ОБРАЗОВАНИЕ

Дескоска: Шангајска листа или „Шиндлерова“? Полесно е да се смени законот отколку да се спроведе

Професорката на Правниот факултет „Јустинијан Први“ и поранешна министерка за образование Рената Дескоска остро реагираше во јавноста по повод расправата за новиот Закон за високо образование, оценувајќи дека тезите оти актуелниот закон од 2018 година е виновен што ниту еден македонски универзитет не е меѓу првите 1.000 на Шангајската листа, се неосновани.Дескоска посочува дека ниту во периодот на важност на законот од 2018 година, ниту во времето на претходниот закон, универзитетите од земјава не биле рангирани на Шангајската листа. Таа прави јасна разлика меѓу два концепта – стимулирање преку финансиска поддршка за објавување во индексирани списанија, како што предвидува актуелниот закон, и пристапот на условување и принуда преку задолжителни критериуми за избор во звање, каков што содржи новиот предлог.Според неа, особено проблематичен е условот за задолжителен h-индекс при избор во звање, бидејќи станува збор за параметар што не зависи исклучиво од кандидатот, туку од тоа колку неговите трудови ќе бидат цитирани од други автори. „Ако се пропишуваат услови, тие мора да бидат остварливи и во надлежност на кандидатот“, наведува Дескоска.Таа предупредува и на можен непотизам, трансфер на кадар без реална конкуренција меѓу универзитетите, како и на продолжување на мандатите на ректорите и деканите со можност за повеќекратен избор. Според неа, наместо унапредување на квалитетот, се отвора простор за концентрација на моќ и нарушување на автономијата на универзитетите.Дескоска го споредува актуелниот процес со носењето на Законот за високо образование во 2018 година, кој, како што истакнува, бил резултат на долготраен и инклузивен процес во кој учествувале претставници на универзитетите, професорски и студентски пленуми, синдикати и експерти. Таа нагласува дека проблемот не е во текстот на законот, туку во неговата недоследна примена и отсуството на надзор од страна на Министерството за образование и наука.„И овој пат се оди по полесниот пат – да се смени законот, наместо да се применува“, оценува Дескоска, додавајќи дека предлогот содржи одредби што не се во склад со декларираната цел за подобрување на квалитетот на високото образование.

Коментари | пред 2 седмици

„За мене ова е насилство врз децата, а не само перење мозок“, Најчевска реагираше оти основци беа на промоција на детски молитвеник

Професорката Мирјана Најчевска остро реагира по информациите за промоција на детски молитвеник од авторката Наталија Дикова, реализирана во соработка со ООУ „Сандо Масев“ во Струмица, а издаден со благослов на митрополитот Струмички г. Наум. Во објава на социјалните мрежи, Најчевска оценува дека станува збор за „насилство врз децата“, додавајќи дека ваквите активности, според неа, не претставуваат само „перење мозок“, туку и ограничување на различните можности, задушување на креативното размислување и наметнување еднозначност.„За мене ова е насилство врз децата. Не е само перење мозок, туку е затворање на различни можности, убивање на креативно размислување, детерминирање на еднозначност“, напиша Најчевска.Таа го цигира Законот за основно боразование: „Забрана на партиско и верско организирање и дејствување во основно училиште Член 9. Во основното училиште се забранува партиско и верско организирање и дејствување, како и истакнување на партиски и верски обележја“.Потоа побара разрешување на директорот на училиштето.„Директорот на ова училиште треба веднаш да биде разрешен заедно со сите наставници кои биле вклучени во било кој дел од активноста“, додаде таа.

