ИРАН

Трамп му даде на Иран „неколку дена“ за одлука: продолжување на прекинот на огнот или нова ескалација

Администрацијата на претседателот на САД Доналд Трамп му дала на Иран рок од „неколку дена“ да се усогласи околу преговарачка позиција и да се врати на мировните разговори, со предупредување дека во спротивно продолжениот прекин на огнот може да биде прекинат. Според објавените информации, Вашингтон е подготвен да го продолжи примирјето уште три до пет дена за Техеран да формира јасна контрапонуда за завршување на судирот и за прашањето околу иранската нуклеарна програма.Американски официјални лица тврдат дека во иранското раководство постои длабок раскол меѓу цивилните преговарачи и воениот врв, особено командниот кадар на Корпусот на исламската револуционерна гарда. Како дополнителен товар врз процесот се посочува и тоа што врховниот лидер на Иран наводно речиси и не комуницира со преговарачите, што ја усложнува координацијата во Техеран и ја намалува предвидливоста на одлуките.Поделбите, според тврдењата, станале видливи по првата рунда разговори во Исламабад, кога командантите на Револуционерната гарда отфрлиле дел од предлозите за кои разговарале иранските дипломати. Дополнителни тензии, според истите наводи, се појавиле и по најавата на иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи за повторно отворање на Ормускиот морски теснец, што наводно било одбиено од воениот врв.Поради неизвесноста во Техеран, била одложена и нова рунда преговори во Пакистан, на која требало да учествува американскиот потпретседател Џеј Ди Венс. Во меѓувреме, според информации од американска страна, дел од советниците во Белата куќа разгледувале и опција за силни напади врз иранската енергетска инфраструктура, но претседателот Трамп одлучил да им даде дополнително време на дипломатските напори.Американските предупредувања се дека воената опција може повторно да се врати на маса доколку посредниците од Пакистан не успеат да обезбедат Иран да се врати на преговарачката маса во зададениот рок. Следните денови, според најавениот временски прозорец од три до пет дена, ќе бидат клучни за тоа дали ќе се задржи кревкиот прекин на огнот или регионот ќе влезе во нова фаза на ескалација.

Свет | пред 3 дена

„Икс“ на Маск суспендира профили што се спротивставуваат на американско-израелските дејства против Иран

Платформата Икс (поранешен Твитер) суспендираше повеќе кориснички профили во рамки на акција која, според наводи од ирански медиуми, е насочена кон корисници што се противат на американско-израелските воени активности против Иран.Како најнов случај се наведува профилот на Али Ализадах, ирански новинар со подкаст со седиште во Обединетото Кралство, кој на Икс бил активен под корисничкото име „@Jedaa“. Според објавените информации, профилот бил отстранет без претходно предупредување или објаснување.Претходно, според истите извештаи, биле преземени слични мерки и кон други ирански корисници, меѓу кои активистот Ари („@AryJeay“) и коментаторот за меѓународни односи и ТВ-водител Мехди Канализадех („@Khanalizadeh_IR“), чии профили, како што се тврди, биле отстранети без најава.Во јавноста повторно се отвори расправа за границите на слободата на говор на социјалните мрежи, особено во контекст на тоа што сопственикот на Икс, Илон Маск, претходно ја опишуваше платформата како „глобален јавен плоштад“.Според наводите, критиките кон Икс се засилуваат поради перцепцијата дека се „замолчуваат“ гласови со иранска или проруски ориентација кои се спротивставуваат на западната надворешна политика и војните.Во информациите се додава дека дел од суспендираните профили биле активни во коментирање и критикување на поновите тензии и судири поврзани со Иран и Либан, како и случувањата во Газа и на окупираниот Западен Брег.Платформата Икс, според објавените наводи, досега јавно не се огласила во врска со суспензиите.

Свет | пред 3 дена

Преговорите во Пакистан висат во воздух: оптимизмот исчезнува

И покрај засилените подготовки во Исламабад, сè помали се шансите дека новата рунда мировни преговори ќе се одржи во текот на оваа недела.Според информации од пакистанската престолнина, организациските активности и натаму се во тек, но оптимизмот значително опаднал. Во градот и понатаму се на сила засилени безбедносни мерки, со затворени делови за сообраќај и поставени бројни контролни пунктови.Иако формално подготовките не се откажани, сигналите од терен укажуваат дека договор за одржување на средбата сè уште нема, а изгледите за брз напредок во разговорите дополнително бледнеат.

