Јаневска: Новиот закон не дискриминира, туку воведува меритократија

Министерката за образование и наука, Весна Јаневска, порача од собраниската говорница дека е „крајно време универзитетите и општеството да склучат договор дека ќе работат во полза на младите луѓе кои ќе останат да ја развиваат државата“, бранејќи го новиот Предлог-закон за високото образование.Според неа, законското решение не дискриминира ниту еден универзитет, туку воведува меритократски принципи, модуларност на студиските програми, повеќе практична настава, интернационализација и поголема вклученост на бизнис-заедницата во креирањето и евалуацијата на наставните содржини. Целта, како што истакна, е студиските програми да се усогласат со потребите на пазарот на трудот и да се развијат вештини што досега недостасувале во земјата.Во однос на условот за објавување научни трудови во меѓународните бази „Веб оф сајенс“ и „Скопус“, Јаневска нагласи дека станува збор за критериум кој важи подеднакво за сите универзитети, па оттука не може да се толкува како дискриминаторски.Министерката информираше дека в петок ќе заседава работната група за Законот за високото образование, која ќе одлучува по забелешките доставени во јавната расправа, додавајќи дека дел од предлозите веќе се имплементирани во текстот.Осврнувајќи се на реакциите за можен удар врз автономијата на универзитетите, Јаневска посочи дека со новото законско решение не се задира во автономијата, туку се активира Советот на универзитетите – тело предвидено и во претходниот закон, но никогаш формирано.Според неа, улогата на Советот ќе биде отчетност и надзор над користењето на јавните средства, следење на исполнувањето на плановите што самите универзитети ќе ги предлагаат, како и обезбедување усогласеност со правниот систем.Во врска со одредбата која му дава право на министерот да запре одлука на Сенатот доколку утврди дека е спротивна на закон, Јаневска рече дека тоа ќе се применува под строго пропишани услови, а дополнително побарала од правни експерти да ја доразработат формулацијата за да се избегнат нејаснотии.„Универзитетот нема задача само да создаде добар стручњак, туку и одговорна морална личност. За тоа да биде возможно, мора да го зголемиме квалитетот на високото образование“, нагласи Јаневска, додавајќи дека постои државен консензус за потребата од реформи.

Македонија | пред 2 седмици

Ивица Дачиќ на респиратор, лекарите велат: Состојбата е и натаму тешка

Од Одделението за пулмологија при Универзитетски клинички центар Србије информираат дека состојбата на српскиот министер за внатрешни работи Ивица Дачиќ (60) останува тешка и сериозна.Доктор Спасоје Попевиќ изјави дека во овој момент нема подобрување во здравствената состојба на Дачиќ и дека е прерано да се зборува за понатамошни прогнози.„Неговата состојба останува тешка и сериозна. Медицинскиот тим вложува огромни напори за да дојде до подобрување. Во овој момент нема подобрување и е прерано да се зборува за било што понатаму“, изјави Попевиќ.Според информациите од болницата, Дачиќ бил хоспитализиран поради тешка пневмонија и во моментов се наоѓа на респираторна поддршка, под постојан лекарски надзор.Лекарите посочуваат дека министерот има и дијабетес, како и други придружни заболувања, што дополнително ја усложнува клиничката слика. Поради недоволен ефект од терапијата и наглото влошување на состојбата, било неопходно приклучување на механичка вентилација.Според српските медиуми, состојбата на Дачиќ нагло се влошила во последните денови, а на болничко лекување бил примен откако на комеморација покажал отежнато дишење, што го забележал и претседателот на Србија, Александар Вучиќ.Од Клиничкиот центар наведуваат дека јавноста ќе биде навремено информир

Свет | пред 2 седмици

Мицкоски нема одговор на прашањето кој е Адамовиќ, повторно Харис Џиновиќ и Дубаи, вели СДСМ

Социјалдемократски сојуз на Македонија обвини дека премиерот Христијан Мицкоски нема одговори на клучните прашања поврзани со именувањето на Душан Адамовиќ за почесен конзул на Македонија во Србија.Од СДСМ посочуваат дека Мицкоски во Собранието покажал нервоза и не одговорил на прашањата поставени од претседателот на партијата, Венко Филипче.„Кој е Душан Адамовиќ? По кои критериуми е избран за почесен конзул и дали тие критериуми се испочитувани?“, прашуваат од СДСМ.Тие наведуваат дека на социјалните мрежи Адамовиќ користел формулации како „Српска Македонија“ и прашуваат дали таквите ставови се во согласност со критериумот за „докажан пријател“ на државата.Дополнително, опозицијата отвора прашања за безбедносната проверка, посочувајќи на информации дека негов автомобил бил дигнат во воздух, а во друг случај било пукано кон него.„Дали АНБ направила соодветна проверка? Дали МВР издало потврда дека нема кривични пријави или судски постапки?“, прашуваат од СДСМ.Партијата го проблематизира и неговото наводно позиционирање во српската владејачка партија, како и контактите што, според нив, ги има во Русија.„Како членка на НАТО, дали Македонија има потреба од човек кој се фали со врски во Москва, особено во услови кога Русија е под санкции од Европската Унија?“, наведуваат од СДСМ.Во контекст на најавената посета на генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, опозицијата бара одговор од премиерот каква порака испраќа Владата со вакви именувања.„Мицкоски треба да одговори каков однос има со Душан Адамовиќ и зошто токму тој е избран за почесен конзул“, порачуваат од СДСМ.

Македонија | пред 2 седмици

Директорот на АВМУ рече „инфлуенсерите не се регистрираат за да не се види кој ги финансира“, тие вратија: Зошто е опседнат?!