Коментари | пред 2 седмици

Николова: Формална меритократија, суштинска политичка контрола врз универзитетите

Пратеничката на СДСМ, Даниела Николова, на собраниската седница за пратенички прашања остро го критикуваше Предлог-законот за високо образование, оценувајќи дека зад декларативните заложби за квалитет и европски стандарди се крие „централизиран и политизиран модел на управување со универзитетите“.Таа упати две прашања до министерката за образование Весна Јаневска, кои се однесуваат на примената на библиометрискиот Х-индекс и базата „Веб оф сајенс“ како критериуми за напредување, како и на, според неа, системското ограничување на автономијата на универзитетите.Николова предупреди дека сведувањето на научната вредност на бројки и цитираност може да доведе до дискриминација на општествените и хуманистичките науки, особено во мала јазична средина како македонската. Според неа, Х-индексот не го мери квалитетот, туку цитираноста, што ги става младите истражувачи во нерамноправна позиција и создава формална објективност што може лесно да се злоупотреби преку затворени академски кругови и меѓусебни цитирања.Таа укажа и на, како што рече, правен парадокс – построги критериуми за реизбор во звање редовен професор отколку за самиот избор, што, според неа, ја нарушува правната сигурност и ја прави академската кариера неизвесна.Во однос на непотизмот, Николова оцени дека законот не содржи реални механизми за негово спречување, туку создава услови во кои формално строгите критериуми може да станат параван за фаворизирање на „исти луѓе и исти фамилии“, на штета на талентираните млади истражувачи.Вториот сегмент од нејзиното обраќање беше насочен кон автономијата. Таа посочи дека одредби со кои Владата дава мислење на статутот на универзитетите, предлага членови во Националниот совет, одлучува за бројот на студенти и има влијание врз финансиското работење, кумулативно претставуваат ограничување на уставно загарантираната самостојност.Николова наведе дека со предложените решенија извршната власт добива влијание врз клучните академски стандарди, изборот во звања, управувањето со имотот и дури врз опстанокот на институциите, што, според неа, ја сведува автономијата на „автономија колку што дозволува Владата“.„Како ќе гарантирате дека примената на Х-индексот и ‘Веб оф сајенс’ нема да доведе до дискриминација на цели научни области и млади истражувачи? И како ја усогласувате уставната автономија со одредбите што ѝ даваат на извршната власт контрола врз статутот, кадрите, финансиите и опстанокот на универзитетот?“, праша Николова од собраниската говорница.

Македонија | пред 2 седмици

Јаневска: Финансирањето на научни проекти веќе нема да биде проблем, важно е научниците и професорите да сакаат да творат

Првиот том на Македонскиот етимолошки речник е дело од огромно значење за македонскиот јазик, литературата и науката. Целиот проект за прв ваков речник е доказ дека кога државата вложува во наука, а научните работници со посветеност истражуваат и создаваат нови вредности, тогаш имаме значајни и трајни резултати, рече министерката за образование и наука проф. д-р Весна Јаневска на промоцијата на Речникот којшто е еден од научно-истражувачките проекти што беа финансирани во 2025 од буџетски средства. Негов автор е професор д-р Гоце Цветановски, научен советник во Институтот за македонски јазик „Крсте Мисирков“ – Скопје.Јаневска нагласи дека Министерството за образование и наука има полна поддршка од Владата да ги зголемува вложувањата во научни истражувања. Лани со 374 милиони денари беа финансирани 40 научно-истражувачки проекти на државните универзитети и факултети, на научните институти и на МАНУ, а во наредниот период ќе се вложуваат уште повеќе пари во науката и истражувањата.Минатата година буџетот за наука беше речиси двојно поголем од 2024 и изнесуваше 680 милиони денари, а оваа година се обезбедени 773 милиони денари. „Македонија мора да се сврти кон науката ако сакаме да направиме исчекор од досегашниот тек на работите во сите сфери. Премногу долго сме заробени во инерција, навики и модели што не носат напредок. Светот, па и регионот, одат напред со брзи чекори, а ние не смееме да си дозволиме само да ги гледаме“, укажа министерката Јаневска.Финансирањето на издржани научни проекти веќе нема да биде проблем. Заедно со новите закони за високо образование, за научно-истражувачка дејност и за квалитет во високото образование ќе се создаде добра основа за развој на науката и истражувањата и важно е само научниците и професорите да сакаат да творат.

