САД

(Видео) Ирански медиуми: Американците не спасиле пилот од соборениот Ф-15

Иранските државни медиуми ги негираа изјавите на американскиот претседател Доналд Трамп дека е спасен вториот член од екипажот на соборениот борбен авион F-15, пренесува Си-ен-ен. Трамп претходно објави дека пилотот бил извлечен во голема операција со десетици вооружени авиони, додавајќи дека е повреден, но надвор од животна опасност.Иранската новинска агенција Тасним, повикувајќи се на воени извори, тврди дека спасувачката мисија пропаднала и дека иранските сили уништиле повеќе американски летала во јужната покраина Исфахан. Според нив, погодени биле два хеликоптера „Блек хок“ и еден транспортен авион „Ц-130“, кои биле запалени.Иранските медиуми објавија и снимки на кои наводно се гледаат остатоци од уништените летала. Од друга страна, Би-би-си објави дека американските сили самите уништиле два транспортни авиони за време на операцијата, бидејќи не можеле да полетаат и не сакале да паднат во рацете на Иран.Од Тасним обвинуваат дека Трамп се обидува да прикрие неуспех на мисијата, тврдејќи дека со објавата за спасување на пилотот сака да го ублажи впечатокот од, како што велат, тешкиот пораз.Ситуацијата ја коментираше и претседателот на иранскиот парламент Мохамад Багер Галибаф, кој порача дека „ако САД остварат уште три вакви победи, ќе бидат целосно уништени“.Според американски извори, пак, двата члена на екипажот биле спасени во одделни операции на специјалните сили длабоко на иранска територија, при што се воделе интензивни борби и била спроведена сложена воена координација, додека Иран изнесува сосема спротивна верзија на настаните.

Свет | пред 1 месец

Американците спасиле член од екипаж на F-15 над Иран по 24 часа потрага

Американските специјални сили спасиле втор член од екипажот на соборен борбен авион F-15 над Иран, потврдија американски официјални лица за медиумите.Станува збор за офицер за вооружување кој, по катапултирањето, бил повреден, но успеал да се движи и повеќе од 24 часа да избегнува заробување во планински предел во југозападен Иран.Операцијата се одвивала во трка со Исламска револуционерна гарда, чии сили исто така трагаа по исчезнатиот член од екипажот.Според информациите, двата члена на екипажот биле спасени во одвоени операции. Пилотот бил извлечен неколку часа по уривањето, додека вториот бил пронајден дури по повеќечасовна потрага.Во спасувачката акција учествувале елитни единици, вклучително и припадници на Navy SEALs, со силна воздушна поддршка и интензивна огнена заштита за извлекување од теренот.Клучна улога имала и CIA, која спровела операција на дезинформации, пласирајќи податоци дека пилотот веќе е пронајден, со цел да ги оттурне иранските сили од вистинската локација.По лоцирањето, информациите биле споделени со Пентагон и Белата куќа, по што Доналд Трамп издал наредба за итна спасувачка операција.Во меѓувреме, американските сили извршиле напади врз ирански позиции за да спречат приближување до зоната на извлекување.Инцидентот дополнително ја засилува ескалацијата меѓу САД и Иран, особено по информациите дека покрај овој авион бил соборен и јуришен авион А-10, како и погоден хеликоптер Black Hawk. И покрај тоа, Трамп изјави дека успешното спасување без жртви покажува дека САД има „целосна воздушна надмоќ“.

Свет | пред 1 месец

(Видео) „Не бомбардирајте – разговарајте“: Илјадници Изреалци излегоа на улиците на Тел Авив, полицијата го растури собирот

Во центарот на Тел Авив вчера вечерта се одржа масовен протест против воените операции и ширењето на фронтовите на Блискиот Исток, на кој учесниците со извици бараа прекин на бомбардирањата и отворање простор за дипломатско решение. „Не бомбардирајте! Разговарајте!“, скандираа демонстрантите собрани во метрополата.На протестот се појавија транспаренти со остри политички пораки, меѓу кои и натпис со кој премиерот Бенјамин Нетанјаху се посочува како „најголема закана за опстанокот на Израел“. Атмосферата, според сведоштва од терен, во еден момент се заострила поради полициската интервенција.По почетокот на собирот, демонстрантите биле потиснати, а дел од нив се вратиле на местото на протестот или седнале на земја, по што собирот бил растурен.Еден од организаторите, Алон-Ли Грин, ко-директор на здружението „Standing Together“, изјавил дека полицијата се обидува да ги замолчи, но оти присуството на улица е „должност“ во време кога, како што навел, продолжуваат судирите и во други жаришта, вклучително и Газа, Либан и Западниот Брег.

