и продолжил да пука кон случајни минувачи.Бидејќи полициски и медицински екипи веќе биле распоредени во центарот на градот поради викендските настани, тие пристигнале за помалку од една минута. На раскрсница дошло до размена на оган, при што напаѓачот бил погоден и убиен. Тројца полицајци возвратиле со оган.На местото бил повикан и тим за деактивирање експлозивни направи откако во возилото биле забележани сомнителни предмети, но по прегледот било утврдено дека нема експлозив.Шефот на итната медицинска служба на округот Остин-Тревис, Роберт Лакриц, изјави дека на терен биле ангажирани повеќе од 20 тимови. Сите критично повредени биле згрижени и транспортирани во болница во рок од 24 минути.Градоначалникот на Остин, Кирк Вотсон, изрази сочувство до жртвите и им се заблагодари на службите за брзата реакција, нагласувајќи дека со тоа биле спасени животи. Гувернерот на Тексас, Грег Абот, го осуди нападот и нареди засилено полициско присуство во областа на Шестата улица за време на викендите.Според податоците на организацијата „Архива на оружено насилство“, ова е најмалку 56-та масовна пукање во САД од почетокот на годината. За масовно пукање се смета напад во кој се убиени или ранети најмалку четири лица, без да се пресметува напаѓачот.

Свет | пред 2 седмици

Драма во Бар: Jелена Томашевиќ падна на сцена во Бар, концертот прекинат

Концертот на поп-пејачката Јелена Томашевиќ во Бар беше прекинат вечерва откако уметницата ненадејно падна на сцената во Домот на културата, пренесуваат српските медиуми.Иако салата била исполнета до последното место, публиката успеала да слушне само една песна. За време на изведбата на втората нумера, Томашевиќ одеднаш клекнала на колена, по што членовите на бендот веднаш притрчале да ѝ помогнат и ја изнеле од сцената.Пејачката веднаш била пренесена во службата за итна медицинска помош, а организаторите ги информирале присутните дека концертот се откажува поради нејзината нарушена здравствена состојба.Само неколку часа претходно, Томашевиќ на својот профил на Инстаграм објавила приказ од сместувањето во Бар, споделувајќи идилична сцена пред настапот. Засега нема официјални информации за нејзината моментална здравствена состојба.

Магазин | пред 2 седмици

Трамп: Нападите врз Иран може да траат и до еден месец, сѐ оди според планот

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека воените удари врз Иран би можеле да траат и до еден месец, наведувајќи дека првичната проценка за времетраењето на операцијата изнесувала околу четири недели.Во разговор за Дејли мејл, Трамп посочил дека, иако нападите се силни, станува збор за голема земја и дека ќе биде потребно време за целосно реализирање на целите.„Отсекогаш планиравме да трае четири недели. Проценката беше околу четири недели. Колку и да се силни ударите, тоа е голема земја и ќе бидат потребни четири недели, а можеби и помалку“, изјавил Трамп, додавајќи дека засега е задоволен од текот на операцијата.Тој се осврна и на првите тројца загинати американски војници во текот на борбите, оценувајќи ги како „одлични луѓе“ и истакнувајќи дека вакви загуби, за жал, се можни во воени услови.„Разговарав со нивните семејства и ќе се сретнам со нив во соодветно време“, рече Трамп.Во однос на текот на операцијата, претседателот нагласи дека засега нема непланирани изненадувања и дека, според неговата оценка, „сè оди според планот“. Тој тврдеше дека биле елиминирани голем број високи фигури од иранското раководство, повеќе од првично очекуваното.Истовремено, Трамп изјави дека е отворен за разговори со иранското раководство, но посочи дека, според него, тие требало да се одржат порано.„Тие сакаат да разговараат, но им реков дека требаше да разговараат минатата недела, а не оваа“, изјави американскиот претседател, оставајќи отворена можност за дипломатски контакт во наредниот период.

