САД

Зеленски предупредува: САД и Русија не смеат да договараат решенија за Украина без Киев

Украинскиот претседател Володимир Зеленски предупредува дека постои реален ризик САД и Русија да склучат билатерални договори што се однесуваат на Украина, без учество на Киев. Тој ова го соопштува на брифинг со новинари, во услови на засилени дипломатски активности насочени кон ставање крај на војната и најава за можен продолжеток на разговорите веќе следната недела.Зеленски вели дека украинската страна јасно го пренесува ставот дека, доколку дојде до билатерални документи меѓу Вашингтон и Москва, сите одредби што се однесуваат на Украина мора да бидат во согласност со украинскиот устав. Посочува дека Киев добива сигнали за можни договори, вклучително и во сферата на економската соработка, иако Украина нема целосен увид во сите разговори.Тој открива дека преку разузнавачки канали до украинското раководство стигнале информации за т.н. „пакет на Дмитријев“, наводен предлог за обемна економска соработка меѓу САД и Русија, проценет на околу 12 билиони долари. Зеленски нагласува дека Украина нема да поддржи никакви договори во кои се одлучува за неа – без неа.Изјавите следуваат по разговорите одржани на 4 и 5 февруари во Абу Даби, каде што се состануваат делегации на Украина, САД и Русија. Според Зеленски, американската страна предлага обновување на иницијативата за деескалација во енергетскиот сектор, со оглед на речиси секојдневните руски напади врз украинската енергетска инфраструктура. Украина се согласува со предлогот, додека Русија сè уште не дава одговор.Воените претставници, како што информира Зеленски, ги разгледуваат техничките аспекти на евентуален прекин на огнот, особено механизмите за надзор доколку политичките лидери донесат одлука за запирање на борбите. Тој додава дека американското учество е потврдено, а не се исклучува ниту европско вклучување.Најчувствителното прашање и натаму останува територијата. Зеленски повторува дека задржувањето на сегашните позиции е најреалната основа за прекин на огнот во оваа фаза. Русија, пак, инсистира на повлекување на украинските сили од Донбас како услов за каков било договор.„Стоиме таму каде што сме – тоа е, според нас, најправеден и најстабилен модел за прекин на огнот во овој момент“, вели Зеленски. Тој потврдува дека американската страна ја изнесува и идејата за слободна економска зона во регионот, што отвора нови дебати, но потенцира дека Украина не ја прифаќа таа опција доколку значи губење на суверенитетот.Во однос на Крим и нуклеарната централа Запорожје, Зеленски истакнува дека сè уште нема согласност и дека тие прашања се директно поврзани со безбедноста, екосистемот и обновата на регионот. Тој нагласува дека Украина нема да прифати решенија што го наградуваат агресорот и создаваат нови безбедносни ризици.Зеленски додава дека САД предлагаат војната да заврши пред почетокот на летото и дека веројатно ќе вршат притисок врз двете страни за да се испочитува тој рок. Сепак, тој вели дека од украинскиот преговарачки тим нема најава дека Вашингтон би се повлекол од процесот и истакнува дека американското присуство е клучно – не само за Украина, туку и за Русија.На крајот, Зеленски открива дека за првпат се разговара и за можност најтешките прашања да се отворат на директен трилатерален самит на лидери, оценувајќи дека таков формат бара сериозни подготовки, но дека веќе станал дел од дипломатскиот дијалог.

Свет | пред 1 месец

Уапсен најбараниот терорист на листата на ФБИ, „ловот“ траел повеќе од 20 години

Еден од најбараните терористи на листата на ФБИ, Даниел Андреас Сан Диего, кој повеќе од 20 години беше во бегство, може да биде екстрадиран од Велика Британија во Соединетите Американски Држави, каде ќе му се суди, пресуди денеска суд во Лондон.Сан Диего (47) наводно извршил два бомбашки напада во Сан Франциско во 2003 година, а беше уапсен во ноември 2024 година на имот во рурална област покрај шума во Конви, во северен Велс, каде живеел под лажен идентитет како Дени Веб.Препознатлива тетоважа на градите со натпис „It only takes a spark“ (Доволна е само искра) помогнала во неговата идентификација.Тој е првиот терорист кој во 2009 година бил додаден на листата најбарани на ФБИ, заедно со починатиот лидер на Ал-Каеда, Осама бин Ладен.Судијата Самуел Гузи во Магистратскиот суд Вестминстер во Лондон пресуди дека нема пречки за екстрадиција на Сан Диего, а конечната одлука ја носи министерот за внатрешни работи, што се очекува да биде формалност. Сан Диего има право да поднесе жалба на одлуката до Високиот суд. Тој се противеше на екстрадиција во САД, каде би можел да добие затворска казна до 90 години доколку биде осуден.Неговите адвокати тврдеа дека не може да има правично судење „во Америка на претседателот Доналд Трамп“, каде „претседателот спровел чистка во Министерството за правда и поставил свои поранешни лични адвокати на позиции на кои се одлучува“.Сан Диего првпат беше обвинет во Калифорнија во 2004 година за две кривични дела предизвикување штета со експлозив и поседување експлозив. Подоцна беа додадени нови обвиненија, вклучувајќи користење или носење експлозивна направа за извршување кривично дело. Бомбашките напади се случиле во Калифорнија на 28 август и 26 септември 2003 година, врз компаниите Chiron Biotechnology Corporation и Shaklee Nutritional Products Corporation, при што немало повредени.Групата Револуционерни ќелии – Бригада за ослободување на животните ја презеде одговорноста за нападите, наведувајќи како причина врските на тие компании со компанијата Huntingdon Life Sciences, која активистите за права на животните ја критикуваа поради тестирање експериментални лекови врз животни.Сан Диего исчезнал на 6 октомври 2003 година на транзитна станица додека ФБИ го следел кога го паркирал автомобилот во центарот на Сан Франциско. Повеќе не бил виден во живо, но било пријавено дека наводно бил виден повеќепати низ светот. За информации што би довеле до негово апсење била понудена награда од 250.000 долари. ФБИ наведува дека Сан Диего бил поврзан со екстремисти за права на животните, веган, познат по поседување пиштол и работел како експерт за компјутерски мрежи.

