израел

Израел предупредува: Иран планира атентат врз Ал-Шараа

Израелската воена разузнавачка служба предупреди дека Иран планира атентат врз привремениот претседател на Сирија, Ахмад ал-Шараа, додека сириските и израелските официјални лица се подготвуваат за продолжување на преговорите посредувани од САД во Париз, со цел постигнување безбедносен договор.Според оценката на израелската војска, ал-Шараа се соочува со закани од Иран и други непријателски актери. Израелските одбранбени официјални лица веруваат дека Техеран го гледа ал-Шараа како фактор што ја слабее неговата мрежа на влијание во регионот.Сириските власти засега не се јавиле со официјален одговор на оценката на израелската разузнавачка служба. Сепак, Министерството за внатрешни работи на Сирија ги негираше претходните гласини за наводен обид за атентат врз ал-Шараа, оценувајќи ги како „целосно неточни“ и предупредувајќи за лажни документи што им се припишуваат на официјални извори.Ал-Шараа претходно преживеа повеќе обиди за атентат од моментот кога ја симна од власт долгогодишниот диктатор Башар ал-Асад, предизвикувајќи колапс на режимот во Дамаск. Во ноември 2025 година, сириските власти спречија два одделни обида за атентат од страна на групата Исламска држава. Американскиот емисар Том Барак исто така предупреди за ризиците по животот на ал-Шараа поради неговото сѐ поблиско приближување кон Западот.Во меѓувреме, ал-Шараа беше виден во јавноста во центарот на Дамаск во понеделникот навечер, купувајќи во локални продавници во населбата Мазех, користејќи новите сириски банкноти, што се толкува како сигнал дека е жив и здрав.

Свет | пред 3 дена

Ердоган: Она што го направи „фараонот“ Нетанјаху нема да остане неказнето

Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган најави дека во понеделник ќе има телефонски разговор со американскиот претседател Доналд Трамп.„Во понеделник ќе имаме уште еден разговор со американскиот претседател Доналд Трамп“, рече Ердоган, нагласувајќи дека повикот ќе се одржи во попладневните часови.Голем собир на мостот во ИстанбулГоворејќи за масовната поддршка што турската јавност ѝ ја даде на Палестина за Нова година, Ердоган порача дека големото собирање на мостот Галата во Истанбул претставува историски момент, покажувајќи дека Палестина не е сама.„Она што го направи човекот наречен фараон, Бенјамин Нетанјаху, нема да остане неказнето, бидејќи врз себе го навлече проклетството на безброј потчинети луѓе, од млади до стари“, изјави Ердоган.Осудувајќи ги израелските постапки во Газа и влошувањето на хуманитарната состојба таму, турскиот претседател повтори дека страдањето на децата во Газа, кои живеат во импровизирани шатори среде ветер и дожд, нема да остане без одговор и дека Нетанјаху нема да избега од одговорност.

Свет | пред 1 седмица

Израел забрани работа на 37 странски невладини организации во Газа

Од 1 јануари, на 37 меѓународни невладини организации повеќе нема да им важат дозволите за работа на територијата на Газа и Западниот Брег. Израелското Министерство за дијаспора соопшти дека организациите не ги исполниле новововедениот пакет на строги регистрациски правила, кои стапија на сила на 1 март годинава.Според објавите, засегнатите организации не доставиле целосни податоци за тоа кој работи за нив, како се финансираат и на кој начин ги спроведуваат активностите. Израелските прописи бараат да се поднесе детална документација – од структури и програми, до комплетни списоци на странски и палестински вработени, заедно со нивните пасоши и лични документи, објавува „Тајмс оф Израел“.Со ова, почнува 2026 година со нов, значително построг режим на работа за меѓународните организации во палестинските територии, што би можело сериозно да влијае врз нивната натамошна активност и присуство на терен.