Свет | пред 2 седмици

(Видео) Британскиот премиер: Велика Британија им дозволи на САД користење воени бази

Британскиот премиер Кир Стармер потврди дека Обединетото Кралство го прифатило американското барање за користење британски воени бази во рамки на, како што нагласи, „конкретна и ограничена одбранбена цел“.Во видеопорака објавена на социјалните мрежи, Стармер изјави дека Велика Британија засега не е директно вклучена во американско-израелските напади врз Иран, но истовремено истакна дека британските воздухопловни сили учествуваат во координирани одбранбени операции.„Нашите партнери во Персискиот Залив побараа од нас да направиме повеќе за да ги одбраниме и моја должност е да ги заштитам британските животи. Британските авиони веќе успешно пресретнаа ирански напади“, рече Стармер.Тој додаде дека единствениот начин да се запре заканата е уништување на проектилите на нивниот извор – во складиштата каде што се чуваат или на лансирните позиции од кои се испукуваат.Според премиерот, Соединетите Американски Држави побарале дозвола за користење британски бази за таа ограничена одбранбена намена, а владата одлучила да го прифати барањето со цел да се спречи Иран да продолжи со ракетни напади врз земји во регионот.„Засега нема да учествуваме во офанзивни акции, но ја поддржуваме колективната самоодбрана на нашите сојузници и на нашите граѓани во регионот“, изјави Стармер, во услови на зголемена ескалација на Блискиот Исток.

Свет | пред 2 седмици

(Видео) Иранска ракета погодила западен Ерусалим, одекнале силни експлозии

Иранска ракета директно погодила дел од западен Ерусалим, јавува дописник на Ал Џезира, при што над градот одекнале силни експлозии.Непосредно пред ударот се огласиле сирени за воздушна опасност, а израелската војска соопштила дека детектирала проектили лансирани од Иран кон територијата на Израел.„Пред кратко време идентификувавме проектили лансирани од Иран кон територијата на Државата Израел“, се наведува во соопштението на војската.Според информациите, одбранбените системи биле активирани со цел пресретнување на заканата, а граѓаните биле повикани да останат во засолништа до дополнителни инструкции.Засега нема официјални информации за евентуални жртви или материјална штета, додека состојбата на теренот и понатаму е напната.

Свет | пред 2 седмици

Ирански дрон ја погодил базата на Петтата флота на САД во Бахреин

Висок функционер од Бахреин изјави дека вечерва околу 19:30 часот по Гринич (22:30 по локално време) ирански дрон ја погодил базата на Петта флота на САД во Бахреин, при што бил предизвикан голем пожар.Според информациите, беспилотното летало удрило во непосредна близина на британската поморска постројка која се наоѓа до американската зона, но нема жртви бидејќи областа била претходно евакуирана поради ескалацијата на конфликтот.Официјалниот претставник навел дека досега четири лица се повредени во иранските напади врз Бахреин – еден кинески, двајца египетски и еден бахреински државјанин.Во меѓувреме, министрите за надворешни работи на земјите од Заливот одржуваат виртуелен состанок, на кој се разгледува можноста да го следат примерот на Обединетите Арапски Емирати и да ги затворат своите амбасади во Техеран, во услови на продлабочена регионална криза.

Свет | пред 2 седмици

САД: Погодени повеќе од 1.000 ирански цели во текот на операцијата

Централна команда на САД соопшти дека во досегашниот тек на операцијата против Иран биле погодени повеќе од 1.000 цели на иранска територија.Според објавата, меѓу метите се нашле командни и контролни центри, позиции на балистички проектили, бродови и подморници на иранската морнарица, како и воени комуникациски капацитети.Од Централната команда наведуваат дека нападите се насочени кон ослабување на воената инфраструктура и оперативните способности на Иран.Во објава на социјалните мрежи, командата дополнително тврди дека иранскиот режим „активно таргетира цивили во своите одмазднички напади“, оценувајќи ја таквата практика како сериозна ескалација на конфликтот.Операцијата, според американските власти, продолжува, а засега нема официјални информации за евентуални дополнителни проширувања на целите или времетраењето на воените дејствија.