Свет | пред 1 месец

Марко Рубио поднесе оставка

Државниот секретар на Соединетите Американски Држави Марко Рубио поднесе оставка од функцијата вршител на должност директор на Националниот архив на САД, соопшти Националната управа за архиви и евиденција (NARA).Тој се повлече од функцијата во согласност со Законот за реформа на федералните испразнети работни места, кој го ограничува времетраењето на вршителите на должност, а своите овластувања во Националниот архив ги делегираше на Џејмс Бајрон, висок советник на архиварот.Националниот архивар е одговорен за надзор на владините евиденции и раководење со Националниот архив, агенција која американскиот претседател Доналд Трамп ја критикуваше поради ракувањето со доверливи документи во 2022 година, пренесе Ројтерс.Рубио беше назначен за вршител на должност директор на архивот откако Трамп ја отпушти тогашната архиварка Колин Шоган.

Свет | пред 1 месец

Трамп: Никогаш нема да дозволам нашето присуство на островот Диего Гарсија да биде загрозено

Американскиот претседател Доналд Трамп соопшти дека имал разговор со британскиот премиер Кир Стармер, во кој главна тема бил островот Диего Гарсија, најголемиот остров од архипелагот Чагос и локација на една од најважните американски воени бази во светот.Во објава на социјалната мрежа Truth Social, Трамп го оцени разговорот како „многу продуктивен“, нагласувајќи дека базата на Диего Гарсија е стратешки поставена во средиштето на Индискиот Океан и има исклучително значење за националната безбедност на САД. Тој истакна дека американските воени операции во изминатата година биле успешни поради силата на војската, современата опрема и, како што рече, клучната улога на стратешки позиционираните воени бази.Трамп наведе дека, според мислењето на многумина, премиерот Стармер го постигнал најдобриот можен договор околу статусот на островот, но предупреди дека САД го задржуваат правото да ја заштитат и зајакнат својата воена присутност доколку договорот за закуп се распадне или доколку американските сили и операции бидат загрозени. Тој порача дека нема да дозволи американската база да биде поткопана со, како што ги нарече, лажни тврдења или еколошки бесмислици.Архипелагот Чагос се наоѓа во централниот дел на Индискиот Океан, повеќе од 1.600 километри североисточно од Маврициус. Обединетото Кралство ги презело островите заедно со Маврициус во 1814 година, по поразот на Наполеон, врз основа на Парискиот договор. Во 1965 година, во екот на Студената војна, САД и Обединетото Кралство го издвоиле архипелагот Чагос од Маврициус и го преименувале во Британска територија во Индискиот Океан.Со цел да се ослободи простор за изградба на воената база, значителен број жители на Чагос со текот на времето биле присилно иселени, најчесто на Маврициус. Иако Маврициус стекнал независност во 1968 година, архипелагот останал под британска контрола. Во 1971 година, САД и Обединетото Кралство ја изградиле базата на Диего Гарсија за да го спречат советското воено влијание во регионот. Базата подоцна одиграла клучна улога во двете инвазии на Ирак, служела како појдовна точка за бомбардери во операции низ Азија и била поврзувана со американските програми за тајни изручења на затвореници.Маврициус со децении го оспорува британскиот суверенитет над архипелагот, а во 2019 година Меѓународниот суд на правдата пресуди дека Обединетото Кралство треба да го врати Чагос на Маврициус „што е можно побрзо“, со цел да се доврши процесот на деколонизација во согласност со правото на самоопределување. Иако пресудата не е правно обврзувачка, меѓународниот притисок врз Лондон значително се зголеми.Според договорот одобрен и потпишан во мај 2025 година од страна на Кир Стармер и премиерот на Маврициус, Обединетото Кралство ќе го пренесе суверенитетот над целиот архипелаг Чагос на Маврициус. Во исто време, Лондон ќе плаќа 101 милион фунти годишно за 99-годишен закуп на воената база на Диего Гарсија, што ќе им овозможи и на Обединетото Кралство и на САД и понатаму да ја користат оваа стратешка локација.

Свет | пред 1 месец

Русија, Украина и САД постигнаа договор за размена на 314 затвореници

Ексклузивните разговори во Абу Даби донесоа конкретен резултат, Русија, Украина и Соединетите Американски Држави постигнаа договор за размена на затвореници, прв по петмесечен застој во овој чувствителен процес, пренесуваат медиумите во регионот.Специјалниот претставник на американскиот претседател Доналд Трамп, Стивен Виткоф, го објави договорот на социјалните мрежи, нагласувајќи дека делегациите на трите страни прифатиле размена на вкупно 314 затвореници.„Денес, делегациите од Соединетите Американски Држави, Украина и Русија се согласија да разменат 314 затвореници – прва таква размена во последните пет месеци“, рече Виткоф, оценувајќи дека договорот е постигнат благодарение на „детални и продуктивни преговори“.Размената е договорена како дел од втората рунда преговори за решавање на конфликтот во Украина, која започна на 4 февруари во Абу Даби. Според достапните информации на медиумите, составот на руската делегација останал непроменет во споредба со претходниот состанок одржан на 24 јануари, а преговарачкиот тим на Москва го предводи Игор Костјуков, началник на Генералниот директорат на Генералштабот на руските вооружени сили.Иако деталите за самата размена не се објавени, договорот во дипломатските кругови се толкува како мал, но значаен потег во услови на длабока недоверба и ограничен дијалог. Во исто време, тој укажува дека каналите за комуникација меѓу завојуваните страни и Вашингтон остануваат отворени, барем во прашања од хуманитарна природа, и покрај продолжувањето на политичките и воените тензии.

Свет | пред 1 месец

Американската војска изведе пет напади врз ИСИС во Сирија

Американската Централна команда (CENTCOM) соопшти дека во периодот од 27 јануари до 2 февруари извршила пет напади врз позиции на ИСИС на различни локации во Сирија. Во рамки на операциите, спроведени заедно со коалициските и партнерските сили со цел траен пораз на терористичката мрежа, уништени се комуникациски центар, клучен логистички јазол и повеќе складишта за оружје. Нападите биле изведени со авиони, хеликоптери и беспилотни летала, при што биле употребени 50 парчиња прецизно оружје.„Нападите врз овие цели ја покажуваат нашата постојана фокусираност и решителност да спречиме повторно зајакнување на ИСИС во Сирија“, изјави адмиралот Бред Купер, командант на CENTCOM, додавајќи дека соработката со коалициските и партнерските сили ја прави Америка, регионот и светот побезбедни.Операциите се дел од акцијата „Хокаи Страјк“, започната како одговор на смртоносниот напад што ИСИС го изведе на 13 декември минатата година врз американски и сириски сили во Палмира, при што загинаа двајца американски војници и еден американски преведувач. Во речиси два месеца целени дејства што следеа, убиени или заробени се повеќе од 50 припадници на ИСИС. Како што наведува CENTCOM, на 16 јануари во прецизен напад во северозападна Сирија бил убиен Билал Хасан ал-Јасим, терористички лидер директно поврзан со лицето одговорно за нападот од декември.

