Американскиот потпретседател Венс ја брани одлуката на Трамп за средбата со Путин: „Ако сакаш мир, мора да разговараш“

Потпретседателот на Соединетите Американски Држави, Џ. Д. Венс, ја бранеше одлуката на претседателот Доналд Трамп да отвори директни разговори со рускиот лидер Владимир Путин, нарекувајќи ја „важен чекор кон мирот во Украина“.Во интервју за „Фокс њуз“, Венс изјави дека многумина „погрешно ја разбираат суштината на дипломатскиот пристап на претседателот“.„Слушнав толку многу луѓе како го критикуваат претседателот на САД за разговорот со Владимир Путин. Не мора да се согласувате со неговите одлуки, но ако навистина сакате мир – мора да бидете силни, а истовремено подготвени да разговарате со луѓето“, рече Венс во емисијата на Шон Ханити.Тој ја опиша надворешната политика на Трамп како комбинација на пристапот „мир преку сила“ и спремност за преговори со добра волја, додавајќи дека „Вашингтонските медиуми не треба да одредуваат со кого американскиот претседател може да разговара“.„Доктрината на Трамп е јасна – да ја има најсилната војска во светот, да се фокусира на мирот, но без наметнување на дипломатските ограничувања што му ги диктира естаблишментот“, истакна Венс.Средбата меѓу Трамп и Путин во Алјаска во август предизвика остри реакции во Европската унија. Високата претставничка Каја Калас предупреди дека американскиот претседател „паѓа во стапицата на Москва“.И покрај критиките, Белата куќа го оцени состанокот како „позитивен чекор“ кон обновување на мировниот процес меѓу Русија и Украина. Двете страни, и Москва и Вашингтон, го поздравија дијалогот како можен почеток на дипломатско приближување.Самитот планиран за есен во Будимпешта е одложен на неодредено време, но рускиот министер за надворешни работи Сергеј Лавров потврди дека „Москва останува отворена за продолжување на контактите“.Трамп, кој веќе ја напушти стратегијата на претходната администрација за изолација на Русија, продолжи со иницијативи за директен дијалог и ги повика украинските власти да ги обноват преговорите со Москва, кои беа прекинати во пролетта 2022 година.

Свет | пред 4 месеци

Украина во шок: Луксуз, златен тоалет и мито во време на војна

Украинската влада се соочува со најтешкиот корупциски скандал откако Володимир Зеленски е на власт, пишува „Фајненшл тајмс“. Слики од луксузни станови во Киев – меѓу кои и еден со златен тоалет, торби полни со кеш и снимки од високи функционери кои дискутираат за перење пари – ја шокираа јавноста и предизвикаа бран негодување во земјата која се бори во војна.Во центарот на аферата се високи државни службеници обвинети за мито во проекти за енергетска одбрана, токму во време кога граѓаните живеат со секојдневни рестрикции на електричната енергија. Според истрагата на Националното биро за борба против корупцијата (НАБУ) и Специјалното обвинителство за борба против корупцијата (САПО), службеници и бизнисмени примале провизии од 10 до 15 проценти од вредноста на договорите со државната компанија „Енергоатом“.Истражителите тврдат дека низ канцелариите на осомничените поминале над 100 милиони долари нелегални средства, а меѓу главните обвинети е Тимур Миндич, пријател и поранешен деловен партнер на Зеленски, со кого тој ја коосновал продукциската компанија Квартал 95. Миндич, кој истражителите го опишуваат како „коорганизатор на шемата“, побегнал од Украина само неколку часа пред рацијата.Меѓу осомничените се и поранешниот вицепремиер Олексиј Чернишов, обвинет дека примил 1,2 милиони долари и 100.000 евра во готовина, како и министерот за правда Герман Галушченко и министерката за енергетика Свјатлана Гринчук, кои беа разрешени од функциите откако аферата стана јавна.Протечените фотографии и снимки, објавени од независните медиуми, предизвикаа јавен шок и масовно незадоволство, особено поради насловите како „Како пријателите на претседателот ја ограбија земјата за време на војна“.Зеленски првично реагирал со молк, а дури по неколку дена побарал оставки од министрите и вовел санкции кон бизнисмените вклучени во случајот. Активистите, меѓу кои и антикорупцискиот експерт Виталиј Шабунин, го нарекоа неговиот одговор „бавен и половичен“.„Привремена суспензија, дури ни отпуштање... дали тоа е реакција на претседател кој навистина не знаел ништо?“ праша Шабунин.Политичкиот аналитичар Володимир Фесенко смета дека Зеленски се обидува да се дистанцира од аферата и особено од својот долгогодишен пријател Миндич.„Сега Зеленски се дистанцира од луѓето вклучени во случајот, но штетата е веќе направена“, изјави тој.Антикорупциските организации предупредуваат дека аферата може да ја наруши довербата на западните партнери, токму во момент кога Украина се бори за одржување на финансиска и воена поддршка.„Не можеме да дозволиме украинскиот претседател да ги изгуби остатоците од легитимитетот за време на војна. Во спротивно, ризикуваме да ја изгубиме државата“, предупреди економистот и политички коментатор Серхиј Фурса.Аналитичарите проценуваат дека оваа афера може сериозно да го дестабилизира Зеленски, особено ако истрагата открие докази што водат кон неговиот најтесен круг.