Директорот на Агенција за аудио и аудиовизуелни медиумски услуги, Зоран Трајчевски, вели дека проблемот со нерегистрираните онлајн портали и инфлуенсери не е во висината на надоместокот, туку во транспарентноста на финансирањето.„Се залагавме онлајн порталите да бидат препознаени како медиуми, но тоа не е целосно завршено, особено во изборните процеси каде нема соодветни регулативи. Се појавуваат влијателни интернет-портали што не се дел од регистарот на Агенцијата. Не плаќаат надоместок бидејќи треба да достават извештаи за изворите на финансирање, а не сакаат да го откријат тоа. Истото важи и за инфлуенсерите“, изјави Трајчевски.Тој нагласува дека надоместоците се симболични, но дека одредени субјекти одбиваат да ги откријат изворите на финансирање, а потоа, според него, реагираат дека им се напаѓа слободата на говор.На ваквите изјави остро реагираше Здружение на инфлуенсери и креатори на дигитални содржини, оценувајќи дека квалификациите се неосновани, навредливи и опасни.„Зошто директорот на ААВМУ е опседнат со чесно заработените пари на инфлуенсерите, за кои веќе е платен данок? Инфлуенсерите во Македонија не заработуваат ‘црни пари’. Секоја соработка се реализира со договор, исплатите се вршат преку трансакциски сметки и се предмет на персонален данок согласно законите. Да се сугерира дека прикриваме приходи значи цела индустрија да се етикетира како сомнителна“, наведуваат од Здружението.Оттаму посочуваат дека Агенцијата не е даночен орган и дека не смее преку медиумски изјави да создава впечаток дека инфлуенсерите функционираат во „сива зона“. Дополнително, тврдат дека нема законска основа компаниите да можат да соработуваат само со регистрирани инфлуенсери.„Не бегаме од транспарентност и одговорност, но регулацијата мора да биде законита, пропорционална и усогласена со европските практики“, додаваат тие, оставајќи простор за дијалог.Министерот за дигитална трансформација, Стефан Андоновски, претходно кажа дека ги разбира барањата на инфлуенсерите и дека можни се измени на правилникот донесен врз основа на законските измени од 2023 година.„Постои правилник кој бара задолжителна регистрација. Ги слушнав коментарите на Здружението и мислам дека вреди да се дискутира. Можно е да има промени, бидејќи не сметаме дека треба ригидно да бараме од креаторите на содржини да се однесуваат исто како платформите за споделување содржини“, рече Андоновски.Отворена останува дебатата дали инфлуенсерите треба да бидат третирани како медиуми и под кои услови – прашање што, очигледно, ќе бара поширока институционална и јавна расправа.

Македонија | пред 2 седмици

(Видео) Од погреб за „природна смрт“ до ексхумација: Марија е втора жртва во случајот од Драгоманце, таткото сведочеше јавно дека се плаши

Стравот бил последното чувство што го споделила 35-годишната Марија Маринковска со своето семејство. Во последниот телефонски разговор, исполнет со паника и претчувство за најлошото, таа му рекла на својот брат дека некој ѝ тропа на вратата и дека многу се плаши.Ова се деталите од потресното сведоштво на нејзиниот татко, Зоран Маринковски, чие семејство поминало низ двоен шок – од погреб со уверување дека станува збор за природна смрт, до страшната вистина откриена по ексхумацијата.„Ја баравме на телефон на 18 јануари, не се јави. Последен жив ја слушна нашиот син. Му кажала дека некој ѝ тропа на врата и дека многу се плаши“, раскажува низ солзи Маринковски.Семејството првично верувало дека причината за смртта се здравствени компликации поврзани со алкохол. Сепак, по сомнежите што се појавиле и текот на истрагата, било наредено телото да биде ексхумирано 40 дена по погребот.Обдукцијата покажала дека Марија не починала природно, туку станува збор за насилна смрт. Со тоа, таа се вбројува како втора жртва во истрагата поврзана со 25-годишниот осомничен од Драгоманце, за кого се води постапка под надлежност на Основно јавно обвинителство Куманово.Според тврдењата на таткото, Марија подолго време живеела во страв. Таа им се доверила на родителите дека осомничениот ја следи, а случајот бил пријавен и во полиција.Марија живеела во Старо Нагоричане, кај својот вујко, каде му помагала на братучед ѝ во земјоделските работи. Пред неколку години работела како пастирка кај семејството на осомничениот – познанство што, според семејството, оставило трагични последици.Случајот отвори сериозна јавна дебата за безбедноста на жените во руралните средини, како и за тоа дали институциите соодветно реагирале на претходните пријави за демнење и закани.

Македонија | пред 2 седмици

476 приговори за „Сејф сити“ за еден месец во Кривичен суд, најмногу се за брзина, црвено светло и нерегистрирани возила

Основен кривичен суд Скопје информира дека во првиот месец од примената на системот „Сејф сити“ се поднесени вкупно 476 приговори по издадените прекршочни налози за евидентирани сообраќајни прекршоци.Од нив, 431 приговор се поднесени од правни лица, а 45 од физички лица. По предметите постапуваат 16 судии од одделот за прекршоци.Согласно Законот за прекршоци, сите приговори се навремено заведени и во законскиот рок од осум дена се доставени до Министерство за внатрешни работи за произнесување, што претставува предуслов за понатамошно судско постапување.Од Судот појаснуваат дека до овој момент нема донесено правосилна судска одлука по прекршоците евидентирани преку системот „Сејф сити“, во случаите кога е поднесен приговор.Најголем дел од приговорите се однесуваат на прекршоци поврзани со неприспособена брзина, поминување на црвено светло и управување со нерегистрирано возило.Како значаен предизвик се посочуваат приговорите од лизинг-компании за возила дадени на користење врз основа на договор за лизинг, како и од граѓани кои претходно ги отуѓиле своите возила, но не извршиле одјава во МВР, поради што прекршочните налози биле издадени на нивно име.Од Судот наведуваат дека, имајќи го предвид јавниот интерес за воведувањето на системот „Сејф сити“, ќе продолжат да постапуваат во законските рокови и транспарентно да ја информираат јавноста за текот на постапките и обврските што произлегуваат за граѓаните.

