ИРАН

Иран: Ормускиот теснец е отворен, но не за сите

Иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи изјави дека Ормускиот теснец е отворен за бродови од земји кои не ги поддржуваат американско-израелските напади, додека е затворен за пловила од, како што рече, „агресорските земји и нивните сојузници“.Во телефонски разговор со јужнокорејскиот колега Чо Хјун, Арагчи посочил дека сегашната нестабилност во регионот и во Ормускиот теснец е директна последица од нападите на САД и Израел врз Иран од 28 февруари.Тој повторил дека Техеран решително го брани својот национален суверенитет и територијален интегритет.Од јужнокорејска страна беше изразено сочувство за жртвите меѓу иранските граѓани, како и загриженост за негативните последици од регионалната нестабилност врз глобалната економија, особено врз енергетските пазари.Во одделни разговори, Арагчи разговарал и со министрите за надворешни работи на Египет и Оман за најновите случувања и можностите за намалување на тензиите.На средбите била нагласена важноста од регионална деескалација и координација меѓу државите.

Свет | пред 1 месец

Новиот врховен лидер на Иран подготвен за преговори со САД?

Новиот врховен лидер на Иран, Мојтаба Хамнеи, наводно се согласил да започне преговори со САД и да постигне договор, објави Ал Арабија, повикувајќи се на израелски медиуми.Официјална потврда од Техеран засега нема, а дополнително нејасно е и во каква здравствена состојба се наоѓа новиот лидер, со оглед дека беше ранет во нападот во кој загина неговиот татко, поранешниот врховен лидер Али Хамнеи.Иранскиот министер за надворешни работи потврди само дека Хамнеи е ранет, додавајќи дека се наоѓа на безбедно место. Сепак, бројни медиуми, повикувајќи се на свои извори, тврдат дека повредите се сериозни и дека не е јасно кој во моментов фактички управува со Иран.Дополнителна неизвесност создава и фактот што Хамнеи се обраќа исклучиво преку писмени соопштенија, откако претходно се појавија информации дека е во кома. Оттогаш, сите негови јавни обраќања се реализираат во писмена форма, што ги засилува сомнежите за неговата вистинска здравствена состојба.Конфузијата дополнително се продлабочи откако американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека по разговори со Иран донел одлука привремено, на пет дена, да го прекине бомбардирањето на иранските енергетски постројки. Набргу потоа, од официјален Техеран пристигна демант дека воопшто имало разговори со Трамп.Во вакви услови на спротивставени информации, останува нејасно дали навистина се водат преговори меѓу Иран и САД, како и кој носи клучни одлуки во иранското раководство.

Свет | пред 1 месец

Си-ен-ен: Трамп заглавен во сопствената војна со Иран – речиси сите опции се лоши

Американскиот претседател Доналд Трамп се соочува со сериозна дилема во конфликтот со Иран, кој самиот го ескалираше, а од кој сега тешко може да најде излез, оценува Си-ен-ен.По неколку дена контрадикторни пораки, Трамп сигнализираше можност за деескалација, тврдејќи дека се постигнати „15 точки на договор“ со Иран. Но Техеран веднаш ги демантираше овие тврдења, што дополнително ја поткопува довербата во американската позиција.Анализата укажува дека и двете страни можеби се приближуваат до точка каде цената на понатамошна ескалација е преголема, но нема гаранции дека тоа ќе доведе до крај на конфликтот.Проблемот, според Си-ен-ен, е непредвидливоста на Трамп, кој постојано менува ставови – од закани за бомбардирање на ирански цели до најави за преговори. Таквиот пристап ја намалува веродостојноста на САД и ја отежнува секоја дипломатска иницијатива.Во меѓувреме, Иран покажува дека и покрај загубите, и понатаму има силен адут – контролата врз Ормутскиот теснец, преку кој директно влијае врз глобалната економија и цените на нафтата.Се отвора и прашањето дали паузата во воените активности е резултат на стратегија или обид да се стабилизираат финансиските пазари, кои беа погодени од растот на цените на енергенсите и падот на берзите.Аналитичарите предупредуваат дека речиси сите сценарија носат сериозни ризици. Ескалацијата може да доведе до поширока војна, испраќањето копнени сили би значело долг и скап конфликт, а повлекувањето би ги оставило американските сојузници во регионот изложени на засилен Иран.Дополнително, не е јасно дали Иран би прифатил услови што вклучуваат откажување од нуклеарната програма и балистичките капацитети, што го прави дипломатскиот излез уште понеизвесен.Заклучокот на анализата е дека САД се наоѓаат во ситуација без добри решенија, а кризата што ја создаде Трамп може да се претвори во долгорочен геополитички проблем со глобални последици.