Свет | пред 1 месец

Истекува последниот нуклеарен договор меѓу САД и Русија, расте стравот од нова трка во вооружување

Последниот важечки нуклеарен договор меѓу Русија и Соединетите Американски Држави истекува за неколку часа, со што светот се соочува со можност двете најголеми нуклеарни сили првпат по повеќе од половина век да останат без какви било формални ограничувања за своите нуклеарни арсенали. Развојот ја зголемува загриженоста од нова глобална трка во вооружување, во која сè поважна улога има и Кина.Станува збор за договорот „Нов СТАРТ“, потпишан во Прага во 2010 година, кој ги ограничува бројот на распоредени нуклеарни боеви глави и носачи и предвидува механизми за проверка и транспарентност. Ако во последен момент не биде постигнат нов договор или привремено продолжување, Вашингтон и Москва остануваат без обврзувачка рамка за контрола на стратешкото нуклеарно оружје.Од Кремљ порачуваат дека Москва ќе постапува „внимателно и одговорно“. Советникот на рускиот претседател изјавува дека Владимир Путин за ова прашање разговара со кинескиот претседател Си Џинпинг, при што Русија изразува подготвеност за разговори за стратешка стабилност. Истовремено, од Москва наведуваат дека досега нема официјален одговор од американска страна на предлогот ограничувањата да продолжат и по истекот на договорот.Апел упатува и поглаварот на Римокатоличката црква, папата Лав XIV, кој повикува двете страни да не дозволат престанок на важноста на договорот. Тој порачува дека е неопходно логиката на страв и недоверба да се замени со заедничка етика насочена кон општото добро.Експертите за контрола на вооружувањето предупредуваат дека без договорот, и Русија и САД добиваат слобода да распоредат стотици дополнителни нуклеарни боеви глави на своите ракети и тешки бомбардери. Во екстремно сценарио, тоа би можело речиси да ја удвои сегашната големина на нивните распоредени арсенали. Дополнително, исчезнуваат механизмите за проверка, што ја намалува довербата и ја отежнува проценката на намерите на другата страна.Иако вкупниот број нуклеарни боеви глави во светот е значително намален во однос на врвот од Студената војна, кога во 1986 година изнесувал над 70.000, денес тој број е околу 12.000. Сепак, и Русија и САД активно ги модернизираат своите нуклеарни сили, додека Кина во последната деценија повеќе од двојно го зголемува својот арсенал.Американскиот претседател Доналд Трамп испраќа спротивставени пораки. Тој изјавува дека доколку договорот истече, може да се постигне „подобар договор“, а претходно јавно се залага Кина да биде вклучена во идните рамки за контрола на вооружувањето, оценувајќи дека големите сили веќе располагаат со доволно оружје за повеќекратно уништување на светот.Дел од аналитичарите сметаат дека високата цена на нуклеарното оружје може да ја ограничи непосредната трка во вооружување, но истовремено предупредуваат дека отсуството на договор отвора опасен простор за недоверба, погрешни проценки и ескалација. Во такви околности, истекот на Новиот СТАРТ не се смета само за формален крај на еден договор, туку за потенцијална пресвртница во глобалната безбедносна архитектура.

Свет | пред 1 месец

Нема фотографија

САД и Индија постигнаа договор: Што му вети Моди на Трамп

Претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, денеска соопшти дека разговарал со индискиот премиер Нарендра Моди, наведувајќи дека е постигнат трговски договор меѓу двете земји.Претседателот на Соединетите Американски Држави, Доналд Трамп, исто така соопшти дека Индија се согласила да престане со купување руска нафта.„Од пријателство и почит кон премиерот Моди и, по негово барање, со моментално дејство, се договоривме за трговски договор меѓу Соединетите Американски Држави и Индија, со кој САД ќе наплатуваат намалена реципрочна царина, намалувајќи ја од 25 на 18 отсто“, наведе Трамп на својата социјална мрежа Truth Social.Американскиот претседател напиша и дека една од темите на разговорот била војната во Украина и дека, во тој контекст, Моди се согласил Индија да престане со купување руска нафта и да го зголеми увозот на енергенси од Соединетите Американски Држави, а потенцијално и од Венецуела, што, според неговите зборови, би можело да придонесе за завршување на војната во Украина.Според наводите на Трамп, Индија се обврзала да ги намали своите царини и нецарински бариери кон американските производи на нула, како и значително да го зголеми купувањето на американска стока во рамки на политиката „Купувај американско“.Трамп додаде дека станува збор за купување американски енергетски, технолошки, земјоделски и други производи во вредност поголема од 500 милијарди долари.Тој оцени дека односите меѓу САД и Индија во наредниот период дополнително ќе бидат зајакнати, истакнувајќи дека тој и премиерот Моди „постигнуваат резултати“.

Свет | пред 1 месец

Нема фотографија

Анкети во САД: расте фрустрацијата од водството на Трамп, економијата во втор план

Иако актуелниот американски претседател Доналд Трамп јавно се фали со успесите на својата администрација, најновите истражувања на јавното мислење укажуваат на сè поголемо незадоволство и фрустрација кај граѓаните на Соединетите Американски Држави. Според повеќе анкети спроведени во јануари, значаен дел од Американците сметаат дека Трамп се занимава со погрешни приоритети и не посветува доволно внимание на секојдневните економски проблеми, особено на растечките трошоци за живот.Анкетите покажуваат дека, иако Трамп повторно беше избран во голема мера поради економските теми, мнозинството граѓани сè уште не чувствуваат конкретна корист од неговите политики. За голем дел од регистрираните гласачи, економијата е едно од најважните прашања со кои се соочува земјата, а околу половина од нив сметаат дека политиките на претседателот го направиле животот „помалку достапен“ за просечниот Американец. Истовремено, големо мнозинство анкетирани изјавуваат дека Трамп не посветува доволно време и внимание на економските прашања, став со кој се согласува и значителен дел од неговата сопствена партија.Дополнително, значаен број гласачи наведуваат дека економските мерки на администрацијата или директно им наштетиле или, во најдобар случај, не донеле никаква промена. Само мал процент од испитаниците велат дека имале лична корист од економскиот курс на претседателот, а речиси половина очекуваат состојбата во економијата во следната година да се влоши.Покрај економијата, расте и незадоволството од начинот на кој Трамп ја води имиграциската политика. Иако дел од јавноста и понатаму ја поддржува идејата за депортација на лица кои нелегално престојуваат во земјата, сè повеќе граѓани сметаат дека применетите тактики одат предалеку. Значителен дел од регистрираните гласачи оценуваат дека активностите на имиграциските служби се прекумерно агресивни, а ваквиот став бележи раст во однос на претходните месеци. Истражувањата покажуваат и дека поддршката за Трамп по ова прашање опаѓа дури и меѓу републиканците, што укажува на пошироко разнишување на довербата во неговиот пристап.Истовремено, анкетите покажуваат дека многу Американци сакаат претседателот да се занимава помалку со надворешната политика и повеќе со внатрешните проблеми. Во последниот период, Трамп отвори низа контроверзни теми на меѓународната сцена, меѓу кои и идеи за преземање контрола врз Гренланд, залагање за американско влијание врз венецуелската нафта и остри чекори кон Иран. Овие иницијативи, според истражувањата, не наидуваат на широка поддршка кај јавноста, а особено непопуларна е идејата за Гренланд, на која мнозинството Американци се спротивставуваат.Особено индикативни се податоците што укажуваат на пад на довербата во Трамп меѓу републиканските гласачи. Иако со години неговите поддржувачи покажуваа висока толеранција кон неговиот стил и однесување, новите анкети бележат намалување на поддршката за неговите политики, како и растечки сомнежи околу неговата етичност, почитувањето на демократските вредности и менталната подготвеност за извршување на функцијата. Процентот на републиканци кои се целосно или во голема мера уверени во неговата способност да ја води државата е во опаѓање, што претставува предупредувачки сигнал за администрацијата во пресрет на меѓуизборната година.