Свет | пред 1 месец

Трамп објави итна вест: „Испративме авиони со најсмртоносното оружје во светот“

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека американските сили рано утрово успеале да го пронајдат и спасат и вториот член на екипажот на авионот кој беше соборен во петок длабоко на територијата на Иран, за кого рече дека се здобил со повреди, но дека е „жив и здрав“.Трамп во објава на социјалната мрежа Трут Соушал наведе дека „во текот на изминатите неколку часа, војската на Соединетите Американски Држави извела една од најсмелите операции за потрага и спасување во историјата на САД“, за еден од американските „неверојатни офицери, кој исто така е многу почитуван полковник“.„Овој храбар воин беше зад непријателските линии во опасните планини на Иран, каде што беше гонет од нашите непријатели, кои му се приближуваа од час во час, но никогаш не беше навистина сам бидејќи неговиот врховен командант, секретарот за одбрана, началникот на Здружениот генералштаб и неговите соборци ја следеа неговата локација 24 часа на ден и вредно го планираа неговото спасување“, истакна Трамп.Американскиот претседател рече дека, по негова наредба, војската на САД „испратила десетици авиони, вооружени со најсмртоносното оружје во светот, за да го извлечат“.„Се здоби со повреди, но ќе биде добро. Оваа чудесна операција за потрага и спасување следеше паралелно со успешно спасување на уште еден храбар пилот, вчера, што не го потврдивме, бидејќи не сакавме да ја загрозиме нашата друга спасувачка операција. Ова е првпат во воената историја два американски пилоти да бидат спасени, одделно, длабоко на непријателска територија“, истакна Трамп.Тој порача дека американската војска „никогаш нема да остави“ ниту еден американски пилот зад непријателските линии.„Фактот што успеавме да ги изведеме двете операции, без ниту еден загинат или дури ранет Американец, уште еднаш докажува дека постигнавме огромна воздушна доминација и супериорност над иранското небо. Навистина ја имаме најдобрата, најпрофесионалната и најсмртоносната војска во историјата на светот“, рече Трамп, кој во пораката исто така им го честиташе Велигден на протестантите и католиците.Повеќе американски официјални лица изјавија за Си-Би-Ес дека американскиот член на екипажот на авионот кој беше соборен над југозападниот дел на Иран е спасен рано утрово по локално време.Одговорноста за нападот врз американскиот авион, во кој имало два члена на екипажот, ја презеде Иранскиот корпус на гардата на исламската револуција (ИРГЦ).Пилотот на Ф-15Е безбедно се катапултирал и бил спасен од два воени хеликоптери, претходно изјавија американски официјални лица, додека вториот член на екипажот, офицер за системи за вооружување, до утрово се водел како исчезнат.За време на спасувачките акции во петокот, американски хеликоптер кој превезувал еден спасен пилот бил погоден со оган од лесно оружје, при што биле ранети членови на екипажот, но хеликоптерот безбедно слетал.

Свет | пред 1 месец

Ирански командант: Ќе се отворат вратите на пеколот за САД и Израел

Командантот на Хатам ал-Анбија, главната иранска команда за противвоздушна одбрана, Али Абдолахи, се закани дека за САД и Израел „ќе се отворат вратите на пеколот“ доколку конфликтот дополнително ескалира. Неговите изјави доаѓаат откако американскиот претседател Доналд Трамп му даде на Иран рок од 48 часа да постигне договор или да го отвори Oрмускиот теснец, заканувајќи се дека во спротивно „доаѓа пекол“.Абдолахи го нарече Трамп „агресивен и воено-хушкашки претседател“, а неговите закани за напади врз инфраструктурата ги опиша како „очаен, вознемирен, неурамнотежен и глуп потег“. Додаде дека, доколку САД ја нападнат иранската инфраструктура, Техеран ќе возврати со напади врз инфраструктурата што ја користат американската војска и Израел „без никакви ограничувања“.

Свет | пред 1 месец

Белата куќа ја намалува царината од 50% на 15% за одредена роба

САД ќе ги намалат ревидираните царини воведени од безбедносни причини за дел од индустриската метална опрема и опремата поврзана со електроенергетската мрежа на 15%, со важност до 2027 година, соопшти Белата куќа.Новата стапка е значително пониска од претходно предвидените 50%, а како цел на мерката се посочува поттикнување на поширока индустриска експанзија и зајакнување на домашното производство во САД.Во исто време, за производи изработени во странство, но целосно од американски челик, алуминиум или бакар, ќе важи увозна царина од 10%.Промената се очекува да има директно влијание врз синџирите на снабдување во металната индустрија и секторите што зависат од компоненти за модернизација и одржување на електроенергетската инфраструктура, со потенцијални ефекти врз цените, набавките и инвестициите во наредниот период.