Свет | пред 3 дена

Иран отвори оган кон брод кај Оман: оштетен командниот мост, екипажот безбеден

Иранските сили отвориле оган врз контејнерски брод во близина на брегот на Оман, при што е нанесена значителна штета на командниот мост, но екипажот останал неповреден, соопшти британската агенција за поморски трговски операции (УКМТО).Според информациите, инцидентот се случил на околу 28 километри североисточно од оманскиот брег, кога пловилото било пресретнато од брод на Исламската револуционерна гарда, по што било отворено оган.Иранската страна потврди дека имало интервенција, но со поинакво објаснување. Полуслужбената агенција „Тасним“ наведува дека станувало збор за „спроведување поморски закон“, откако бродот ги игнорирал предупредувањата.Од УКМТО, пак, повикувајќи се на изјава од капетанот на бродот, тврдат дека без дополнителна ескалација му се приближиле од иранските сили и отвориле оган. И покрај штетата, нема информации за пожар или еколошки последици.Инцидентот доаѓа во време на засилени тензии во Персискиот Залив, каде стотици бродови се соочуваат со блокади и зголемени безбедносни ризици.Паралелно, од Техеран пристигнуваат нови закани кон американски и израелски цели, и покрај тоа што САД го продолжија примирјето. Од Вашингтон најавуваат дека поморската блокада и притисокот врз Иран ќе продолжат, додека преговорите засега остануваат во застој.

Свет | пред 3 дена

(Видео) Вирална приказна без потврда: Генерал одбил нуклеарни кодови на Трамп?

Тврдењата дека американскиот претседател Доналд Трамп се обидел да ги активира нуклеарните кодови, а генерал одбил да ја спроведе наредбата, се шират на интернет, но засега нема никакви докази што ги потврдуваат.Белата куќа ги отфрли овие наводи како лажни, реагирајќи по нивното ширење во јавноста. Приказната потекнува од поранешниот службеник на ЦИА, Лери Џонсон, кој во подкаст тврдел дека на состанок во Белата куќа дошло до остар судир меѓу Трамп и началникот на Здружениот штаб, генерал Ден Кејн.Според Џонсон, генералот наводно одбил да овозможи користење на нуклеарните кодови, но како „доказ“ била прикажана само снимка на која Кејн се движи низ дворот на Белата куќа.Ниту една релевантна медиумска куќа или официјален претставник не потврдила дека Трамп побарал активирање на нуклеарниот арсенал. Дури и дел од републиканските политичари изразија сомнеж во ваквото сценарио.„Би морал да видам потврда од најмалку неколку извори пред воопшто да го разгледам ова“, изјави сенаторот Том Тилис.Експертите потсетуваат дека вакво одбивање од страна на генерал би значело сериозна уставна криза, бидејќи системот на нуклеарна команда во САД е структуриран така што законската наредба од врховниот командант мора да се изврши, со дополнителна верификација од министерот за одбрана.Контроверзиите дополнително се засилуваат и поради кредибилитетот на изворот. Џонсон во минатото изнесувал повеќе спорни и непотврдени тврдења, поради што неговите наводи се подложни на сериозен скептицизам.

Свет | пред 3 дена

Трамп направи пресврт: „Очекувам бомбардирање“, па го продолжи примирјето

Само неколку часа пред да објави продолжување на примирјето со Иран, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека „очекува бомбардирање“ и дека американската војска е подготвена за акција.Во интервју за CNBC, Трамп посочил дека не е наклонет кон продолжување на примирјето кое требало да истече, што дополнително ја засили неизвесноста околу развојот на ситуацијата.Сепак, набргу потоа следуваше пресврт, со одлука за продолжување на примирјето, што се толкува како обид да се остави простор за дипломатско решение.Овие изјави доаѓаат во момент кога втората рунда американско-ирански преговори во Пакистан е во застој. Од Белата куќа потврдија дека потпретседателот Џеј Ди Венс нема да отпатува во Исламабад, што дополнително укажува на неизвесноста во преговарачкиот процес.„Сите понатамошни информации за евентуални средби ќе бидат објавени од Белата куќа“, соопштија од администрацијата.Ситуацијата останува напната, со паралелни сигнали за воена подготвеност и дипломатски обиди за деескалација.