Свет | пред 1 седмица

Ердоган: Израел со своите потези сe повеќе го дестабилизира регионот

Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган во понеделникот изјави дека Израел сè повеќе работи на дестабилизација на регионот, наведувајќи ја како пример одлуката на Тел Авив да го признае отцепениот Сомалиленд. Ердоган ова го истакнал во телефонски разговор со кувајтскиот престолонаследник, шеикот Сабах Халед Ал-Сабах, нагласувајќи дека мора да се поддржи територијалниот интегритет на Сомалија, пишува Анадолу агенција.За време на разговорот, во кој биле опфатени билатерални, регионални и глобални прашања, Ердоган истакнал дека Турција работи на зајакнување на врските со Кувајт во сите области. Тој додал дека очекува соработката меѓу двете земји да продолжи да се развива. Турскиот претседател изразил надеж дека обновата на Газа ќе започне по постигнување траен прекин на огнот и воспоставување мир. Во тој процес, како што рекол, соработката меѓу Турција и Кувајт ќе биде од големо значење.

Свет | пред 1 седмица

Израел одобри 19 нови населби на Западниот Брег

Велика Британија, Канада, Германија и низа други земји во средата ја осудија одлуката на Израел за одобрување на 19 нови населби на окупираниот Западен Брег, предупредувајќи дека овој потег го крши меѓународното право и ризикува да поттикне понатамошна нестабилност. Во заеднички апел, тие ја повикаа израелската влада да ја поништи одлуката.Одлуката на израелскиот безбедносен кабинет, покрај Велика Британија, Канада и Германија, ја осудија и Белгија, Данска, Франција, Ирска, Исланд, Италија, Јапонија, Малта, Холандија, Норвешка и Шпанија. „Го повикуваме Израел да ја поништи оваа одлука, како и проширувањето на населбите“, се наведува во заедничката изјава објавена од Велика Британија.„Потсетуваме дека ваквите еднострани дејствија, како дел од поширокото интензивирање на политиката на населување на Западниот Брег, не само што го кршат меѓународното право, туку и ризикуваат да поттикнат нестабилност“, се додава во изјавата.

Свет | пред 2 седмици

САД воведуваат санкции против двајца судии на Меѓународниот кривичен суд поради Израел

Американскиот државен секретар Марко Рубио денеска изјави дека САД воведуваат санкции против двајца судии на Меѓународниот кривичен суд (МКС), затоа што, како што рече, се насочиле против Израел, со што бројот на високи судски функционери под американски санкции се зголеми на 11.„Денеска воведувам санкции против двајца судии на Меѓународниот кривичен суд (МКС), Гоча Лордкипанидзе од Грузија и Ерденебалсурен Дамдин од Монголија, согласно Извршната уредба 14203“, изјави Рубио во соопштение, повикувајќи се на уредбата што претседателот Доналд Трамп ја потпиша во февруари, со која се предвидуваат санкции против МКС.„Овие лица директно се вклучија во напорите на МКС да истражува, апси, притвора или кривично гони израелски државјани без согласност на Израел“, додаде тој.Санкции поради одбивање на израелските приговориРубио во соопштението се осврна на учеството на судиите во гласањето за отфрлање на еден од неколкуте израелски правни приговори против истрагата на МКС за водењето на војната во Газа, донесена претходно оваа недела.Именуваните судии беа дел од панелот што одби да ја поништи одлуката на понискиот суд, според која истрагата на обвинителството за наводните злосторства во негова надлежност може да ги опфати и настаните по нападот на милитантната палестинска група Хамас врз Израел на 7 октомври 2023 година.МКС соопшти дека го осудува новиот круг американски санкции, што претставува веќе четврти сет мерки оваа година. „Овие санкции се флагрантен напад врз независноста на непристрасна судска институција“, се наведува во соопштението на МКС, додавајќи дека мерките го доведуваат во опасност меѓународниот правен поредок.Односот на САД и Израел кон МКССоединетите Американски Држави и Израел не се членки на МКС, но палестинските територии беа примени како држава членка во 2015 година. Минатата година МКС издаде налози за апсење на Бенјамин Нетанјаху и неговиот поранешен министер за одбрана Јоав Галант поради наводни воени злосторства и злосторства против човештвото, вклучувајќи користење на гладта како оружје на војна, извршени во Газа.Американските санкции воведени во февруари опфаќаат замрзнување на имотот во САД на лицата на списокот со санкции, како и забрана за влез во САД за нив и за членовите на нивните семејства.