Свет | пред 4 месеци

Ужас во Штип: 74-годишен маж ја убил соседката со нож и го закопал телото во дворот

Полицијата во Штип расчисти тешко кривично дело кое го потресе градот — 74-годишен маж е осомничен дека со нож усмртил 79-годишна жена, а потоа го закопал нејзиното тело во дворот од својот дом.Според информациите од Министерството за внатрешни работи, СВР Штип во координација со Одделот за криминалистичка полиција при Бирото за јавна безбедност поднесе кривична пријава против Д.А. (74) од Штип поради постоење основи на сомнение за сторени кривични дела „убиство“ и „противправно лишување од слобода“.Се сомничи дека во својот дом во Штип, без нејзина волја, ја држел Б.Н. (79) од истиот град, а потоа со остар предмет ѝ нанел убодни рани од кои починала. Телото на жената, според истрагата, осомничениот го закопал во дворот на куќата.Случајот започнал на 24 октомври 2025 година, кога сестрата на жртвата, Д.О. (84), ја пријавила нејзината исчезнатост. По неколкудневна потрага и собрани сознанија, полицијата добила судска наредба и на 10 ноември извршила претрес во домот на осомничениот. При тоа биле пронајдени предмети и траги од крв, поради што тој бил приведен и задржан во притвор од 96 часа во затворот во Куманово.По дополнително вештачење на доказите и нов распит, Д.А. детално го признал убиството и начинот на кој го извршил злосторството.Телото на убиената жена било пронајдено и по наредба на јавен обвинител дадено на обдукција. Осомничениот е изведен пред судија на претходна постапка кој му одредил притвор во траење од 30 дена.Овој случај предизвика шок и згрозеност кај јавноста, особено поради суровоста и начинот на кој било извршено убиството.

Македонија | пред 4 месеци

Ахмети со поддршка за Хашим Тачи и соборците: „Овие луѓе се сојузници на Америка, не злосторници“

Лидерот на Демократската унија за интеграција (ДУИ), Али Ахмети, изјави дека денеска „со ум и срце“ ќе биде на протестот организиран од Организацијата на војната на Ослободителната војска на Косово (ОВЛ УЧК) во Стразбур, јави Ора њуз.„Овој суд не суди за тоа за што е основан, туку ги суди клеветите на Србија измислени од Русија. Хашими, Кадриу, Реџепи, Јакупи и другите се сојузници на Америка и Косово, и нивното место е во Косово“, напиша Ахмети.Тој оцени дека токму во Стразбур започнала „големата неправда врз ОВК и албанскиот народ“, додавајќи дека поранешните водачи на косовската борба за независност се неправедно обвинети.„Нивната невиност е потврдена од нашите американски и европски пријатели во Хаг. Неправдата мора веднаш да заврши — целиот албански народ се залага за правда и за светоста на нашата ослободителна војна“, порача Ахмети.Протестот во Стразбур започна денеска во 13 часот пред Парламентарното собрание на Советот на Европа, во знак на поддршка за поранешните водачи на Ослободителната војска на Косово кои се во притвор во Хаг.

Свет | пред 4 месеци

(Видео) Јани Бојаџи: 27 април е нечистата совест на македонскиот народ, советите да се заборави минатото е како да ти дадат револвер за да се стрелаш

Режисерот и директор на Алфа телевизија, Јани Бојаџи, во гостување во подкастот „Претрес со Ландов“, остро проговори за настаните од 27 април 2017 година, нарекувајќи ги „нечистата совест на македонскиот народ“.„Дваесет седми април и уставобранителите се нечистата совест на македонскиот народ. Не постои Македонец кој не треба да застане пред огледалото и да си ја види сопствената нечиста совест. И тоа нема врска со партии, нема врска со функции, нема врска со никого,“ рече Бојаџи во емисијата.Тој додаде дека секој граѓанин, без исклучок, ја носи тежината на тој ден, и дека дури и „неродените деца ќе ја наследат таа вина“.„Сите до еден имаме нечиста совест. За жал, дури и нашите неродени деца ќе имаат нечиста совест заради тој проклет настан. Треба да учиме од грешките – а учиме ли? Многу малку,“ изјави Бојаџи.Во продолжение тој остро ја коментираше и, како што ја нарече, „европската логика за потиснување на минатото“, оценувајќи ја како чин на самоуништување.„Идејата на оние кои ни велат: ‘Не се занимавајте со историјата, гледајте во иднината’ – е чин да ти дадат револвер за да сам си стрелаш во слепочницата,“ рече Бојаџи.Одговарајќи на прашањето на Кристијан Ландов околу неговата позната изјава дека „Македонија е детето кое секогаш го лажат“, Бојаџи потврди дека зад неа стои целосно.„Апсолутно. Само оној кој го познава минатото може да ја поднесе сегашноста и да ја предвиди иднината,“ додаде тој.

Студио | пред 4 месеци

Од 22 до 6 часот без смет: Комунална хигиена ја тестира новата мерка во Скопје

Новоназначениот в.д. директор на Јавното претпријатие „Комунална хигиена“ – Скопје, Драги Митковски, изјави дека забраната за фрлање смет во периодот од 22 до 6 часот е воведена главно поради угостителските објекти и дел од фирмите кои, како што рече, создаваат најголем дел од проблематичниот отпад во градот.„Овој отпад ни прави големи проблеми. Во суштина, токму од тој начин и од тој отпад се формираат мини-депонии покрај микро-локациите. Пред сè, оваа одлука е поради тој вид на отпад, кој, за жал, најчесто се одлага токму во период кога тоа тешко се следи“, изјави Митковски за вестите на Сител.Тој потенцираше дека мерката ќе биде флексибилна и дека ќе се следат нејзините резултати на терен.„Ова е пробна варијанта која ќе се следи како ќе се одвива и ќе видиме каков резултат ќе даде“, додаде Митковски.Одлуката предвидува забрана за фрлање смет во ноќните часови, а за прекршителите се пропишани казни. Претпријатието најави засилени контроли и апелираше до граѓаните и деловните субјекти да ја почитуваат новата регулатива со цел да се намали бројот на диви депонии и да се подобри хигиената во градот.