Свет | пред 1 месец

Волстрит џурнал: Заливските земји сè поблиску до вклучување во војната со Иран

Американските сојузници во Персискиот Залив сериозно размислуваат за директно вклучување во конфликтот со Иран, по серијата напади што ја загрозија нивната енергетска инфраструктура и економија, објавува „Волстрит џурнал“.Иако засега не испраќаат свои копнени сили, заливските држави веќе преземаат чекори што ја поддржуваат американско-израелската офанзива – од логистичка помош до економски притисок врз Техеран.Саудиска Арабија, која претходно се дистанцираше од конфликтот, сега го менува пристапот. По серијата ирански напади со ракети и дронови врз енергетски објекти и главниот град Ријад, кралството дозволи користење на своја воздушна база од страна на американските сили.Извори наведуваат дека престолонаследникот Мохамед бин Салман е сè поблиску до одлука за директно вклучување, со цел да се врати одвраќачката моќ на државата.„Трпението на Саудиска Арабија не е неограничено“, изјави министерот за надворешни работи Фејсал бин Фархан, алудирајќи на можен поостар одговор.Во меѓувреме, Обединетите Арапски Емирати преземаат финансиски мерки против Иран, затворајќи институции поврзани со режимот и заканувајќи се со замрзнување на милијарди долари ирански средства. Овие потези имаат потенцијал сериозно да го ограничат пристапот на Техеран до странски валути и глобални пазари.Паралелно, се разгледува и можноста за испраќање војска, додека Емиратите лобираат против прекин на огнот што би оставил дел од иранските воени капацитети недопрени.Иако официјално тврдат дека не учествуваат директно во нападите, постојат индикации дека одредени операции веќе се одвиваат од територии во регионот, што укажува на постепено вклучување во конфликтот.Заливските монархии се наоѓаат во сложена позиција – од една страна се под притисок да одговорат на иранските напади, а од друга стравуваат дека може да бидат оставени сами ако САД ненадејно се повлечат од конфликтот.Дополнителен притисок претставува и најавата од Техеран дека сака да воспостави контрола врз Ормутскиот теснец и дури да наплатува премин, што директно ги загрозува глобалните енергетски текови.Аналитичарите оценуваат дека токму овие закани ја туркаат регијата кон подлабока ескалација, со ризик од проширување на војната на повеќе фронтови.

Свет | пред 1 месец

Ројтерс: Нетанјаху го убедил Трамп дека нападот врз Иран ќе го внесе во историјата

Помалку од 48 часа пред почетокот на американско-израелската воена операција против Иран, израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху телефонски разговарал со американскиот претседател Доналд Трамп, убедувајќи го дека тоа е историска можност за елиминација на иранското раководство.Според извори запознаени со разговорот, Нетанјаху тврдел дека ваква шанса – за удар врз врховниот лидер Али Хамнеи и неговиот круг – можеби никогаш повеќе нема да се појави. Во позадина стоеле разузнавачки информации дека иранското раководство ќе се најде на едно место, што го прави ранливо на директен напад.Во моментот на разговорот, Трамп веќе ја одобрил идејата за воена операција, но сè уште не донел конечна одлука за времето и обемот на американското вклучување.Извори наведуваат дека токму овој разговор, заедно со информациите дека „временскиот прозорец“ се затвора, бил клучен фактор што довел до одлуката за покренување на операцијата на 27 февруари.Нетанјаху аргументирал дека Трамп може да влезе во историјата ако помогне во елиминацијата на иранското раководство, додавајќи дека тоа би можело да поттикне и внатрешен бунт и пад на режимот во Техеран.Од Белата куќа не го коментираа директно разговорот, но нагласија дека целта на операцијата била уништување на иранските воени капацитети – особено ракетната програма и способноста за развој на нуклеарно оружје.Нетанјаху, пак, ги отфрли тврдењата дека Израел ја вовлекол Америка во војната, истакнувајќи дека одлуката била исклучиво на Трамп.Иако Трамп во кампањата ветуваше избегнување на нови војни, по неуспешните преговори за нуклеарната програма на Иран, неговата администрација постепено почнала да ја разгледува воената опција.Последиците од нападот се сериозни – илјадници жртви, ескалација на конфликтот во регионот, напади врз американски цели и сојузници, како и затворање на клучни поморски рути и нагло зголемување на цените на нафтата.Дополнително, разузнавачките проценки предупредувале дека убиството на иранскиот лидер не мора да доведе до промена на режимот, туку може да резултира со уште потврда власт.Со војната која влегува во четвртата недела, ситуацијата останува неизвесна, а регионот сè подлабоко навлегува во конфликт со глобални последици.