Свет | пред 3 седмици

Израел се дели: да служат ли Хасидите во војска?

Израел се соочува со сериозна политичка и општествена криза поради најавените промени во регрутацијата на ултраортодоксните Евреи (Хареди), кои со децении уживаат изземање од задолжителната воена служба. По повеќе од две години војна, јавноста драстично го смени ставот: расте притисокот и од световните и од дел од религиозните Евреи оваа заедница конечно да биде опфатена со регрутацијата.Законот што се разгледува во Кнесетот ја укинува долгогодишната привилегија што му овозможуваше на околу 60.000 Хареди мажи да не служат во војска под изговор „целодневно верско образование“. Иако изминатата година биле испратени околу 24.000 повици за регрутација, одѕивот бил минимален – едвај 1.200 лица. Прашањето излезе на улиците: низ Ерусалим се одржаа масовни протести, а забележани се и напади врз Хареди политичари.Ултраортодоксната заедница смета дека од нив се бара да изберат меѓу верата и државата. „Нашата војска е изучувањето на Тората“, велат нивните водачи, уверени дека молитвата ја штити земјата исто колку и оружјето. Но, во остатокот од Израел расте чувството дека товарот не е праведно распределен, особено по огромниот број загуби во текот на конфликтот.Премиерот Бенјамин Нетанјаху е под силен политички притисок. Хареди-партиите се столб на неговата коалиција и инсистираат изземањето да продолжи. Законот што го предложи предвидува регрутација на само 10.000 студенти во две години – бројка што критичарите ја сметаат премала и козметичка. Опозицијата го нарече законот „срамота“ и „предавство“, а дури и дел од неговите сојузници предупредуваат дека со ова се загрозува иднината на државата.Прашањето сега го дели Израел по најдлабоката линија: дали еднаквоста пред државата важи за сите, или верската традиција има предност? Се работи за конфликт што ги погодува темелите на националниот идентитет – дали Израел е пред сè модерна држава со обврски за сите, или земја која над сè го штити својот религиозен континуитет.

Свет | пред 1 месец

Министерот Кац под оган: „Не е тероризам“ – бунт во Кнесетот поради нападите врз Палестинци

Израелскиот министер за одбрана Исраел Кац предизвика сериозни контроверзии со изјава дека нападите на израелски доселеници врз Палестинци на Западниот Брег не претставуваат тероризам, туку „само нарушување на јавниот ред и мир“. Спорната квалификација била дадена на затворена седница на Комисијата за надворешни работи и одбрана на Кнесетот, во период кога насилството во окупираните територии е во пораст, пишува The Times of Israel.Неговиот став предизвика бурна реакција кај пратениците од центристичката партија Yesh Atid, Елазар Стерн и Рам Бен-Барак, кои остро се спротивставиле, истакнувајќи дека сторителите се „еврејски терористи“ и дека таквите напади мора јасно да се дефинираат како тероризам.Последните недели донесоа драматичен раст на насилството од страна на доселеници, што ги натера безбедносните служби да го зголемат притисокот врз оваа појава. Опозициските пратеници извршиле притисок врз Кац повторно да воведе административен притвор за осомничени евреи – мерка што дозволува задржување без обвинение од безбедносни причини. Министерот неодамна објави дека таа политика повеќе нема да се применува врз еврејски напаѓачи, но останува во сила за Палестинците.Кац тврди дека постои јасна разлика меѓу „опасно насилство“ и дела што спаѓаат под нарушување на јавниот ред. Според него, насилството од страна на доселеници е од вториот вид и ниту една безбедносна служба – вклучително и Шин Бет – не го квалификува како тероризам.Но ова е во спротивност со последните потези на полицијата, која оваа недела најави кривични пријави за тероризам против двајца еврејски осомничени.Еден од нив, уапсен на 9 ноември, треба да биде обвинет откако беше снимен како брутално удира палестинска жена со палка за време на бербата на маслинки. Вториот осомничен е приведен под сомнение дека учествувал во палење имот при насилен упад на доселеници во градовите меѓу Тулкарем и Наблус.Ескалацијата на нападите, различните дефиниции на институциите и контрадикторните политички пораки отвораат сериозни прашања за пристапот на Израел кон насилството на Западниот Брег – прашање што сè почесто предизвикува меѓународна загриженост.