Свет | пред 3 дена

„СОС“ од Трамп: Иран е пред финансиски колапс, губи 500 милиони долари дневно

Американскиот претседател Доналд Трамп тврди дека Иран е пред финансиски слом поради поморската блокада што ја спроведуваат САД, оценувајќи дека Техеран губи околу 500 милиони долари дневно.Во серија објави, Трамп посочи дека иранските власти „очајно“ сакаат повторно отворање на Ормутскиот теснец, бидејќи, како што наведе, остануваат без приходи.„Иран финансиски се руши! Сакаат итно отворање на Ормутскиот теснец – гладни се за готовина! Губат 500 милиони долари дневно. Војската и полицијата се жалат дека не се платени. СОС!“, напиша Трамп.Тој тврди и дека иранското раководство јавно се заканува со затворање на теснецот само за „да го спаси образот“, додека реално сака да биде отворен поради економската зависност од него.Овие изјави доаѓаат откако Трамп најави продолжување на примирјето со Иран, но со задржување на блокадата на иранските пристаништа сè додека Техеран не достави, како што рече, „единствен предлог“ за завршување на конфликтот.Од иранска страна, пак, за „Ројтерс“ е наведено дека Техеран е подготвен за разговори, но само доколку САД се откажат од политиката на закани. Иран одбива преговори што би значеле, како што велат, капитулација.Дополнително, Техеран бара укинување на поморската блокада и ослободување на запленетиот брод под иранско знаме, што го смета за клучен услов за напредок во дипломатските напори.

Свет | пред 3 дена

Иран: Американската блокада го крши примирјето

Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, ги обвини САД дека го кршат примирјето, наведувајќи дека американската блокада на иранските пристаништа претставува „чин на војна и со тоа кршење на примирјето“.Во објава на социјалната мрежа X, тој додаде дека „нападот на трговски брод и заробувањето на негоиот екипаж е уште поголемо кршење“.Да потсетиме, САД во недела пресретнале товарен брод под иранско знаме во Персискиот Залив во рамки на поморска блокада, како што соопшти американскиот претседател Доналд Трамп.Арагчи порача и дека Иран знае „како да ги брани своите интереси и како да им се спротивстави на притисоците“.Привременото примирје меѓу САД и Иран истекува во среда, а нова рунда преговори сè уште не е одржана, откако претходната заврши без резултати.

Свет | пред 3 дена

Иран: Од САД пристигнуваат контрадикторни сигнали за преговорите

Портпаролот на иранското Министерство за надворешни работи, Есмаил Багеи, изјави дека колебањето на Техеран да учествува во преговорите во Пакистан не е резултат на несогласување, туку на она што тој го опиша како контрадикторни сигнали и потези од САД.„Причината не е неодлучност; тоа е поради контрадикторни пораки, контрадикторно однесување и неприфатливи акции од американската страна“, рече Багеи, според иранските државни медиуми.Тој наведе дека Иран ќе одлучи за учество во преговорите „кога тие ќе бидат насочени кон конкретни резултати“.Багеи исто така ги осуди американските напади врз ирански бродови, нарекувајќи ги „грубо кршење на меѓународното право“, како и „пиратство на море и државен тероризам“.Претходно, тој изјави дека САД „ја префрлаат вината додека го кршат примирјето и не ги исполнуваат клучните обврски, вклучувајќи го примирјето во Либан“.Пакистан сè уште чека официјална потврда од Иран дали ќе учествува во мировните преговори со САД оваа недела, изјави пакистанскиот министер за информации.