Македонија | пред 2 седмици

ИРЛ осудени за клевета кон Анѓушев, Цветковска: Следни дестинации се Уставен и Стразбур

Истражувачката репортерска лабораторија (ИРЛ) реагира по одлуката на Апелационен суд, кој по вторпат пресуди во корист на поранешниот вицепремиер и бизнисмен Кочо Анѓушев, а против новинарите на ИРЛ во предмет за клевета и навреда.„Апелациониот суд му пресуди на јавниот интерес и на слободата на изразување“, наведуваат од ИРЛ.„Анѓушев во своето соопштение тврди дека ИРЛ дејствувало да го уништи него и ,стопанствениците’ и македонската економија и држава. И се ова сме го правеле за кариери и хонорари. Е па немаме за дивиденди, државна земја, а и не сме фанови на државно субвенционирани бизниси што ги уништуваат нашите реки, планини, земја… Немаме ни мрежи од фирми во Малта и по светов. За одлуката нема коментар ни власта , а ни опозицијата што е чудно ко за една опозиција ако се тоа. Но, тендери за чкорче болниците не делеше ИРЛ туку Филипче, фотоволтаици не прави ИРЛ туку братот на Филипче со братот на Заев, изведено од господинот. Субвенции за мали хидроцентрали не делев јас, туку Груевски и Мицкоски. Реакциите на овој агресивен грабливец поддржан од платеници во медиумите, институциите и партиите, само покажуваат дека независните граѓани и медиуми имаат моќ, само си требаме да сме повеќе и погласни. Фала им на сите илјадници граѓани што коментираат, споделуваат и ни пишуваат за поддршка. Борбата продолжува, следните дестинации се Уставниот суд и најпосле, Стразбур. Случајот се однесува на истражувачкиот документарец „Заговор против воздухот“, емитуван во 2021 година, во кој тужител е Анѓушев, а тужени се ИРЛ и главната уредничка Сашка Цветковска“, стои во ре-објавата на уредничката Сашка Цветковска.Во 2021 година тужбата за навреда била одбиена од Граѓанскиот суд како неоснована, со образложение дека не постојат причини за утврдување клевета. По жалба на Анѓушев, Апелација го вратила предметот на повторно судење. На повторената постапка, без нови докази, Граѓанскиот суд пресудил во корист на тужителот.Судијката која го водела предметот подоцна била дисциплински санкционирана од Судскиот совет поради тешка повреда – отстранување на јавноста од судницата.Пресудата беше јавно осудена од Советот на Европа, амбасадите на САД и ЕУ, Меѓународната и Европската федерација на новинари, Меѓународниот прес институт, Пулицер центарот, OCCRP, како и од повеќе регионални и домашни организации.Здружение на новинарите на Македонија и Самостоен синдикат на новинари и медиумски работници организираа јавен протест пред судот, на кој присуствуваа повеќе од сто новинари и медиумски работници.Од новинарските здруженија посочуваат дека во образложението на пресудата, која сега ја потврди и Апелација, се создава, како што велат, опасен преседан – судот и државните институции да одредуваат што е медиум, кој е новинар и кој може да се занимава со новинарска дејност.ЗНМ и ССНМ најавуваат дека ќе продолжат да стојат зад истражувачкото новинарство и ќе ги искористат сите расположливи правни механизми, вклучително и пред повисоките домашни и меѓународни судски инстанци.Случајот е регистриран како СЛАПП на меѓународната Платформа за мапирање на медиумски слободи (Mapping Media Freedom), а реакција и осуда на ваквата пракса имаше и од Меѓународната и Европската федерација на новинари.Од ИРЛ оценуваат дека исходот на предметот има пошироко значење за слободата на изразување, јавниот интерес и заштитата на истражувачкото новинарство во Македонија.

Македонија | пред 2 седмици

Агонијата за одредени лица допрва почнува, не можам да се договарам со човек кој креваше дронови над куќата на сестра ми, вели Мицкоски за Груби

Премиерот Христијан Мицкоски ги отфрли обвинувањата на опозицијата дека власта постигнала договор со поранешниот вицепремиер Артан Груби, оценувајќи ги како политички инженеринг без логика и основа.„Ги забораваме проски ботовите и актуелната опозиција СДСМ кои ставаат равенство и велат дека власта се договорила со Артан Груби. Ова е политичка теза во изминатите денови. Ајде да видиме што е суштината, а што е политичкиот инженеринг“, изјави Мицкоски.Тој посочи дека токму Груби, според него, бил еден од најгласните негови политички противници, потсетувајќи на јавни напади, како и на случајот со дронови над куќата на неговата сестра, кои биле претставени како негов скриен имот.„И по некоја чудна логика излегувам како претседател на Владата и се договарам со овие кои сакаат да го видат мојот политички крај, а дел од нив и човечки. Мислам дека нема никаква логика“, рече премиерот.Според него, тезите на опозицијата се менувале од ден на ден – од тоа дека тој лично „пуштил“ некого, до наводен договор меѓу него и Груби по судската одлука.„Бегалецот е обезбеден од органите на редот. Сè понатаму е одлука на друга власт – судската власт. Тоа нема врска со Владата“, нагласи Мицкоски.Тој додаде дека во јавноста се создава хистерија, слично како, според него, во други случаи кога се ширеле сценарија за економски колапс или мигрантска криза.„Процесот сам по себе ќе даде одговор. Времето работи на нивна штета“, изјави премиерот, додавајќи дека ја разбира револтираноста на граѓаните, но дека извршната власт нема надлежност да се меша во одлуките на судството.Во контекст на промените во обвинителството, Мицкоски изрази очекување дека со новото раководство ќе се гарантира независност и заштита на правдата, оценувајќи дека за одредени лица „агонијата допрва почнува“.