Македонија | пред 3 седмици

Платата во образование доцни, реагира лидерот на СОНК

Лидерот на Синдикатот за образование, наука и култура, Јаким Неделков, објави дека платите на вработените во јавниот сектор образование сеуште не се исплатени иако е 17 феврурари и законскиот рок е пробиен.Тој вели дека изработката на списоците од Министерството за образование била навремена и дека од Министерството за финансии добил информација дека наскоро ќе има исплата.„Платата во образование доцни. Според извори блиски до СОНК, МОН благовремено ги доставил списоците до МФ, но од објективни причини во ова министерство се доцни. Но, како што не уверуваат од таму, денес ќе има плата?!“, објави Неделков на социјалните мрежи.

Македонија | пред 3 седмици

„Ако Македонија сака квалитет, ќе мора знаењето да е критериум, а не партиската книшка“, алармира иселена професорка критикувајќи го новиот закон

Како Македонка која живее и работи во Финска, во рамки на University of the Arts Helsinki, Виолета Симјановска јавно реагира на предложениот Закон за високо образование, оценувајќи дека системот во Македонија има потреба од суштински промени, а не од засилена централизација.Симјановска, која во 2013 година докторирала на Културен менаџмент и културни политики, посочува дека нејзиниот обид професионалното искуство и меѓународните контакти да ги пренесе во Македонија завршил со разочарување. Наместо разговор за научни трудови, визија и компетенции, како што тврди, комуникацијата со тогашното раководство на Факултетот за драмски уметности се свела на прашања за партиска припадност и „врски“ во институциите.Нејзината реакција во целост:„Како Македонка која живее и работи во Финска, во високообразовна институција – University of the Arts Helsinki, чувствувам одговорност да придонесам во дебатата за новиот Закон за високо образование во Македонија.Прво, затоа што сакам да направам нешто добро за мојата земја. И второ, затоа што верувам дека одредени аномалии во системот мора храбро да се именуваат и коригираат. Мојата лична приказна е доказ дека нешто суштинско треба да се промени.Во 2013 година докторирав на Културен менаџмент и културни политики. Пред тоа имав долгогодишно професионално искуство во полето на изведувачките уметности. Природно, дојде момент кога почувствував дека моето знаење, искуство и меѓународни контакти треба да ги пренесам на помладите генерации во Македонија.Стапив во контакт со деканот на ФДУ, но од тој разговор излегов длабоко разочарана. Воопшто не се зборуваше за моите квалификации, научни трудови, визија, професионално искуство или меѓународни мрежи. Наместо тоа, разговорот се сведе на партиска книшка и на тоа дека треба да „фатам врски“ во Министерството за финансии. Тоа беше одлучувачкиот момент да си ја пробам среќата надвор од Македонија.На отворен меѓународен конкурс бев избрана и добив огромна професионална одговорност. Последните шест години сум лидер на целиот оддел за Arts Management на Sibelius Academy. Не поради партиска припадност. Не поради „врски“. Туку поради квалификации, визија и докажана експертиза.Овој личен пример не го споделувам од суета, туку како аргумент: ако системот во Македонија навистина сака квалитет, мора да создаде услови каде што знаењето и компетентноста се единствениот критериум.Во предложениот текст на законот, (170тина страни!!!) улогата на Владата и Министерството е доминантна , од одобрување на докторски студии, до рокови за уписи. Во европски контекст, вакви решенија се исклучок, не правило.Да го земеме повторно примерот на Финска.Tука, универзитетите се автономни правни субјекти. Државата поставува стратегиски цели и обезбедува финансирање преку договори за резултати, но не одлучува колку докторанти ќе се запишат, ниту кога ќе се отвори конкурс. Академската заедница самостојно управува со своите програми, вработувања и истражувачки приоритети. Тоа е модел заснован на доверба и одговорност, не на микроменаџмент со можност за влијание од политичките елити.Особено е значајно прашањето на интердисциплинарноста. Универзитети како Aalto University се создадени токму врз принципот на спојување на технологија, бизнис и уметност. Студент може да комбинира различни области, да премине од една во друга, да гради сопствен академски профил. Изборот на матура не е доживотна пресуда.Во Финска не постои „вонредно студирање“ во формата што ја знаеме кај нас. Постојат флексибилни патеки, но стандардите за квалитет се исти за сите.Ако зборуваме за квалитет и меѓународна конкурентност, мора да зборуваме и за импакт фактор. Доколку сакаме академската заедница во Македонија да објавува во списанија индексирани во бази како Web of Science, треба да сме реални: тоа е скап процес. Објавување на еден труд во списание со висок impact factor често чини околу 2.000 евра (понекогаш и повеќе). Без сериозно инвестирање во истражување, инфраструктура и меѓународна соработка, барањата за „импакт“ остануваат празна декларација.Дополнително, ако сакаме интернационална видливост, мора да си поставиме неколку прашања:Колку студиски програми во Македонија се на англиски јазик, во јавниот сектор?Дали е направена проценка на капацитетите на професорскиот кадар во однос на академски англиски?Како ќе привлечеме странски студенти ако наставата е претежно затворена во локален контекст?Сè ова, во комбинација со засилената централизација, остава впечаток на автократски пристап кон образованието, концентрирање на моќта во едно место, намалување на автономијата и зголемување на административната контрола.Ако сакаме модерно и европско високо образование, во Макдонија, потребен ни е закон што ќе ја зајакне автономијата, ќе го стави знаењето над политиката и ќе инвестира во истражувања и вистински квалитет.Во спротивно, ќе продолжиме да ги испраќаме најподготвените кадри надвор , и ќе се прашуваме зошто си заминуваат. А доминантионт дискурс ќе продолжи во насока на партиска послушност и припадност, далеку од европски те стандарди на високо образование.