Свет | пред 3 дена

Иран меѓу војна и дипломатија: одлуката за преговори сè уште нејасна

Портпаролката на иранската влада Фатеме Мохаџерани за државната новинска агенција ИРНА изјави дека одбранбени сили Техеран се во „целосна подготвеност“.Мохаџерани не потврди експлицитно ниту демантираше дали Иран ќе учествува во следната рунда разговори во Исламабад.„Имаме две стратегии: првата е стратегија на војна, а втората е стратегија на дипломатија“, изјави Мохаџерани.Таа додаде дека иранскиот преговарачки тим „нема ни малку да попушти кога станува збор за националните интереси“.Досега не е потврдено дали Иран воопшто ќе учествува во преговорите и дали, и која, делегација отпатувала во пакистанската престолнина.Претседателот на САД Доналд Трамп вчера изјави дека американската делегација, предводена од потпретседателот Џеј Ди Венс, денес ќе пристигне во Пакистан. Шефот на Белата куќа исто така тврдеше дека договор ќе биде потпишан до крајот на вчерашниот ден, што не се оствари.Како што иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи му изјавил на својот пакистански колега Ишак Дар, главна пречка за продолжување на дипломатскиот процес се „континуираните прекршувања на примирјето од страна на САД“, додека иранскиот претседател Масуд Пезешкијан изјави дека Вашингтон „ги крши своите обврски и се однесува неразумно“.

Свет | пред 3 дена

Трамп: Очекував поскапување на нафтата поради Иран, но тоа не се случи - можен е договор, но примирјето истекува

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека очекувал значително поскапување на нафтата поради конфликтот со Иран, но тоа не се случило, додавајќи дека е задоволен од ваквиот развој.Во интервју за CNBC, Трамп оцени дека САД на крајот би можеле да постигнат „одличен договор“ со Иран и со тоа да се стави крај на војната, но посочи дека не очекува продолжување на актуелното примирје кое истекува.Тој призна дека бил изненаден и од движењата на финансиските пазари, бидејќи очекувал остар пад на берзанските индекси.„Мислев дека ќе паднат за 20 отсто. Исто така мислев дека нафтата ќе биде значително поскапа и среќен сум што не е така“, изјави Трамп.Во однос на економските политики, Трамп најави поостар пристап кон компаниите во контекст на царините, по одлуката на Врховниот суд дека неговата администрација немала законска основа за нивно воведување.„Ќе ги запомнам компаниите што нема да бараат поврат на царините“, рече Трамп, испраќајќи сигнал за политика базирана на лојалност кон администрацијата.Повеќе од 3.000 компании веќе покренале постапки за враќање на средствата, во вредност од над 166 милијарди долари.Трамп се осврна и на соработката во областа на вештачката интелигенција и одбраната, споменувајќи договор меѓу компанијата „Антропик“ и Пентагон, кој следува по претходни несогласувања меѓу двете страни.

Свет | пред 3 дена

Трамп тврди дека Иран повеќепати го прекршил примирјето

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека Иран „повеќепати го прекршил примирјето“, обвинувајќи го Техеран за недоследно почитување на договорените услови. Изјавата ја објави на својата социјална мрежа, без да наведе конкретни детали за наводните прекршувања.Според најавите, привременото примирје истекува доцна во среда според американско време, додека во меѓувреме двете страни меѓусебно се обвинуваат за негово нарушување. Иран претходно тврдеше дека САД го прекршуваат договорот преку воведување ограничувања и мерки поврзани со стратешкиот Ормутски теснец.Како одговор на тие потези, Техеран повторно го затвори овој клучен поморски премин, што дополнително ги зголеми тензичните односи и ризиците за глобалните енергетски текови.Паралелно со дипломатските пораки, продолжуваат и воените и политичките тензии меѓу двете земји, додека во меѓународната јавност се очекува развојот околу можниот нов круг преговори што би можел да се одржи во Пакистан.