Македонија | пред 2 седмици

(🔴ВО ЖИВО) „Претрес“ на Јаневска: Штанцање на закони, купување дипломи, ниска култура, (не)писменост, политика

Ако дипломата не вреди, ако професорот не е почитуван, ако ученикот е преоптоварен, ако занаетчијата е потценет – што всушност реформираме во образованието?Во „Претрес“ вечерва зборуваме за купените дипломи, за приватните факултети и за „потписите“ што одлучуваат дали една диплома ќе вреди – или ќе остане безвредно парче хартија. Отвораме и прашање за функционерите кои магистрираат додека извршуваат министерска функција – дали образованието станува алатка за титули, наместо систем за знаење?Какви се успесите во образованието кога на улиците гледаме дека се нема ниту основна култура?Ќе слушнете за наставниците со ниски плати, за основците кои учат несоодветни содржини додека носат ранци од кои добиваат сколиоза, но и за занаетчиите кои со години се маргинализирани во систем што декларативно зборува за реформи.Во емисијата носиме и сведоштва на млади академски граѓани кои својата иднина ја пронашле надвор од државата.Реформа или привид? Знаење или титула? Гледајте во живо и поставувајте прашања:

Студио | пред 3 седмици

(Видео) ДНК на 25-годишниот убиец се совпаѓа со трагите кај последната жртва во кумановско

ДНК-профилот на 25-годишниот осомничен од селото Драгоманце, општина Старо Нагоричане, се совпаѓа со трагите пронајдени кај последната жртва, јавува Телма, повикувајќи се на извори од истрагата.Во тек е сеопфатна истрага за серија тешки кривични дела во кумановско, по апсењето на осомничениот, кој во моментов се наоѓа во притвор. Официјално, институциите не откриваат дополнителни детали за резултатите од ДНК-анализите.Според информациите објавени од Телма, истражните органи анализираат повеќе докази, меѓу кои и содржини од социјални мрежи. На профилот на осомничениот на платформата ТикТок, како што се наведува, имало објави со кои се потврдува дека станува збор за 25-годишник кој чувал овци и живеел во Драгоманце. На профилот биле објавени и видеа и фотографии од неговиот приватен живот.Последната објава, според телевизијата, датира од 9 февруари, еден ден пред да биде пронајдена 78-годишната Мира С. од Старо Нагоричане. Од Основно јавно обвинителство Куманово претходно информираа дека временската рамка на смртта е утврдена меѓу 29 јануари и 10 февруари.Од Обвинителството соопштуваат дека се обезбедуваат и прибираат голем број докази, се вршат распити и ќе следи психијатриска проценка на осомничениот од тим експерти. Во моментов, како што наведуваат, вештиот наод од обдукцијата на ексхумираното тело сè уште не е доставен до јавниот обвинител.Според неофицијални информации што ги објави Телма, се проверуваат повеќе случаи поврзани со починати повозрасни жени, како и еден обид за убиство. Сите настани, според тие информации, се случиле од летото минатата година до апсењето на осомничениот.Надлежните институции продолжуваат со активности за целосно расчистување на случаите.

Македонија | пред 3 седмици

Полицијата влезе во уште една фабрика за марихуана, овојпат во валандовско: нова акција на МВР и Обвинителството

По наредба на јавен обвинител од Основно јавно обвинителство Гевгелија, полициски службеници од СВР Струмица – ОВР Валандово денеска извршиле претрес во простории на правен субјект за производство на марихуана во селото Јосифово, валандовско.Од Министерство за внатрешни работи информираат дека претресот е спроведен по издадена наредба од надлежен јавен обвинител, а повеќе детали за предметот засега не се соопштуваат.Ова доаѓа откако беше објавено дека шест лиценци за производство на марихуана се одземени со одлука на Владата, донесена на денешната седница која сè уште е во тек. Засега нема официјално соопштение од Владата, а се очекуваат детали по нејзиното завршување.Според неофицијални информации, една од одземените лиценци се однесува на фабрика од која претходно беше запленета марихуана во рамки на акција во која беа одземени 40 тона.Одлуката следува по проверките што ги спровело Министерство за здравство. Министерот добил овластување да провери дали се почитуваат законските прописи за одгледување на марихуана, како и стандардите за нејзиниот квалитет.Според предлогот на комисијата при Министерството за здравство, одземање на лиценците е предложено за следните компании:– Alphafarm – констатиран кусок на сув цвет, необезбедено физичко обезбедување и видеонадзор.– Green Life – констатиран кусок на сув цвет и несоодветно пакување во сеф-соба.– CBD Medplant – кусок на сув цвет во сеф-соба и недоставување целосна документација до Комисијата за купопродажба.– Life Plant – недостиг на видеонадзор во внатрешните простории, необезбедено физичко обезбедување и недоставување документација за купопродажба.– Ata Farm – непостоење соодветен стручен кадар и необезбедено физичко обезбедување и видеонадзор.– Kanabinoids – неисполнување на законските услови, недостиг на кадар, обезбедување и видеонадзор, како и констатирани несоодветни активности во дворот на правното лице.Се очекува надлежните институции во текот на денот да излезат со подетални информации за одлуката и за понатамошните чекори во постапката.

Македонија | пред 3 седмици

Нема што да се расправа за судијата кој го прати Груби во куќен притвор, членот на Судски, Јошевска, одговори на прозивките од Филков

Сузана Јошевска-Анастасовска, член на Судски совет на Република Македонија, изјави дека судија не смее да изрече мерка ефективен притвор доколку од страна на јавниот обвинител има поднесен предлог за куќен притвор.„Судија НЕ СМЕЕ да изрече мерка притвор ако има предлог од обвинител за куќен притвор. Нема потреба од итна седница на Судскиот совет за да се расправа основно правило во кривичната постапка“, посочи Јошевска-Анастасовска.Нејзината реакција доаѓа откако министерот за правда, Игор Филков, јавно ги повика Судскиот совет и Совет на јавни обвинители да утврдат дали има основ за одговорност кај судијата и јавниот обвинител во врска со одлуката за куќен притвор за Артан Груби.Полемиката се отвори по одлуката наместо ефективен притвор, на Груби да му биде определен куќен притвор, што предизвика серија политички реакции и повици за институционална одговорност.