Свет | пред 1 месец

(Видео) Трамп објави шокантна снимка: „Огромен напад на Техеран – убивме многу ирански лидери“

Американскиот претседател Доналд Трамп објави на својата социјална мрежа Трут Соушал снимка која прикажува „огромен напад на Техеран“.Тој во описот на снимката наведе дека во нападот биле убиени „многу ирански воени лидери кои ги воделе лошо и непромислено“.Тврдењата на Трамп доаѓаат во екот на интензивните напади врз ирански воени и политички цели, во кои претходно веќе биле убиени високи функционери, вклучително и врвот на воениот и безбедносниот апарат.Судирот меѓу САД, Израел и Иран дополнително се заострува, додека двете страни изнесуваат спротивставени тврдења за размерите на штетата и бројот на загинати во најновите напади.

Свет | пред 1 месец

(Видео) Трамп објави видео од напад во Техеран: „Убиени многу ирански воени лидери“

Американскиот претседател Доналд Трамп објави видео на својата социјална мрежа Truth Social за кое тврди дека прикажува „огромен напад“ во Техеран.Во објавата, Трамп наведе дека во нападот биле убиени „многу ирански воени лидери кои лошо и непромислено ја воделе ситуацијата“.Автентичноста на видеото засега не е независно потврдена.Тврдењата на американскиот претседател доаѓаат во време на засилени напади врз ирански воени и политички цели, при што претходно веќе беа пријавени загуби во врвот на безбедносниот и воениот апарат на Иран.Во меѓувреме, конфликтот меѓу САД, Израел и Иран дополнително се заострува, а двете страни изнесуваат спротивставени информации за штетите и бројот на жртви од најновите напади.

Свет | пред 1 месец

Семејствата на маринците ја пропуштија промоцијата поради страв од депортација

Маринка Рамирез Гарсија долго размислувала да се откаже за време на напорната обука во центарот за обука на маринци на Парис Ајленд. „Среќна сум што издржав и го дочекав овој ден“, изјави вчера новопромовираната маринка, која од претпазливост не го откри целото свое име.Но, на нејзиниот голем ден недостасуваа нејзините родители, кои, со работна виза во Соединетите Американски Држави, се премногу плашеле да присуствуваат поради можно присуство на имиграциската служба. Сестрата на Маринка, Емили Рамирез, изјави дека сите планови за прослава, вклучувајќи и посета на плажа, пропаднале поради стравот од проверки.Иако новинарите на Националната телевизија не забележале агенти на имиграциската служба на самата свеченост, официјалниот портпарол на базата, Боби Јарбро, изјави дека федералните служби понекогаш помагаат во безбедносни проверки, но не потврди од кои агенции биле. Пред настанот, базата известила дека ќе има засилени проверки на сите посетители со документи за идентификација, како што се Реал идентификациска картичка, американска патна исправа или американски роден лист.Претходно, погрешни информации за присуство на имиграциската служба предизвикале страв и реакции меѓу имигрантските семејства, вклучувајќи и протести од ветерани маринци. Според анализа на Институтот Вера, околу седумнаесет проценти од активните членови на американската војска имаат родители имигранти, а околу дванаесет проценти членови на семејството се имигранти.Во рамки на свеченостите, шеесет и шест нови лица од единаесет земји добија американско државјанство, додека другите дипломанти се гордееле со семејствата, иако некои родители не присуствувале поради имиграцискиот статус. Имиграциската адвокатка Маргарет Сток објасни дека проверките на семејства со нерегуларен статус штетат на моралот и дека имиграцискиот статус нема врска со безбедноста на базата.На свеченоста, бригадниот генерал Ахмед Вилијамс повика на аплауз за родителите и семејствата кои биле присутни, истакнувајќи дека нивното присуство е од голема важност.

Свет | пред 1 месец

Американски специјални сили влегле во Иран

Американски специјални сили влегле во Иран во петок навечер за да спасат член на екипажот на соборениот борбен авион.Иран собори американски F-15 над својот воздушен простор, што е прв ловец уништен од почетокот на војната.Извештаите наведуваат дека двајца членови на екипажот се катапултирале, што предизвикало трка меѓу Иран и САД за пронаоѓање на заробените американски пилоти.Една личност е спасена во операција во која учествувале два американски воени хеликоптери и авиони за полнење гориво на ниска височина, кои биле мета на лесна артилерија.Двата хеликоптера биле погодени од ирански оган, а еден оставал трага од чад додека се враќал на ирачка територија, но безбедно слетале, изјавиле официјални лица.Присуството на преостанатиот американски пилот не било познато во петок навечер, бидејќи иранските медиуми емитувале снимки од локална милиција која се движи во операцијата за пребарување.Била понудена награда од 60.000 долари за негово фаќање, додека Иран прогласил „победа“ со соборувањето на американскиот авион.Подсетуваме, доцна во петок се појавиле и извештаи за пад на американскиот авион A-10 Vartog, авион за блиска воздушна поддршка, во близина на Ормускиот теснец. Американските официјални лица изјавиле дека пилотот е спасен.Американскиот претседател Доналд Трамп одбил да каже што би сторил доколку исчезнатиот пилот бил повреден.Во интервју за „The Independent“, Трамп изјавил: „Па, не можам тоа да го коментирам бидејќи – се надеваме дека тоа нема да се случи.“