Коментари | пред 1 месец

Факултетот за физичко образование ќе добие нов објект во Скопје

Факултетот за физичко образование, спорт и здравје во Скопје ќе добие нов објект во дворот каде што се наоѓа постојната зграда, најави министерката за образование и наука Весна Јаневска.Според Јаневска, станува збор за модерен простор кој ќе ги обезбеди сите неопходни услови за квалитетно изведување на наставната и научната дејност, на задоволство и на вработените и на студентите.Таа информира дека веќе е објавена постапката за изработка на проектната документација, по што ќе следува и постапка за избор на изведувач на градежните работи.За планираната инвестиција денеска се разговарало со професорите кои го сочинуваат Наставно-научниот совет на факултетот. Министерката порача дека реализацијата на овој проект е дел од заложбата за унапредување на високото образование и подобрување на условите за студирање и научноистражувачка работа.„Тоа што го ветуваме, тоа и го реализираме“, истакна Јаневска.

Македонија | пред 1 месец

Студентите нека не се надеваат на бесплатно високо образование

Министерката за образование Весна Јаневска изјави дека во моментов не постојат услови за позитивен одговор на барањата за бесплатно високо образование, посочувајќи дека станува збор за сериозна финансиска и системска тема која не може да се решава без стабилна основа.„Да работеше повеќе минатата власт, ќе можеше да дискутираме и на таа тема. Кога ќе дојде време и кога оваа држава ќе може тоа да го издржи, ќе дискутираме и на таа тема“, изјави Јаневска, одговарајќи на новинарско прашање за можноста државата да воведе целосно бесплатно високо образование.Таа нагласи дека Владата во моментов е фокусирана на стабилизирање и унапредување на образовниот систем, подобрување на условите во образовните институции и обезбедување одржливи решенија, а не на популистички мерки кои би можеле да го оптоварат буџетот.Изјавата доаѓа во период кога дел од студентските организации повторно ја актуелизираат темата за бесплатно студирање, барајќи системско решение и поголема државна поддршка за младите.