Свет | пред 3 дена

(Видео) САД изврши рација врз „ничиј брод“, тврдат дека е поврзан со Иран

Американското Министерство за одбрана соопшти дека неговите сили во текот на ноќта извршиле интервенција и заплена на бродот „М/Т Тифани“ во Индо-пацифичкиот регион. Според официјалното соопштение, акцијата поминала без инциденти и без отпор од екипажот.Во Вашингтон наведуваат дека овој потег претставува засилување на контролата врз поморските рути, при што се таргетираат пловила за кои постои сомневање дека, и покрај меѓународните санкции, се користат како логистичка поддршка на Иран.Американските власти го опишуваат бродот „М/Т Тифани“ како пловило без државна припадност, што во поморското право значи дека не плови под знамето на ниту една признаена држава или дека неговата регистрација е неважечка. Според нив, токму вакви пловила често се користат во таканаречената „флота во сенка“, со цел да се избегне надзор и да се овозможи транспорт на нафта или материјали кои подлежат на ограничувања.Пентагон наведува дека американските сили го искористиле правото на проверка на брод, меѓународен правен механизам кој овозможува запирање и контрола на пловило на отворено море кога постои основано сомневање за неговиот статус или за можни незаконски активности. Од таму додаваат дека сите дејствија биле спроведени во согласност со меѓународните правила.Американските власти испратија порака дека ќе продолжат со операциите насочени кон сузбивање на мрежите кои, според нив, ја поддржуваат заобиколувањето на санкциите против Иран, без оглед на локацијата на пловилата. Во соопштението се нагласува дека меѓународните води не смеат да се користат како засолниште за санкционирани бродови и дека ќе се продолжи со ограничување на нивното движење во поморскиот простор.

Свет | пред 3 дена

Трамп: Иран ќе седне на преговарачка маса

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека е убеден оти Иран ќе пристапи кон преговори во пресрет на најавените разговори во Пакистан, нагласувајќи дека во спротивно Техеран ќе се соочи со сериозни последици.Во телефонски интервју за конзервативната радио-емисија „The John Fredericks Show“, Трамп порача дека верува оти Иран ќе прифати разговори, но предупреди дека одбивањето би донело „проблеми какви што досега не виделе“.Тој додаде дека очекува „фер договор“ кој би овозможил обнова на Иран, при што повтори дека една од клучните точки на САД е спречување на развој на нуклеарно оружје од страна на Техеран.Во завршницата на разговорот, Трамп се осврна и на воените дејствија, наведувајќи дека САД „немале избор“ во однос на Иран, додавајќи дека операциите биле неопходни.Тој оцени дека е постигнат „добар резултат“ и изрази уверување дека процесот ќе биде доведен до крај на начин што, како што рече, ќе биде прифатлив за сите страни.

Свет | пред 3 дена

Откриено што имало на иранскиот брод што го претресоа американските сили

Американските сили во неделата се качиле на иранскиот контејнерски брод „Touska“ и го заплениле во Оманскиот залив, поради сомневање дека превезувал опрема што може да има воена примена.Техеран остро го осуди инцидентот, нарекувајќи го „незаконски чин“ и „вооружен грабеж“, додека Вашингтон тврди дека бродот ја прекршил американската блокада и дека моментално се проверува неговиот товар.Бродот, кој плови под иранско знаме и припаѓа на групацијата Islamic Republic of Iran Shipping Lines (IRISL), која е под американски санкции, бил пресретнат во близина на иранското пристаниште Чабахар. Според податоци за следење на пловилата, последната позиција ја пријавил во неделата.Американската Централна команда (CENTCOM) соопшти дека екипажот шест часа игнорирал повеќекратни предупредувања и дека пловилото ја прекршило воспоставената американска блокада. Безбедносни извори наведуваат дека првичните процени укажуваат на можен товар од стока со двојна намена, односно материјали кои можат да се користат и во цивилни и во воени цели, меѓу кои метали, цевки и електронски компоненти.Иранското Министерство за надворешни работи соопшти дека американските сили извршиле напад врз цивилен брод во близина на иранскиот брег и побара итно ослободување на пловилото и екипажот. Техеран оцени дека станува збор за кршење на меѓународното право и предупреди дека Вашингтон ќе сноси одговорност за секоја понатамошна ескалација.Иранските воени власти го нарекоа инцидентот „вооружен грабеж“, наведувајќи дека бродот пловел од Кина кон Иран. Истовремено порачаа дека се подготвени да реагираат на, како што ја нарекоа, очигледната агресија, но дека биле ограничени поради присуството на членови од семејствата на екипажот на бродот.Вашингтон уште во 2019 година воведе санкции врз IRISL, обвинувајќи ја за транспорт на опрема поврзана со иранската ракетна програма. Според податоци за следење, бродот претходно бил забележан во кинески пристаништа, а во април товарел контејнери и во Малезија.Кина изрази загриженост поради пресретнувањето на бродот, повикувајќи на почитување на договорите за примирје и меѓународното право. Од друга страна, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека бродот е под санкции поради „историја на нелегални активности“ и дека американските сили го проверуваат неговиот товар.Во меѓувреме, американската морнарица ја прошири поморската блокада кон Иран, наведувајќи дека сите пловила за кои постои сомнеж дека превезуваат шверцувана стока, вклучително оружје и муниција, ќе бидат подложни на контрола според воени правила.