Свет | пред 1 месец

Рускиот амбасадор во Британија: „Лондон е делумно одговорен за нападите врз Иран“

Рускиот амбасадор во Велика Британија, Андреј Келин, денес оцени дека американската и израелската агресија против Иран е делумно резултат на политиката на Лондон.„Всушност, трагичните настани во Иран и пошироко во регионот се делумно резултат на политиката на Лондон, која им одеше на рака на анти-ирските јастребови во Вашингтон и придонесе за колапсот на Иранскиот нуклеарен договор од 2015 година (JCPOA)“, изјави Келин, пренесува RIA Novosti.Тој посочи на, како што рече, цинизамот на Лондон, кој ја критикува иранската одмаздничка акција без осуда на воените злосторства против иранското население.„Судирот на Блискиот исток уште еднаш го откри цинизмот на Лондон. Британската влада се прави дека не забележува кој го започнал конфликтот и кој ја извршил агресијата. Ги критикува Иран поради контранападите, како да тој го започнал конфликтот. Во меѓувреме, ги затвора очите пред воените злосторства против иранските цивили, вклучувајќи убиство на малолетници“, нагласи Келин.САД и Израел на 28 февруари почнаа да напаѓаат цели во Иран.Техеран изведува одмазднички напади врз израелска територија, како и врз американски воени објекти на Блискиот исток.

Свет | пред 1 месец

Соборување на американски авиони е исклучително ретко – преглед на претходни случаи

Соборувањето на американски борбени авиони е исклучително ретко и се случило само неколку пати во последните децении.На почетокот на март, три американски борбени авиони F-15 беа соборени над Кувајт во, како што наведе CENTCOM, „очигледна ситуација на пријателски оган“, при што сите шест членови на екипажот успеаја безбедно да се катапултираат.На 12 март, во западен Ирак, загинаа сите шест членови на екипажот на американски воен авион за снабдување со гориво во инцидент кој вклучуваше друг авион.Во Ирак, на 7 април 2003 година, за време на операцијата Ирачка слобода, беше соборен F-15E Strike Eagle, при што загинаа пилотот Ерик Дас и офицерот за оружје Вилијам Ваткинс.Авионот полета од база Ал Удеид во Катар за да изврши напад на цели во близина на Тикрит.Американското воено воздухопловство наведува дека на 8 април 2003 година, во Багдад, проектил од типот земја-воздух собори A-10 Thunderbolt II, но пилотот успеа да се катапултира.Уште еден F-15E беше соборен во март 2011 година на североистокот на Либија, а американската војска тогаш покрена операција за спасување на пилотот.

Свет | пред 1 месец

(Видео) Иранци пукаа кон хеликоптерите кои трагаа по пилотот од соборениот американски авион

Вооружени мажи во Иран пукале кон американски хеликоптери за време на операција за пребарување и спасување на пилот од соборен борбен авион Ф-15, покажува снимка верификувана од NBC News.На видеото, кое се прошири на социјалните мрежи, се гледаат тројца мажи облечени во бели маици и црни панталони како излегуваат од автомобил покрај поле во југозападен Иран.Додека еден хеликоптер лета ниско над нив, мажите отвораат оган со оружје налик на автоматски пушки.Лицето кое снима потоа ја врти камерата налево и прикажува друг хеликоптер, кон кој мажите продолжуваат да пукаат.„Американски хеликоптер, ова е војска“, се слуша на снимката. „Пукај, пукај. Браво! Пукај.“

Свет | пред 1 месец

Иран нуди богата награда за оној што ќе го пронајде американскиот пилот

Државната телевизија на Иран ги повика граѓаните да го фатат пилотот и вети „богата“ награда.Иранските државни медиуми објавија дека американски Ф-15 бил соборен над јужниот дел на Иран, што анонимно го потврдиле и американски официјални лица за повеќе медиуми.Постојат спротивставени информации дали пилотот успеал да се катапултира пред падот на авионот.Иранската државна телевизија ги повика граѓаните да се обидат да го фатат доколку преживеал.„Ако го фатите непријателскиот пилот жив и го предадете на полицијата, ќе добиете вредна награда“, изјави водител на телевизија.Ова претставува нов развој на настаните во војната која трае повеќе од еден месец, додека американската страна и натаму тврди дека Иран е ослабен.