Свет | пред 1 месец

Тужба против Стејт департментот поради стопирањето визи за државјани од 75 земји, меѓу кои е Македонија

Група организации за човекови права поднесоа тужба против Стејт департмент на САД поради неодамнешната одлука за пауза на обработката на имигрантски визи за државјани од 75 земји меѓу кои е Македонија, оценувајќи дека ваквата политика грубо ги нарушува децениски воспоставените принципи на американското имиграциско право.Тужбата е поднесена во федерален суд во Менхетен и бара судска наредба со која би се блокирала примената на мерката, која стапи на сила на 21 јануари. Подносителите тврдат дека одлуката се темели на неосновани и, како што наведуваат, докажливо неточни претпоставки дека државјаните на засегнатите земји емигрираат во САД со цел да се потпрат на социјална помош и дека претставуваат ризик да станат таканаречен „јавен товар“.Тужбата е поднесена од National Immigration Law Center и други граѓански организации, во име на поширок круг тужители, меѓу кои и американски државјани кои тврдат дека се разделени од своите семејства поради новата политика. Како тужител се наведува и ендокринолог од Колумбија, на кого му е одобрена работна виза, но не може да ја добие поради тоа што Колумбија е вклучена меѓу земјите опфатени со паузата.Според наводите во тужбата, мерката влијае врз апликанти од повеќе региони, вклучувајќи земји од Латинска Америка како Бразил, Колумбија и Уругвај, балкански држави меѓу кои Босна и Херцеговина и Албанија, јужноазиски земји како Пакистан и Бангладеш, како и бројни држави од Африка, Блискиот Исток и Карибите.Од Стејт департментот засега нема официјален одговор на барањата за коментар. Во дипломатска депеша испратена до американските мисии, а до која имале увид медиуми, се наведува дека се спроведува „целосна ревизија“ на сите политики, регулативи и насоки со цел да се обезбеди „највисоко ниво на проверка и безбедносна проценка“ за сите апликанти за американска виза. Во истиот документ се тврди дека апликантите од 75-те засегнати земји носат висок ризик да станат корисници на локални, државни или федерални ресурси во САД.Политиката, според официјалните појаснувања, не се однесува на туристичките визи, кои во последно време се во фокус поради тоа што Соединетите Американски Држави ќе бидат домаќини на Светското првенство во фудбал во 2026 година и Олимписките игри во 2028 година. Судската постапка што допрва започнува се очекува да отвори поширока дебата за границите на извршната власт во областа на имиграцијата и за критериумите врз кои се темелат ваквите рестриктивни мерки.

Свет | пред 1 месец

(Видео) Тешки зимски услови го парализираа сообраќајот и енергетските системи во САД

Тешките зимски услови го нарушија сообраќајот и енергетските системи низ Соединетите Американски Држави, приземјувајќи повеќе од 1200 авиони и оставајќи десетици илјади луѓе без струја во неколку држави, јави Bloomberg.Според Националната метеоролошка служба, се очекуваше снежните врнежи да ослабнат, но условите сè уште се тешки. Додека се предвидува дека невремето ќе се засили над Атлантикот.Duke Energy, компанија за електрична енергија и природен гас со седиште во Северна Каролина, ги замоли своите корисници да ја ограничат потрошувачката на електрична енергија во утринските часови за да се спречат привремени прекини на електричната енергија.Извештајот на Bloomberg наведува дека прекините на струјата сè уште продолжуваат во делови од југот, каде што ледот од претходното невреме ги срушил далноводите. Според податоците за следење на прекини на струјата, скоро 178.000 домови и компании биле без електрична енергија во неколку држави.Нарушувањата во воздушниот сообраќај продолжија низ целата земја, а Меѓународниот аеродром Charlotte Douglas пријави најголем број откажани летови.

Свет | пред 1 месец

Индија ќе купува нафта од Венецуела, Трамп вели: Договорот е веќе постигнат

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека Индија ќе купува нафта од Венецуела наместо од Иран, наведувајќи дека веќе е постигнат „концепт на договор“.Ројтерс претходно објави дека САД соопштиле дека Индија наскоро би можела да продолжи со купување венецуеланска нафта за да се намали зависноста од руската нафта, повикувајќи се на извори запознаени со прашањето.Индија порано беше главен купувач на руска нафта по воведувањето на западните санкции по руската инвазија на Украина во 2022 година, додека увозот на иранска нафта беше ограничен поради американските санкции.Трамп во август минатата година ја удвои царината за индискиот увоз на 50 отсто за да го притисне Њу Делхи да престане со купување руска нафта.Порано овој месец предупреди дека царината повторно би можела да се зголеми доколку Индија не ги ограничи своите купувања.Меѓутоа, министерот за финансии на САД, Скот Бесент, во јануари сигнализираше дека дополнителната царина од 25 отсто би можела да се укине поради намалувањето на индискиот увоз на руска нафта.Американската администрација во март 2025 година воведе царина од 25 отсто за земјите кои купуваат венецуелска нафта, а минатата година се Трамп закани дека истата мерка ќе ја воведе и за Индија.Меѓутоа, САД оваа недела ги ублажија некои санкции за венецуелската нафтена индустрија за да им олеснат на американските компании продажба на сурова нафта.Трамп исто така изјави дека Кина би можела да постигне договор со САД за купување венецуелска нафта, нагласувајќи дека таков договор би бил „голем“, но не даде детали.