Свет | пред 1 месец

Си-ен-ен: Трамп тешко ќе излезе од кризата што сам ја создаде со војната против Иран

Американскиот претседател Доналд Трамп се соочува со сериозни предизвици да најде излез од конфликтот со Иран, кој, според анализа на Си-ен-ен, самиот го довел до опасна ескалација со своите одлуки и непостојана стратегија .Иако неодамна сигнализираше можност за деескалација, споменувајќи „15 точки на договор“ со Иран, од Техеран негираа дека воопшто имало разговори, што дополнително ја поткопува довербата во американските изјави .Анализата укажува дека и САД и Иран можеби се приближуваат до точка каде цената на натамошна ескалација станува преголема, но истовремено постојат сериозни сомнежи дека вистинско решение е на повидок.Клучен проблем е непредвидливоста на Трамп, кој во краток временски период дава контрадикторни пораки – од најави за крај на војната до закани за нови напади. Таквиот пристап, според аналитичарите, ја намалува веродостојноста на САД и ја отежнува можноста за дипломатско решение .Дополнително, се отвора прашањето дали одлуките се водени од геополитички причини или од обид за стабилизирање на финансиските пазари, особено по растот на цените на нафтата и падот на берзите.Во меѓувреме, Иран ја задржува клучната предност – контролата врз Ормутскиот теснец, со што директно влијае врз глобалната економија и ја користи како главен адут во преговорите .Си-ен-ен оценува дека речиси сите опции на Трамп носат сериозни ризици. Ескалацијата може да доведе до поширока војна, испраќањето копнени сили би значело нов долг конфликт, а повлекувањето би ги оставило американските сојузници изложени на засилен Иран.Во исто време, не е јасно дали Иран воопшто би прифатил услови кои вклучуваат откажување од нуклеарната програма и балистичките проектили, што дополнително ја комплицира ситуацијата.Заклучокот на анализата е дека САД се наоѓаат во позиција без добри решенија, а конфликтот што го започна Трамп може да се претвори во долгорочна геополитичка криза со глобални последици

Свет | пред 1 месец

САД го одредија 9 април како можен крај на војната со Иран

САД го одредија 9 април како можен датум за завршување на војната со Иран, а се очекува дека разговорите меѓу двете страни наскоро ќе започнат, јавуваат израелските медиуми. Според весникот Yedioth Ahronoth, еден неименуван израелски функционер изјавил дека „Вашингтон го одредил 9 април како целен датум за завршување на војната, оставајќи околу 21 ден за продолжување на борбите и преговорите“.Истите извори додаваат дека „разговорите меѓу Иран и САД се очекува да се случат подоцна оваа недела во Пакистан“, нагласувајќи дека Вашингтон не го известил Израел за деталите од контактите со претседателот на иранскиот парламент.Иран ги негира преговорите со Америка, оценувајќи ги извештаите како „лажни вести“ кои служат за манипулација на финансиските и нафтените пазари.Претседателот на САД, Доналд Трамп, претходно во понеделникот соопшти дека наредил петдневно одложување на сите напади врз иранските електрани и енергетска инфраструктура, како резултат на „многу добри и продуктивни“ разговори со Техеран во изминатите два дена.Регионалната ескалација се интензивира откако на 28 февруари САД и Израел започнаа заедничка офанзива против Иран, при што загинаа повеќе од 1.340 лица, вклучувајќи го и тогашниот врховен лидер Али Хамнеи.Техеран возврати со напади со дронови и ракети кон Израел, како и кон Јордан, Ирак и земјите од Заливот каде се наоѓаат американски воени објекти, предизвикувајќи жртви, оштетувања на инфраструктурата и нарушувања на глобалните пазари и воздушниот сообраќај.

Свет | пред 1 месец

Најмалку пет лица загинаа во напад врз иранскиот град Урмија

Најмалку пет лица загинаа во напад врз северозападниот ирански град Урмија, јави иранската новинска агенција Тасним.Според извештајот, воени авиони нападнале стамбен дел од градот околу 3:45 часот наутро по локално време, при што цели биле цивилни објекти.Детали за идентитетот на загинатите лица или точните околности на нападот сè уште не се достапни, а официјални коментари од Иран или од САД не се потврдени.