Македонија | пред 3 седмици

Тензии околу куќниот притвор: ДУИ бара разрешување на Филков и најавува поплаки до САД, ЕУ и ОБСЕ

Демократска унија за интеграција бара министерот за правда Игор Филков да се воздржи од, како што велат, натамошни јавни интервенции во врска со мерката куќен притвор за Артан Груби, а доколку таквата пракса продолжи – да биде разрешен.Од ДУИ обвинуваат дека Филков извршил притисок врз судиите и обвинителите со денешната изјава во која посочи дека мора да има одговорност „со име и презиме“ за одлуката Груби да биде упатен во куќен наместо во ефективен притвор.Според партијата, извршната власт нема уставно право да сугерира како ќе постапуваат судските органи, оценувајќи ја изјавата на министерот како директно мешање во тековен процес и загрозување на интегритетот на постапката.„Улогата на Министерството за правда е да го заштити интегритетот и независноста на судството, особено во чувствителни случаи кога политичката поларизација врши голем притисок врз поединци во рамките на правосудниот систем. Наместо да го заштити судскиот систем од партиска хистерија, министерот дополнително го поттикнува, создавајќи клима на однапред одредена одлука и јавно упатувајќи пораки што претставуваат притисок врз обвинителите и судиите“, наведуваат од ДУИ.Партијата на Али Ахмети апелира Филков да се воздржи од натамошни јавни коментари, а во спротивно, смета дека треба веднаш да биде разрешен „со цел заштита на независноста на судството во овој чувствителен момент“.Од ДУИ најавуваат дека ќе продолжат внимателно да го следат случајот и дека за случувањата ќе ги информираат стратешките партнери – Соединетите Американски Држави, Европската Унија и Мисијата на ОБСЕ во Македонија.Претходно денеска, министерот за правда ги повика Судски совет на Република Северна Македонија и Совет на јавни обвинители да свикаат итни седници и да утврдат дали има елементи за одговорност кај јавниот обвинител кој побарал, како и кај судијата кој одобрил куќен наместо ефективен притвор за Груби, кој вчера се појави на македонско-косовската граница по повеќе од една година отсуство од државата.

Македонија | пред 3 седмици

СДСМ: Има за авион и луксуз, нема за 600 евра минимална плата

Социјалдемократски сојуз на Македонија обвини дека власта одбила зголемување на минималната плата на 600 евра, и покрај тоа што, како што наведуваат, има средства за „луксузирање, мебел и авион“.Предлогот за изменување и дополнување на Законот за минималната плата, поднесен од пратениците на СДСМ, денеска не беше прифатен на собраниската Комисија за економски прашања. Според опозицијата, за законот дебатирале само нивни пратеници, додека владејачкото мнозинство го одбило и предлогот за јавна расправа, како и разговор меѓу синдикатите, работодавачите и Владата.„Одбија решение за работниците. Одбија 600 евра минимална плата. Има пари за луксузирање на власта, за мебел, чанти, авион, ама нема за поголеми плати за работниците“, велат од СДСМ.Од партијата тврдат дека средствата за набавка на авион не се повлечени и дека нема најави за ребаланс на Буџетот, што, според нив, покажува дека власта нема намера да се откаже од таа набавка.Во реакцијата се наведува и дека, како што велат, се води координирана медиумска кампања со наратив дека „потребен е авион“, додека, според СДСМ, главната тема – зголемување на платите – се оттурнува во втор план.„Има за авион. Има за мебел. Нема за плати. Дефокус не го полни фрижидерот“, порачуваат од опозициската партија, додавајќи дека работниците не смеат да останат без решение.СДСМ апелира законските измени да бидат прифатени „заради работниците“, оценувајќи дека, како што велат, „доста беше од игри“.

Македонија | пред 3 седмици

Угостителите добија „битка“: одложена примената на дел од законот за заштита од пушење

Министерство за здравство прифати одложување на примената на дел од новиот закон за заштита од пушење, со што, како што беше појаснето, им се остава простор на сопствениците на угостителските објекти инфраструктурно да се прилагодат на законските барања.Министерот за здравство, Азир Алиу, на денешната прес-конференција во Владата изјави дека одложувањето се однесува на примената на одредбите за пушење на отворени тераси од три страни, кои во пракса во моментов се затворени.„Процесот за забелешки за тој закон е веќе завршен. Работните групи имаа консултации со стручни лица и со сите засегнати страни во државата. Исто така, јас и премиерот имавме состаноци со производители, потрошувачи, компании, ресторани и кафулиња. Имаше забелешки што беа логични и можеа да бидат прифатени, но и такви што не беа прифатени. Прифатено беше одложувањето на примената на законот за тераси од три страни, бидејќи им треба време за инфраструктурно да се приспособат“, изјави Алиу.Во однос на електронските цигари, министерот најави дека тие ќе бидат забранети за користење во затворени простории. Дополнително, ќе биде ограничена и нивната продажба.„Барањето кое половично е прифатено беше продажбата на електронските цигари со вкус. Има вкусови што се директно наменети за младата популација. Целта на законот е заштита на населението со фокус на младите. Ќе бидат забранети сите вкусови што се благи и атрактивни за младите, а ќе дозволиме да се продаваат само електронски цигари со неутрален вкус и со вкус на тутун“, истакна министерот.Според него, државата е меѓу водечките во Европа по користење на нетрадиционални, таканаречени модерни електронски цигари, поради што законските измени имаат за цел дополнително да ја зајакнат заштитата на младите и јавното здравје.

Македонија | пред 3 седмици

Со завршено четврто одделение сакал да извади возачка, па фалсификувал диплома

Возачки испит во земјава може да се полага со завршено основно образование, а токму овој услов бил причина 49-годишен прилепчанец да фалсификува свидетелство за завршена осмолетка за да може да се пријави во авто-школа.Од Министерство за внатрешни работи информираат дека ОВР Прилеп поднела кривична пријава против Н.А.(49) од Прилеп поради постоење основи на сомнение за сторено кривично дело „фалсификување на исправа“.„Во септември 2025 година, пријавениот направил лажна исправа – свидетелство на негово име издадено од основно училиште за завршено осмо одделение, кое имал намера да го употреби за пријавување во авто-школа за полагање на возачки испит, иако имал завршено четврто одделение“, соопштуваат од полицијата.Случајот доаѓа во период кога засилени се контролите во сообраќајот, особено по ставањето во функција на системот „Безбеден град“, кој предвидува построги санкции за возење без возачка дозвола и за други сообраќајни прекршоци.Во изминатиот период, по одземање на возила од лица кои управувале без положен возачки испит, во Битола и во други градови беа организирани протести. Дел од демонстрантите, припадници на ромската заедница, бараа можност да управуваат возила и без положен испит, повикувајќи се на фактот дека некои од нив се неписмени.Надлежните, пак, остануваат на ставот дека условите за стекнување возачка дозвола се законски пропишани и еднакво важат за сите граѓани.