Свет | пред 1 месец

Хамас призна: десетици борци заглавени во тунели – бара притисок врз Израел

Палестинското движење Хамас првпат јавно призна дека дел од неговите борци се заробени во подземната тунелска мрежа во Појасот Газа. Во изјава до медиумите, организацијата побара од земјите-посредници да извршат притисок врз Израел за да им овозможи на заробените борци безбедно да ги напуштат тунелите.Барањето доаѓа откако израелската војска минатата недела соопшти дека убила повеќе од 20 припадници на Хамас кои се обиделе да избегаат од „подземната терористичка инфраструктура“, а привела уште осум.„Го сметаме Израел целосно одговорен за животите на нашите борци и ги повикуваме посредниците веднаш да дејствуваат за да обезбедат нашите синови да се вратат дома“, се наведува во соопштението на Хамас.Израелските медиуми со недели објавуваат дека помеѓу 100 и 200 борци на Хамас се заробени во тунелите под градот Рафах, во делот од Појасот Газа што е под израелска воена контрола.Според договорот за прекин на огнот што стапи во сила на 10 октомври, постигнат со посредство на САД, израелската армија треба да се повлече зад т.н. „жолта линија“, која го означува подрачјето под израелска контрола.Американскиот специјален пратеник Стив Виткоф во ноември, на конференција во Мајами, неформално спомна „200 борци заробени во Рафах“, алудирајќи дека нивната судбина може да биде „тест“ за тоа како двете страни го спроведуваат примирјето.Но Израел засега ја исклучува можноста за каква било форма на безбеден премин за борците на Хамас. Портпарол на израелската влада за АФП изјави дека премиерот Бенјамин Нетанјаху „нема да дозволи безбеден коридор за 200 терористи на Хамас“, повторувајќи дека целта на Израел останува „демонтирање на воените капацитети на Хамас и демилитаризација на Појасот Газа“.

Свет | пред 1 месец

Израел ги засили нападите врз јужен Либан

Израелската војска денес ги засили воздушните напади врз јужен Либан, при што беше убиена најмалку една личност. Израел речиси секојдневно го напаѓа регионот, тврдејќи дека сака да го спречи повторното воено јакнење на Хезболах. Организацијата вели дека ги исполнила условите од договорот за прекин на огнот и дека ги повлекла силите северно од реката Литани, но одбива целосно да се разоружа. Спроведувањето на договорот е отежнато поради тензии, израелски операции и внатрешни политички проблеми во Либан.Според договорот постигнат со посредство на САД и Франција, либанонската армија треба да го заплени сето недозволено оружје јужно од Литани, но Либан тврди дека Израел го прекршува договорот со тоа што и понатаму држи позиции на југот.Денес Израел предупреди на социјалните мрежи за нови цели и нападна четири села – Деир Кифа, Шехур, Аината и Таир Филсаи. Претходно, една личност загина во напад врз селото Ал-Тири. Израелската војска тврди дека убила припадник на Хезболах.Во вторник, Израел изведе еден од најсмртоносните напади од минатогодишната војна, убивајќи 13 лица во палестинскиот камп Аин ал-Хилве. Израел тврди дека Хамас го користи кампот за напади, но Хамас го негира тоа и вели дека меѓу убиените нема нивни членови.

Свет | пред 1 месец

Израел го прекрши прекинот на огнот во Газа 282 пати, убиени се стотици цивили.