Свет | пред 1 месец

Високи претставници на Трамп разговарале со претседателот на иранскиот парламент

Највисоките претставници на американскиот претседател Доналд Трамп, Стив Виткоф и Џаред Кушнер, разговарале со претседателот на иранскиот парламент, Мохамед Багер Калибаф, објавија израелските медиуми, повикувајќи се на официјални израелски извори. Калибаф, близок сојузник на убиениот командант на IRGC, Касем Сулејмани, кој бил вмешан во насилно гаснење на протести, се појавил како водечки носител на одлуки во воено време откако високите ирански функционери биле елиминирани во израелско-американската кампања против Иран, објави „Тајмс оф Израел“.Претходно, Трамп тврдел дека САД разговараат со истакната личност и лидер во Иран, без да го открие неговиот идентитет. Веднаш по овие тврдења, профил на социјалната мрежа X, кој припаѓа на Калибаф, објавил дека не се воделе никакви преговори со САД.Исто така, се наведува дека „лажни вести“ биле користени за „манипулација“ на нафтените пазари, додека иранскиот народ бара „целосна и покајничка казна за агресорите“.

Свет | пред 1 месец

Трамп: Иран има уште една шанса

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека разговорите со Иран се „многу добри“ и дека Техеран сака да постигне договор. Говорејќи во Мемфис, Трамп рече дека постои „многу добра шанса за спогодба“ со Иран. „Го отстранивме сè што можеше да се отстрани во Иран, вклучително и нивните лидери“, додаде тој, истакнувајќи дека Иран има „уште една можност да ги заврши своите закани“ кон Соединетите Американски Држави и нивните сојузници.„Во моментов водиме навистина добри разговори. Започнаа синоќа, делумно и вечерта пред тоа. Мислам дека се многу добри. Тие сакаат мир. Се согласиле дека нема да имаат нуклеарно оружје. Но, ќе видиме, тоа мора да го завршиме“, рече Трамп.Претседателот исто така повтори дека Иран има уште една можност да ги заврши своите закани кон Америка и нејзините сојузници и изрази надеж дека ќе ја искористи. „Во секој случај, Америка и целиот свет наскоро ќе бидат многу побезбедни“, додаде тој.Трамп повтори и претходни тврдења за уништување на иранските воени капацитети, истакнувајќи дека „систематски ја разградуваме способноста на режимот да ѝ се заканува на Америка“. И покрај негирањата од иранска страна, претседателот потврди дека САД и Иран водат преговори и дека целта е постигнување договор кој ќе биде добар за сите, вклучително и за блискоисточните сојузници и Израел.

Свет | пред 1 месец

Иран: Тврдењата на Трамп за разговори со нас се лажни вести

Иран повторно истакна дека не водел никакви разговори со Соединетите Американски Држави, и покрај тврдењата на американскиот претседател Доналд Трамп дека двете страни постигнале „клучни точки на согласност“. Трамп претходно изјави дека во изминатите 24 часа се одржале „многу силни“ разговори меѓу Вашингтон и Техеран и дека е јасно оти Иран „многу сака да постигне договор“.Претседателот на иранскиот парламент, Мохамад Багер Галибаф, повтори дека такви разговори не се одржале. „Не се одржани никакви преговори со Соединетите Американски Држави, а лажните вести се користат за манипулација на финансиските и нафтените пазари и за извлекување од ситуација во која се заглавени САД и Израел“, рече Галибаф.Оваа изјава е во спротивност со претходното известување на израелски функционер кој за Ројтерс изјави дека токму Галибаф ја предводи преговарачката група со Вашингтон.Според иранската државна новинска агенција ИРНА, портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи изјавил дека „пријателски“ земји пренеле пораки дека Соединетите Американски Држави бараат преговори за завршување на војната, но Иран на тоа не одговорил.