Свет | пред 4 дена

Иран демантира: Нема испратена делегација во Пакистан

Иранската државна телевизија објави дека засега ниту една иранска делегација не отпатувала во Исламабад за преговори, ниту главна, ниту помошна, ниту пак претходна или дополнителна, со што ги отфрла тврдењата за нивно пристигнување во Пакистан.Во објавата на Телеграм се наведува дека станува збор за „гласини“ пласирани од меѓународни медиуми и регионални извори, кои шпекулирале со времето на пристигнување или заминување на иранската преговарачка екипа.Истовремено се повторува официјалниот став на Техеран дека Иран нема да прифати разговори што се водат „под закана“, став кој претходно го истакнаа и високи ирански функционери, меѓу кои и претседателот на парламентот и главниот преговарач Мохамад Багер Галибаф.Оваа порака доаѓа во момент на засилена дипломатска неизвесност околу евентуалниот нов круг преговори меѓу Иран и САД, за кој посредници од Пакистан претходно сигнализираа можен напредок.

Свет | пред 4 дена

Ирански генерал го нападна Трамп: „Лаже и е очаен“

Ирански воен генерал упати остри обвинувања кон американскиот претседател Доналд Трамп, нарекувајќи го „лажго“ и „очаен“ во обидите да постигне примирје, јавуваат ирански медиуми поврзани со Револуционерната гарда.Според агенцијата Фарс, високиот ирански воен командант изјавил дека Иран и неговите вооружени сили ги довеле САД и Израел во состојба на „исцрпеност и очај“, принудувајќи ги да бараат прекин на огнот. Тој тврди дека станува збор за обид да се наметне погрешна слика за состојбата на теренот.Генералот Абдулахи дополнително порача дека иранските вооружени сили нема да дозволат, како што рече, „лажливиот и заблуден американски претседател“ да создава неточни наративи, особено во однос на случувањата поврзани со Ормутскиот теснец, каде што тензиите остануваат високи поради стратешкото значење на поморскиот сообраќај.Во меѓувреме, сè уште нема јасна потврда дали иранската делегација ќе отпатува во Исламабад за новата рунда разговори со САД. Според извештаи на дописници за Јужна Азија, во Иран постојат внатрешни политички тензии, при што тврдата политичка линија врши притисок врз преговарачите да се откажат од дипломатско решение и да поддржат поостар пристап.

Свет | пред 4 дена

Трамп би можел да учествува во евентуален договор меѓу САД и Иран - нов круг преговори утре

САД и Иран би можеле утре да одржат нова рунда мировни преговори, повикувајќи се на неименуван извор од Пакистан кој е вклучен во посредувањето меѓу двете страни.Според информациите, постои значителен напредок и „движење кон продолжување на разговорите“, при што дипломатските канали остануваат активни и покрај претходните тензии и прекини во процесот. Истовремено, се наведува дека постои политичка волја за продолжување на дијалогот, иако конечна потврда сè уште нема.Изворот додава дека американскиот претседател Доналд Трамп би можел директно или преку видео врска да учествува во евентуалното финално потпишување на договор, доколку до него дојде.Преговорите се одвиваат во услови на засилени тензии во Персискиот залив и чувствителна безбедносна ситуација поврзана со Ормутскиот теснец, кој останува клучна точка за глобалниот проток на нафта и гас.