Скопје | пред 4 месеци

Њујорк тајмс: Демократијата умира, машините почнуваат да владеат – првиот експеримент е во Албанија

Додека довербата во демократските институции се урива, а вештачката интелигенција сè побрзо се развива, опасноста од предавање на човечките одлуки на машините расте. Албанија стана првата земја што направи вистински чекор кон т.н. алгократија – владеење на алгоритмите.Во септември, премиерот Еди Рама објави дека сите владини одлуки за избор на приватни добавувачи кои обезбедуваат стоки и услуги во вредност од над милијарда долари годишно ќе ги донесува вештачка интелигенција по име Диела. Со тоа, Албанија ја препушта контролата врз јавните набавки – област во која со години се соочува со длабока корупција – на систем што треба да биде „непристрасен“ и „ефикасен“.Сепак, авторите на текстот во „Њујорк тајмс“, Ерик Шмит (поранешен извршен директор на Google) и истражувачот Ендру Сорота, предупредуваат дека иако алгоритмите можат да ја зголемат ефикасноста, тие не можат да одлучуваат меѓу вредности – токму тоа што ја дефинира демократијата.Без транспарентност за тоа како Диела доаѓа до своите заклучоци и без механизам за жалби, граѓаните можат да се чувствуваат беспомошно и исклучено од процесот. „Алгократијата“ може да стане нова форма на авторитарност – тивка, но технолошки напредна.Авторите нагласуваат дека наместо да ја замениме демократијата со вештачка интелигенција, треба да ја искористиме технологијата за да ја направиме попаметна, поотворена и поодговорна. Пример за тоа е Тајван, каде преку платформата vTaiwan веќе една деценија се користат алатки базирани на ВИ за граѓански дебати и колективно одлучување.Со помош на ВИ, тајванските граѓани предлагаат и гласаат за политики, а алгоритмите само го мапираат мислењето и ги истакнуваат точките на заеднички интерес, наместо поделби. Така, демократијата не се заменува – се проширува.Но, прозорецот за такви решенија, велат авторите, се стеснува. Ако демократиите останат нефункционални, а ВИ станува сè помоќна, искушението да ѝ се препушти власта ќе расте.„Албанија можеби ќе ја искорени корупцијата или ќе создаде нова нетранспарентност. Но едно е сигурно – Диела ќе има многу следбеници“, предупредува „Њујорк тајмс“.

Свет | пред 4 месеци

Закани и напад во Стајковци: младо момче пријави дека му го оштетиле возилото поради долгови

Дваесет и двегодишен жител на село Стајковци пријавил во полиција дека бил изложен на закани и оштетување на неговото возило од повеќе лица, соопшти Министерството за внатрешни работи.Според пријавата поднесена во СВР Скопје, инцидентот се случил на 15 ноември околу 19:00 часот во селото Стајковци. М.Н. (22) изјавил дека неколку лица му се заканувале, по што побегнал. Подоцна, кога повторно ги сретнал додека управувал со своето возило, едно од лицата со дрвен предмет му го оштетило автомобилот.Како што навел пријавителот, тој и претходните денови добивал закани од лицето С.Ј., поради нерасчистени должничко-доверителски односи.Од МВР информираат дека се преземаат мерки за целосно расчистување на случајот и утврдување на сите инволвирани лица.

Скопје | пред 4 месеци

Трагедија во Карпош: маж пронајден мртов во својот дом

Во раните утрински часови денеска, во дом на подрачјето на општина Карпош, бил пронајден починат 55-годишен маж, информира Министерството за внатрешни работи.Според пријавата, случајот бил пријавен во СВР Скопје околу 01:10 часот, а станува збор за лицето З.С. (55) од Скопје. Екипа на Итната медицинска помош излегла на местото и констатирала смрт без видливи траги на насилство.По наредба на јавен обвинител, телото на починатиот е предадено на обдукција за утврдување на причините за смртта.

Скопје | пред 4 месеци

Брутален напад во Центар: двајца претепале и ограбиле млад скопјанец, сè снимиле со телефон

Двајца напаѓачи физички нападнале и ограбиле 28-годишен скопјанец во Центар, информира Министерството за внатрешни работи.Според пријавата, инцидентот се случил вчера околу 18:30 часот, кога А.С. (28) од Скопје бил пресретнат од две лица, од кои едниот употребил метален предмет. Напаѓачите му одзеле пари и му го оштетиле мобилниот телефон, а целиот напад го снимиле со мобилен уред.Настанот бил пријавен во СВР Скопје околу 20:00 часот, а полициските служби преземаат мерки за целосно расчистување и идентификување на сторителите.