Свет | пред 2 седмици

Нов врховен водач на Иран можно е да биде избран за неколку дена

Иранскиот министер за надворешни работи и шеф на дипломатијата, Абас Аракчи, изјави дека е можно нов врховен водач на Иран да биде именуван во рок од неколку дена.„Можеби за ден или два ќе биде избран нов водач на земјата“, рече Аракчи во изјава за Ал Џезира.Тој го осуди убиството на претходниот врховен водач, Али Хамнеи, кој загина во американско-израелските напади, оценувајќи го како „целосно и без преседан кршење на меѓународното право“.Сè додека не биде избран нов државен лидер, неговите надлежности ќе ги преземе тричлено тело, согласно уставните механизми во Иран.За избор на нов врховен водач надлежно е Собранието на експерти, составено од 88 влијателни верски лидери. Засега не е познато кој би можел да го наследи Хамнеи, а самиот тој јавно не говореше за можен наследник.

Свет | пред 2 седмици

Британија, Франција и Германија: Можеби ќе преземеме нужни обрамбени мерки против Иран

Лидерите на Обединетото Кралство, Франција и Германија, познати како Е3, објавија заедничко соопштение во кое остро ги осудуваат иранските ракетни напади, оценувајќи ги како „неселективни и несразмерни“.Во изјавата се наведува дека трите земји ќе преземат чекори за заштита на своите национални интереси и на интересите на сојузниците во регионот, доколку безбедносната состојба дополнително се влоши.Според соопштението, тие чекори потенцијално би можеле да вклучуваат овозможување нужни и пропорционални одбранбени мерки со цел неутрализирање на иранските проектили и беспилотни летала на нивниот извор.Лидерите — Кир Стармер, Емануел Макрон и Олаф Шолц — се согласија дека во евентуалните активности ќе соработуваат со Соединетите Американски Држави и со други партнери во регионот.Во моментот на објавување на соопштението, Форин офис на Обединетото Кралство информираше дека околу 94.000 британски државјани ја регистрирале својата присутност во земјите од Персискиот Залив кај владините служби, во услови на зголемена безбедносна неизвесност.

Свет | пред 2 седмици

САД: Го уништивме седиштето на Иранската револуционерна гарда

Американската војска соопшти дека во напад во Техеран е уништено седиштето на Иранската револуционерна гарда.„Америка има најмоќна војска во светот, а ИРГЦ повеќе нема седиште“, објави CENTCOM на социјалните мрежи.Во објавата се наведува дека Иранската револуционерна гарда во изминатите 47 години убила повеќе од 1.000 Американци.„Вчерашниот обемен американски напад ѝ ја отсече главата на змијата“, се додава во соопштението.Засега нема официјална потврда од иранските власти за наводите на американската страна, ниту информации за евентуални жртви или материјална штета. Ситуацијата останува во развој.

Свет | пред 2 седмици

(Видео) Болницата „Ганди“ во Техеран мета на американско-израелски напади, објави Иранската новинска агенција

Иранската новинска агенција ISNA објави дека болницата „Ганди“ во северен Техеран била цел на американско-израелски воздушни напади.Во извештајот се наведува дека „техеранската болница ‘Ганди’ била нападната во ционистичко-американски воздушни удари“.Иранските агенции Fars и Mizan објавија видео за кое тврдат дека е снимено во внатрешноста на болницата, на кое се гледаат расфрлани остатоци по подот меѓу празни инвалидски колички.Според Reuters, очевидци потврдиле дека објектот бил погоден во нападот. Засега нема официјални информации за евентуални жртви или за обемот на штетата.Независна потврда на наводите од меѓународни извори сè уште нема, а ситуацијата останува во развој.