Месец дена по прогласувањето на прекинот на огнот во Газа, Израел го прекрши речиси секојдневно со напади во кои загинаа стотици луѓе, пишува „Ал Џезира“. Владината канцеларија за медиуми во Газа извести дека од 10 октомври до 10 ноември Израел го прекршил прекинот на огнот најмалку 282 пати, вклучувајќи воздушни и артилериски напади, пукање кон цивили и уништување на приватна имот.Услови на прекинот на огнотСАД на 29 септември предложија 20-точковен план за завршување на војната, пристап на хуманитарна помош и повлекување на израелските сили. Договорот вклучува прекин на непријателствата, укинување на блокадата на помошта, ослободување на заробеници и повлекување на израелските сили до „жолтата линија“. Договорот беше потпишан на 13 октомври, но Израел и Хамас не присуствуваа, што доведе до сомнежи за неговата изводливост.Напади и жртвиСпоред Ал Џезира, Израел ја нападнал Газa во 25 од последните 31 ден од прекинот на огнот. Од 10 октомври, загинале најмалку 242 Палестинци, повредени се 622, а најсмртоносни денови биле 19 и 29 октомври. До 10 ноември 2025, според палестинското Министерство за здравство, загинале најмалку 69.179 лица, вклучувајќи 20.179 деца, а повредени се 170.693.Помош и блокадиИако договорот предвидуваше „целосна помош веднаш“, во Газа стигнува само дел од потребната храна, додека Израел блокирал основни прехранбени производи и дозволува увоз на нехранлива стока како грицки и безалкохолни пијалоци.Размена на заробеници и телаХамас ослободи 20 израелски заробеници во замена за палестински затвореници, а Израел врати 300 палестински тела, многу од нив со траги на тортура.Меѓународно правоПрекршувањето на прекинот на огнот претставува кршење на политичкиот договор, но не секогаш и на меѓународното право, освен ако договорот не е обврзувачки.

Свет | пред 1 месец

Израел: „Нема да има турски војници во Газа“ – Тел Авив ја одби можноста за турско учество во меѓународните сили

Портпаролката на израелската влада Шош Бедросијан денеска категорично ја отфрли можноста турски војници да бидат дел од меѓународните стабилизациски сили кои би ја презеле контролата врз Газа по повлекувањето на израелската војска.„На терен нема да има турски војници,“ изјави Бедросијан, одговарајќи на новинарско прашање за можноста Анкара да има воено присуство во појасот Газа.Планот на американскиот претседател Доналд Трамп за завршување на двегодишниот конфликт во палестинската енклава предвидува формирање привремени меѓународни стабилизациски сили, кои би ја презеле одговорноста за безбедноста и воспоставување ред во Газа.Иако силите сè уште не се формирани, неколку држави бараат нивниот мандат да биде одобрен од Советот за безбедност на ОН.Американскиот амбасадор во Турција, Том Барак, претходно месецов на безбедносна конференција во Манама изјави дека Турција ќе биде дел од тие меѓународни сили, додека потпретседателот на САД, Џ. Д. Венс, нагласи дека Анкара ќе има „конструктивна улога“, но дека Вашингтон нема да му наметнува ништо на Израел кога станува збор за присуство на странски сили на негово тло.Со оваа изјава, Израел јасно става до знаење дека одбива било какво турско воено присуство во Газа, и покрај тоа што Турција претходно изрази подготвеност да учествува во меѓународни мировни мисии на Блискиот Исток.