Македонија | пред 3 седмици

Навивање за Наполи заврши со нож: сопруга го прободе мажот поради фудбалска расправија

Навивањето за Наполи заврши драматично за четириесетгодишен навивач од Неапол, кој бил примен во болница откако неговата сопруга го прободела со нож за време на расправија предизвикана од фудбалски натпревар.Инцидентот се случил во неделата попладне во населбата Каподимонте во Неапол, додека брачниот пар го следел мечот од Серија А меѓу Аталанта и Наполи, кој тимот од Бергамо го доби со 2:1. Натпреварот уште од почетокот предизвикал нервоза кај домаќинот, особено по контроверзната ВАР-одлука со која бил поништен претходно досуден пенал за Наполи.Револтиран од случувањата на теренот, навивачот гласно негодувал и упатувал пцовки кон судијата и играта на својот тим. Според наводите на полицијата, неговата сопруга погрешно ги протолкувала повиците, верувајќи дека навредите се упатени кон неа.Недоразбирањето брзо прераснало во сериозна расправија. Жената го обвинила сопругот дека ја навредува, а откако тој одбил да ја напушти просторијата, ситуацијата ескалирала.Најпрво фрлила ножици кон него, кои не го погодиле. Потоа земала кујнски нож и го прободела во левата страна од телото. И покрај шокот и крварењето, повредениот успеал да се јави на бројот 112 и да повика итна помош.Според истрагата, жената продолжила да фрла ножеви, при што еден од нив се забил во ѕидот на станот.Припадници на карабинерите од станицата Каподимонте пристигнале на местото и затекнале хаотична сцена. Триесет и петгодишната жена била уапсена и се товари за семејно насилство, нанесување тешки телесни повреди и незаконска употреба на ладно оружје.Повредениот навивач бил пренесен во болницата „Оспедале дел Маре“ во Неапол, каде лекарите констатирале дека не е животно загрозен. Медицинскиот персонал посочил дека брзата реакција на итните служби била клучна за да се избегнат потешки последици.Случајот уште еднаш отвора прашање колку емоциите поврзани со спортот можат да излезат од контрола кога фрустрацијата и недоразбирањето ќе се претворат во насилство.

Свет | пред 3 седмици

По проценката на АНБ, Груби не е безбеден ниту дома, ама обвинителот сепак го прати во куќен притвор

Ниту АНБ, ниту МВР не изготвиле безбедносна проценка со која посочиле дека Артан Груби ќе биде небезбеден само доколку заврши во ефективен притвор во истражниот затвор „Скопје“ во Шутка, неофицијално дознава „Скопје1“. Известувањето на кое вчера се повика обвинителот кога бараше куќен притвор, се однесува на општа безбедносна проценка, што би значело дека Груби не е безбеден никаде, па ниту дома.Сознанијата пак, дека има ризик по безбедноста на Груби не се тазе. Дел од нив оперативно се добиени пред една година и по истите е постапено. Затоа и му било доделено обезбедување кое поранешниот вицепремиер го имаше сѐ додека не замина од Македонија, по што беше баран со потерница. Според засега непотврдени информации, дел од лицата кои токмеле план за да му наштетат, се и затвореници. Но останува отворено прашањето, во кои затворски установи издржуваат притвори или затворски казни. Бидејќи, пракса е доколку еден затвор е небезбеден за издржување на мерка или казна, притворениот или осудениот да биде префрлен во друга установа.„Скопје1“ побара детали и од МВР за тоа што стои во известувањата до Обвинителството, но оттаму без детали за овие сознанија.„Министерството за внатрешни работи, согласно своите законските надлежности ги сподели со Јавното обвинителство сите информации и сознанија со кои располагаше, а кои се однесуваат на конкретното лице, вклучително и информациите од Агенцијата за национална безбедност. Во понатамошната постапка, одлуките за барање и определување на мерките ги носат исклучиво надлежното обвинителство и судот“, велат од МВР.За безбедноста во затворска установа, гарантира управата. Вчера, директорот на затворот во Шутка, Бобан Утковски, посочи дека безбедноста на Груби е гарантирана, додавајќи дека се почитуваат сите прописи и правила.„Скопје1“ постави прашања до обвинителот, како дошол до заклучок дека во било кое притворско одделение не може да се гарантира безбедноста на Груби – но не добивме одговор. Наспроти ова, стигна соопштение.„По проценка на надлежните органи – МВР и АНБ постојат сериозни информации дека во притворското одделение не може да се гарантира личната безбедност на овој осомничен“, стои во кусото објаснување од соопштението.Прашавме и зошто Обвинителството се повикува на известувањето од МВР при предлогот за куќен притвор, кога истото укажува дека Груби не е сигурен ниту дома. Не добивме одговор.Молк и на прашањето дали на овој начин, Обвинителството индиректно ја префрла вината од своите редови кај извршната власт.Во исто времен, Груби издржува куќен притвор, кој доколку седне на обвинителна клупа и биде осуден, ќе му се засмета во изречената казна. Во спротивно, ќе биде ослободен, а државата ќе плаќа оштета.

Македонија | пред 3 седмици

Апасиев за случајот со Груби: „Сам се пријавил, ама од бегство“

Пратеникот и лидер на Левица, Димитар Апасиев, со саркастична реакција го коментираше образложението во случајот со Артан Груби.„‘Сам се пријавил, ама од бегство’ е најновиот правен изум, нечуен и невиден досега уште од Римското право, а успешно измислен вчера од страна на предметниот обвинител и судија во случајот со Артан Груби“, напиша Апасиев.Тој во објавата ги повика, како што наведе, „колегите професори по кривично право“ веднаш да го патентираат и да го објават во научен труд со импакт-фактор, алудирајќи дека таков труд би им бил потребен „за реизбор, по новите критериуми на министерката“.Реакцијата на Апасиев е дел од пошироката политичка дебата што се води околу мерките и постапувањето на обвинителството и судот во предметот поврзан со Груби.