Свет | пред 1 месец

Трамп: Водиме интензивни разговори со Иран

Американскиот претседател Доналд Трамп потврди дека САД водат „многу интензивни разговори“ со Иран, објави новинарот на CNBC, Џо Кернер. Трамп изјави дека разговара со „нови луѓе“ во Иран, што го прави оптимист за можноста за промена на режимот.Трамп посочи дека разговорите се „продуктивни“ и се одвиваат во последните два дена. Тој од Министерството за одбрана побарал да ги одложи сите удари врз иранската енергетска инфраструктура и електрани за пет дена, во зависност од успехот на преговорите. Претходно, претседателот најави дека ако Иран не го отвори Ормускиот теснец во рок од 48 часа, САД ќе започнат со уништување на иранските електрани, почнувајќи од најголемата.Од друга страна, Иранската револуционерна гарда соопшти дека ќе возврати на напади врз иранскиот енергетски сектор со напади врз израелски електрани, како и врз оние што снабдуваат американски бази во регионот на Персискиот Залив.Оваа тензија доаѓа во време кога информации од иранската агенција Fars велат дека не постоеле директни или индиректни контакти меѓу двете земји, што ја покажува сложената и контроверзна природа на дипломатските разговори.

Свет | пред 1 месец

Трамп: Постојат шанси за договор со Иран, но ништо не е загарантирано

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека договор со Иран сè уште не е сигурен, иако постои реална можност за негово постигнување. Говорејќи пред новинарите на Флорида при влегување во претседателскиот авион Air Force One, тој порача дека, и покрај претходниот оптимизам, договорот не е блиску до финализирање.„Имаме многу сериозна шанса за постигнување договор. Тоа не гарантира ништо. Не гарантирам ништо“, изјави Трамп.Тој нагласи дека приоритет на разговорите е Иран да се откаже од својата нуклеарна програма, посочувајќи дека ова прашање е „приоритет број еден, два и три“.Според него, САД и Техеран разговараат за 15 точки кои би можеле да доведат до завршување на конфликтот. Трамп откри и дека би сакал да се воспостави заедничка контрола врз Ормускиот теснец, при што и тој и иранскиот врховен лидер би имале одредена улога во управувањето со ова стратешки важно подрачје.И покрај можноста за договор, Трамп повтори дека поддржува „многу сериозна форма на промена на режимот“ во Иран.

Свет | пред 1 месец

Трамп ги одложи сите напади врз иранските електрани

Американскиот претседател Доналд Трамп ги одложи нападите врз иранските електрани откако имал „добри и продуктивни разговори“ со режимот во Техеран. Како што наведува Ројтерс, Трамп ѝ наредил на американската војска да ги одложи сите воени напади врз иранските електрани и енергетска инфраструктура за пет дена.Потегот на Трамп следеше по заканата од Иран дека ќе ги нападне израелските електрани и оние што ги снабдуваат американските бази низ регионот на Персискиот Залив доколку САД ја нападнат енергетската мрежа на Иран.„Сакам да известам дека САД и земјата Иран, во последните два дена, имаа многу добри и продуктивни разговори во врска со потполно и тотално решавање на нашите непријателства на Блискиот Исток. Врз основа на тонот и содржината на овие длабоки, детални и конструктивни разговори, кои ќе продолжат во текот на неделата, му наложив на Министерството за војна да ги одложи сите воени напади против иранските електрани и енергетската инфраструктура за период од пет дена, во зависност од успехот на тековните состаноци и дискусии – напиша Трамп на социјалната мрежа „Трут Соушл“.

Свет | пред 1 месец

Моџтаба Хамнеи издаде список на директиви за иранската војска

Врховниот лидер на Иран, ајатолахот Моџтаба Хамнеи, издаде список на директиви во кои се наведени задачите и целите на иранските вооружени сили во тековната војна со САД и со Израел.Првото од списокот на барања на ајатолахот Моџтаба е да се одржи континуирано затворање на Ормускиот теснец, а второто е да се продолжат нападите врз американските воени бази во регионот на Персискиот Залив, објави иранската новинска агенција ВАНА.Третото барање е иранските сили да ја одржат подготвеноста за отворање нов фронт доколку се смета за стратешки неопходно.Потоа доаѓа барањето да се продолжи со уништување на американските и израелските непријателски средства и воени капацитети, а потоа „да се евидентира секој маченик“ во посебна иранска датотека за воена одмазда.Шестото барање е разузнавачките структури на Иран да ги елиминираат безбедносните закани од внатрешни и надворешни непријатели, а седмото е да се поштедат некои од соседните земји од ирански воени напади.Според ВАНА, доказите од бојното поле укажуваат дека ајатолахот Моџтаба издал неколку дополнителни воени наредби, или под негов директен надзор, со негово одобрение или со експлицитни наредби.Тука спаѓаат барањата на ајатолахот да се одговори повеќекратно на секој напад врз иранската енергетска инфраструктура, да се зголеми интензитетот на ракетните напади врз израелскиот режим и, конечно, да се додадат нови цели на списокот на напади секогаш кога е потребно.