Свет | пред 2 седмици

Постои закана и сомнежи за чувствителни објекти како Музејот на холокаустот на Евреите, но тоа се следи, уверува претседателката

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова изјави дека во услови на зголемени тензии на глобално ниво, надлежните институции посветуваат посебно внимание на објекти кои потенцијално би можеле да бидат цел на закани, како што се синагогите, седиштата на еврејската заедница и Музеј на холокаустот на Евреите од Македонија.„Знаете ширум светот постои закана или сомнеж дека објекти од типот синагоги или седишта на Еврејската заедница, кај нас има Музеј на холокаустот дека може да бидат места на коишто треба посебно да им се посвети грижа и внимание. Добивме информации од надлежните дека тоа се следи и дека и тоа е под заштита и контрола, што значи не може да очекуваме изненадување“, рече претседателката Гордана Сиљановска-Давкова по седницата на Совет за безбедност на МакедонијаСпоред неа, безбедносните служби континуирано ги анализираат можните ризици и превентивно постапуваат со цел зачувување на безбедноста и стабилноста во земјата.

Македонија | пред 2 седмици

(Видео) Нема зошто да се грижиме во моментов, имаме резерви и систем за рано предупредување, рече Сиљановска по Советот за безбедност

Претседателката Гордана Сиљановска-Давкова по седницата на Совет за безбедност на Македонија соопшти дека институциите располагаат со информации за растечкиот број македонски државјани кои се наоѓаат во регионот погоден од безбедносната криза и дека тие се во постојан контакт со надлежните органи.Таа истакна дека, по апелот на Министерство за надворешни работи и надворешна трговија на Македонија, граѓаните се јавуваат во дипломатско-конзуларните претставништва и се регистрираат со цел да бидат евидентирани за евентуална евакуација. Формираниот кризен центар во рамки на Министерството, како што нагласи, е во континуиран контакт со сите пријавени лица.Претседателката посочи дека главната причина за загриженоста кај граѓаните е затвореното воздушно пространство во дел од земјите во регионот, што го отежнува нивното враќање. Во одредени случаи, како што наведе, се разгледувале и алтернативни решенија, вклучително и бродски превоз, но и тие можности во моментов се ограничени. Сепак, според неа, сите македонски државјани се згрижени, безбедни и во постојана комуникација со Министерството, кое работи на изнаоѓање најбрзо и најсоодветно решение за оние кои сакаат да се вратат во земјата.Во однос на внатрешната безбедност, Сиљановска-Давкова изјави дека врз основа на податоците од Агенција за разузнавање, Агенција за национална безбедност, Министерството за одбрана, Министерството за внатрешни работи и од Началникот на Генералштабот, состојбата може да се оцени како стабилна и безбедна. Таа нагласи дека во моментов нема закани по внатрешната безбедност, ниту индиции за нестабилност.Претседателката информира дека постои функционален систем за рано предупредување, заснован на координација меѓу сите надлежни институции, кои постојано ги следат и анализираат воените и безбедносните случувања во регионот. Редовно се врши проценка на ризиците, а институциите остануваат обврзани да продолжат со ваквиот пристап.Таа додаде дека земјата е во координација со партнерите од регионот, како и со сојузниците во рамки на НАТО, нагласувајќи дека регионалните информации ќе бидат споделени на соодветните форуми.Освен безбедносниот аспект, на седницата биле разгледани и можните економски импликации, вклучително и прашањето на снабдување со енергенси. Претседателката посочи дека интерконекторот со Грција е во функција, а законските обврски за резерви на нафта од 40 до 90 дена се исполнети. Врз основа на презентираните податоци, таа изрази уверување дека во моментов нема причини за дополнителна загриженост.

Настани | пред 2 седмици

Белата куќа: Новото иранско раководство сигнализира подготвеност за преговори

Висок функционер од Белата куќа изјавил за тамошните медиуми дека потенцијалното ново раководство на Иран испратило сигнали за подготвеност за преговори со Соединетите Американски Држави.Истиот функционер, кој побарал да остане анонимен, навел дека Доналд Трамп е „евентуално“ подготвен за преговори, но нагласил дека воените операции засега ќе продолжат без прекин.Не било откриено кои се можните нови ирански челници со кои би можело да се води дијалог, ниту каков формат би имале евентуалните разговори.Изјавата доаѓа во момент на засилена воена ескалација и размена на удари меѓу САД, Израел и Иран, додека меѓународната заедница повикува на воздржаност и дипломатско решение за кризата.