Скопје | пред 4 месеци

Тетовска фирма пријавена за измама со меѓународен транспорт – не му платила на превозникот од Косово

Секторот за внатрешни работи Тетово поднесе кривична пријава против едно правно лице од тетовскиот регион, како и против неговиот сопственик С.Д. (32) и вработениот А.Д. (35), поради постоење основи на сомнение за сторено кривично дело „измама“, информира Министерството за внатрешни работи.Според пријавата, на почетокот на февруари 2025 година, пријавените како посредници се договориле со лице од Косово – сопственик на транспортна фирма – да изврши транспорт на стока од Германија до Албанија за фирма нарачател од Албанија.По успешно извршениот транспорт, албанската фирма ја извршила исплатата на средствата за транспорт кон тетовската фирма, но сопственикот и вработениот не му ги префрлиле парите на косовскиот превозник. Настанот бил пријавен во јуни, по што е спроведена истрага и поднесена кривична пријава до надлежното обвинителство.

Македонија | пред 4 месеци

Две малолетнички тешко повредени во пад од електричен тротинет во Скопје

Две малолетни девојчиња се тешко повредени во несреќа што се случила вчера попладне на улицата „Сава Михајлов“ во Скопје, информира Министерството за внатрешни работи.Според пријавата, на 15 ноември околу 17:00 часот, 15-годишна малолетничка од село Инџиково, управувајќи електричен тротинет, изгубила контрола и паднала на коловозот. Во падот со тешки телесни повреди се здобила и таа и нејзината 14-годишна сопатничка.Повредените девојчиња биле пренесени во Комплексот клиники „Мајка Тереза“ во Скопје, каде им биле констатирани повредите. Увид на местото на несреќата извршила увидна екипа на СВР Скопје.

Скопје | пред 4 месеци

Трагедија во Скопје: еден загинат, четворица повредени во сообраќајка во Кисела Вода

Едно лице го загуби животот, а четворица се повредени во тешка сообраќајна несреќа што се случи синоќа околу 23:10 часот на улицата „Борис Трајковски“ во Скопје, информираат од Министерството за внатрешни работи.Несреќата се случила меѓу патничко возило „Фолксваген Голф“ со скопски регистарски ознаки, управувано од С.Х. (56) од Скопје, и патничко возило „БМВ“, исто така со скопски таблички, управувано од Ф.П. (28) од Скопје.Од здобиените повреди на самото место починал возачот на „Голфот“, С.Х., а лекар од Итната медицинска помош констатирал смрт. Со телесни повреди се здобиле неговите сопатници – Н.Х. (52) и 24-годишната М.Р.А., двајцата од Скопје, како и Ф.М. (28) од Косово и возачот на „БМВ“-то. Повредените биле пренесени и им е укажана медицинска помош во Градската општа болница „Св. Наум Охридски“ и во Комплексот клиники „Мајка Тереза“.На местото на несреќата увид извршиле јавен обвинител и полициски екипи. По наредба на јавен обвинител, телото на починатиот е предадено на обдукција.

Скопје | пред 4 месеци

(Видео) Јани Бојаџи во „Претрес“: Морав да побегнам од Македонија за да си го спасам животот, ми се закануваа со убиство

Режисерот и директор на Алфа телевизија, Јани Бојаџи, откри дека во 2018 и 2019 година морал привремено да ја напушти Македонија поради, како што рече, реални смртни закани поврзани со неговиот филм „Ругање со Христос“.Во гостување во подкастот „Претрес со Ландов“, Бојаџи изјави дека во тој период бил под државна заштита, заедно со своето семејство и децата.„Морав буквално да побегнам од Македонија за да си го заштитам голиот живот. Не знаев дека државна безбедност ме обезбедува мене, моето семејство и моите деца. Тоа се случуваше во времето кога беше филмот ‘Ругање со Христос’, кој беше забранет,“ рече Бојаџи.Тој додаде дека заканите биле сериозни и постојани, главно од, како што посочи, „левицата во Македонија, таканаречената Шарена револуција, како и од дел од група на Албанци кои мислеле дека работам против нив“.Бојаџи сподели и дека пред само една недела, дознал детали за тогашното обезбедување од поранешен припадник на безбедносните служби.„Гостуваше Панче Тошковски на нашата телевизија и ме застана еден човек од неговото обезбедување. Ми кажа: ‘Јас вас и вашето семејство ве обезбедував неколку месеци. Ја обезбедував вашата ќерка од училиште – од „Орце Николов“ до дома’.“Режисерот призна дека ни сопствените деца не знаеле дека се под заштита на полицијата:„Тоа не сум го кажал дома, не знаат во каква опасност биле. Јас не сум знаел дека тајно ме следат полицајци во цивил. Не сум имал поим што се случува,“ рече тој, додавајќи дека во тој период добивал директни смртни пораки дури и додека бил на прес-конференции.Цел поткаст:

Студио | пред 4 месеци

Орце Ѓорѓиевски ги објави новите директори на скопските јавни претпријатија

Градоначалникот на Скопје, Орце Ѓорѓиевски, вечерва во гостување во емисијата „Само интервју“ на Канал 5 ги соопшти имињата на новите вршители на должноста директори во четири јавни претпријатија: „Улици и патишта“, „Водовод и канализација“, ЈСП „Скопје“ и „Комунална хигиена“.На чело на „Улици и патишта“ се враќа Борис Настов, кој ја извршуваше истата функција во почетокот на мандатот на поранешната градоначалничка Данела Арсовска. Ѓорѓиевски рече дека Настов моментално е заменик-директор во ЈП за државни патишта и го оцени како „човек што најдобро ја разбира проблематиката“.За „Водовод и канализација“, нов в.д. директор ќе биде Иван Митровски, поранешен заменик-градоначалник на Кисела Вода и кадар со искуство во банкарскиот сектор.Во „Комунална хигиена“, на местото директор е назначен Драги (без наведено презиме), лице со долгогодишно искуство во комуналниот сектор на Град Скопје. Ѓорѓиевски посочи дека токму тој се покажал „исклучително добро“ во последната акција за чистење на градот, додавајќи дека не е партиски експониран кадар.Во ЈСП „Скопје“, пак, функцијата в.д. директор ја презема Саше (без наведено презиме), долготраен вработен во претпријатието со богато искуство во јавниот превоз.„Некои од нив, за своето назначување, ќе дознаат токму преку оваа емисија,“ рече Ѓорѓиевски, додавајќи дека очекува да бидат „добри соработници во процесот на обновување на градот“.На новинарско прашање дали ќе го врати поранешниот директор на Зоолошката градина, Ѓорѓи Галетановски, градоначалникот одговори дека тој моментално е советник во Советот на Град Скопје, но дека ќе може да помогне со совети и идеи.„Ќе дадам сè од себе одлуките во Советот да се носат со поддршка од сите советнички групи. Ќе соработувам со сите избрани од граѓаните,“ изјави Ѓорѓиевски.Потврди дека Мишко Ралев, заедно со Огнен Марина, Горан Мијовски, Славе Трпевски и Аљоша Шопар, ќе биде дел од урбанистичкиот тим што ќе работи на нови планови и политики за градот.Ѓорѓиевски категорично ги негираше шпекулациите дека ќе ги приватизира јавните претпријатија, нагласувајќи дека приоритет му е нивно јакнење и финансиска самоодржливост.„Сметките за граѓаните нема да се зголемат. Така сум ветил во кампањата,“ порача градоначалникот.

Скопје | пред 4 месеци

Судот на ЕУ пресуди: не може да постои „џин“ без алкохол

Безалкохолните пијалаци не смеат да се продаваат под ознаката „џин“, пресуди Судот на правдата на Европската унија, откако Германското здружение за борба против нелојална конкуренција поднесе тужба против компанијата PB Vi Goods, производител на пијалак што го имитира вкусот на џинот.Германскиот суд го проследил случајот до европските судии, кои утврдиле дека според правото на ЕУ постои јасна забрана за користење на терминот „џин“ за пијалаци што не содржат алкохол, пренесува Politico.Во пресудата се наведува дека пијалакот „Virgin Gin Alkoholfrei“ (безалкохолен џин) ги крши европските прописи за означување на алкохолни пијалаци. Иако производот може легално да се продава, не смее да го носи називот „џин“, дури ни кога на етикетата јасно се наведува дека е безалкохолен.Според европската регулатива, пијалакот „џин“ мора да биде добиен од бобинки од смрека и да содржи најмалку 37,5% алкохол. Целта е да се заштитат потрошувачите од забуна и производителите од нелојална конкуренција.Судот потсети дека во 2017 година веќе донел слична пресуда, со која беше утврдено дека производи на растителна база не смеат да се нарекуваат „млеко“, „павлака“, „путер“, „сир“ или „јогурт“, дури и ако содржат слични состојки или вкус.Со новата одлука, европските судии ја зајакнуваат заштитата на традиционалните производи и јасноста на пазарот.

Магазин | пред 4 месеци

Нова ДНК-анализа открива: Хитлер имал редок генетски пореметувач на пубертетот – демантиран митот за еврејско потекло

Меѓународен тим научници и историчари тврди дека Адолф Хитлер најверојатно боледувал од реток генетски синдром што го спречил нормалниот пубертет, познат како Калманов синдром, пренесува Sky News. Истражувањето, воедно, ги побива долгогодишните шпекулации за негово еврејско потекло.Анализата на ДНК покажала дека Хитлер имал оштетување на генот PROK2, кој игра клучна улога во развојот на половите органи и производството на тестостерон. Недостатокот на овој ген може да резултира со ниски нивоа на тестостерон и состојба позната како микропенис, тврдат истражувачите.Според студијата, примерокот ДНК потекнува од кауч со траги од крв пронајден во бункерот на Хитлер, по неговото самоубиство во април 1945 година. Американски офицер, полковник Росвел Розенгрен, тогаш одзел парче ткаенина кое потоа со децении било чувано во приватна колекција, пред да заврши во Музејот за историја во Гетисбург. Оттаму примерокот бил предаден на научниците.Главната генетичарка, проф. Тури Кинг, која претходно ги идентификуваше остатоците на кралот Ричард III, изјави дека долго размислувала дали да го испита материјалот:„Се борев со тоа прашање, но на крајот сфатив дека Хитлер не треба да биде исклучок. Историјата не смее да се плаши од науката.“Истражувањето сугерира дека Хитлер имал висок генетски ризик за аутизам, шизофренија и биполарно растројство. Научниците, сепак, предупредуваат дека генетиката не може да биде единствено објаснување за неговото однесување.„Гените се само дел од сложената слика,“ рече проф. Кинг, додавајќи дека траумите од детството, алкохолизмот и насилството на неговиот татко, како и историскиот контекст, „играле многу поголема улога во формирањето на диктаторот“.Историчарот проф. Томас Вебер од Универзитетот во Абердин додаде:„Нема ген за диктатор. Генетскиот состав на екстремист и на обичен човек е, во просек, ист. Важно е резултатите да се читаат критички, а не сензационалистички.“Целосните резултати ќе бидат прикажани во дводелен документарен филм „Hitler’s DNA: The Blueprint of a Dictator“, кој премиерно ќе се емитува на Channel 4 на 15 ноември.Проектот веќе предизвикува бурни реакции меѓу историчарите и јавноста, а дел од експертите го сметаат за контроверзен чекор што повторно го отвора прашањето: дали науката треба да се занимава со генетскиот профил на злосторници, или тоа само ја храни митологијата околу нив.