Македонија | пред 1 месец

Нови закони за високо образование: Повеќе квалитет, повеќе истражувањa, предност за најдобрите студенти

Со поддршка од над 60 професори, засегнати институции и установи, претставници на студентите, стручни лица и експерти, Министерството за образование и наука подготви нова законска регулатива за високо образование и наука, од која се очекува да обезбеди поквалитетна академска едукација и да ја поттикне научно –истражувачката дејност во државата.Денес на прес конференција, министерката за образование и наука проф. д-р Весна Јаневска ги презентираше поважните аспекти на новите закони за високо образование, за квалитет во високото образование и науката и за научно – истражувачка дејност, од кои, првите два се веќе објавени на ЕНЕР системот и достапни за коментари и сугестии од јавноста.„Споделувам убава вест за студентите кои со стипендија од државата студираат на најдобрите 100 светски универзитети или пак студираат во Македонија и се добитници на Инженерски прстен или се прогласени за најдобри студенти на универзитетот - тие ќе имаат предност при вработувањето на државните универзитети, како наставно – научен кадар. Ова е една од новините во Законот за високо образование“, рече Јаневска.Нагласи дека утврден е нов начин на финансирање на високообразовните установи. Предвидена е развојна компонента и исклучителна компонента за успешност, односно повеќе пари за оние универзитети кои ќе се потрудат да исполнат одредени повисоки критериуми. Ова, како што рече министерката, ќе ја стимулира конкуренцијата, а конкуренцијата носи квалитет.„Ги зајакнуваме критериумите за напредување во звања на факултетите. Секој кој ќе аплицира за избор во звање – доцент, вонреден или редовен професор, отсега зависно од звањето ќе има обврска до изборот да изработи и објави од 6 до 7 научни трудови, од кои 3 до 4 треба да бидат објавени во списание со импакт фактор од базите Web of science или Scopus. Ова е важно, затоа што светската статистика вели дека за еден универзитет да се најде меѓу најдобрите 1000 на Шангајската ранг листа, треба годишно да објавува најмалку 1200 трудови во списанија со импакт фактор. Нашите универзитети годишно објавуваат помеѓу 300 и 500 трудови и тоа мора да го промениме“, порача министерката.Информираше дека за професорите кои се затекнати при избор во звања, ќе има олеснувања на постапката, како и дека новиот закон предвидува еден професор да може доживотно да остане во исто звање доколку ги исполнува условите за тоа звање при секој нареден избор. Еднаш избрани редовни професори во иднина, по усвојување на законот, ќе имаат реизбор по 7 години. Оние кои се веќе се избрани во редовни професори, нема да бидат опфатени со овој закон, а академската заедница станува единствена на целата територија. Мандатот на ректорите ќе биде 4 години, наместо сегашните 3, а се менува и моделот за избор на ректор.Законот предвидува да се воведат и стручни студии од прв, втор и трет циклус со проодност кон академски студии, како и кратки стручни програми за стекнување на специјалистички знаења. За поттикнување на транспарентноста на работата на државните универзитети, се активираат одборите за доверба со јавноста и советите на универзитетите, кои во минатото не функционираа. Националниот совет за високо образование и наука пак, добива повеќе обврски.„Платите повеќе не се предмет на дискусија. Зголемени се за 14% минатата година, а зголемен е и буџетот за поддршка на научно – истражувачката дејност од 380 милиони денари во 2024 година, на 773 милиони денари оваа година. Повеќе од двојно“, рече Јаневска.Паралелно со Законот за високо образование, кој како рече Јаневска, неопходно е да седонесе заради тоа што актуелниот од 2018 создаде повеќе проблеми отколку што реши, се носи и нов Закон за квалитет во високото образование и научно истражувачката дејност, со кој се предвидува реорганизација и заживување на улогата на Агенцијата за квалитет, која во изминатите 5 години постоење, вршеше само акредитација на студиски програми, но не и евалуација.„Новина е наместо два одбори за акредитација и за евалуација, законот предвидува еден Совет кој ќе работи со стручни комисии. Дефинирање на постапките за евалуација, самоевалуација, акредитација, надзор над работата на високообразовните установи и научно – истражувачките субјекти и така натаму. Анализиравме структури на ваков тип институции во други земји и цениме дека новата организациска поставеност на АКВО ќе даде подобри резултати“, додаде министерката.Третиот е Законот за научно – истражувачка дејност, кој предвидува типови на научниустанови, доделување на средства за научно – истражувачки проекти, финансирање на научни институти и центри за извонредност, јасно дефинирање на постапки за избор во научни звања на истражувачите и слично.„Законот е во тесна корелација со другите два и оттука, очекувам Собранието одеднаш да ги усвои сите, се разбира по претходно доставување на најдобрите текстови што ќе произлезат од јавната дебата што како Влада ја започнавме во понеделникот. Дебати ќе се одржат и на сите јавни високообразовни установи, а се надевам и на квалитетна дискусија во Собранието“, додаде министерката.Изразувајќи благодарност до сите кои без било каков надомест учествуваа во изработката на новата законска регулатива, Јаневска посочи дека особено Националното координативно тело за реформи во високото образование и научно истражувачката дејност одлично ја заврши првата задача заради која и беше формирано од страна на Владата и се покажа како добар начин на работа од која никој не е исклучен и сечие мислење е важно.