Свет | пред 1 месец

Трамп по соборувањето на Ф-15: „Во војна сме“

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека соборувањето на борбениот авион Ф-15 над Иран нема да влијае на разговорите со таа земја, бидејќи, како што рече, во тек е војна, пренесува NBC News.Ова е прва изјава на Трамп по инцидентот, во кој еден пилот бил спасен, додека потрагата по вториот сè уште трае.Трамп одби да ги коментира деталите за операцијата за пребарување и спасување што е во тек во Иран, но изрази незадоволство од медиумското известување за, како што ја нарече, интензивната и чувствителна воена операција.„Не, никако. Тоа е војна. Ние сме во војна“, изјави Трамп на прашањето дали настаните ќе влијаат врз разговорите со Иран.Во меѓувреме, иранската полузванична агенција Fars News Agency, повикувајќи се на неименуван извор, објави дека американскиот предлог за 48-часовен прекин на огнот бил одбиен.Претходно оваа недела, иранскиот министер за надворешни работи Абас Арагчи изјави дека земјата ќе прифати само траен прекин на војната, а не привремено примирје.

Свет | пред 1 месец

Трамп: „Ќе се борам за луѓе што се добри кон мене, без разлика какви се“

Американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека не му е важно какви се луѓето, сè додека се однесуваат добро кон него, оценка што предизвика бројни реакции во јавноста.Изјавата ја даде за време на велигденски ручек во Белата куќа, во дел од говорот во кој зборуваше и за војната со Иран.„Кога некој е добар кон мене, јас ја сакам таа личност. Дури и ако се лоши луѓе, баш ми е гајле. Ќе се борам за нив до крај“, рече Трамп.Во истиот настап, тој тврдеше дека е постигната „промена на режим“ во Иран, иако, според достапните информации, власта во земјата останува непроменета.„Тоа не беше дел од она што го планирав, но успеавме, претпоставувам, со сила на личноста. Имаме промена на режим каква никој не сметаше дека е можна“, изјави Трамп.Неговите зборови брзо се проширија на социјалните мрежи, каде дел од коментаторите оценуваат дека ваквиот став открива многу за неговиот однос кон сојузниците и политичките партнери.Трамп и претходно бил критикуван поради блиските односи со странски лидери како Владимир Путин, Си Џинпинг и Ким Џонг Ун, и покрај обвинувањата за кршење на човековите права, при што самиот често истакнува дека лојалноста и личниот однос ги става пред другите критериуми.

Свет | пред 1 месец

Иран тврди дека го погодил дата-центарот на Oracle во Дубаи – Дубаи ги негира нападите

Тензиите на Блискиот Исток добиваат и технолошка димензија, откако Морнарицата на Корпусот на чуварите на исламската револуција (ИРГЦ) соопшти дека извршила напад врз дата-центар на американската технолошка компанија Oracle во Дубаи.Според иранското соопштение, цел на дејствувањето бил објект поврзан со инфраструктурата за обработка на податоци и облачни услуги. Во ист контекст, ИРГЦ претходно наведе дека гаѓал и центар за облачни услуги на Amazon во Бахреин.Иранската страна, повикувајќи се на сопствените медиумски канали, повтори дека претходно предупредила оти доколку продолжат нападите врз Иран, „мети ќе бидат американските компании за информатички технологии и вештачка интелигенција“, кои, според нивните тврдења, имаат улога во следење цели и насочување удари.Во наводна порака поврзана со ИРГЦ, објавена преку канал на Телеграм, се тврди дека вкупно 18 компании би можеле да бидат означени како „легитимни цели“ како одговор на нападите на САД и Израел врз Иран. Меѓу имињата што се споменуваат се и Nvidia, Apple, Microsoft и Google, како и низа други големи индустриски и финансиски корпорации.Од другата страна, официјалната медиумска служба на Дубаи ги отфрли ваквите тврдења и соопшти дека нема напад врз дата-центар на Oracle во емиратот. Контрадикторните информации ја отвораат дилемата дали станува збор за реален удар врз критична дигитална инфраструктура или за порака со силен психолошко-политички ефект во рамки на пошироката регионална ескалација.Доколку ваквите цели навистина станат дел од конфликтната матрица, експертите предупредуваат дека ризикот не е само во физичкото уништување на објекти, туку и во прекин на услуги, нарушување на довербата во регионалните облачни капацитети и потенцијални последици за компании и корисници што зависат од дата-центри надвор од матичните пазари.