Свет | пред 1 месец

Објавени тешки обвинувања против Трамп: се споменуваат силувања, оргии, забави...

Американското Министерство за правда на САД во петокот објави нова обемна транша документи поврзани со случајот на Џефри Епстин, во која се вклучени и листи со пријави и предлози за постапување што го споменуваат и американскиот претседател Доналд Трамп. Во еден од документите се наведува дека станува збор за „непроверени и неутврдени наводи“, а материјалот кратко бил отстранет од службената страница, по што повторно бил објавен.Материјалите произлегуваат од интерна комуникација и табели на ФБИ од август 2025 година и ги сумираат пријавите примени преку Националниот центар за дојави. Во табелите, покрај описот на секоја дојава, се бележи и реакцијата на ФБИ, како обид за контакт, процена на веродостојност или препраќање до други надлежни единици.Во повеќе пријави Трамп се доведува во врска со кругот околу Епстин и Гислејн Максвел, со тврдења за сексуално злоставување, забави со млади девојки и наводна трговија со луѓе. Документите јасно нагласуваат дека дел од информациите се пренесени посредно и дека во бројни случаи не постојат проверливи докази.Меѓу наведените пријави се споменува сведоштво за наводен настан од пред околу 35 години во Њу Џерси, како и тврдење дека подносителка, кога била малолетна, била принудена на сексуални дејствија. Во белешките на ФБИ стои дека контакт со наводните жртви не бил воспоставен или дека не постојат информации што може да се потврдат. Во друга пријава се опишува настан од 1987 година поврзан со хотел во Атлантик Сити, при што идентитетот на жртвата не е потврден и не се обезбедени дополнителни докази.Повеќе дојави ги споменуваат забавите на Епстин во Њујорк и Флорида, со тврдења за масовни собири и присуство на јавни личности, при што Трамп се наведува меѓу имињата. Во една онлајн-пријава се опишува и наводна мрежа на сексуална експлоатација на голф-терен во Калифорнија, со тврдења за закани од обезбедување, без потврда од надлежните служби. Дел од пријавите се однесуваат и на наводни настани во Мар-а-Лаго, при што ФБИ не наведува потврда за изнесените тврдења.Во исказите повремено се појавуваат и други јавни имиња, меѓу кои Бил Клинтон и Илон Маск, при што документите изречно наведуваат дека станува збор за информации од втора рака.Објавените материјали не претставуваат обвиненија ниту судски наоди, туку интерни резимеа на дојави, комбинација од директни искази, посредни тврдења и непроверени обвинувања. Во делот што се однесува на Трамп, документите содржат сериозни наводи, но истовремено покажуваат дека во најголем број случаи ФБИ оценил дека нема доволно проверливи информации за понатамошно постапување.По објавата реагираше Министерството за правда на САД, наведувајќи дека објавен е целиот материјал што јавноста му го доставила на ФБИ и дека може да содржи лажни или фалсификувани содржини. Во изјава за The Guardian беше посочено дека дел од тврдењата се невистинити и сензационалистички и дека доколку имало барем минимална веродостојност, тие одамна би биле искористени против претседателот.Поради делумно редактираните документи не може со сигурност да се утврди кога точно биле поднесени пријавите, иако електронските пораки во материјалот датираат од август 2020 година, неколку месеци пред претседателските избори во САД. Претходни извештаи, пак, покажуваат дека уште во 1996 година најмалку една жртва на Епстин пријавила во ФБИ сексуално злоставување на малолетно лице поврзано со него и со Максвел.

Свет | пред 1 месец

(Видео) Вучиќ се вклучи на лајв со Бака Прасе на „Тикток“, па следуваше необчен разговор

Претседателот на Србија, Александар Вучиќ, синоќа за првпат направи TikTok лајв, во кој директно се вклучи и еден од најпознатите српски јутјубери, Бака Прасе. Во разговорот, кој предизвика големо внимание на социјалните мрежи, се зборуваше од даночната политика, преку локалната власт, до конфликтите во медиумскиот простор.Пред вклучувањето на Бака Прасе во лајвот, Вучиќ погледна негова вирална снимка во која јутјуберот кажува што би го прашал доколку добие можност да се вклучи во TikTok пренос.„Не сум ниту за вашата, ниту за другата страна, не ме интересира политика, ама дали може да се укине данокот за инфлуенсери?“ прашува Бака Прасе во видеото, на што Вучиќ со насмевка одговори дека данок не може да се укине и додаде дека државата функционира токму преку наплатата на даноци.Неколку моменти подоцна, Бака Прасе директно се вклучи во лајвот, шеговито забележувајќи дека, доколку стане градоначалник, би поделил откази затоа што лајвот не бил технички добро подесен. На прашањето на Вучиќ за кој град станува збор, тој одговори дека мисли на Белград и праша дали претседателот смета дека би бил подобар градоначалник од актуелниот, Александар Шапиќ. Вучиќ со насмевка возврати дека не мисли така, но дека одлучувачко е мислењето на граѓаните.Во продолжение на разговорот, Бака Прасе побара од Вучиќ да го контактира Доналд Трамп за да му бидат вратени неговите Јутјуб канали, кои, како што тврди, му биле згаснати поради масовни пријави. Вучиќ одговори дека ќе има разговори со американски претставници и дека може сериозно да го постави прашањето, но истовремено праша и што точно било причината за гасењето на каналите.Јутјуберот објасни дека каналите биле пријавувани поради конфликт со Жељко Митровиќ. Вучиќ тогаш зазеде советодавен тон, посочувајќи дека изјавите насочени кон семејството на Митровиќ биле „застрашувачки“ и дека смета оти е коректно прво да се извини за тоа. „Не мешај семејства, тоа не ти прилега. Извини се за тоа, па потоа расправај се колку сакаш“, порача Вучиќ.Бака Прасе возврати дека никогаш не го навредувал семејството на Митровиќ и дека, според него, првично бил нападнат неговиот татко. Вучиќ, сепак, оцени дека изговореното од страна на јутјуберот било потешко и повтори дека извинувањето би било фер чекор.Во завршницата на разговорот, Вучиќ го праша Бака Прасе како решил да се занимава со Јутјуб и што го мотивирало да влезе во тој свет. Јутјуберот одговори дека почнал со гејминг, дека пријателите го охрабриле и дека, откако не запишал факултет, решил да оди „на сè или ништо“, што, како што рече, на крајот му се исплатело.Лајвот, кој комбинираше политика, поп-култура и интернет феномени, предизвика бројни реакции и коментари, отворајќи нов простор за комуникација меѓу политичките лидери и дигиталните инфлуенсери.