Свет | пред 1 месец

Ирак се повлече: Нема да учествуваме во никаква воена акција во Персискиот Залив

Ирачкиот премиер Мухамед ел Судани изјави дека операцијата во Ормускиот теснец нема да помогне во пловидбата и ќе предизвика реакција од Иран, поради што Ирак нема да учествува во неа.„Не веруваме во воени решенија. Оружаната одбрана на бродовите ќе предизвика реакција од Иран и нема да го олесни пловењето. Затоа нема да учествуваме во никаква воена акција во Персискиот Залив“, рече премиерот во интервју за италијанскиот весник Кориере дела Сера.Премиерот посочи дека ирачките сили успешно спречиле голем број напади од шиитски формации, потсетувајќи дека токму тие групи се бореле против терористичката организација ДЕАШ заедно со Американците.Бројот на земји кои се подготвени да учествуваат во обезбедувањето безбеден премин на бродови низ Ормускиот теснец се зголеми на 22.Минатиот четврток, шест земји објавија дека ќе се приклучат на коалицијата за обезбедување на безбедноста на бродовите: Велика Британија, Франција, Германија, Италија, Холандија и Јапонија. Покрај овие шест европски земји, коалицијата ја сочинуваат и балтичките држави Летонија, Литванија и Естонија и скандинавските – Данска, Норвешка и Шведска. Од арапските земји, учество најавија ОАЕ и Бахреин. Членките на коалицијата изјавија дека сите земји имаат корист од безбедноста на поморските патишта.

Свет | пред 1 месец

Предупредување до Европа: Иран распоредува ракети за да го погоди Лондон

Иран ги позиционира своите ракети за да го погодат Лондон, објави британскиот национален весник „Тајмс“, повикувајќи се на израелски разузнавачки и дипломатски извори. Причина за тврдењето се двете ракети испукани кон британската воена база во Диего Гарсија, која е на приближно исто растојание од Техеран како и западноевропските главни градови.„Иранскиот терористички режим претставува глобална закана. Со ракети способни да стигнат до Лондон, Париз или Берлин“, соопшти израелската војска.Изворите на британското издание тврдат дека двете ракети биле предупредувачки сигнал за Европа.Според еден дипломат, целта на Иран била да ги предупреди Велика Британија и европските сојузници, кои ги поддржуваат САД и Израел во обезбедувањето на Ормутскиот теснец. Изворот додаде дека веројатно претходно не било познато дека ракетата се наоѓа во арсеналот на Иран.„Доколку ракетата биде лансирана од северен Иран, нејзиниот дострел би можел да достигне низ цела Европа“, предупреди тој.Се верува дека ракетите се лансирани со најдолг дострел досега. Израелските одбранбени сили потврдија дека ракетата успеала да помине околу 4.000 км.Не е со сигурност познато дали ракетите стигнале до Диего Гарсија. Првата ракета била пресретната од американски брод, а втората паднала откако прелетала околу 3.200 км, приближно 640 км од американско-британската база на островите Чагос.Како одговор, иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, изјави дека британскиот премиер Кир Стармер „ги става во опасност британските животи“.

Свет | пред 1 месец

Ирански портпарол со порака до Трамп: „Отпуштен си“

Ирански портпарол му упати порака на американскиот претседател Доналд Трамп користејќи ја неговата позната фраза „Отпуштен си“, алудирајќи на неговото ријалити шоу и предизвикувајќи внимание во јавноста.Иранскиот воен портпарол Ебрахим Золфагари испрати порака до Трамп.„Еј Трамп, отпуштен си. Позната ти е таа реченица. Благодарам на вниманието“, порача Золфагари на англиски јазик.Золфагари е портпарол на Централниот штаб „Хатам ал-Анбија“, иранско заедничко воено командно тело задолжено за координација на операциите меѓу Исламската револуционерна гарда и редовните вооружени сили.Фразата на која алудираше Золфагари, „Отпуштен си“, е препознатлива реченица на американскиот претседател уште од времето кога го водеше ријалити шоуто „Приправник“. Во тоа шоу натпреварувачите се бореа за деловна можност и работно место во една од компаниите на Трамп.Трамп беше водител и заштитно лице на шоуто, а стана особено препознатлив по реченицата „Отпуштен си“, со која ги елиминираше кандидатите. Емисијата со години беше многу популарна и во голема мера придонесе за неговата јавна препознатливост надвор од деловниот свет.Изразот „Благодарам на вниманието“ претседателот често го користи за завршување на објавите на својата платформа Truth Social.