Свет | пред 4 дена

Иран изврши егзекуција на маж обвинет за палење џамија и врски со Израел

Иран во вторник погубил маж обвинет дека бил водач на мрежа поврзана со израелските разузнавачки служби и дека учествувал во подметнување пожар во џамија за време на јануарските протести.Според извештајот на правосудната новинска агенција Мизан, погубениот бил идентификуван како Амирaли Мирјафари и бил осуден за подметнување пожар во џамијата „Qolhak“ во Техеран, како и за водење активности против државата.Смртната казна ја потврдил Врховниот суд, по што таа била извршена рано наутро во вторник.Погубувањето доаѓа по период на масовни антивладини протести кои ја потресоа Иран, а властите спроведоа жестока репресија врз демонстрантите, во една од најголемите кампањи на задушување на протестите во поновата историја на земјата.

Свет | пред 4 дена

Рокот за примирје истекува: САД и Иран пред клучна одлука

Рокот за примирје меѓу САД и Иран брзо се приближува, а неизвесноста околу неговото продолжување се зголемува.Иако точниот момент на истекување официјално не е потврден, првично било наведено дека примирјето завршува во 1 часот по британско време, односно во 20 часот по источното време во САД. Според извори вклучени во преговорите, тоа би значело крај на прекинот на огнот во раните утрински часови по иранско време.Во меѓувреме, се поставува прашањето дали денес е последната можност за двете страни да избегнат нова ескалација на конфликтот.Американскиот потпретседател Џеј Ди Венс требало да отпатува во Пакистан на нова рунда преговори, но засега нема официјална потврда за неговото патување.Пакистан и понатаму има улога на посредник, пренесувајќи пораки меѓу двете страни и организирајќи разговори, иако учеството на американската и иранската делегација сè уште не е потврдено.Ситуацијата дополнително се усложнува во контекст на ограничувањата и напнатостите околу Ормутскиот теснец, што веќе има сериозно влијание врз глобалната трговија и енергетските пазари.И покрај неизвесноста, посредниците велат дека постојат сигнали дека преговорите би можеле да продолжат и по истекот на примирјето, што остава отворена можност за нова фаза во дипломатските напори.

Свет | пред 4 дена

Договорот бил на дофат: Трамповите јавни настапи ги нарушиле преговорите со Иран

Се чинело дека САД и Иран, по седум недели конфликт, се приближуваат до договор за негово завршување, но ситуацијата нагло се променила по јавните настапи на американскиот претседател Доналд Трамп.Според извори запознаени со преговорите, Трамп почнал јавно да изнесува детали од разговорите преку социјалните мрежи и медиумите, тврдејќи дека Иран веќе прифатил клучни американски барања. Меѓу нив биле и откажување од збогатен ураниум и согласност за ограничување на нуклеарната програма.Иранските власти, сепак, ги отфрлиле овие тврдења, нагласувајќи дека такви договори не се постигнати и дека не се подготвува нова рунда преговори. Ова довело до нагло опаѓање на оптимизмот околу можен мировен договор.Дел од американските функционери неофицијално признале дека јавните изјави на Трамп им наштетиле на разговорите, бидејќи ситуацијата е исклучително чувствителна, а недовербата на Техеран кон Вашингтон е длабока.Дополнителен проблем претставуваат и внатрешните разлики во Иран, каде што преговарачкиот тим, предводен од Мохамад Багер Галибаф и Абас Арагчи, не секогаш има усогласени позиции со Исламска револуционерна гарда, што отвора прашање кој има конечен авторитет за потпишување договор.Во меѓувреме, кревкото примирје дополнително било нарушено по инцидент во Омански Залив, каде американски разурнувач запленил ирански брод, што предизвикало нов гнев во Техеран.Како што се приближува истекот на двонеделното примирје, останува неизвесно дали ќе дојде до договор или до нова ескалација. САД инсистираат на строги услови, вклучително и замрзнување на нуклеарната програма, додека Иран бара укинување на санкциите и задржување на контролата врз Ормутски теснец.Ситуацијата дополнително ја комплицираат и контрадикторните изјави од Вашингтон за текот на преговорите и роковите, што создава неизвесност околу можниот исход на дипломатските напори.

Свет | пред 4 дена

Емиратите обвинуваат: Над 2.800 напади од Иран од почетокот на војната

Обединети Арапски Емирати соопштија дека од почетокот на војната биле цел на повеќе ирански напади отколку која било друга земја.Според информациите од нивната дипломатска мисија во Соединети Американски Држави, иранските сили испукале повеќе од 2.800 проектили и беспилотни летала кон територијата на Емиратите.Властите во Абу Даби тврдат дека со тоа биле погодени повеќе од сите други држави, вклучително и Израел.Повикyвајќи се на Gulf Research Centre, наведуваат дека околу 90 проценти од нападите биле насочени кон цивилна инфраструктура.Министерката Рим ал Хашими оценила дека Иран „го избрал тој пат затоа што ние сме сè она што тие не се“.