Свет | пред 1 месец

Документи од американското Министерство за правда: Илон Маск имал поблиски контакти со педофилот Епстин отколку што јавно признавал

Американското Министерство за правда објави документи кои откриваат дека комуникацијата меѓу Илон Маск и финансискиот магнат и осуден педофил Џефри Епстин била значително поинтензивна и поприсна отколку што досега беше познато во јавноста, објави „Гардијан“.Објавените електронски пораки од 2012 и 2013 година покажуваат дека Маск и Епстин во пријателски тон договарале можни посети на озлогласениот остров Little St James, во сопственост на Епстин. Иако во кореспонденцијата се наведуваат конкретни датуми и логистички детали, според документите, ниту една од планираните посети на крајот не се реализирала, главно поради организациски причини.Во една од пораките од декември 2013 година, Маск го информира Епстин дека ќе се наоѓа во регионот на Британските Девствени Острови и прашува кога би било соодветно да го посети. Епстин му одговара дека има простор „во секое време“, по што двајцата разменуваат пораки за можен термин. Посетата, сепак, била откажана откако Епстин соопштил дека мора да остане во Њујорк.Во друга комуникација од ноември 2012 година, Епстин го прашува Маск колку луѓе би патувале со хеликоптер до островот, на што Маск одговара дека веројатно би бил само тој и неговата тогашна сопруга. И овој план бил откажан поради, како што навел Маск, логистички проблеми.Овие откритија се во спротивност со јавните изјави на Маск од минатото. Во интервју од 2019 година, тој го опиша Епстин како „вознемирувачка личност“ и тврдеше дека повеќепати одбил покани да го посети неговиот остров. Новообјавените пораки, пак, покажуваат дека постоеле конкретни договори и пријателска комуникација, и тоа по 2008 година, кога Епстин веќе бил осуден на Флорида за кривични дела поврзани со малолетничка проституција.Во документите се споменува и електронска порака од асистентката на Епстин, во која се договара ручек во седиштето на SpaceX во 2013 година. Не е потврдено дали средбата навистина се одржала, ниту дали Маск бил присутен.Епстин беше повторно уапсен во 2019 година под федерални обвиненија за трговија со луѓе за сексуална експлоатација, а истата година беше пронајден мртов во својата ќелија. Неговите врски со влијателни личности со години се предмет на истраги и шпекулации.

Свет | пред 1 месец

Масовни протести низ САД по акциите на ИЦЕ во Минеаполис

Илјадници демонстранти излегоа на улиците на Минеаполис, додека студенти и средношколци низ целите Соединети Американски Држави организираа координирани протести, барајќи повлекување на федералните имиграциски агенти од сојузната држава Минесота, по убиството на двајца американски државјани во интервенции на федерални служби.Во рамки на засилената акција против имигрантите, американскиот претседател Доналд Трамп испрати околу 3.000 федерални полицајци во подрачјето на Минеаполис, бројка што е повеќекратно поголема од локалната полициска сила. Овој потег предизвика силни реакции, при што неколку илјади луѓе се собраа во центарот на градот и покрај температурите под нулата, протестирајќи против зголеменото полициско присуство и, како што наведуваат, грубите и милитаризирани тактики на американската Имиграциска и царинска служба – ICE.На протестите учествуваа семејства со мали деца, постари граѓани и млади активисти, а беше организиран и хуманитарен концерт за поддршка на семејствата на Рене Гуд и Алекс Прети, кои, според организаторите, биле убиени од федерални агенти. На концертот настапија и музичките легенди Брус Спрингстин и Том Морело.Под мотото „Нема работа. Нема училиште. Нема купување. Престанете да го финансирате ИЦЕ“, протестите се одржаа на околу 250 локации во 46 сојузни држави, вклучувајќи ги Њујорк, Лос Анџелес, Чикаго и Вашингтон. Илјадници ученици и наставници ја напуштија наставата, а во неколку градови, како Аурора во Колорадо и Тусон во Аризона, училиштата целосно ја откажаа наставата поради масовни изостанувања. Протести беа најавени и во десетици средни училишта во Џорџија, како и на универзитетски кампуси, каде што беа истакнати пораки за „кампуси-уточища“ и отпор кон, како што велат демонстрантите, фашизација на институциите.Протести се одржаа и во Њујорк, каде стотици луѓе маршираа низ Менхетен носејќи транспаренти со пораки „Протестот против ИЦЕ не е злосторство“ и „Правда за сите жртви на ИЦЕ теророт“. Во знак на солидарност, бројни компании низ повеќе сојузни држави ги затворија своите бизниси, додека дел од оние што останаа отворени најавија дека профитот ќе го донираат на организации што им помагаат на имигрантите во Минесота.Во меѓувреме, Министерството за правда на САД соопшти дека е уапсен поранешниот водител на Си-Ен-Ен, Дон Лемон, под обвинение за прекршување на федерален закон за време на протест во црква во Сент Пол. Неговиот адвокат оцени дека станува збор за „невиден напад врз Првиот амандман“.Анкета на Ројтерс и Ипсос покажува дека агресивните тактики на тешко вооружени и маскирани федерални агенти значително ја намалиле поддршката за имиграциската политика на Трамп, на најниско ниво во текот на неговиот втор мандат. Како одговор на растечкото незадоволство, високи федерални функционери најавија дека операциите ќе бидат „понасочени и постратешки“, иако Трамп и понатаму ги нарекува демонстрантите „платени бунтовници“, без да понуди докази за таквите тврдења.Протестите, според организаторите, ќе продолжат сè додека, како што велат, не запре милитаризацијата на имиграциската политика и не се воспостави почитување на граѓанските права и уставните слободи.