Свет | пред 2 месеци

Нови израелски напади во Газа: над 90 загинати, меѓу нив и деца

Повеќе од 90 Палестинци, меѓу кои најмалку 35 деца, загинаа во израелските напади на Појасот Газа во изминатите 24 часа, иако на сила е спогодба за прекин на огнот, јавуваат палестински медицински извори, пренесува агенцијата Anadolu.Според извештаите, израелската армија убила 31 лице на северот, 42 во централниот дел и 18 на југот на Газа, додека десетици цивили се ранети. Агенцијата Wafa јавува дека меѓу погодените се куќи, шатори што служеле како засолништа за раселените, како и болница во рамките на т.н. „жолта линија“ – зона до која израелските сили се повлекле според спогодбата за примирје.На северот, во Беит Лахија, израелските сили погодиле училиште претворено во засолниште, при што загинале три лица, а неколкумина се ранети. Во избегличкиот камп Шати, гранатирани биле две куќи во населбата Ал-Наср, при што загинале осум лица.Во средата наутро израелски проектил погодил џамија во населбата Сабра, каде се засолнувале раселени лица. Според сведоци, таму загинале најмалку две лица, а десетина се ранети. Во населбата Зајтун, мајка и дете загинале во друг воздушен напад.Во централниот дел на Газа, четири лица биле убиени откако израелски напад погодил шатор во Деир ал-Балах, додека шестмина загинале во бомбардирање на училиште и куќа во кампот Бурејџ.Во кампот Нусејрат петмина биле убиени при напад на повеќе домови, а во друг напад во истиот камп загинале девет лица, меѓу кои четири деца.На југот на Газа, во областа Ал-Маваси кај Кан Јунис, израелски напад погодил шатори во кои биле сместени раселени семејства, при што загинале осум лица, меѓу нив тројца деца.Палестинските здравствени служби предупредуваат дека бројот на жртви може дополнително да расте, бидејќи многу ранети се во критична состојба, а потрагата по исчезнатите под урнатините сè уште трае.

Свет | пред 2 месеци

Трамп: Ја запрев војната во Газа, Нетанјаху ќе се бореше со години

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека лично го спречил израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху да ја продолжи војната во Газа, тврдејќи дека без неговиот притисок конфликтот би траел со години. Во интервју за магазинот Тајм, Трамп рече дека Нетанјаху бил решен да ја продолжи војната без ограничувања, но тој успеал да го убеди да ја прифати неговата мировна иницијатива. „Тој би продолжил, можело да трае со години, но јас го запрев и сите се обединија кога го направив тоа“, изјави Трамп.Американскиот претседател откри дека го предупредил израелскиот премиер со зборовите: „Биби, не можеш да се бориш против целиот свет. Можеш да водиш одделни битки, но целиот свет е против тебе“. Тој го опиша израелскиот напад врз преговарачи на Хамас во Катар како „ужасен“ и „тактичка грешка“, но додаде дека токму тој инцидент бил еден од клучните моменти што довеле до обединување на страните и до постигнување на прекин на огнот.Трамп нагласи дека неговата администрација успеала да воспостави рамнотежа меѓу дипломатски дијалог и притисок кон блиските сојузници, што, според него, било пресудно за спроведување на неговиот мировен план. Тој исто така потенцира дека американската политика останува јасна во однос на анексијата на Западниот Брег: „Тоа нема да се случи, бидејќи им дадов збор на арапските држави. Израел би ја изгубил целата поддршка на САД доколку се одлучи за тоа“, изјави Трамп.Во меѓувреме, потпретседателот Џеј Ди Венс, кој престојуваше во Израел во обид да го зајакне мировниот процес, остро ги осуди предлозите на израелските десничарски пратеници за анексија на Западниот Брег, нарекувајќи ги „глупав политички трик“ и „навреда“.На изјавите на Трамп реагираше и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху, кој порача дека Израел е суверена држава која сама ги носи своите безбедносни одлуки. „Една недела велат дека Израел ги контролира САД, следната дека САД го контролира Израел. Тоа се бесмислици. Имаме партнерство и заеднички вредности и цели“, изјави Нетанјаху.Изјавите на Трамп доаѓаат во чувствителен момент за регионот, во време кога и покрај објавениот прекин на огнот, тензиите меѓу Израел и Хамас сè уште се високи, а меѓународната заедница внимателно ги следи потезите на Вашингтон и Тел Авив.

Свет | пред 2 месеци

Нетанјаху повторно ќе се кандидира за премиер

Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху синоќа најави дека повторно ќе се кандидира за нов мандат на претстојните избори.Во разговор за израелскиот Канал 14, Нетанјаху истакна дека планира да се кандидира за премиер на следните избори.Тој изрази увереност дека ќе победи на парламентарните избори, кои се очекува да се одржат наесен 2026 година.Како лидер на десничарската партија Ликуд („Унија“), Нетанјаху го држи рекордот со најмногу години на чело на израелска влада – вкупно повеќе од 18 години, со прекини, од 1996 година.

Свет | пред 2 месеци