Македонија | пред 1 месец

Заменик-министерот за образование, Алиу, си поднесе оставка

Заменик министерот за образование Љулзим Алиу на ФБ соопшти дека поднел неотповиклива оставка од функцијата.Алиу ја поднел оставката до премиерот Христијан Мицкоски, а одлуката е од негова лична и професионална проценка.„Почитуван Претседател на Владата, со ова писмо сакам да Ве известам дека поднесувам неотповиклива оставка од функцијата заменик министер во Министерството за образование и наука на Република Северна Македонија. Мојата оставка доаѓа како одраз на моја лична и професионална анализа, ценејќи дека во овој период е најсоодветно да го продолжам својот придонес во академското поле, во мојата истражувачко-научна работа, како и посветеност кон семејството“, напиша Алиу.На Владата ѝ посака успеси во работата и се заблагодари за укажаната доверба и можноста да ја извршува оваа одговорна должност.Љулзим Алиу доѓа од коалицијата ВРЕДИ, поточно тој е кадар на партијата Алтернатива.Во редицата заблагодарување ја спомена и партијата, потоа нејзиниот актуелен претседател Беким Али, како и претходните партиски лидери Африм Гаши и Зеќирија Ибрахими.

Македонија | пред 1 месец

(Вознемирувачка снимка) Деца од Сарај разменија боксови и клоци пред училиште, други гледаа и снимаа

Тепачка меѓу ученици во скопско Сарај е прикажана во видео кое последните денови интензивно се споделува на социјалните мрежи и предизвикува реакции во јавноста.На снимката се гледа како група ученици, неофицијално, од централното основно училиште „Дитурија“ физички се пресметуваат во училишниот двор со боксови и клоци, додека други деца стојат настрана и го набљудуваат инцидентот.Во видеото јасно се забележува дека дел од присутните ученици не се обидуваат да ја спречат тепачката, туку пасивно ја следат, а некои од нив и ја снимаат со мобилни телефони. Сцените отворија прашања за безбедноста во училиштата и улогата на возрасните во вакви ситуации.Засега нема официјални информации кога точно е направена снимката.Редакцијата на „Скопје1“ побара официјален став и информации од Министерството за внатрешни работи, од каде посочија дека полицијата веќе постапува.