Свет | пред 2 седмици

Нов ирански напад врз Израел, сирени низ целата земја

Во тек е нов ирански напад врз Израел, јавуваат израелски медиуми. Според информациите што ги пренесува Kanal 12, нападот се одвива во неколку бранови, при што се активирани широки зони на предупредување низ целата земја.Сирените за воздушна опасност се огласиле од северните до јужните делови на Израел, а граѓаните се повикани да побараат засолниште.Засега нема официјални извештаи за жртви или за поголема материјална штета, но надлежните служби остануваат во состојба на висока подготвеност додека трае нападот.Ова е уште една ескалација во тековниот конфликт, кој последните денови се карактеризира со интензивна размена на ракетни и воздушни удари меѓу двете страни.Повеќе информации наскоро.

Свет | пред 2 седмици

Иранската државна телевизија тврди дека дел од седиштето е погоден во нов бран напади

Иранската државна телевизија соопшти дека делови од нејзиното седиште биле погодени во нов бран напади, за кои ги обвини, како што наведе, „американско-ционистичките непријатели“.Во живо на информативниот канал ИРИНН, во 20:53 часот по локално време на 1 март, водителка изјави дека „пред неколку моменти“ делови од комплексот на Islamic Republic of Iran Broadcasting се нападнати.Таа нагласи дека емитувањето на програмата продолжува непречено и дека техничките служби ја проценуваат евентуалната штета.Претходно во текот на денот, на социјалните мрежи се појавија информации дека седиштето на радиодифузерот било погодено, но тие тогаш беа демантирани.Ова не е првпат државниот медиум да биде цел на напади. За време на конфликтот меѓу Иран и Израел во јуни 2025 година, комплексот беше погоден додека траеше живо издание на вестите. Тогаш водителката Sahar Emami се слушна како извикува „Алах е голем“ додека одекнуваа експлозии, по што втор удар доведе до делумен колапс на таванот во студиото и прекин на емитувањето.Иранските власти засега не соопштуваат детали за евентуални жртви или за степенот на оштетување на објектот.

Свет | пред 2 седмици

Судир меѓу Белата куќа и технолошка компанија поради воена употреба на вештачка интелигенција

Американската војска наводно го користела моделот за вештачка интелигенција „Клод“, развиен од компанијата Anthropic, за прибирање разузнавачки информации и поддршка при избор на цели во нападот врз Иран, иако претседателот Доналд Трамп само неколку часа претходно наредил прекин на соработката со компанијата.Според извештаи на странски медиуми, алатките биле користени за разузнавачки анализи, симулации на бојното поле и поддршка во процесот на таргетирање за време на заедничкото американско-израелско бомбардирање. Одлуката за прекин на користењето на „Клод“ во федералните агенции била донесена непосредно пред почетокот на операцијата.Тензиите меѓу Белата куќа и „Антропик“ дополнително се зголемиле поради претходна употреба на моделот во операција насочена кон венецуелскиот претседател. Компанијата се спротивставила на воена примена на својот модел, повикувајќи се на условите за користење кои забрануваат насилни намени, развој на оружје и надзор.Министерот за одбрана Пит Хегсет јавно ја обвини компанијата за „ароганција и предавство“, нагласувајќи дека американските вооружени сили нема да зависат од, како што рече, идеолошки позиции на технолошки компании. Тој побарал целосен пристап до моделите на „Антропик“ за секоја законска цел, но истовремено признал дека воените системи се длабоко интегрирани со алатките за вештачка интелигенција и дека раздвојувањето нема да биде моментално.Како можен наследник во соработката со Пентагон се појавува OpenAI. Нејзиниот извршен директор Sam Altman изјавил дека е постигнат договор за користење на нивните алатки, вклучително и „ЧетГПТ“, во класифицираната мрежа на американското Министерство за одбрана.Случајот отвора поширока дебата за улогата на вештачката интелигенција во современите воени операции и за границите меѓу технолошкиот сектор и државните безбедносни структури, особено во услови на вооружен конфликт и геополитичка ескалација.