Коментари | пред 3 седмици

Биткоинот падна под 63.000 долари, инвеститорите бегаат од ризик

Цената на биткоинот во вторникот падна за повеќе од пет проценти, спуштајќи се под нивото од 63.000 долари, додека инвеститорите реагираат на зголемените царински тензии и пошироките геополитички ризици.Најголемата светска криптовалута во еден момент се тргуваше по 62.964,64 долари, во услови на засилен притисок од инвеститори кои ги намалуваат позициите во поризична имотна класа. Аналитичарите оценуваат дека станува збор за тактичко намалување на ризикот, а не за структурен пресврт на пазарот.Кристофер Хамилтон од инвестициската компанија „Инвеско“ изјави дека падот не е резултат на специфичен шок во криптосекторот, туку на пошироко ресетирање на расположението кон ризикот на глобалните пазари.Дополнителен притисок врз криптовалутите создаваат и растечките тензии на Блискиот Исток. Американскиот претседател Доналд Трамп минатата недела најави дека во рок од десет дена би можел да донесе одлука за можен напад врз Иран, поради несогласувањата околу нов нуклеарен договор. Оттогаш, тензии се засилени, а Вашингтон продолжува со распоредување воени сили во регионот.Биткоинот бележи остра распродажба уште од октомври минатата година, кога неговата вредност надмина 125.000 долари. Од почетокот на годинава изгуби околу 27 проценти од вредноста, додека во однос на октомврискиот врв е намален за приближно 50 проценти.Инвестицискиот стратег Били Леунг од „Глобал Икс Австралија“ посочува дека биткоинот останува чувствителен на глобалните услови на ликвидност. Според него, доколку пазарите ја протолкуваат трговската политика како заострување на финансиските услови, криптовалутите ќе бидат меѓу првите што ќе го почувствуваат ударот.Падот не се ограничи само на криптосекторот. Цената на златото во вторникот се намали за околу еден процент, додека етер, втората најпопуларна криптовалута, изгуби повеќе од еден процент од вредноста и се спушти на 1.831,52 долари.

Свет | пред 3 седмици

Киев ја одбележува годишнината од војната, во сенка на унгарско-словачките блокади

Украина денеска ја одбележува четвртата годишнина од руската инвазија, а во Киев се очекува пристигнување на претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен и претседателот на Европскиот совет Антонио Кошта.Двајцата европски лидери ќе присуствуваат на комеморација заедно со повеќе европски државници, со цел да изразат поддршка и солидарност со Украина.Во рамки на посетата е предвидено тие да ги посетат и локациите оштетени во руските воздушни напади врз украинската енергетска инфраструктура. Посетата, сепак, се одвива во сенка на блокадите од страна на Унгарија и Словачка, кои го кочат усвојувањето на нови санкции против Русија.Унгарија вчера стави вето и на пакетот финансиска помош на Европската Унија за Украина во износ од 90 милијарди евра, од кои 60 милијарди се наменети за одбраната од руската агресија. Се смета дека Унгарија и Словачка одржуваат најблиски односи со Москва меѓу земјите членки на Унијата.Паралелно со случувањата во Киев, францускиот претседател Емануел Макрон и британскиот премиер Кир Стармер организираат видеоконференција на таканаречената „Коалиција на волни“, во која учествува и Германија, со цел одбележување на годишнината од почетокот на војната.Високите претставници на Европската Унија кои се во Киев ќе се приклучат и на оваа конференција, во обид да испратат единствена порака за поддршка на Украина, и покрај внатрешните несогласувања во рамките на Унијата.

Свет | пред 3 седмици

23 февруари: Од „Господине Мијалков, вие сте во Македонија?“ до Груби на Блаце – две враќања и истата сенка на правдата

Дваесет и трети февруари сè поочигледно станува датум со симболика на македонската политичко-кривична сцена. Разликата е во имињата, но сличностите во сценариото се впечатливи.На 23 февруари 2021 година, Сашо Мијалков, по кратката и мистериозна „недостапност“, се појави пред Основното јавно обвинителство за гонење организиран криминал. Камерите беа подготвени. Новинарското прашање „Господине Мијалков, вие сте во Македонија?“ остана како симбол на тој момент.Мијалков, човекот кој со години беше персонификација на безбедносниот апарат, тогаш стана симбол на драматично враќање, откако судот му одреди притвор по пресудата во предметот „Таргет–Тврдина“, случај поврзан со масовното незаконско прислушување. Подоцна следуваа и одлуки по други предмети – „Трезор“, „Империја“ – со спогодби, намалени казни и финансиски договори. Дел од пресудите станаа правосилни, дел од постапките беа вратени на повторно судење. Правдата се развлекуваше во продолженија.Пет години подоцна, повторно на 23 февруари, јавноста беше разбудена со уште едно звучно име – Артан Груби. Утринските наслови објавија дека е уапсен на граничниот премин Блаце, откако се предал.Иронијата е јасна. Едниот се појавува пред Обвинителство, другиот на граничен премин. Едниот влегува во институција, другиот во државата.Името на Груби изминатиот период се поврзуваше со предмети за злоупотреба на службена положба и сомнежи за висока корупција, особено во делот на тендерски постапки и службени овластувања. За разлика од драматичното „се враќам“ сценарио во 2021 година, овојпат приказната се развиваше со информации дека не е достапен за органите, за потоа да се појави доброволно. Судот му определи мерка домашен притвор.Разликите во правниот епилог засега се значајни. Мијалков има правосилни пресуди и спогодби, дел од казните ги издржа, дел беа намалени со одлуки на повисоки судови. Груби е во фаза на завршени истражни постапки. Но јавноста повторно гледа познато сценарио: драматични наслови, кратка „недостапност“, појавување пред институциите и медиумски спектакл.23 февруари така станува датум што потсетува дека во Македонија правдата ретко доаѓа ненадејно. Таа се најавува, се преговара, се појавува со камери – понекогаш пред врата, понекогаш на рампа. И понекогаш, очигледно, го избира истиот датум.