Свет | пред 1 месец

Трамп по жестоката порака за Иран: „Сè уште не сме ни почнале да уништуваме“

Претседателот на Соединетите Американски Држави Доналд Трамп денеска упати остра закана дека американската војска „сè уште не почнала да уништува“ што останало во Иран, најавувајќи дека следните цели, покрај мостови, би можеле да бидат и електрани.Во објава на својата мрежа Truth Social, Трамп порача дека американската војска е „најголема и далеку најмоќна“ и дека идните удари би биле насочени кон клучна инфраструктура. Според неговите зборови, раководството на „новиот режим“ знае што треба да се направи и тоа мора да се направи „брзо“.Во меѓувреме, локални претставници соопштија дека во американските напади изведени во четврток врз мост во Караџ, град во близина на Техеран, загинале најмалку осум лица, а 95 се повредени.Иранската новинска агенција Фарс објави дека мостот Б1 бил погоден во момент кога спасувачки екипи им помагале на жртвите по првиот напад, што дополнително ја засили чувствителноста околу карактерот и времето на ударите.Трамп претходно објави дека „најголемиот мост во Иран“ е урнат и го повика Техеран да постигне договор „пред да биде предоцна“, најавувајќи дека ќе следи „уште многу“.Паралелно со тоа, израелската војска, според медиумски пренос, негирала дека го погодила споменатиот мост, што ја отвора дилемата за точната динамика и координација на дејствувањата во поширокиот конфликт.

Свет | пред 1 месец

Трамп му се закани на Иран: „Следни се мостовите, потоа електраните“ – правници предупредуваат на можни воени злосторства

Американскиот претседател Доналд Трамп објави нова, досега една од најострите закани кон Иран, тврдејќи дека американската војска „сè уште не почнала“ со уништување на клучната инфраструктура во земјата. Во објава на неговата платформа Truth Social, тој порача дека „следни“ би биле мостовите, а потоа и електраните, додавајќи дека „новото водство на режимот“ знае што треба да направи и дека тоа мора да го стори брзо.Реториката на Трамп дополнително ја подгрева загриженоста дека евентуални напади врз цивилна инфраструктура би можеле да ја преминат границата на дозволеното според меѓународното хуманитарно право. Во јавноста веќе се отвори прашањето за законитоста на тековните и најавените американски дејствија, особено ако воените цели се мешаат со објекти од кои зависи секојдневниот живот на населението.Повеќе од 100 американски експерти по меѓународно право, меѓу кои и универзитетски професори, потпишале отворено писмо во кое предупредуваат дека американските напади врз Иран би можеле да се квалификуваат како воени злосторства. Во писмото се посочува дека однесувањето на силите и јавните изјави на функционери отвораат сериозни сомнежи за можни повреди на човековите права и на меѓународното хуманитарно право.Во ист контекст се споменуваат и напади врз чувствителни објекти и цивилни цели, како и тврдења за последици по цивилното население. Американската војска, според информациите што се наведуваат, во март соопштила дека истражува еден од нападите, додека од иранска страна се изнесуваат бројки за значителни човечки жртви.Трамп, во телевизиско обраќање во средата навечер, најави можност за дополнителна ескалација доколку Иран не ги прифати условите на Вашингтон. Во написот се наведува и дека правниците посочуваат на негови претходни јавни изјави, како и на ставови изнесени од американскиот министер за одбрана Пит Хегсет.Паралелно со тоа, водечка американска муслиманска организација предупреди дека реториката што ја деградира противничката страна може да придонесе за натамошна радикализација на конфликтот и нормализирање на насилството.Според објавените наводи, војната трае веќе петта недела и започнала на 28 февруари со напад на САД и Израел врз Иран, по што следеле ирански напади врз Израел и врз заливски држави каде има американски бази. Во досегашните удари, се наведува, имало илјадници жртви и милиони раселени лица, а најновите закани ја зголемуваат стравувањето од поширока регионална ескалација.

Свет | пред 1 месец

Хегсет зборува за „камено доба“, иранската амбасада возврати со порака за „цивилизација“

Вербалната војна меѓу САД и Иран доби нова, симболички набиена димензија откако американскиот министер за одбрана Пит Хегсет упати остри пораки во насока на Техеран, користејќи ја фразата „враќање во камено доба“. Најавата предизвика брз и јавен одговор од иранската страна – овојпат преку дипломатска мисија на Иран во Јужна Африка.Во објава на социјалната мрежа X, иранската амбасада го исмеа терминот „камено доба“ и ја сврте реториката кон историски аргументи, наведувајќи дека Иран не е само држава туку „цивилизација“ и потсетувајќи на антички артефакти и историски периоди како доказ за истрајноста на земјата низ вековите.Наспроти тоа, пораките од американската страна се вклопуваат во поширокиот тон што последниве денови доаѓа од дел од републиканскиот политички врв. Во текстот се посочува дека поранешниот претседател Доналд Трамп во неодамнешно обраќање, исто така, се заканил дека Иран ќе биде „вратен во камено доба“, а слични ставови се слушнале и од делови на администрацијата и од републиканци.Епизодата е уште еден показател за затегнатоста што се прелева од безбедносната сфера во јавниот говор, каде историски референци и цивилизациски споредби се користат како политичко оружје. Иако станува збор за реторичка размена, ваквите пораки обично ја стеснуваат можноста за деескалација и ја креваат температурата во односите меѓу Вашингтон и Техеран.Објавата и одговорот се појавија денеска, а реакциите на социјалните мрежи покажуваат дека конфронтацијата сè почесто се води јавно – преку кратки, ударни фрази што лесно стануваат наслов, но тешко се повлекуваат од дипломатската матрица.