Свет | пред 2 седмици

Техеран тврди дека се брани, но остава отворена врата за деескалација

Иран нема да си поставува „никакви ограничувања“ во правото да се брани од израелско-американските напади, изјави шефот на иранската дипломатија Абас Арагчи во разговор за ABC News.„Се браниме, без оглед на цената, и не си поставуваме никакви ограничувања во одбраната и заштитата на нашиот народ. Никој не може да ни каже дека немаме право да се браниме“, изјави Арагчи. Тој нагласи дека, според Техеран, постои суштинска разлика меѓу, како што рече, „агресијата“ на САД и „одбранбените мерки“ што ги презема Иран.Истовремено, иранскиот министер во телефонски разговор со својот омански колега Бадр Албусаиди посочил дека Техеран е отворен за сериозни напори насочени кон деескалација на состојбата, по нападите извршени од Израел и САД во текот на викендот. Информацијата ја објави Министерство за надворешни работи на Оман.Оман има улога на посредник во разговорите меѓу САД и Иран поврзани со нуклеарната програма. Во меѓувреме, по нападите врз Иран, Техеран возврати со ракетни напади врз повеќе земји во регионот, особено каде што има американско воено присуство, што дополнително ја зголеми регионалната нестабилност.

Свет | пред 2 седмици

(Фото) Црн чад над Абу Даби: илјадници туристи блокирани на крузери

Густ црн чад денеска се издигаа над пристаништето во Абу Даби, по напад со беспилотни летала во близина на поморската база Ал Салам. Призорот од балкон на крузерот Mein Schiff 4 го снимила германска туристка, додека бродот бил укотвен во пристаништето Порт Зајед.Според соопштението на Министерство за одбрана на Обединетите Арапски Емирати, станува збор за напад со два ирански дрона кои погодиле складиште во поморската база, при што се запалиле два контејнера. Експлозијата одекнала околу пладне по германско време.На крузерот, кој е во сопственост на TUI Cruises, се наоѓаат околу 3.500 патници. Дел од нив опишуваат драматични сцени. Една патничка изјавила дека добиле итно предупредување на мобилните телефони и им било наредено веднаш да се соберат во бродското театарско салонче. Друг патник сведочи дека експлозијата се слушнала во непосредна близина и дека екипажот им наредил да останат внатре, подалеку од прозорците.Меѓу патниците, според сведочењата, владее вознемиреност, особено кај семејствата со деца. Дел од туристите изразуваат страв од нови напади и неизвесност околу тоа кога и како ќе можат да ја напуштат регијата.Покрај „Мајн Шиф 4“, во Доха се наоѓа и Mein Schiff 5, исто така во сопственост на TUI. Во Дубаи се укотвени MSC Euribia на MSC Cruises, како и „Селестијал Дискавери“ и „Селестијал Џорни“ на Celestyal Cruises, како и „Ароја“ на Aroya Cruises.Сите компании ги откажале планираните крстарења и во координација со локалните власти работат на обезбедување на патниците и екипажот, додека безбедносната состојба во регионот останува неизвесна.

Свет | пред 2 седмици

Муцунски го осуди иранскиот напад врз Катар во разговор со катарскиот министер

Министерот за надворешни работи и надворешна трговија Тимчо Муцунски попладнево остварил телефонски разговор со државниот министер за надворешни работи на Државата Катар, Султан бин Саад Ал Мураихи, информира Министерство за надворешни работи и надворешна трговија на Македонија.Во разговорот, Муцунски го осудил отворениот ирански напад насочен кон територијата на Катар, оценувајќи го како сериозна повреда на принципите на меѓународното право, вклучително и почитувањето на државниот суверенитет и територијалниот интегритет. Тој изразил цврста солидарност и целосна поддршка кон Катар, потврдувајќи ја поддршката за мерките и одлуките преземени со цел заштита на безбедноста и стабилноста на државата.Муцунски нагласил дека во услови на зголемени регионални тензии неопходни се воздржаност, одговорност и засилен дипломатски ангажман, со цел спречување понатамошна ескалација и зачувување на мирот и стабилноста во регионот.

Свет | пред 2 седмици