Свет | пред 4 дена

Трамп со порака до Иран: Или ќе преговараат, или ќе се соочат со проблеми какви што никогаш досега не виделе

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека е уверен оти Иран ќе прифати преговори, но предупреди дека во спротивно земјата ќе се соочи со сериозни последици.„Или ќе преговараат, или ќе се соочат со проблеми какви што никогаш досега не виделе“, изјавил ТрампТој нагласи дека САД се надеваат на „фер договор“ кој ќе му овозможи на Иран да се обнови, но под јасен услов – да нема нуклеарно оружје.„Кога ќе постигнат договор, нема да имаат нуклеарно оружје. Нема да имаат ниту пристап ниту можност да дојдат до него. Тоа не можеме да го дозволиме“, изјави Трамп. Тој додаде дека ваквото оружје претставува закана со глобални последици: „Тоа може да значи уништување на светот, а ние тоа нема да го дозволиме“.На крајот, Трамп истакна дека САД немале избор во однос на своите постапки кон Иран, оценувајќи дека тие биле неопходни.

Свет | пред 4 дена

„Иран: Подготвени сме решително да се пресметаме со американскиот агресор“

Портпаролот на иранскиот централен штаб Хатам ал Анбија, Ебрахим Золфагари, денес изјави дека вооружените сили на Иран се подготвени решително да се пресметаат со силите на „американскиот агресор“.Како што наведе, тоа би бил одговор на, како што рече, флагрантен акт на агресија од страна на американски терористички командоси против ирански комерцијален брод во Оманското Море.Тој, сепак, додаде дека иранските вооружени сили се соочуваат со одредени ограничувања поради присуството на неколку членови од семејствата на екипажот на бродот, чии животи и безбедност се изложени на постојан ризик.„Со оглед на моменталната ситуација, кога ќе биде обезбедена безбедноста на семејствата и екипажот на бродот кој е цел на американската агресија, моќните вооружени сили на Исламската Република Иран ќе преземат неопходни мерки против терористичката армија на САД“, наведе Золфагари.Иранската Револуционерна гарда (IRGC) денес соопшти дека ги принудила американските сили стационирани во Оманскиот Залив да се повлечат, откако американски војници наводно отвориле оган врз ирански трговски брод, јави агенцијата Мехр.Според извештајот, американските „терористички сили“ го нападнале иранскиот трговски брод со цел да го принудат да се врати во иранските територијални води.Се наведува дека овој потег бил одговор на затворањето на Ормускиот теснец, враќањето на индиски и британски трговски бродови, како и на контролни мерки применети од IRGC.

Свет | пред 4 дена

Трамп: Израел нема улога во мојот став за војна со Иран

Американскиот претседател Доналд Трамп денеска ги отфрли тврдењата дека Израел го поттикнал на војна со Иран, наведувајќи дека неговиот став произлегува од нападите на Хамас од 7 октомври 2023 година.Во објава на својата социјална мрежа Truth Social, Трамп истакна дека Израел „никогаш не го наговорил на војна“, туку дека одлуките се резултат на случувањата од октомври и неговото долгогодишно уверување дека Иран не смее да поседува нуклеарно оружје.Тој воедно упати остри критики кон медиумите, кои ги нарече „лажни вести“, обвинувајќи ги дека шират невистини и манипулираат со анкети. Трамп повторно ги спомена и претседателските избори во 2020 година, тврдејќи дека биле наместени.Американскиот претседател повлече и паралела со Венецуела, наведувајќи дека „резултатите во Иран ќе бидат неверојатни“, слично како, според него, во оваа латиноамериканска држава.Во пораката до идните ирански власти, Трамп нагласи дека земјата може да има „голема и просперитетна иднина“, доколку новите лидери донесат „паметни одлуки“, при што во заграда додаде и „промена на режимот“.

Свет | пред 4 дена