Свет | пред 1 месец

Цените на нафтата растат третa недела: кризата околу Ормутскиот теснец ја турка цената нагоре

Цените на нафтата продолжуваат да растат трета недела по ред, под силно влијание на кризата на Блискиот Исток и блокадата на Ормутскиот теснец, една од најважните глобални рути за транспорт на енергенси.На лондонскиот пазар цената на барел нафта минатата недела порасна за 8,8 проценти и достигна 112,19 долари, додека на американскиот пазар благо опадна за 0,4 проценти, на 98,32 долари.Разликата се должи на фактот што Европа е значително повеќе зависна од нафта од Блискиот Исток, додека во САД растот на залихите делумно го ублажи притисокот врз цените.Ормутскиот теснец останува под контрола на Иран, кој не дозволува транзит на бродови поврзани со САД, Израел и нивните сојузници. Дел од танкерите, главно од Иран, Кина и Индија, добиваат дозвола за премин, додека останатите се задржани.Пазарите дополнително се качуваат поради стравувањата дека енергетската инфраструктура може да стане директна цел на напади. Израел веќе изврши напад врз иранското гасно поле „Јужен Фарс“, по што следеа предупредувања од Техеран за одмазда во случај на нови удари врз енергетски објекти.Во обид да го стабилизира пазарот, Вашингтон најави можност за укинување на санкциите за иранската нафта што се наоѓа на танкери, како и привремено олеснување за купување руска нафта.Аналитичарите предупредуваат дека цените ќе останат високи сè додека трае кризата. Според проценките, барелот може да достигне и до 150 долари доколку дополнително се влоши ситуацијата со извозот од Блискиот Исток.Од почетокот на годината, цената на нафтата на лондонскиот пазар е зголемена за околу 83 проценти, а на американскиот за околу 72 проценти, што укажува на силен глобален енергетски притисок.

Свет | пред 1 месец

Си-ен-ен: Трамп со сè помалку опции и сè поголеми ризици поради Ормуцкиот теснец

Американскиот претседател Доналд Трамп се соочува со сè помалку опции и растечки ризици во конфликтот со Иран, особено поради кризата околу Ормуцкиот теснец, оценува Си-ен-ен.Откако најпрво најави можност за завршување на војната, Трамп само еден ден подоцна се закани со уништување на иранските енергетски постројки, што претставува дополнителна ескалација на конфликтот кој веќе влегува во четвртата недела.Неговиот последен ултиматум – Иран во рок од 48 часа да го отвори Ормуцкиот теснец или ќе се соочи со напад – ја нагласува клучната улога на овој поморски коридор, преку кој поминува значаен дел од светската трговија со нафта и гас.Затворањето на теснецот веќе доведе до блокирање на десетици танкери, раст на цените на енергенсите и ризик од глобална економска криза која може да погоди милиони луѓе.Со поставувањето на нова „црвена линија“, Трамп се доведе во позиција во која секој следен потег носи сериозни последици. Доколку нареди напад врз иранската енергетска инфраструктура, може да предизвика силна одмазда од Техеран и дополнително да ги дестабилизира глобалните пазари. Ако, пак, не реагира, ризикува Иран да ја демонстрира својата моќ и да го поткопа американскиот кредибилитет.Американскиот претседател е изложен и на критики дека нема јасна стратегија за конфликтот. „Немаат визија, немаат план, немаат излезна стратегија“, изјави лидерот на демократите во Претставничкиот дом, Хаким Џефрис.Во меѓувреме, администрацијата на Трамп го брани својот пристап, оценувајќи дека ескалацијата понекогаш е неопходна за да се постигне деескалација.И покрај притисокот, Иран не покажува знаци на повлекување. Напротив, продолжува со напади и закани, вклучително и предупредување за долгорочно затворање на Ормуцкиот теснец и напади врз енергетска инфраструктура во регионот.Цената на нафтата веќе расте, а аналитичарите предупредуваат дека светот се приближува до пресвртна точка во која нема добри решенија – само лоши опции со сериозни последици.