Свет | пред 1 месец

Техеран ги обвини САД и Израел за напад на здравствен центар

Иранските власти остро реагираа по нападот врз еден од најстарите истражувачки и јавно-здравствени центри на Блискиот Исток, оценувајќи го како „варварски чин“ и директен удар врз основните човечки вредности.Портпаролот на Министерството за надворешни работи на Иран, Есмаил Багаеи, изјави дека станува збор за „целосно скандалозен“ и „срцепарателен, суров и презирен“ напад, за кој директно ги обвини САД и Израел.„Ова е варварски напад врз темелните човечки вредности“, порача Багаеи.Претходно, иранското Министерство за здравство соопшти дека нападот врз Институтот „Пастер“ претставува „директен напад врз меѓународната здравствена безбедност“.Багаеи објави и фотографии од, како што тврди, уништувањата на објектот, но тие засега не се независно потврдени.Вашингтон и Тел Авив засега не одговориле на обвинувањата од Техеран.

Свет | пред 1 месец

Иран со остар одговор до Трамп: „Нашата цивилизација е стара 6.000 години – а вашата?“

Техеран испрати остар политички и реторички одговор до американскиот претседател Доналд Трамп, откако тој најави дека САД ќе го „вратат Иран во камено доба“. Реакцијата доаѓа во екот на новата ескалација и зголемените закани меѓу Вашингтон и Техеран, со дополнителна чувствителност поради улогата на Пентагон и пошироката безбедносна динамика на Блискиот Исток.Командантот на Воздушно-космичките сили на Револуционерната гарда, Маџид Мусави, порача дека токму САД се тие што „ги тераат своите војници во гроб“, а не Иран. Во својата порака тој ја нагласи историската и цивилизациска димензија, споредувајќи ја американската држава со иранската древна традиција.„Холивудските илузии толку ви го отруја размислувањето што, со само 250 години историја, ѝ се заканувате на цивилизација стара повеќе од 6.000 години“, напиша Мусави.Претходно, Трамп во обраќање од Белата куќа зборуваше за „завршување на американските воени цели“ во краток рок и најави силни удари во следните недели. Во ист контекст беше посочено дека и министерот за одбрана ги повторил пораките на социјалната мрежа Икс.Американскиот претседател се повика и на историските искуства од долги војни во минатото – од Првата и Втората светска војна, преку Кореја и Виетнам, до Ирак – истакнувајќи дека очекува актуелната операција да се заокружи значително побрзо.Размената на вакви пораки дополнително ја подгрева напнатоста и ја проширува конфронтацијата од воено-политичка во симболична и цивилизациска рамка, при што двете страни ја користат реториката како средство за домашна мобилизација и меѓународен притисок.

Свет | пред 1 месец

Макрон му возврати на Трамп со ладна порака: „Не заслужува одговор“

Францускиот претседател Емануел Макрон денеска ги отфрли коментарите на американскиот претседател Доналд Трамп за неговиот приватен живот, оценувајќи дека тие „не заслужуваат одговор“.Реагирајќи на новинарско прашање за изјавите на Трамп дека „сопругата на Макрон лошо се однесува кон него“ и дека францускиот претседател „едвај се опоравува од удар во вилица“, Макрон рече дека ваквите зборови „не се ниту елегантни ниту примерни“.Во Франција следуваа и политички реакции. Претседателката на францускиот парламент Жаел Брон-Пиве оцени дека коментарите се непримерни и дека во момент кога се отвораат теми со глобални последици, јавниот дискурс се спушта на лични навреди.„Во моментов разговараме за иднината на светот. Во Иран се случува нешто што има последици врз животите на милиони луѓе, луѓе умираат на бојното поле, а имаме претседател кој се смее и им се потсмева на другите“, порача Брон-Пиве.Осуда пристигна и од левицата. Пратеникот на „Непокорена Франција“, Мануел Бомпар, нагласи дека и покрај неговите несогласувања со Макрон, ваквиот начин на говор за него и неговата сопруга е „апсолутно неприфатлив“.Според наводите, Трамп ваквите квалификации ги изнел во обраќање, тврдејќи дека од Макрон побарал француска помош преку испраќање бродови за отворање на Ормускиот Проток, но дека француската страна одбила. Трамп тврдеше дека Макрон одговорил оти Франција може да прати бродови „кога ќе се добие војната“, на што тој реагирал дека помошта не му треба по завршувањето на конфликтот.Во продолжение на тензиите, Макрон повторил дека Франција „не била консултирана“ за почнувањето на војната на САД и Израел против Иран и дека „не учествува“ во неа.