Свет | пред 4 месеци

BBC под истрага за нова манипулација со говор на Доналд Трамп

Британската јавна радиотелевизија BBC се соочува со нов скандал, откако весникот Telegraph објави дека уште еднаш е монтиран говор на американскиот претседател Доналд Трамп во нивна емисија.Станува збор за емисијата „Newsnight“ од јуни 2022 година, во која, според Telegraph, делови од истиот говор што подоцна беше прикажан во документарецот „Panorama“ биле селективно исечени и споени на начин што создава погрешен впечаток за содржината и тонот на обраќањето на Трамп.BBC соопшти дека „се придржува до највисоките уреднички стандарди“ и дека случајот е под внатрешна истрага. „Прашањето го примивме на знаење и моментално го истражуваме,“ изјави портпаролот на корпорацијата.Контроверзијата доаѓа по неколкунеделна криза во BBC – генералниот директор и главната уредничка поднесоа оставки поради обвинувања за пристрасност и нарушување на професионалните стандарди.Трамп веќе се закани со тужба вредна една милијарда долари поради документарниот филм „Panorama“, во кој, според неговиот правен тим, некоректно бил монтиран негов говор, со што се создал впечаток дека тој директно повикувал на нередите на Капитол Хил во јануари 2021 година.Адвокатите на Трамп побараа BBC да го повлече филмот до петок, да објави јавна извинување и да исплати оштета за, како што наведуваат, „огромната репутациска и финансиска штета“. BBC засега одбива да коментира дали ќе го направи тоа, наведувајќи дека размислува како ќе одговори на настанатата ситуација.

Свет | пред 4 месеци

Трагедија во Хрватска: урнат турски авион на релација Ријека – Загреб

Во близина на местото Крив Пaт, кај Сењ, падна авион „Air Tractor AT-802“, кој бил во лет на релација Ријека – Загреб – Ријека, потврди Дирекцијата за цивилна заштита на Хрватска.Дојавата за исчезнување на авионот од радарите била примена во 16:53 часот, а нешто подоцна, околу 17:11 часот, пристигнала потврда дека авионот се срушил и се запалил.На теренот веднаш биле упатени полицијата, пожарникарите и екипи на итната медицинска помош, а во акцијата учествувале и 20 припадници на Хрватската горска служба за спасување (HGSS) со четири возила.Според првичните информации, два турски противпожарни авиона од типот „Air Tractor“ полетале од Чанаккале (Турција) кон Загреб, каде требало да извршат техничко одржување. Поради лоши временски услови и густа магла, авионите се вратиле кон аеродромот во Ријека, но едниот исчезнал од радарот и подоцна бил пронајден урнат во ридест предел кај Сењ.Другиот авион успешно слетал во Ријека.Според податоците на хрватската полиција и Цивилната заштита, во несреќата загинал странски државјанин, идентификуван како пилот на турската Генерална управа за шумарство.Турскиот министер за земјоделство и шумарство, Ибрахим Јумакли, ја потврди трагедијата и изрази сочувство:„Молам за душата на нашиот пилот кој загина во оваа трагична несреќа. Нашите мисли се со неговото семејство и најблиските“, напиша Јумакли на социјалната мрежа NSosyal.По падот, авионот се запалил, а пожарот бил ставен под контрола. Местото на несреќата е обезбедено и се очекува во раните утрински часови да пристигнат истражители од Агенцијата за истражување на несреќи во воздушниот, поморскиот и железничкиот сообраќај.Од Агенцијата потврдија дека е покрената безбедносна истрага согласно европските прописи (Уредба ЕУ бр. 996/2010) за утврдување на причините за падот.Јосо Живковиќ, координатор на Цивилната заштита кој ја раководел акцијата, изјави дека теренот е тежок и непристапен, но добро познат на спасувачките служби.„Сите сили беа ангажирани веднаш – полиција, пожарникари, итна помош, HGSS. Сега се работи на обезбедување на местото и чекање на истражителите,“ изјави Живковиќ за ХРТ.