Свет | пред 1 месец

Иран: САД и Израел се одговорни за зголемените тензии во Ормускиот теснец

Иранското Министерство за надворешни работи соопшти дека Ормускиот теснец не е блокиран и дека одговорноста за „растечката опасност“ во овој клучен поморски премин ја носат САД и Израел.Во соопштението се наведува дека Иран „презел низа мерки за да обезбеди агресорите и нивните поддржувачи да не можат да го искористат Ормускиот теснец за реализирање на своите агресивни цели против Иран“. Министерството потенцира дека преминот „не е затворен и поморскиот сообраќај не е запрен“.„Одговорноста за секој нарушен ред, несигурност и растечка опасност во овој пловен пат и околината директно лежи на американскиот и ционистичкиот режим“, се наведува во соопштението. За „целосно воспоставување на безбедноста“ во теснецот, потребен е прекин на воената агресија, запирање на заканите, стопирање на дестабилизирачките активности и целосно почитување на легитимните интереси на Иран.

Свет | пред 1 месец

Иран најавува напади врз купувачите на американски државни обврзници

Претседателот на иранскиот парламент, Мохамад Багер Галибаф, упати остро предупредување, прогласувајќи ги „финансиските субјекти кои го финансираат американскиот воен буџет за легитимни цели“. Тој ја објави пораката на социјалната мрежа X.„Американските државни обврзници се натопени со крвта на Иранците. Ако ги купите, купувате и удар врз вашите седишта и имот“, напиша Галибаф. „Ги следиме вашите портфолија. Ова е вашето последно известување“, додаде тој.Галибаф претходно најавуваше напади врз инфраструктура и енергетски објекти низ регионот, откако поранешниот американски претседател Доналд Трамп изјави дека САД ќе нападнат ирански електрани доколку Техеран не го отвори целосно Ормускиот теснец.

Свет | пред 1 месец

Израел најавува продолжување на нападите по иранските ракетни удари

Израелскиот амбасадор во САД, Јехиел Лајтер, најави дека Израел ќе продолжи со воени или воено-политички дејствија против Иран како реакција на ракетните удари врз градовите Димона и Арад.„Одговорот ќе биде продолжување на оваа кампања додека не го свртиме овој режим на колена“, рече Лајтер за Си-Ен-Ен. Тој додаде дека Израел повеќе не може да живее покрај држава која, според него, сака да ја уништи и дека сега користи балистички проектили против сите свои соседи.На прашањето како ги објаснува овие напади по изјавите на Доналд Трамп и Бенјамин Нетанјаху дека иранските ракетни капацитети се уништени, Лајтер изјави дека „Иранците лажат“ и ги нарече „убијци кои лажат“. Тој посочи и дека Иран претходно тврдел дека нема интерконтинентални балистички проектили, а сега, според него, го негира тоа.

Свет | пред 1 месец

Иран продолжува со напади врз заливските земји

Техеран изврши нови напади врз заливските земји, повеќе од три недели по започнувањето на конфликтот со САД и Израел.Граѓанската одбрана на Абу Даби соопшти дека системите за противвоздушна одбрана одговараат на ракетната закана. Министерството за одбрана на Обединетите Арапски Емирати наведе дека досега се пресретнати 345 ракети, 15 крстосувачки ракети и над 1.700 дронови. Во нападите загинаа двајца војници и шест цивили, а повеќе од 160 лица се повредени.Саудиска Арабија соопшти дека неколку дронови биле пресретнати на истокот, каде што се наоѓаат нафтените полиња, додека еден проектил бил пресретнат во близина на Ријад, а два паднале на отворени терени. Бахреин досега пресретнал над 140 ирански проектили и над 240 дронови.Во меѓувреме, Катар објави дека седум лица загинале при пад на воен хеликоптер во територијалните води поради технички проблем за време на рутинска мисија.

Свет | пред 1 месец

Нова закана од Иран кон Трамп

Заменик-министерот за надворешни работи на Иран, Казем Гарибабади, порача дека Техеран ќе одговори соодветно на секој напад врз електраните и другата витална инфраструктура на земјата.Според иранската агенција Мехр, Гарибабади истакна дека заканите кон иранските електрани и „виталната инфраструктура“ претставуваат закани кон цивилни објекти кои не би смееле да бидат цели во војна. Тој додаде дека, бидејќи Советот за безбедност на ООН не ја исполнил својата должност да ја сопре агресијата, Иран ќе го искористи своето природно право на самоодбрана.„Секој напад врз виталната инфраструктура на Иран ќе биде пречекан со соодветен одговор“, изјави Гарибабади, додавајќи дека целосната правна одговорност и последиците од евентуална понатамошна ескалација ќе ги сносат оние што ја започнале.

Свет | пред 1 месец