Скопје | пред 3 месеци

Нејасна причина за масовните стомачни тегоби во училиштето во Влае: болни се и ученици кои не јаделе училишна храна

По појавата на стомачни тегоби кај десетици ученици од основното училиште „Димо Хаџи Димов“ во скопско Влае, институциите и понатаму ги утврдуваат причините за случајот кој предизвика вознемиреност кај родителите и јавноста. Пет деца се задржани на болничко лекување, а повеќе се пратени дома со симптоми како болки во стомак, повраќање, дијареа и покачена температура.Директорот на Детската клиника, Реџеп Мемеди, изјави дека сите примени ученици имале идентични симптоми кои упатуваат на сомнеж за труење со храна. Но првичните епидемиолошки анкети на Институтот за јавно здравје (ИЈЗ) покажале дека седум од пријавените деца воопшто не консумирале храна од училишната кујна, што го комплицира утврдувањето на причинителот.Директорката на ИЈЗ, Марија Андоновска, нагласи дека резултатите од земените мостри ќе бидат готови утре, бидејќи за анализите потребни се најмалку 48 часа. Земени се примероци од:– храна (мусли, млеко, мусака со месо, кроасан)– вода од неколку чешми– брисеви од училници и кујнатаДополнително, ИЈЗ побара материјали од Детската клиника за да се утврди дали станува збор за вирус, бактерија, паразит или друг причинител.По затворањето на кујната во „Димо Хаџи Димов“, инспектори од Агенцијата за храна и ветеринарство (АХВ) на 27 ноември извршија вонредни проверки во девет други основни училишта во општина Карпош, каде снабдувач е истата фирма – „Ванила Фуд“.Според АХВ, централниот магацин на компанијата се наоѓа токму во просториите на „Димо Хаџи Димов“, од каде се снабдуваат сите училишни кујни.Ова е втор случај годинава во Карпош со сомнеж за труење со храна во училиште, што упатува на системски пропусти во контролата – на што укажува и меѓународната организација ФАО, која одамна го нотирала проблемот со недоволната инспекциска покриеност и слабиот мониторинг на храна во македонските училишта.Градоначалникот на Карпош, Сотир Лукаровски, апелираше да не се шири паника и да се почекаат официјалните резултати од ИЈЗ.„И јас деновиве имам стомачни тегоби“, изјави тој, обидувајќи се да ја смири јавноста.По добивањето на анализите од ИЈЗ ќе стане јасно дали станува збор за труење со храна, вирусна инфекција или друг тип на контаминација. Во меѓувреме, кујната останува затворена, а инспекциските служби продолжуваат со надзор во сите училишта каде што „Ванила Фуд“ е снабдувач.

Македонија | пред 3 месеци

Инспекции во основното училиште во Влае по сомнеж за труење: денес резултатите, родителите сведочат за тешки симптоми

Институтот за јавно здравје (ИЈЗ) соопшти дека првичните сознанија за причините поради кои десетици ученици од ОУ „Димо Хаџи Димов“ во скопско Влае добија стомачни тегоби, повраќање и симптоми слични на труење ќе бидат познати денес. Директорката на ИЈЗ, Марија Андоновска, потврди дека целата вечер се вршат лабораториски анализи на земените примероци од храна, вода, работни површини и од вработените во училишната кујна.Случајот предизвика огромна загриженост меѓу родителите, особено по сведоштвата дека дел од децата имале сериозни симптоми и барале итна медицинска помош. Еден родител за редакцијата опиша драматична ноќ:„Цела ноќ беше со повраќање на секои десет минути, со тешки болки и дехидрација. Состојбата беше страшна“, сведочи еден од родителите.Во меѓувреме, Државниот санитарен и здравствен инспекторат (ДСЗИ) ја затвори училишната кујна како потенцијален извор на зараза. Директорот Кирил Лазов информира дека е наредено вонредно чистење, дезинфекција, дезинсекција и дератизација, како и вонредни здравствени прегледи на сите вработени. „Ќе мора да се почекаат официјалните резултати“, изјави тој.Од Детската клиника соопштија дека двајца ученици се задржани на болничко лекување, а повеќе од десетина побарале медицинска помош. Директорот Реџеп Мемеди вели дека децата имале изразени стомачни тегоби и повраќање, но нивната состојба е стабилна.Меѓу учениците кои биле затруени бил и помалиот син на премиерот Христијан Мицкоски, кој по два дена лекување е пуштен на домашна нега.Училиштето вчера беше со значително намалена присутност – многу родители ги земаа своите деца веднаш по дознавањето на информациите.ИЈЗ, АХВ и ДСЗИ продолжуваат со координирани проверки. Првичните резултати се очекуваат денес.