Свет | пред 4 месеци

(ВО ЖИВО) „Претрес“ на Јани Бојаџи: филмот за 27 април, културата заробена од партии, политиката и Алфа ТВ

Во новата епизода на „Претрес“, гостин е режисерот и директор на Алфа ТВ – Јани Бојаџи, еден од најконтроверзните автори на македонската филмска и медиумска сцена. Разговорот отвора теми кои ретко кој се осмелува да ги допре: државните пари во културата, партизацијата на уметноста, филмот за 27 април, влијанието на политиката врз културните институции и улогата на Алфа ТВ во медиумскиот пејзаж.Бојаџи зборува за филмот „Tomorrow Morning“, инспириран од настаните на 27 април, за контроверзните сцени и пораки што ја поделија јавноста, за министерот Зоран Љутков, но и за начинот на кој културата станува алатка во рацете на партиите.Во „Претрес“ се поставуваат и прашања кои одамна висат без одговор: Колку е навистина независна македонската уметност? Кој ги добива државните пари? И дали културата денес е поле за уметници – или за идеолози?Ова е разговор за вистините зад камерите, за моќта, егото и системот што ја претвори културата во политички терен.СЛЕДЕТЕ ВО ЖИВО:

Студио | пред 4 месеци

(Видео) Без лифтови во студентскиот дом „Гоце Делчев“: Студентите пеш до 14-ти кат – „ова е нехумано“

Студентите од студентскиот дом „Гоце Делчев“ – блок Г веќе со недели живеат во, како што велат, нехумани услови, бидејќи ниеден од лифтовите не е во функција.„Еден од лифтовите не работи уште од 21 октомври, а другиот престана да функционира на 4 ноември,“ сведочат студентите кои секојдневно се качуваат пеш по 13 и 14 ката, носејќи куфери, торби и храна.„Екипи доаѓаат секој ден, го поправаат, и по еден час повторно се расипува. Студенти се заглавуваат внатре и чекаат да бидат извадени. Ова е нехумано – се качуваме по скали секој ден, а сите надлежни се известени“, стои во дописот што го испратија до нашата редакција.Според студентите, проблемот трае веќе еден месец, но нема трајно решение. Велат дека иако лифтовите биле пријавени на повеќе инстанци, ситуацијата останува непроменета.„Најтешко е за студентите од горните катови. Ако е ова студентски стандард, тогаш навистина сме далеку од нормални услови за живот,“ велат разочарано.„Скопје1“ побара став од управата на домот, од каде чекаме одговори.

Скопје | пред 4 месеци

Ја изнервирало плачењето на бебето, па го удирала со тупаници по носот и устата - се бара притвор за 23-годишната мајка

Основното јавно обвинителство Скопје донесе Наредба за спроведување истражна постапка против 23-годишна жена со престојувалиште во Ржаничино, која е осомничена за – Запуштање и малтретирање на дете од член 201 став 1 од Кривичниот законик.На 9 ноември во вечерните часови, таа грубо ја запоставила својата мајчинска должност за грижа и воспитување, го запуштила и малтретирала својот 6-месечен син. Изнервирана затоа што бебето плачело, почнала да го удира со раце и тупаници по устата и носот, нанесувајќи му повреди со крварење. Повредите кај детето ги забележал сопственикот на домот каде престојувала осомничената и уште една пријателка кои го однеле детето на лекарски преглед.На Клиничкиот центар на детето му биле констатирани повеќе нови повреди – контузии и хематоми, но и постари подливи од претходни повреди. Во исто време, констатирано е дека осомничената од раѓање не го однела детето ниту на лекарски преглед, ниту на вакцинација, меѓу другото со цел да прикрие дека физички го удира бебето.Јавниот обвинител до судијата на претходна постапка од Основниот кривичен суд Скопје достави предлог за определување мерка притвор за осомничената, пред се поради опасноста од бегство. Детето-жртва за кое не е познат другиот родител е згрижено преку Центарот за социјални работи.

Македонија | пред 4 месеци

(Видео) Скопскиот татко по 72 часа мандат: Собрано петпати повеќе ѓубре од тоа што вообичаено се собира за викенд

Во првите 72 часа откако ја презеде функцијата градоначалник на Град Скопје, Орце Ѓорѓиевски спроведе голема акција за чистење на главниот град, во која биле собрани повеќе од 4.500 тони отпад.Во акцијата учествувале над 2.500 работници, а биле исчистени речиси сите микролокации со контејнери и диви депонии, како и речното корито на Вардар, кое, според градоначалникот, „по долги години конечно тече нормално“.„Плоштадот ‘Македонија’ е исчистен, кејот беше целосно третиран, исто како и Градскиот парк, Жена парк и сите останати места кои во минатото беа симбол на срам за градот. Нема да дозволам повторно да ја гледаме грдата слика на валкано Скопје“, изјави Ѓорѓиевски вечерва на плоштадот, по завршувањето на акцијата.Според податоците од Град Скопје, во текот на првите три дена биле изречени повеќе од 40 казни и 70 опомени за физички и правни лица кои несоодветно го одлагаат отпадот.Градоначалникот најави дека контролите ќе продолжат, а сите кои ќе фрлаат смет на јавни површини ќе се соочат со санкции.„Ова е само почеток на создавањето ново лице на Скопје – чисто, достоинствено и европско“, порача Ѓорѓиевски.

Скопје | пред 4 месеци

(Видео) Родителите на загинатите од „Пулс“ со повик до цела јавност, доаѓаат во Скопје четири дена пред првото судење