Свет | пред 1 месец

САД одобрија продажба на оружје за Израел вредна 6,7 милијарди долари

Американската влада одобри продажба на оружје за Израел во вредност од речиси 6,7 милијарди долари, соопшти американската Агенција за одбранбена безбедносна соработка (DSCA). Пакетот опфаќа борбени хеликоптери, оклопни возила и придружна воена опрема, со што се зајакнува долгогодишната воена соработка меѓу двете земји.Според официјалните податоци, договорот вклучува набавка на 30 борбени хеликоптери „Апачи“ со придружна опрема, во вредност од нешто помалку од 3,8 милијарди долари. Дополнително, Израел ќе купи 3.250 лесни тактички возила „Joint Light Tactical Vehicle“ за околу 1,98 милијарди долари, опрема за оклопни транспортери вредна приближно 740 милиони долари, како и лесни повеќенаменски хеликоптери во износ од околу 150 милиони долари.Соединетите Американски Држави се најголем воен сојузник на Израел и главен снабдувач со оружје, а оваа одлука дополнително ја потврдува таа стратешка врска.Покрај Израел, Стејт департментот одобри и продажба на оружје за Саудиска Арабија, која ќе набави 730 ракети за противвоздушниот одбранбен систем „Патриот“ и придружна опрема, во вкупна вредност од околу девет милијарди долари. Американскиот Конгрес веќе е официјално известен за овие договори.Одлуките за продажба на оружје доаѓаат во период на зголемени тензии на Блискиот Исток. Американскиот претседател Доналд Трамп во изминатите недели неколкупати упати остри предупредувања кон Иран, вклучително и закани со воени акции, паралелно со зголемување на американското воено присуство во регионот.Овие потези се оценуваат како дел од пошироката стратегија на Вашингтон за зајакнување на своите сојузници и одржување на безбедносната рамнотежа во нестабилниот регион.

Свет | пред 1 месец

Епидемија на мали сипаници во Јужна Каролина

Епидемијата на мали сипаници во Јужна Каролина зафати најмалку 789 лица, со што го надмина претходниот најголем бран во западен Тексас од 2025 година. Најголем дел од случаите се во округот Спартанбург и претежно се меѓу невакцинирани лица или оние со непознат вакцинален статус, соопшти државниот Оддел за јавно здравство.Државната епидемиологинка Линда Бел изјави дека ширењето е неочекувано брзо, бидејќи за само 16 недели бројот на случаи го надминал оној што Тексас го достигнал за седум месеци. Во моментов, 557 лица се во 21-дневна карантина поради изложеност на вирусот, а епидемијата започнала кон крајот на септември и се забрзала за време на празниците.Случаи поврзани со епидемијата се регистрирани и во Калифорнија, Северна Каролина и Вашингтон, додека во Северна Каролина се потврдени 14 случаи и повеќе од 170 лица се ставени во карантина. Здравствените власти предупредуваат дека ниската стапка на вакцинираност, далеку под потребните 95 отсто за колективен имунитет, е главната причина за ширењето и дека без зголемување на вакцинацијата постои ризик од натамошно проширување и губење на статусот на САД како земја без мали сипаници.

Свет | пред 1 месец

Руски амбасадор до Американците: „Трипати мери и не сечи“

Рускиот амбасадор при Обединетите нации, Василиј Небенџа, им даде совет на Американците во врска со можен американски напад врз Иран: „трипати мери и не сечи“.„Трипати мери и не сечи“, порача Небенџа, нагласувајќи дека Соединетите Американски Држави можат да го нападнат Иран, но дека Техеран сега е подобро подготвен за тоа отколку што беше во јуни 2025 година.Небенџа истакна дека реториката на американскиот претседател Доналд Трамп за Иран во извесна мера се смирила откако завршија протестите во таа земја, но ситуацијата сепак е загрижувачка.„Нападот може да се изведе, но Иран овојпат е подобро подготвен за таков развој на ситуацијата отколку што беше во јуни“, рече Небенџа за руските медиуми.Американските медиуми пренесоа дека Трамп размислува за нов голем удар врз Иран откако претходните разговори меѓу Вашингтон и Техеран за ограничување на иранскиот нуклеарен програм и производство на балистички ракети не напредуваа.Опциите што Трамп сега ги разгледува, вклучуваат американски воздушни напади насочени кон иранските лидери и безбедносни функционери за кои се верува дека се одговорни за убиства за време на протестите во земјата, како и напади врз иранските нуклеарни објекти и владините институции, изјавија извори за Си-Ен-Ен.Ударната група носачи на авиони „USS Abraham Lincoln“ влезе во Индискиот Океан пред три дена и продолжува да се приближува кон Иран.

Свет | пред 2 месеци

(Видео) Смртоносна зима во САД: најмалку 85 загинати, стотици илјади без струја

Најмалку 85 лица загинаа во САД, од Тексас до Њу Џерси, поради снежна олуја и екстремно ниски температури кои достигнуваа до -40 степени, соопштија американските власти. Половина од смртните случаи се пријавени во Тенеси, Мисисипи и Луизијана, дел поради хипотермија, а дел поради изложеност на јаглерод моноксид при користење на извори за топлина во областите без струја.Повеќе од 230.000 домови и претпријатија останаа без струја, а најголем број прекини се бележат во Мисисипи и Тенеси, со по околу 87.000 корисници без електрична енергија во секоја сојузна држава.Арктичкиот воздух се движи кон југот на САД, со прогноза за продолжување на ниските температури и снег во Северна и Јужна Каролина, Вирџинија и североисточна Џорџија.Стотици припадници на Националната гарда се мобилизирани за чистење на снежните наноси и помош на заглавени луѓе, со распределување на оброци, гориво и други залихи.

Свет | пред 2 месеци

Министерот за одбрана до Трамп: Подготвени сме за Иран

Американскиот министер за одбрана Пит Хегсет изјави дека армијата е подготвена да го спроведе секое решение на претседателот Доналд Трамп во врска со Иран, со цел да се спречи Техеран да продолжи со развојот на нуклеарно оружје.Со оглед на големите американски сили распоредени во регионот, Трамп на состанок со кабинетот побара од Хегсет да даде коментар за ситуацијата. „Тие не треба да тежнеат кон нуклеарни способности. Ќе бидеме подготвени да го извршиме сè што овој претседател очекува од Министерството за војна“, рече Хегсет, сугерирајќи на неофицијалното преименување на Министерството за одбрана во администрацијата на Трамп.Американските официјални лица наведуваат дека Трамп сè уште разгледува опции и не донел одлука дали ќе изврши напад врз Иран. Тензии меѓу САД и Иран нагло се зголемија по крвавото гушење на протестите низ земјата, додека Трамп повеќе пати закануваше интервенција ако Иран продолжи со насилство врз демонстрантите.Трамп истакна дека САД ќе дејствуваат доколку Техеран продолжи со развојот на нуклеарниот програм, особено по воздушните удари на израелски и американски сили врз клучни ирански нуклеарни објекти во јуни минатата година.