Македонија | пред 3 седмици

Русија отвори истрага против основачот на „Телеграм“ за „помагање терористички активности“

Руските власти покренаа кривична постапка против основачот на Телеграм, Павел Дуров, под сомнение за „помагање терористички активности“, објави државниот весник „Росискаја газета“, повикувајќи се на материјали од Федерална служба за безбедност.Според објавата, постапката се води врз основа на член 205.1, став 1.1 од Кривичниот законик на Русија, кој се однесува на помагање терористички активности. Весникот наведува дека информациите се темелат на материјали доставени од ФСБ.Дуров засега не се огласи јавно по повод извештајот. Од Телеграм, кој има повеќе од една милијарда активни корисници на глобално ниво, не одговориле веднаш на барањето за коментар.Во изминатите денови, Телеграм ги отфрли обвинувањата од руска страна дека платформата претставува засолниште за криминални активности и дека е компромитирана од западни и украински разузнавачки служби.Рускиот државен регулатор за комуникации и претходно воведе ограничувања за Телеграм, наведувајќи дека компанијата не отстранувала екстремистичка содржина. Апликацијата е исклучително популарна во Русија и се користи и за јавна и за приватна комуникација.Паралелно со притисокот врз Телеграм, Москва се обидува да ги насочи граѓаните кон државната апликација МАКС, која беше лансирана пред околу една година, како дел од стратегијата за зајакнување на домашните дигитални платформи.

Свет | пред 3 седмици

Кој ќе го наследи „Ел Менчо“? Пет имиња во игра по ликвидацијата на лидерот

Лидерот на картелот Халиско Нова Генерација (ЦЈНГ), Немесио Осегера Сервантес, познат како „Ел Менчо“, беше убиен на 22 февруари во акција на специјалните сили на мексиканската војска во Тапалпа, сојузна држава Халиско. Осегера, кој беше приоритетна цел на федералните власти и бегалец по кој трагаше и Агенција за сузбивање на дрога, починал за време на транспорт кон Мексико Сити.ЦЈНГ во изминатата деценија се прошири низ цело Мексико и се поврзува со трговија со фентанил, метамфетамин и кокаин, како и со перење пари. Според ДЕА, станува збор за една од најмоќните и најнемилосрдни транснационални криминални организации и сериозна безбедносна закана.Експертите за безбедност посочуваат две можни сценарија за иднината на картелот: внатрешно преструктуирање со ново регионално раководство или фрагментација на повеќе фракции, што во двата случаи би можело да доведе до ескалација на насилството.Според анализите, Осегера, за разлика од други криминални кланови, немал јасно дефиниран наследник. Меѓу можните кандидати за преземање на раководството се споменуваат пет имиња.Прв на листата е Хуан Карлос Валенсија Гонзалес, познат како „Ел 03“, посинок на Осегера и негов можен „природен наследник“, за кого ДЕА има распишано награда до пет милиони долари.Како втор можен наследник се наведува Аудијас Флорес Силва, познат како „Ел Хардинеро“, задолжен за операции на картелот во неколку сојузни држави, меѓу кои Халиско и Мичоакан, како и за проширување кон други региони.Третото име е Рикардо Руис Веласко, наречен „Добле Р“, кој дејствува во поширокото подрачје на Гвадалахара, главна оперативна точка на картелот.Меѓу потенцијалните наследници се споменува и Ераклио Гереро Мартинез, „Тио Лако“, поврзан со шеми за нелегална кражба на гориво, познати како „уачикол“.Петтиот кандидат е Гонзало Мендоса Гаитан, познат како „Ел Сапо“, кој раководи со операциите во поморските пристаништа, особено во Манзанило, клучна точка за влез на хемиски прекурсори од Азија.Непосредно по ликвидацијата на Осегера, на западот од Мексико беа регистрирани блокади, палење возила и зголемено насилство. Аналитичарите предупредуваат дека секоја транзиција на врвот на организацијата ретко минува без судири меѓу фракции.Иако ликвидацијата на „Ел Менчо“ се оценува како тежок удар врз организираниот криминал, експертите предупредуваат дека вистинскиот тест ќе биде способноста на властите да спречат нов бран насилство и борба за контрола врз териториите и каналите за трговија.

Свет | пред 3 седмици

Паниката во СДСМ е поради можни сведочења на Груби, вели ВМРО-ДПМНЕ

ВМРО-ДПМНЕ реагираше по одлуката за куќен притвор на Артан Груби, оценувајќи дека „правда мора да има и таа мора да биде неселективна и конечна“.Од партијата посочуваат дека одлуката за куќен притвор е на обвинителството, кое, како што наведуваат, има ниска доверба кај граѓаните и за чие задржување на функциите, според нив, се залагала СДСМ.„Сите забелешки може да ги испратат до таа адреса“, велат од ВМРО-ДПМНЕ, додавајќи дека СДСМ треба да се договори „сама со себе“, бидејќи, според нив, изнесува контрадикторни ставови – наутро тврди дека ДУИ работи за ВМРО-ДПМНЕ, а подоцна дека ВМРО-ДПМНЕ и ДУИ имаат договор.Во реакцијата се наведува дека, според нив, СДСМ е во паника поради можноста Груби да проговори за, како што велат, „ортачките криминали“ на поранешните влади предводени од Зоран Заев, како и за други функционери од редовите на партијата.Од ВМРО-ДПМНЕ прашуваат зошто, како што тврдат, врвот на СДСМ одржал состанок и се интересирал за исказот на Груби во обвинителството, оценувајќи дека однесувањето на СДСМ во овој случај е обид за дефокусирање.„Црната кутија за криминалите на СДС и ДУИ падна. Прашање на време е кога исплашените од СДС ќе му прават друштво на Артан Груби на судските клупи“, се наведува во реакцијата на ВМРО-ДПМНЕ.

Македонија | пред 3 седмици