Низ солзи и со длабока болка, родителите на трагично загинатите млади во пожарот во дискотеката „Пулс“ најавија голем граѓански марш во Скопје, закажан за 15 ноември во 12:05 часот — четири дена пред почетокот на првото судење за случајот.Маршот ќе започне од Плоштад Македонија, ќе продолжи пред Собранието, а ќе заврши пред Основниот кривичен суд, каде што родителите ќе бараат од институциите конечно да преземат одговорност и да обезбедат правда за нивните деца.„Болката е наша, но борбата мора да биде заедничка. Нашето прво доаѓање во Скопје беше крик за видливост. Тогаш марширававме сами, додека градот молчеше. Сега ве повикуваме сите да дојдете — без посредници, без лаги, без манипулации. Ние сме родителите на ангелите и за нас единствено што остана е борбата за правда,“ порачаа родителите во своето обраќање.Тие потсетија дека во изминатите месеци одржале повеќе од триесет маршеви во Кочани, но додаваат дека „тоа не било доволно за да ги разбуди институциите“.„Свесни сме дека патот до вистината ќе биде долг и тежок, исполнет со отпор и искривени намери. Но ако застанеме еден до друг, системот нема да има друг избор освен да постапи онака како што бара народот. Веруваме дека Македонија има совест, дека знае да се сплоти кога најмногу боли,“ велат тие.Маршот на 15 ноември ќе биде, како што родителите нагласуваат, „повик на совеста, а не на политиката“, симбол на сплотеност и отпор против неправдата која трае повеќе од една година.„Се гледаме на маршот,“ завршуваат родителите.

Македонија | пред 4 месеци

Бугарија во трка со времето за спас на нафтените рафинерии пред стапување на сила на американските санкции

Романија и Бугарија се наоѓаат во драматична трка со времето во обид да спречат затворање на своите клучни нафтени рафинерии, откако американските санкции кон руските компании „Лукоил“ и „Роснефт“ треба да стапат на сила во текот на овој месец, пишува Politico. Одлуката на Вашингтон да ги стави двете компании на „црната листа“ предизвика вистински хаос во рамките на Европската Унија, каде што овие руски гиганти поседуваат голем број објекти и имаат силно влијание врз снабдувањето со гориво.Бугарија веќе презема вонредни мерки — парламентот во Софија усвои закон кој ѝ овозможува на владата да назначи специјален управител со широка контрола врз најголемата рафинерија во земјата, „Бургас“, која е во сопственост на „Лукоил“. Владата ќе може да преземе оперативна контрола, да ја одобри продажбата, па дури и да ја национализира рафинеријата, доколку тоа биде потребно. Паралелно, Бугарија разгледува можност да побара ослободување од санкциите.Во Романија, каде што се наоѓа рафинеријата „Петротел“, исто така под сопственост на „Лукоил“, сè уште нема донесена официјална одлука. Висок владин функционер за Politico изјавил дека Букурешт размислува да побара „продолжување на рокот на санкциите“ за да има време да подготви сопствен план. Национализацијата, според него, се разгледува само како „последна опција“.Министерот за енергетика Богдан-Груја Иван изјави дека владата е подготвена за секое сценарио, а приоритет ќе биде „зачувување на економската стабилност, но и запирање на финансирањето на Руската Федерација“. Министерството за финансии на САД, кое мора да одобри секоја продажба на санкционирани компании, како и Европската комисија, одбија да ја коментираат ситуацијата.Санкциите, освен на Бугарија и Романија, влијаат и врз други земји-членки на ЕУ. Германија доби шестмесечно ослободување за својата рафинерија „Шведт“ во сопственост на „Роснефт“, која е под државна контрола уште од 2022 година. Унгарскиот премиер Виктор Орбан, пак, отпатува во Вашингтон во обид да издејствува исклучок за увоз на руска нафта преку цевководи кон Унгарија и Словачка.Одлуката на Вашингтон доаѓа во момент кога претседателот Доналд Трамп е сè понетрпелив поради застојот во мировните преговори за Украина, а и самата Европска Унија последните месеци ја засили кампањата за намалување на енергетската зависност од Москва.Според аналитичарите, евентуално запирање на работата на рафинериите би имало драматични последици. Во Бугарија, каде што „Лукоил Бургас“ обезбедува до 80% од вкупните количини на гориво, тоа би значело дека земјата може да остане без доволни резерви до крајот на годината. Во Романија, пак, рафинеријата „Петротел“ покрива околу 20% од потребите за гориво, па евентуалното гаснење би довело до благ пораст на цените и краткотрајна нестабилност на пазарот.Дополнително, Молдавија би можела сериозно да биде погодена, бидејќи дел од извозот на гориво од Романија оди токму таму. Владата во Кишињев веќе понуди да ја купи локалната имотна на „Лукоил“ и официјално побара одложување на санкциите од Вашингтон.Сепак, експертите предупредуваат дека наоѓањето нов сопственик ќе биде исклучително тешко. Иако рафинериите се технички добро водени, малку компании се подготвени да преземат ризик поврзан со санкциите, огромните финансиски обврски и високите трошоци за осигурување и модернизација.Според проценките, вредноста на бугарската рафинерија се движи околу 1,5 милијарди долари, додека романската „Петротел“ е помалку привлечна поради долговите и потребата од значителни инвестиции.Истовремено, брзото усвојување на бугарскиот закон за заплена на имотот предизвика критики во јавноста. Опозицискиот пратеник Ивајло Мирчев предупреди дека ваквото дејствување без детална правна процедура „може да доведе до сериозни грешки и меѓународна арбитража“, при што, како што рече, „на крајот на штета ќе биде бугарскиот народ“.Аналитичарите од ЕУ сметаат дека решението треба да се координира на европско ниво, за да се спречи „Лукоил“ индиректно да ги заобиколи американските санкции. Литванскиот министер за енергетика Жигимантас Ваичјунас нагласува дека Европската комисија мора да ги провери сите потенцијални купувачи пред која било продажба, бидејќи, според него, „во овој случај, сите можности мора внимателно да се разгледаат“.

Свет | пред 4 месеци