Свет | пред 2 месеци

Трамп има три воени опции против Иран

По недели протести низ Иран, врховниот лидер нареди насилно гушење кое резултираше со илјадници загинати. Претседателот Доналд Трамп, кој ги охрабруваше демонстрантите да останат на улиците, не интервенираше војно, но сега големи американски сили се распоредени во регионот, подготвени за напад ако биде издадена наредба.САД имаат три можни воени опции:Опција А – Економски притисок: Применување на економски ембарго и блокада со цел да се ослабне иранската економија и да се натера земјата да се откаже од нуклеарниот програм, ограничува дострелот на проектилите и поддршката на милитантни групи. Иран, сепак, ретко се покорува на санкции и има ресурси да ги избегне.Опција Б – Казнени удари: Ограничени воздушни и воени напади на објекти и единици на иранскиот режим, како што беа удари во Сирија 2017, со цел одвраќање без промена на режимот. Ризикот од одмазда на Иран е значителен, вклучувајќи лансирање проектили кон американските позиции и Израел.Опција Ц – Удар врз врвот на режимот: Најагресивна опција вклучува директни напади врз лидерите на Иран со цел промена на власта или обезглавување на режимот. Ова носи најголеми ризици и неизвесен исход поради религиозниот авторитет на Али Хамнеи и силната контрола на оружјето во земјата.Без јасен дипломатски пат, Трамп сега се соочува со тешки одлуки, додека распоредувањето на „големата армија“ во регионот го зголемува ризикот од воена конфронтација со Иран.

Свет | пред 2 месеци

Бивши заменик шериф осуден на 20 години затвор за убиство на жена што повикала полиција

Во американската сојузна држава Илиноис, бившиот заменик шериф Шон Грејсон (31) беше осуден на 20 години затвор за убиството на 36-годишната Соња Маси, жена која повикала итна помош поради сомнителен провалник пред нејзината куќа во Спрингфилд. Грејсон во октомври беше прогласен за виновен за убиство од втор степен, а судијата му изрече максимална казна. Тој е во притвор од подигањето на обвинението.Грејсон се извини за своите постапки, велејќи дека сака да може да ја врати Маси и да ѝ го поштеди семејството од болката што ја предизвикал. Меѓутоа, семејството на убиената, кое побарало максимална казна, истакна дека нивните животи се трајно променети. Нејзините деца растат без мајка, а мајката на Соња живее во постојан страв.Трагичниот инцидент се случи на 6 јули 2024 година, кога Маси повикала полиција поради сомнителен човек пред куќата. Според снимките од телесната камера, Грејсон и неговиот колега Досон Фарли го пребариле дворот, а потоа Грејсон пукал во Маси поради ситуација со тенџере на шпоретот, тврдејќи дека се исплашил од можна повреда.Случајот ја отвори јавната дебата за постапувањето на американската полиција и употребата на сила во домот на граѓаните. Обезбедена е и компензација од 10 милиони долари за семејството, додека Министерството за правда на САД спроведе истрага и наметна обуки за деескалација на конфликти. Шерифот кој го вработил Грејсон беше принуден да поднесе оставка.

Свет | пред 2 месеци

Почнаа техничките разговори меѓу САД, Данска и Гренланд за арктичката безбедност

Техничките разговори меѓу САД, Данска и Гренланд околу договор за арктичка безбедност започнаа, изјави вчера државниот секретар на САД, Марко Рубио.Министрите за надворешни работи на Данска и Гренланд формираа работна група чија цел е да ги анализира разликите во односите со САД, кои се појавија на состанокот во Вашингтон со потпретседателот на САД, Џеј Ди Венс, и со Рубио, на почетокот на овој месец.Работната група беше формирана по повторените повици на претседателот Доналд Трамп САД да го преземат Гренланд, за да се спротивстават на заканите од Русија и Кина, што силно беше отфрлено од страна на Гренланд, Данска и европските сојузници.„Започнува денес и ќе биде редовен процес“, рече Рубио зборувајќи за работната група. Тој тоа го изјави за време на сведочењето пред Сенатскиот комитет за надворешни односи.„Ќе се обидеме тоа да го направиме така што нема да биде како медиумски циркус секојпат кога се водат овие разговори, затоа што мислиме дека тоа создава поголема флексибилност од двете страни за постигнување позитивен резултат“, додаде Рубио.Данското Министерство за надворешни работи соопшти дека вчерашните разговори беа насочени кон тоа како можат да одговорат на американските загрижености за безбедноста во Арктикот, а истовремено да ги почитуваат „црвените линии“ на Кралството Данска кои се однесуваат на суверенитетот на Гренланд.Повторените закани на Трамп во последните недели дека ќе го анектира Гренланд, го нарушија односот меѓу САД и Европа.На почетокот на овој месец, Трамп најави воведување нови царини за Данска и уште седум европски земји кои се спротивставија на неговите повици за преземање на Гренланд. Меѓутоа, брзо ги откажа тие закани кога, со помош на генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, беше постигнат „рамковен“ договор за пристап до островот.Мал дел од деталите на договорот е достапен за јавноста.По остри реакции од европските сојузници на неговата реторика за Гренланд, Трамп на Светскиот економски форум во Давос минатата недела соопшти дека ја исклучува можноста за употреба на американска воена сила за преземање на Гренланд.

Свет | пред 2 месеци

Норвешкиот министер за одбрана: Руските ракети можат да стигнат до САД за 18 минути

Норвешкиот министер за одбрана, Торе Сандвик, предупреди дека арктичкиот регион станува клучна зона за стратешко надминување меѓу НАТО и Русија. Тој укажа на Кола, рускиот полуостров со еден од најголемите нуклеарни арсенали, од каде интерконтиненталните балистички проектили до американските градови стигнуваат за околу 18 минути.Русија, која контролира половина од копнениот и воден арктички простор, има над 40 воени објекти и ја модернизира Северната флота и нуклеарните подморници. Во октомври минатата година тестираше и крстосувачка ракета на нуклеарен погон на Новата Земја.Нордиските земји повикуваат на поголем ангажман на НАТО во Арктикот, а САД, Велика Британија и Франција веќе ги зголемија обуките за арктички операции. Во март ќе се одржи вежбата Cold Response во северна Норвешка со околу 25.000 војници.Два клучни морски пролази каде би се НАТО и Русија судриле за контрола: преминот меѓу Гренланд, Исланд и Обединетото Кралство (GIUK) и арктичкиот морски премин кај Свалбард.И покрај воените активности, нордиските официјални лица нагласуваат дека приоритет мора да останат климатските промени, инфраструктурата и правата на автохтоните народи. Русија и Кина, пак, гледаат на Арктикот како долгорочна стратегиска зона за надминување и економска експанзија.

Свет | пред 2 месеци