Свет | пред 1 месец

Трамп се умори од војната со Иран – поголем страв му се изборите во ноември 2026

Американскиот претседател Доналд Трамп станува сè понетрпелив во однос на војната против Иран, оценувајќи дека конфликтот му е „досаден“ и дека сака брзо да го затвори за да се насочи кон домашниот политички фронт. Во анализата се посочува дека неговата главна грижа не се бомбите и ракетите, туку среднорочните избори за Конгресот, закажани за ноември 2026 година.Според авторот на анализата, Трамп на состаноци покажува знаци на незаинтересираност – клима со глава, избегнува подетални брифинзи и ја споредува кампањата со „брзи, но недовршени“ идеи од типот на инвазија во Венецуела или анексија на Гренланд. И покрај тоа што операцијата се опишува како воено успешна, неговиот фокус се префрла кон ризикот што војната може да му го нанесе на политичкиот капитал дома.Во текстот се наведува дека конфликтот започнал со заеднички американско-израелски удари и дека донел значајни воени резултати: голем дел од иранските поморски и воздушни капацитети, ракетни системи и нуклеарни постројки биле уништени, а како драматичен пресврт се споменува и убиството на врховниот лидер Али Хамнеи. Но, токму цената на таа „победа“ – политичка и економска – почнува да се враќа како бумеранг.Поскапувањето на горивата, падот на берзата и нарушувањата во Ормускиот теснец, кои влијаат врз глобалното снабдување со нафта, дополнително ја хранат непопуларноста на ангажманот меѓу американската јавност. Воедно, и делови од неговата база во MAGA-движењето покажуваат нетрпение, додека сојузници како Британија и НАТО не даваат целосна поддршка за операцијата.Се најавува дека Трамп би можел наскоро да се обрати со говор во стилот „мисијата е извршена“, прогласувајќи победа и најавувајќи завршување на американскиот ангажман во рок од „две до три недели“. Во анализата се потенцира дека брзањето не е само воено, туку и политички калкулирано – бидејќи среднорочните избори се претставуваат како егзистенцијален тест за неговата администрација.Наведено е и дека губење на мнозинството во Конгресот би можело да отвори пат за нов обид за импичмент, налик на сценаријата од неговиот прв мандат. Во истиот контекст се спомнува дека Трамп, според анализата, веќе размислувал за мерки кои би го заостриле изборниот процес – од ограничувања за гласање по пошта до засилени контроли на избирачките места – па дури и за идејата за одложување на изборите.Рејтингот на претседателот се опишува како многу низок според дел од анкетите, а војната само ги засилува притисоците бидејќи економските трошоци најдиректно ги погодуваат граѓаните. Заклучокот е дека Трамп може да се обиде да ја затвори војната што побрзо – не заради фронтот, туку заради гласачката кутија.

Свет | пред 1 месец

Иран: Војната ќе трае до целосен пораз на непријателот

Иранските вооружени сили најавија дека војната против САД и Израел ќе продолжи сè додека, како што наведуваат, непријателот не биде целосно поразен, директно доведувајќи ги во прашање изјавите на Доналд Трамп дека конфликтот може да заврши за неколку недели.Во соопштение пренесено од иранската агенција, портпарол на војската испрати јасна порака за натамошна ескалација.„Војната ќе продолжи до предавање на непријателот и негово трајно каење“, изјави портпарол на иранската војска.„Можеме да изведеме уште поразорни, пошироки и посилни напади против САД и Израел“, додаде портпаролот на иранската војска.Овие изјави доаѓаат откако Трамп во обраќање до нацијата повторно најави дека конфликтот би можел да заврши во рок од две до три недели, без притоа да понуди конкретен план за тоа како би се постигнало.Во истото обраќање, американскиот претседател упати и закани кон Иран.„Ќе го вратиме Иран во камено доба“, изјави Доналд Трамп.Судирот меѓу САД, Израел и Иран, кој трае од крајот на февруари, веќе сериозно ја дестабилизира ситуацијата на Блискиот Исток. Нападите се проширија од воени цели и инфраструктура кон трговски бродови и енергетски капацитети.Особено погоден е Ормутски теснец, каде што заканите и нападите речиси целосно го запреа поморскиот сообраќај, што доведе до раст на цените на енергенсите и дополнителна нестабилност на глобалните пазари.И покрај сигналите за можни преговори, реториката од двете страни укажува дека конфликтот влегува во фаза на продлабочување, со сериозни ризици од понатамошна ескалација.

Свет | пред 1 месец