Македонија | пред 3 месеци

Затворена кујната во ОУ „Димо Хаџи Димов“ по масовно труење на ученици, меѓу нив и помладиот син на премиерот

Државниот санитарен и здравствен инспекторат (ДСЗИ) ја затвори кујната во основното училиште „Димо Хаџи Димов“ во скопската населба Влае, откако поголем број ученици се пожалиле на силни стомачни болки. Инспекторатот веднаш нареди вонредно чистење, здравствени прегледи за вработените и земање мостри од работните површини, со цел да се утврди точниот извор на заразата.Директорот на ДСЗИ, Кирил Лазов, потврди дека кујната е затворена како потенцијален извор и дека е издадено решение за забрана за работа. Со него се наложува вонредна дезинфекција, дезинсекција, дератизација и спроведување здравствено-хигиенски мерки од овластена институција.Меѓу затруените деца е и помладиот син на премиерот Христијан Мицкоски – Антониј. Според информациите објавени од „Нетпрес“, детето било меѓу хоспитализираните, но по укажаната медицинска помош е пуштено на домашно лекување.Портпаролката на Владата, Душица Митева, ја потврди информацијата и упати желби за брзо закрепнување до сите ученици погодени од труењето.„Им посакуваме на сите деца што побрзо оздравување и безбедно враќање во училиштето“, изјави Митева.Инспекциските служби продолжуваат со проверки, а резултатите од земените мостри треба да потврдат дали навистина кујната е изворот на труењето.

Македонија | пред 3 месеци

Во Тетово одржана панел-дискусија „Каква магија се крие зад една петка“ – наставниците се срцето на образованието

Во рамки на националната кампања „Магијата е во знаењето“ на Министерството за образование и наука, денеска во Тетово се одржа третата панел-дискусија под наслов „Каква магија се крие зад една петка – минатото и сегашноста во дуел“.Настанот ја отвори темата за тоа како се менувал образовниот систем низ генерациите, што денес значи успех, и која е улогата на наставникот во време кога технологијата може да објасни сè, но не секогаш да инспирира.Министерката за образование и наука, проф. д-р Весна Јаневска, нагласи дека магијата на наставничката професија е во човечноста, допирот и разбирањето, кои ниту еден уред не може да ги замени. „Во минатото учењето беше трпеливо запишување и помнење, а денес тоа е анализа, селекција и создавање нови идеи. Но и тогаш и сега, вистинската магија ја создава наставникот, кој љубопитноста ја претвора во знаење“, рече министерката, додавајќи дека учителот не носи наметка, но создава магија – магијата на учењето што ја менува иднината.Милка Тримчевска, директорка на Биро за развој на образованието, истакна дека секој ученички успех започнува со наставникот, а Бирото е тука да ја поддржи таа магија преку континуирана обука и менторство.На панелот учествуваа и Даниела Апостоловска од ООУ „Братство – Миѓени“, Сихана Каба Касами од ООУ „Кирил и Методиј“ и Салих Мислими, професор во ОСМУ „Никола Штејн“ – Тетово. Тие преку лични искуства направија паралела меѓу времето кога учењето се одвивало со книги и денешното време на дигитализација, заклучувајќи дека технологијата може да помогне, но само човекот може да инспирира.Панел-дискусијата потсети дека вистинската магија на образованието не е во брзината на пристап до информација, туку во разбирањето и примената на знаењето. Наставниците, и покрај сите промени, остануваат срцето на системот што ја претвора љубопитноста во мудрост, а „петката“ во нешто многу повеќе од бројка.Кампањата „Магијата е во знаењето“ има за цел да ги афирмира наставниците како креатори на промени и двигатели на општествениот напредок, потсетувајќи дека секое знаење започнува со искра инспирација.

Македонија | пред 4 месеци